Quyết định 05/2023/QĐST-DS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người đã chết

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Quỳnh Phụ nhận định:

Bà Nguyễn Thị N là mẹ đẻ của chị Nguyễn Thị Nh, yêu cầu Tòa án tuyên bố chị Nguyễn Thị Nh đã chết là việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án theo quy định tại khoản 4 Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự. Chị Nguyễn Thị Nh có nơi cư trú cuối cùng tại thôn T, xã A, huyện Q, tỉnh Thái Bình nên Tòa án nhân dân huyện Quỳnh Phụ thụ lý, giải quyết là đúng thẩm quyền theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 35, điểm b khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự.

Bà Nguyễn Thị N và người đại diện theo ủy quyền là ông Lương Văn T đều có đơn đề nghị giải quyết vắng mặt nên Tòa án tiến hành giải quyết vắng mặt họ là phù hợp với quy định tại khoản 2 Điều 367 Bộ luật Tố tụng dân sự.

Xét yêu cầu của bà Nguyễn Thị N, thấy rằng: Căn cứ vào lời khai của người yêu cầu, những người thân khác trong gia đình (gồm các em của chị Nh), kết quả điều tra, xác minh với chính quyền địa phương xã A và các tài liệu chứng cứ khác có trong hồ sơ việc dân sự, có cơ sở xác định như sau:

Chị Nguyễn Thị Nh có địa chỉ nơi cư trú cuối cùng tại: Thôn T, xã A, huyện Q, tỉnh Thái Bình. Từ tháng 11 năm 1995 chị Nh bỏ đi khỏi nơi cư trú không thông tin liên lạc về gia đình, địa phương. Gia đình và người thân của chị Nh đã đi tìm kiếm nhiều nơi nhưng không thấy và không ai biết chị Nh ở đâu.

Sau 28 năm kể từ khi chị Nh bỏ đi, chị Nh vẫn không trở về và không có bất kỳ tin tức xác thực nào về việc chị Nh còn sống hay đã chết.

Quá trình thụ lý, giải quyết, Tòa án nhân dân huyện Quỳnh Phụ đã ra Quyết định thông báo tìm kiếm người bị yêu cầu tuyên bố là đã chết số 03/2023/QĐ-TA ngày 31/5/2023 đối với chị Nguyễn Thị Nh trên Đài Tiếng nói Việt Nam và Báo Công Lý theo đúng quy định tại Điều 392 Bộ luật Tố tụng dân sự (cụ thể: đã đăng tin tìm kiếm trên báo Công Lý trong ba số báo liên tiếp là số 47, 48 và 49 + 50 ra ngày 14, 16 và ngày 21/6/2023 ; phát trên sóng VOV2 Đài tiếng nói Việt Nam 3 lần liên tiếp vào hồi 17 giờ 30 phút các ngày 07, 08, 09 tháng 06 năm 2023) song đến nay đã quá thời hạn 04 tháng kể từ ngày đăng, phát thông báo lần đầu tiên (14/6/2023) vẫn không có tin tức gì của chị Nguyễn Thị Nh.

Tại khoản 1 Điều 71 Bộ luật Dân sự quy định:

“1. Người có quyền, lợi ích liên quan có thể yêu cầu Tòa án ra quyết định tuyên bố một người đã chết trong các trường hợp sau đây:

a) Sau 03 năm, kể từ ngày quyết định tuyên bố mất tích của Tòa án có hiệu lực pháp luật mà vẫn không có tin tức xác thực là còn sống;

b) Biệt tích trong chiến tranh sau 05 năm, kể từ ngày chiến tranh kết thúc mà vẫn không có tin tức xác thực là còn sống;

c) Bị tai nạn hoặc thảm họa, thiên tai mà sau 02 năm, kể từ ngày tai nạn hoặc thảm hoạ, thiên tai đó chấm dứt vẫn không có tin tức xác thực là còn sống, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác;

d) Biệt tích 05 năm liền trở lên và không có tin tức xác thực là còn sống; thời hạn này được tính theo quy định tại khoản 1 Điều 68 của Bộ luật này”.

Do đó, Tòa án nhân dân huyện Quỳnh Phụ có đủ căn cứ để chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị N về việc tuyên bố chị Nguyễn Thị Nh đã chết do chị Nh đã biệt tích hơn 05 năm liền mà vẫn không có tin tức xác thực là còn sống.

Đối với chi phí cho việc đăng, phát Thông báo tìm kiếm người bị yêu cầu tuyên bố là đã chết: Bà Nguyễn Thị N và người đại diện là ông Lương Văn T đã thanh toán xong nên không đặt ra giải quyết.

Về lệ phí: Bà Nguyễn Thị N là người cao tuổi nên được xét miễn nộp lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm.

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 4 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm b khoản 2 Điều 39, Điều 367, Điều 370, Điều 371, Điều 372, Điều 391, Điều 393 Bộ luật Tố tụng dân sự; khoản 1 Điều 68, điểm d khoản 1, khoản 2 Điều 71, Điều 72 của Bộ luật Dân sự; điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án:

1. Chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị N, sinh năm 1938; địa chỉ: Thôn T, xã A, huyện Q, tỉnh Thái Bình.

2. Tuyên bố: Chị Nguyễn Thị Nh, sinh năm 1966, nơi cư trú cuối cùng: Thôn T, xã A, huyện Q, tỉnh Thái Bình đã chết.

Thời điểm chết của chị Nguyễn Thị Nh được xác định là ngày 02/12/2000 (ngày mồng hai, tháng mười hai, năm hai nghìn).

3. Kể từ ngày Quyết định của Tòa án có hiệu lực pháp luật thì quan hệ nhân thân của chị Nguyễn Thị Nh được giải quyết như đối với người đã chết. Quan hệ tài sản được giải quyết theo quy định của pháp luật về thừa kế.

4. Về lệ phí: Bà Nguyễn Thị N được miễn nộp lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự.

5. Về quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu và người đại diện theo ủy quyền của người yêu cầu vắng mặt tại phiên họp có quyền kháng cáo Quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được Quyết định; Viện kiểm sát nhân dân huyện Quỳnh Phụ có quyền kháng nghị Quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày kể từ Tòa án ra Quyết định. Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Thái Bình có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày Tòa án ra Quyết định./.