Quyết định 05/2020/QĐST-VDS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người đã chết

[1] Về thẩm quyền và quan hệ tranh chấp: Đây là việc dân sự “Yêu cầu tuyên bố một người đã chết” thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Cư Kuin theo quy định tại khoản 4 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm b khoản 2 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự (BLTTDS).

[2] Về trình tự thủ tục: Quá trình tố tụng Tòa án đã xác minh, thông báo tìm kiếm đối với người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Lê Văn K nhưng đến nay đã hơn 04 tháng vẫn không có tin tức gì của ông K, do đó Tòa án mở phiên họp xét đơn yêu cầu tuyên bố một người đã chết là đúng theo quy định tại Điều 392 BLTTDS.

[3] Về nội dung yêu cầu:

[3.1] Theo bà Nguyễn Thị N trình bày: Quá trình chung sống tại thôn K, xã H hạnh phúc được một thời gian nhưng ông K không lo làm ăn đến tháng 6/1995, ông K bỏ nhà đi không để lại thông tin, không biết đi đâu, làm gì. Bà N và gia đình, bạn bè đã hỏi thăm tìm kiếm nhiều nơi nhưng đều không có tin tức gì, không biết hiện nay ông K còn sống hay đã chết. Do vậy bà N yêu cầu Tòa án tuyên bố ông K đã chết là có căn cứ xem xét.

[3.2] Tòa án đã ra Quyết định thông báo tìm kiếm người bị yêu cầu tuyên bố là đã chết số: 01/2020/QĐ-TA ngày 15/3/2020. Theo đó, Báo C đã đăng tin tìm kiếm ông K trên 03 số báo liên tiếp 23, 24, 25/3/2020 và thông báo đính chính số 63; Đài tiếng nói Việt Nam phát thông báo 03 lần vào các ngày 19, 20, 21/3/2020. Hết thời hạn thông báo tìm kiếm người bị yêu cầu tuyên bố là đã chết nhưng ông K vẫn không quay về, không có tin tức xác thực là còn sống hay đã chết.

[3.3] Theo quy định tại Điều 393 BLTTDS thì khi giải quyết tuyên bố một người là đã chết thì giải quyết hậu quả pháp lý của việc tuyên bố một người đã chết, tuy nhiên theo đơn yêu cầu cũng như bản tự khai người yêu cầu chỉ yêu cầu tuyên bố chết để giải quyết quan hệ hôn nhân, con chung đã trưởng thành theo quy định pháp luật, không yêu cầu giải quyết về tài sản và nợ chung; Nên Tòa án xác định căn cứ quy định tại Điều 72 BLDS khi quyết định tuyên bố một người đã chết có hiệu lực thì quan hệ hôn nhân và các quan hệ khác có hiệu lực và chấm dứt theo. Riêng quan hệ tài sản do đương sự không yêu cầu nên không có căn cứ xem xét mà cần tách ra giải quyết bằng vụ án khác theo pháp luật thừa kế nếu có yêu cầu.

[3.4] Tại phiên họp, đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Cư Kuin phát biểu: Quá trình giải quyết việc dân sự từ khi thụ lý đến khi mở phiên họp, Thẩm phán, Thư ký và đương sự đã thực hiện đúng quy định của BLTTDS. Đề nghị Tòa án nhân dân huyện Cư Kuin áp dụng Điều 71, 72 Bộ luật dân sự (BLDS), Điều 391 và Điều 392, 393 BLTTDS: chấp nhận đơn yêu cầu của bà Nguyễn Thị N, tuyên bố ông Lê Văn K đã chết.

[3.5] Xét thấy thời gian biệt tích của ông K được xác định từ tháng 6/1995 đến nay theo trình bày của người yêu cầu và xác minh tại chính quyền địa phương cũng đã hơn 05 năm. Sau khi Tòa án có thông báo tìm kiếm người bị tuyên bố là đã chết trên các phương tiện thông tin đại chúng nhưng đến nay vẫn không có tin gì của ông K hiện nay ở đâu, còn sống hay đã chết.

[4] Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Người yêu cầu phải chịu lệ phí dân sự sơ thẩm theo quy định pháp luật.