- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Hồ sơ việc dân sự sơ thẩm"
- Tòa quyết gì? Điểm đ Khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí tòa án.
- Căn cứ chính? Điều 12 NGHỊ QUYẾT SỐ 326/2016/NQ-UBTVQH14 QUY ĐỊNH VỀ MỨC THU, MIỄN…; Điều 22 Bộ luật Dân sự; Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN QUẬN CÁI RĂNG, THÀNH PHỐ CẦN THƠ | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 04/2025/QĐST-VDS Ngày: 25/6/2025 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
(V/v tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự)
TÒA ÁN NHÂN DÂN QUẬN CÁI RĂNG, THÀNH PHỐ CẦN THƠ
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Nguyễn Minh Mẫn.
Thư ký phiên họp: Bà Võ Thị Phi Liễu – Thư ký Tòa án nhân dân quận Cái Răng, thành phố Cần Thơ.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân quận Cái Răng, thành phố Cần Thơ tham gia phiên họp: Bà Lâm Thị Trung Thu - Kiểm sát viên.
Ngày 25 tháng 6 năm 2025, tại trụ sở Tòa án nhân dân quận Cái Răng, Thành phố Cần Thơ mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 02/2025/TLST-VDS ngày 20 tháng 5 năm 2025 về việc tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 200/2025/QĐST-VDS ngày 10 tháng 5 năm 2025, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Huỳnh Hồng H, sinh năm 1955. Địa chỉ: E23 Khu vực Thạnh Thuận, phường Phú Thứ, quận Cái Răng, Thành phố Cần Thơ.
Người đại diện theo ủy quyền: Ông Trịnh Hoàng K, sinh năm 1981. Địa chỉ: B5-53 Đường số 20 Khu dân cư 586, phường Phú Thứ, quận Cái Răng, Thành phố Cần Thơ (Theo văn bản ủy quyền ngày 06/5/2025).
Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Ông Nguyễn Châu S, sinh năm 1951. Địa chỉ thường trú: Ấp Thạnh Lợi A, xã Tân Phú Thạnh, huyện Châu Thành A, tỉnh Hậu Giang. Chỗ ở hiện tại: E23 Khu vực Thạnh Thuận, phường Phú Thứ, quận Cái Răng, Thành phố Cần Thơ.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Theo đơn yêu cầu và diễn biến tại phiên họp, người đại diện của bà H trình bày: Bà với ông S là vợ chồng, bắt đầu chung sống với nhau từ năm 2015, đến năm 2018 thì đăng ký kết hôn tại Ủy ban nhân dân xã Tân Phú Thạnh, huyện Châu Thành A, tỉnh Hậu Giang. Đầu năm 2024 do tuổi già sức yếu nên ông S mắc nhiều bệnh, ngày càng trở nặng, có đi điều trị nhưng không giảm mà ngược lại không còn nhận biết người thân, không thể tự chủ sinh hoạt cá nhân hằng ngày. Gia đình đã đưa ông S giám định tâm thần và theo Kết luận số 188/2025/KLGĐYC ngày 25/4/2025 của Trung tâm Pháp y tâm thần Khu vực Tây Nam Bộ thì ông S mất khả năng nhận thức và khả năng điều khiển hành vi do mất trí mức độ nặng.
Bà H yêu cầu Tòa án tuyên bố ông S mất năng lực hành vi dân sự; Công nhận cho bà là người giám hộ cho ông S và được thực hiện đầy đủ các quyền, nghĩa vụ của người giám hộ theo quy định của Bộ luật Dân sự.
Các vấn đề khác: Bà H không yêu cầu.
Tại phiên họp: Đại diện hợp pháp của bà H giữ nguyên yêu cầu. Xác định ông S với bà H không có con chung, không có con nuôi, ông S không có con riêng, cha mẹ ruột ông S đều đã chết, không có cha mẹ nuôi. Ông bà không nợ ai, việc yêu cầu này là để sau này bà thuận tiện trong việc thực hiện các thủ tục hành chính liên quan đến nhân thân, tài sản đất đai của ông bà.
Kiểm sát viên phát biểu ý kiến của Viện kiểm sát về việc giải quyết việc dân sự: Việc chấp hành pháp luật tố tụng từ thời điểm thụ lý vụ án đến thời điểm ban hành Quyết định mở phiên họp của Thẩm phán – Chủ tọa phiên họp, Thư ký phiên họp, của người yêu cầu giải quyết việc dân sự, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chấp hành đúng các quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Về nội dung vụ việc, qua xem xét lời trình bày, chứng cứ là Kết luận số 188/2025/KLGĐYC ngày 25/4/2025 của Trung tâm Pháp y tâm thần Khu vực Tây Nam Bộ xác định ông S hiện đã mất năng lực hành vi dân sự. Do đó, Đề nghị chấp nhận yêu cầu của bà H. Tuyên bố ông Nguyễn Châu S mất năng lực hành vi dân sự và công nhận bà Huỳnh Hồng H là người giám hộ cho ông Nguyễn Châu S. Bà Huỳnh Hồng H có nghĩa vụ thực hiện đầy đủ các quyền và nghĩa vụ của người giám hộ theo quy định pháp luật.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân quận Cái Răng, thành phố Cần Thơ nhận định:
Về thẩm quyền, quan hệ pháp luật giải quyết việc dân sự: Ông S bị bệnh mất trí nặng dẫn đến mất khả năng nhận thức, không tự chủ bản thân, không điều khiển được hành vi của mình. Tòa án thụ lý việc dân sự yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự để giải quyết theo quy định tại Khoản 1 Điều 27, điểm a Khoản 2 Điều 35, điểm a Khoản 2 Điều 39, Điều 376 của Bộ luật Tố tụng dân sự.
Về nội dung: Bà H, ông S là vợ chồng hợp pháp từ năm 2015. Quá trình chung sống do lớn tuổi nên phát sinh nhiều bệnh dẫn đến mất trí nhớ, không còn nhận thức, điều khiển hành vi, không tự chủ được bản thân mà phải phụ thuộc vào sự trợ giúp, chăm sóc hằng ngày của bà H. Căn cứ Kết luận giáp định pháp y tâm thần xác định ở thời điểm hiện tại ông S mất năng lực hành vi dân sự nên yêu cầu của bà H là có căn cứ chấp nhận theo quy định tại Điều 22 Bộ luật Dân sự và Điều 378 Bộ luật Tố tụng dân sự. Bà H là vợ hợp pháp của ông S nên bà là người giám hộ đương nhiên của ông S, có nghĩa vụ thực hiện đầy đủ các quyền, nghĩa vụ của người giám hộ theo quy định tại Điều 48, 53, 57, 58 Bộ luật Dân sự.
Các vấn đề khác: Bà H không yêu cầu nên không xem xét.
Về lệ phí sơ thẩm: Bà H thuộc trường hợp người cao tuổi, có đơn xin miễn nộp tạm ứng lệ phí, lệ phí Tòa án nên bà được miễn nộp lệ phí yêu cầu tuyên bố ông S mất năng lực hành vi dân sự theo quy định tại điểm đ Khoản 1 Điều 12 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 của Quốc Hội ngày 30 tháng 12 năm 2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ: Khoản 1 Điều 27, điểm a Khoản 2 Điều 35, điểm a Khoản 2 Điều 39, các Điều 371, 372, 376, 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự;
Các Điều 22, 48, 53, 57, 58 Bộ luật Dân sự;
Điểm đ Khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí tòa án.
Tuyên bố: Chấp nhận yêu cầu của bà Huỳnh Hồng H về việc tuyên bố ông Nguyễn Châu S mất năng lực hành vi dân sự. Ông Nguyễn Châu S mất năng lực hành vi dân sự kể từ ngày quyết định này có hiệu lực pháp luật.
Bà Huỳnh Hồng H là người giám hộ đương nhiên của ông Nguyễn Châu S, có nghĩa vụ thực hiện quyền và nghĩa vụ của người giám hộ theo quy định của Bộ luật Dân sự.
Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà Huỳnh Hồng H được miễn nộp lệ phí việc dân sự.
Quyền kháng cáo, kháng nghị: Bà Huỳnh Hồng H có quyền kháng cáo quyết định này trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Trường hợp vắng mặt thì thời hạn được tính từ ngày nhận được quyết định giải quyết việc dân sự hoặc kể từ ngày quyết định được thông báo, niêm yết. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
| Nơi nhận: - VKS cùng cấp; - Người yêu cầu; - Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan; - UBND xã Tân Phú Thạnh, huyện Châu Thành A, tỉnh Hậu Giang; - Lưu: Hồ sơ việc dân sự (TC: 12). | TM. HỘI ĐỒNG GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP (Đã ký) Nguyễn Minh Mẫn |