Quyết định 04/2020/QĐST-DS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người đã chết

QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN PHÙ NINH, TỈNH PHÚ THỌ

- Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Phùng Thị Thu Hường

Thư ký phiên họp: Ông Nguyễn Ngọc Phú- Thư ký Tòa án, Tòa án nhân dân huyện Phù Ninh, tỉnh Phú Thọ.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Phù Ninh, tỉnh Phú Thọ tham gia phiên họp: Bà Nguyễn Thúy Hằng- Kiểm sát viên.

Ngày 04 tháng 11 năm 2020 tại Tòa án nhân dân huyện Phù Ninh, tỉnh Phú Thọ mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 05/2020/TLST-DS ngày 29/5/2020 về "Yêu cầu tuyên bố một người mất tích" theo Quyết định mở phiên họp số 05/2020/QĐST-DS ngày 29 tháng 10 năm 2020, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Chị Trần Thị H, sinh năm 1977; trú tại: Thôn V, xã B, huyện C, tỉnh Tuyên Quang.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

1. Anh Trần Văn H1, sinh năm 1984; trú tại: Thôn V, xã B, huyện C, tỉnh Tuyên Quang.

2. Chị Trần Thị Thu H2, sinh năm 1982; trú tại: Thôn V, xã B, huyện C, tỉnh Tuyên Quang; hiện đang chấp hành án phạt tù tại Đội 23, phân trại số 1, trại tạm giam Q, huyện S, tỉnh Tuyên Quang.

Anh H1, chị H2 ủy quyền cho chị H2 tham gia tố tụng.

Chị H có đơn xin vắng mặt tại phiên họp;

3. Những vấn đề cụ thể yêu cầu Tòa án giải quyết:

- Yêu cầu Tòa án tuyên bố chị Trần Thị H3, sinh năm 1980; nơi cư trú cuối cùng: Khu 15, xã T, huyện P, tỉnh Phú Thọ mất tích.

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Tại đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự đề ngày 20/5/2020 và bản tự khai ngày 29/5/2020 của chị Trần Thị Hương thể hiện:

Bố mẹ chị là ông Trần Văn H4 và bà Dương Thị H5 kết hôn với nhau và sinh sống tại xã T, huyện P, tỉnh Phú Thọ. Ông H4, bà H5 sinh được 05 người con là: Trần Thị H, Trần Thị H2, Trần Thị Thu H3, Trần Văn H1 và Trần Thị P1. Cả gia đình chị thời điểm những năm 1990-1998 sống tại xã T, huyện P, tỉnh Phú Thọ và làm nghề nông nghiệp. Do điều kiện kinh tế gia đình khó khăn nên đến năm 1997 nên mẹ chị là bà Dương Thị H5 dẫn theo 02 em là Trần Thị H3, Trần Thị P1 đi khỏi nhà, không thông báo với bố chị và các em và chính quyền địa phương, khu dân cư. Từ năm 1997 đến nay chị không có bất cứ tin tức nào về việc mẹ chị là bà H5 và 02 em chị là chị H3, chị P1 còn sống hay đã chết.

Bố chị là ông Trần Văn H4 và các chị em còn lại là chị, chị H2, anh H1 sau đó chuyển lên xã B, huyện C, tỉnh Tuyên Quang sinh sống làm ăn và không về địa phương nữa. Năm 2000, ông H4 chết còn lại 03 chị em chị, chị và anh H1 tiếp tục sinh sống tại xã B còn chị H2 do phạm tội nên chấp hành hình phạt trong trại giam Q, huyện S, tỉn Tuyên Quang.

Do các chị em còn lại muốn thực hiện các giao dịch liên quan đến tài sản của bố mẹ chị để lại nên chị đề nghị Tòa án tuyên bố mẹ đẻ chị là bà Dương Thị H5 và 02 em gái chị là Trần Thị H3, Trần Thị P1 mất tích. Hiện nay, hai em của chị là anh Trần Văn H1 và chị Trần Thị Thu H2 đã ủy quyền toàn bộ cho chị tham gia tố tụng trong việc đề nghị tuyên bố mất tích. Do đó, chị đề nghị Tòa án giải quyết theo yêu cầu của chị và chị không đề nghị Tòa án áp dụng biện pháp quản lý tài sản của những người bị tuyên bố mất tích trên.

Ngày 03/6/2020, chị H có đơn đề nghị Tòa án thông báo tìm kiếm một người mất tích đối với chị Trần Thị H3 với nội dung: Từ trước tới nay, chị chưa tự thông báo tìm kiếm chị H3 và chưa bao giờ yêu cầu Tòa án thông báo tìm kiếm người vắng mặt tại nơi cư trú, thông báo tìm kiếm đối với người mất tích là chị H3 nên chị đề nghị Tòa án tiến hành thông báo tìm kiếm người bị yêu cầu tuyên bố mất tích là chị H3.

Do điều kiện kinh tế khó khăn và không có phương tiện đi lại nên chị H đề nghị vắng mặt tại phiên họp giải quyết việc dân sự.

Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Phù Ninh, tỉnh Phú Thọ: Về trình tự, thủ tục tố tụng các đương sự và Tòa án đã thực hiện theo đúng quy định của pháp luật. Về nội dung: Chấp nhận yêu cầu của chị Trần Thị H.

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Phù Ninh, tỉnh Phú Thọ nhận định:

[1]. Về thủ tục tố tụng:

Yêu cầu tuyên bố chị Trần Thị H3 mất tích là việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án quy định tại khoản 3 Điều 27 Bộ luật tố tụng dân sự. Người bị yêu cầu tuyên bố mất tích là chị Trần Thị H3 có nơi cư trú cuối cùng trước khi biệt tích là xã T, huyện P, tỉnh Phú Thọ nên căn cứ điểm a khoản 2 Điều 35, điểm b khoản 2 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự thì Tòa án nhân dân huyện Phù Ninh, tỉnh Phú Thọ thụ lý, giải quyết là đúng thẩm quyền.

Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là anh Trần Văn H1, chị Trần Thị Thu H2 đã ủy quyền toàn bộ cho chị Trần Thị H trong việc đề nghị Tòa án giải quyết yêu cầu tuyên bố chị Trần Thị H3 mất tích là tự nguyện, phù hợp với các quy định của pháp luật.

Do điều kiện kinh tế khó khăn và không có phương tiện đi lại nên chị H có đơn đề nghị vắng mặt tại phiên họp giải quyết việc dân sự. Tòa án mở phiên họp vắng mặt chị H là không vi phạm các quy định của pháp luật tố tụng dân sự.

[2]. Về nội dung.

- Đối với yêu cầu tuyên bố chị Trần Thị H3 mất tích:

Tại đơn yêu cầu và các chứng cứ trong hồ sơ việc dân sự thể hiện chị Trần Thị H3 là em gái của chị Trần Thị H. Năm 1997, do điều kiện kinh tế khó khăn nên bà Dương Thị H5 (mẹ đẻ chị H) dẫn theo 02 em là Trần Thị H3, Trần Thị P1 đi khỏi nhà, không thông báo với ai trong gia đình và chính quyền địa phương, khu dân cư.

Điều này đã được Công an xã T, huyện P, tỉnh Phú Thọ xác nhận bà H5 và 02 con là chị H3, chị P1 đã bỏ đi khỏi địa phương từ năm 1997 (theo Quyển HK số 15, tờ 08 ngày 16/7/1992) đến nay không có tin tức gì về việc còn sống hay đã chết.

Ngày 03/6/2020, chị H có đơn đề nghị Tòa án thông báo tìm kiếm một người mất tích đối với chị Trần Thị H3 với nội dung: Từ trước tới nay, chị chưa tự thông báo tìm kiếm và chưa bao giờ yêu cầu Tòa án thông báo tìm kiếm người vắng mặt tại nơi cư trú, thông báo tìm kiếm đối với người mất tích là chị H3 nên chị đề nghị Tòa án tiến hành thông báo tìm kiếm người bị yêu cầu tuyên bố mất tích đối với chị Hường.

Căn cứ vào đơn yêu cầu thông báo tìm kiếm một người mất tích của chị H, ngày 05/6/2020, Tòa án nhân dân huyện Phù Ninh, tỉnh Phú Thọ ban hành Quyết định thông báo người bị yêu cầu tuyên bố mất tích đối với chị H3. Quyết định này đã đăng tải trên các phương tiện thông tin đại chúng là Báo Công lý trong 03 số liên tiếp (ngày đăng đầu tiên là ngày 24/6/2020); Cổng thông tin điện tử của Tòa án và phát sóng trên Đài phát thanh Việt Nam (Trung tâm quảng cáo và dịch vụ truyền thông VOV AMS) trong 03 ngày liên tiếp.

Kể từ ngày đăng, phát thông báo lần đầu tiên đến nay đã hết thời hạn 04 tháng, mặc dù đã áp dụng đầy đủ biện pháp thông báo, tìm kiếm theo quy định của pháp luật tố tụng dân sự nhưng vẫn không có tin tức xác thực về việc chị Trần Thị H3 còn sống hay đã chết.

Tại khoản 1 Điều 68 Bộ luật dân sự năm 2015 quy định: “Khi một người biệt tích 02 năm liền trở lên, mặc dù đã áp dụng đầy đủ các biện pháp thông báo, tìm kiếm theo quy định của pháp luật về tố tụng dân sự nhưng vẫn không có tin tức xác thực về việc người đó còn sống hay đã chết thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan, Tòa án có thể tuyên bố người đó mất tích.

Thời hạn 02 năm được tính từ ngày biết được tin tức cuối cùng về người đó; nếu không xác định được ngày có tin tức cuối cùng thì thời hạn này được tính từ ngày đầu tiên của tháng tiếp theo tháng có tin tức cuối cùng; nếu không xác định được ngày, tháng có tin tức cuối cùng thì thời hạn này được tính từ ngày đầu tiên của năm tiếp theo năm có tin tức cuối cùng”.

Do đó, yêu cầu của chị Trần Thị H về việc đề nghị Tòa án tuyên bố chị Trần Thị H3 mất tích là có căn cứ, cần chấp nhận.

- Đối với yêu cầu áp dụng biện pháp quản lý tài sản: Tại đơn yêu cầu và bản tự khai của chị Trần Thị H thể hiện chị không yêu cầu Tòa án áp dụng biện pháp quản lý tài sản của người bị tuyên bố mất tích. Do đó, căn cứ Điều 389 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015 Tòa án không áp dụng biện pháp quản lý tài sản của người bị tuyên bố mất tích là phù hợp.

[3]. Về lệ phí: Chị Trần Thị H là người yêu cầu giải quyết việc dân sự nên phải chịu lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định của pháp luật.