- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người đã chết — án dân sự — "yêu cầu tuyên bố một người đã chết"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu của Bà Lê Thị C về việc tuyên bố Chị Đỗ Thị C là đã chết.
- Căn cứ chính? Điều 12 NGHỊ QUYẾT SỐ 326/2016/NQ-UBTVQH14 QUY ĐỊNH VỀ MỨC THU, MIỄN…; Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 35 Bộ luật Tố tụng dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN THỊ XÃ ĐÔNG TRIỀU TỈNH QUẢNG NINH | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 04/2023/QĐST-VDS | Đông Triều, ngày 13 tháng 3 năm 2023 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
“V/v tuyên bố một người đã chết”
TÒA ÁN NHÂN DÂN THỊ XÃ ĐÔNG TRIỀU, TỈNH QUẢNG NINH
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán – Chủ trì phiên họp: Bà Lê Thị Thu Hiền.
Thư ký phiên họp: Bà Nguyễn Thị Nhung -Thư ký Tòa án nhân dân thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh tham gia phiên họp: Ông Vũ Văn Tấp – Kiểm sát viên.
Ngày 13 tháng 3 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 72/2022/TLST-VDS ngày 03 tháng 10 năm 2022 về việc “tuyên bố một người là đã chết” theo Quyết định mở phiên họp giải quyết việc dân sự số 04/2023/QĐST-VDS ngày 27 tháng 02 năm 2023, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
1. Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Lê Thị C; sinh năm: 1945; nơi thường trú: tổ 3, khu phố 1, phường M, thị xã Đ, tỉnh Quảng Ninh; có mặt.
2. Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan:
- Chị Đỗ Thị C; sinh năm: 1975; nơi cư trú cuối cùng: khu V, phường M, thị xã Đ, tỉnh Quảng Ninh.
- Ông Ngô Minh H; sinh năm: 1962; nơi thường trú: khu V, phường M, thị xã Đ, tỉnh Quảng Ninh; vắng mặt (xin vắng mặt).
- Anh Ngô Quang H; sinh năm: 2000; nơi thường trú: khu V, phường M, thị xã Đ, tỉnh Quảng Ninh; vắng mặt (xin vắng mặt).
- Chị Ngô Thị Quỳnh N; sinh năm: 1996; nơi thường trú: số nhà 257, đường Nguyễn Văn Cừ, khu H, phường M, thị xã K, tỉnh Hải Dương; vắng mặt (xin vắng mặt).
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Tại đơn yêu cầu và quá trình tố tụng Bà Lê Thị C trình bày:
Bà và chồng là ông Đỗ Văn P (chết năm 2011) sinh được 06 người con. Trong đó người con thứ 4 là Chị Đỗ Thị C sinh ngày 28/02/1975. Cả gia đình bà sinh sống tại khu phố 1, thị trấn Mạo Khê, huyện Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh (nay là tổ 3, khu phố 1, phường Mạo Khê, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh. Năm 1995, C lấy chồng là anh Ngô Minh H là người cùng khu phố 1, thị trấn Mạo Khê, huyện Đông Triều (nay là khu V, phường Mạo Khê, thị xã Đông Triều) và chuyển về sinh sống tại nhà anh Hội. Vợ chồng C sinh được 02 (hai) người con là Ngô Thị Quỳnh N và Ngô Quang H. Năm 2008, C bỏ nhà đi, không nói cho gia đình biết là đi đâu, làm gì. Gia đình bà và chồng C đã thông báo cho chính quyền địa phương, hỏi thăm, dùng nhiều biện pháp để tìm kiếm nhiều nơi nhưng không thấy tin tức gì của C, bản thân C cũng không liên lạc với gia đình. Đến nay, bà đã già yếu, mong muốn chia phần tài sản là nhà đất của mình cho các con, bà đề nghị Tòa án tuyên bố Chị Đỗ Thị C là đã chết.
Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan anh Ngô Minh H trình bày: anh và Chị Đỗ Thị C kết hôn năm 1996. Sau khi kết hôn, vợ chồng anh sống tại nhà của bố mẹ ông tại khu phố 1, thị trấn Mạo Khê, huyện Đông Triều (nay là khu V, phường Mạo Khê, thị xã Đông Triều), nhưng C không chuyển khẩu về nhà anh. Quá trình chung sống vợ chồng anh có 02 người con là Ngô Thị Quỳnh N sinh năm 1996 và Ngô Quang H, sinh năm 2000. Vợ chồng anh không có tài sản chung. Năm 2008, C bỏ đi khỏi nhà. Anh đã thông báo cho bố mẹ đẻ của C và chính quyền địa phương đồng thời tìm kiếm C ở nhiều nơi nhưng không có tin tức, C cũng không liên lạc về nhà. Đến nay bà Chỉ yêu cầu tuyên bố C là đã chết, anh không có ý kiến gì và đề nghị Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật.
Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan chị Ngô Thị Quỳnh N và Anh Ngô Quang H đều trình bày: Anh, chị là con của Ông Ngô Minh H và bà C. Từ năm 2008, mẹ anh, chị bỏ đi khỏi nhà và không liên lạc về cho 03 bố con. Anh, chị không biết mẹ bỏ đi đâu và làm gì. Sau khi mẹ anh, chị bỏ đi, bố anh, chị đã thông báo cho ông bà ngoại và chính quyền địa phương đồng thời gia đình đã tổ chức tìm kiếm nhiều nơi nhưng không có tin tức của mẹ anh, chị. Nay bà Chỉ yêu cầu tuyên bố mẹ anh, chị là đã chết, chị Nga đồng ý, còn anh Hòa đề nghị giải quyết theo quy định của pháp luật.
Tại phiên họp Bà Lê Thị C giữ nguyên ý kiến và yêu cầu như đã trình bày.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thị xã Đông Triều phát biểu quan điểm giải quyết việc dân sự như sau:
- Về việc chấp hành pháp luật tố tụng của Thẩm phán, Thư ký phiên họp và người tham gia tố tụng: kể từ khi thụ lý việc dân sự cho đến trước thời điểm Thẩm phán ra quyết định giải quyết việc dân sự, Thẩm phán, Thư ký phiên họp và người tham gia tố tụng đã chấp hành đúng quy định tại Điều 367 đến Điều 369 của Bộ luật Tố tụng dân sự.
- Về việc giải quyết việc dân sự: căn cứ điểm d khoản 1 Điều 71 Bộ luật Dân sự, đề nghị Thẩm phán chấp nhận yêu cầu của Bà Lê Thị C, tuyên bố Chị Đỗ Thị C là đã chết.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân thị xã Đông Triều nhận định:
Về tố tụng: Bà Lê Thị C có đơn yêu cầu tuyên bố Chị Đỗ Thị C là đã chết. Chị Đỗ Thị C có nơi cư trú cuối cùng tại khu V, phường Mạo Khê, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh. Căn cứ khoản 4 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm b khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự, xác định đây là “yêu cầu tuyên bố một người là đã chết” và thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh.
Về nội dung:
Chị Đỗ Thị C bỏ đi khỏi nơi cư trú từ năm 2008, kể từ đó đến nay đã hơn 14 năm C không có thông tin gì về cho những người thân trong gia đình.
Ngày 24/10/2022, Tòa án ban hành Quyết định thông báo tìm kiếm thông tin về người bị yêu cầu tuyên bố là đã chết. Sau đó, Bà Lê Thị C đã làm thủ tục thông báo tìm kiếm Chị Đỗ Thị C trên các phương tiện thông tin đại chúng theo quy định. Hết thời hạn 04 tháng kể từ ngày đăng thông tin tìm kiếm đầu tiên (ngày 26/10/2022), đến nay cũng không có thông tin gì về Chị Đỗ Thị C.
Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan Ông Ngô Minh H là chồng C và Anh Ngô Quang H, chị Ngô Thị Quỳnh N là các con của C đều có lời trình bày về việc C bỏ nhà đi từ năm 2008. Kể từ khi C bỏ nhà đi đến nay những người thân trong gia đình đều không có thông tin gì về C.
Tại biên bản xác minh ngày 21/10/2022, Công an phường Mạo Khê, thị xã Đông Triều xác nhận: Chị Đỗ Thị C có hộ khẩu tại tổ 3, khu phố 1, phường Mạo Khê, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh; có nơi ở tại tổ 1, khu V, phường Mạo Khê, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh. C đi khỏi địa phương từ năm 2008 đến nay, địa phương không biết C đi đâu, làm gì.
Tại biên bản xác minh ngày 21/10/2022, ông Nguyễn Văn Quyết – phó khu V, phường Mạo Khê cung cấp nội dung: Chị Đỗ Thị C và anh Ngô Minh Hlà hai vợ chồng, sinh sống tại khu V, phường Mạo Khê, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh. C đã bỏ đi khỏi địa phương từ lâu, không có thông tin, không có liên lạc gì.
Căn cứ vào tài liệu, chứng cứ nêu trên có cơ sở xác định Chị Đỗ Thị C đã biệt tích khỏi nơi cư trú từ năm 2008. Đến nay không có tin tức gì xác thực C còn sống.
Theo quy định tại điểm d khoản 1 Điều 71 Bộ luật Dân sự thì Tòa án ra quyết định tuyên bố một người là đã chết trong trường hợp “biệt tích 5 năm liền trở lên và không có tin tức xác thực là còn sống; thời hạn này được tính theo quy định tại khoản 1 Điều 68 của Bộ luật này”. Khoản 1 Điều 68 Bộ luật Dân sự 2015 quy định: “...nếu không xác định được ngày có tin tức cuối cùng thì thời hạn này được tính từ ngày đầu tiên của tháng tiếp theo tháng có tin tức cuối cùng; nếu không xác định được ngày, tháng có tin tức cuối cùng thì thời hạn này được tính từ ngày đầu tiên của năm tiếp theo năm có tin tức cuối cùng”.
Căn cứ vào quy định nêu trên, có cơ sở xác định C là đã chết từ ngày 01/01/2014. Do đó, chấp nhận yêu cầu của Bà Lê Thị C.
Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà Lê Thị C là người cao tuổi theo quy định tại Điều 2 Luật người cao tuổi. Bà Chỉ có đơn xin miễn nộp tiền lệ phí. Căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án, miễn tiền lệ phí cho bà Chỉ.
Vì các lẽ trên,
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ khoản 4 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm b khoản 2 Điều 39, Điều 370, Điều 371, Điều 372, Điều 391, Điều 392 và Điều 393 Bộ luật Tố Tụng dân sự; điểm d khoản 1 Điều 71, Điều 72 Bộ luật Dân sự; điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án.
1. Chấp nhận yêu cầu của Bà Lê Thị C về việc tuyên bố Chị Đỗ Thị C là đã chết.
Tuyên bố Chị Đỗ Thị C là đã chết kể từ ngày 01 tháng 01 năm 2014.
2. Hậu quả pháp lý của việc tuyên bố Chị Đỗ Thị C là đã chết:
- Khi quyết định của Tòa án tuyên bố một người là đã chết có hiệu lực pháp luật thì quan hệ về hôn nhân, gia đình và các quan hệ nhân thân khác của Chị Đỗ Thị C được giải quyết như đối với người đã chết.
- Quan hệ tài sản của Chị Đỗ Thị C được giải quyết như đối với người đã chết; tài sản của Chị Đỗ Thị C được giải quyết theo quy định của pháp luật về thừa kế.
3. Về lệ phí: miễn tiền lệ phí giải quyết việc dân sự cho Bà Lê Thị C.
4. Quyền kháng cáo, kháng nghị: người yêu cầu giải quyết việc dân sự Bà Lê Thị C có mặt có quyền kháng cáo trong hạn 10 ngày kể từ ngày ra quyết định; những người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan vắng mặt có quyền kháng cáo trong hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định hoặc kể từ ngày quyết định được thông báo, niêm yết theo quy định. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày ra quyết định.
| Nơi nhận: - TAND tỉnh Quảng Ninh; - VKSND tx. Đông Triều; - Chi cục THADS tx. Đông Triều; - Các đương sự; - UBND phường Mạo Khê; - Lưu HS, VP. | THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP Lê Thị Thu Hiền |