Quyết định 04/2019/QĐDS-ST — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

Về việc: Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

TOÀ ÁN NHÂN DÂN THỊ XÃ PHỔ YÊN TỈNH THÁI NGUYÊN

Với thành phần giải quyết việc dân sự sơ thẩm gồm có:

- Thẩm phán - Chủ toạ phiên họp: Bà Nguyễn Thị Thu Hà

- Thư ký phiên họp: Bà Nguyễn Thị Thoan – Thư ký Toà án nhân dân thị xã Phổ Yên.

- Đại diện VKSND thị xã Phổ Yên, tỉnh Thái Nguyên tham gia phiên họp: Bà Lê Phương Thùy – Chức vụ: Kiểm sát viên.

Ngày 28 tháng 02 năm 2019 tại Toà án nhân dân thị xã Phổ Yên, tỉnh Thái Nguyên tiến hành mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 01/TLST-VDS ngày 25 tháng 01 năm 2019, theo quyết định mở phiên họp số: 03/2019/QĐ - VDS ngày 20/02/2019 giữa: 1.Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Đồng Thị V, sinh năm 1939 ĐKHKTT: TDP Yên Ninh, phường Ba Hàng, thị xã Phổ Yên, tỉnh Thái Nguyên. Người được bà Vấn ủy quyền: Anh Phạm Quang B, sinh năm 1990 Địa chỉ: TDP Yên Ninh, phường Ba Hàng, thị xã Phổ Yên, tỉnh Thái Nguyên.

(Có mặt anh Bắc tại phiên họp) 2.Người liên quan: 2.1. Bà Phạm Thị Thanh V1, sinh năm 1963 2.2. Ông Phạm Quang P, sinh năm 1968 2.3. Bà Lê Thị Y, sinh năm 1970 2.4. Anh Phạm Quang B, sinh năm 1990 2.5. Anh Phạm Quang T, sinh năm 1993 Đều ĐKHKTT: TDP Yên Ninh, phường Ba Hàng, thị xã Phổ Yên, tỉnh Thái Nguyên. 2.6. Anh Lê Sơn T, sinh năm 1988 2.7. Chị Lê Thanh T, sinh năm 2000 Đều ĐKHKTT: Tổ 1, phường Thịnh Đán, TP Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên. (Có mặt bà Y. Vắng mặt ông P, bà Vân, chị T, anh S, anh T tại phiên họp)

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Trong đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự đề ngày 26/10/2018, đơn sửa đổi, bổ sung đơn yêu cầu ngày 24/01/2019, tại bản tự khai và tại phiên họp, anh Phạm Quang B là người đại diện theo ủy quyền của người yêu cầu giải quyết việc dân sự (bà Đồng Thị V) trình bầy: Bà Đồng Thị V có 03 người con gồm: Phạm Thị Thanh V1, sinh năm 1963; Phạm Quang N, sinh năm 1967 (đã chết); Phạm Quang P, sinh năm 1968 (hiện nay có biểu hiện bệnh như bà V1). Bà Phạm Thị Thanh V1 là 02 trong số 03 người con của bà V, bà V1 có biểu hiện bất thường từ năm 2000 cho đến nay. Trước năm 2000 bà V1 có cuộc sống bình thường, làm kế toán, có chồng và hai con đã trưởng thành. Hiện các con chung của bà V1 là: Anh Lê Sơn T, sinh năm 1988; Chị Lê Thanh T1, sinh năm 1990. Cả hai đều có hộ khẩu tại: Tổ 1, phường Thịnh Đán, TP Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên.

Năm 2005 bà V1 và chồng đã được Tòa án nhân dân thành phố Thái Nguyên giải quyết cho ly hôn, sau khi ly hôn bà Vân sống cùng mẹ đẻ là bà Đồng Thị V tại TDP Yên Ninh, phường Ba hàng, thị xã Phổ Yên. Trong quá trình sinh sống thường xuyên mất ngủ, cáu gắt vô cớ luôn cho rằng có người theo dõi hại mình, nghe thấy tiếng nói trong đầu. Khoảng 10 năm trở lại đây bà V1 sống thu mình, không tiếp xúc với người xung quanh, nói lẩm bẩm, một mình không lao động được, thường xuyên lang thang, trèo cây bắt sâu bọ, nhặt lá, ăn uống bẩn thỉu. Do có cuộc sống không bình thường nên bà V1 được điều trị dài hạn bệnh viện, được nhận trợ cấp hàng tháng của Phòng Lao động thương binh & xã hội thị xã Phổ Yên, mức trợ cấp 405.000đ/tháng.

Ngày 26/12/2018, gia đình đã đưa bà V1 đến Viện pháp y tâm tần trung ương khám giám định sức khỏe tâm thần có kết luận: tại thời điểm giám định bà V1 bị bệnh tâm thần phân liệt thể di chứng và là người mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Do vậy, bà Đồng Thị V yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Phạm Thị Thanh V1 là người mất năng lực hành vi dân sự để giải quyết việc gia đình.

Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

Bà Y, anh B, anh S, chị T1, anh T trình bầy tại bản tự khai: là người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của ông Nam – là em trai của bà Phạm Thị Thanh V1, ông N (đã chết); chị T1, anh S – là con đẻ của bà V1 đã có biên bản họp gia đình thống nhất cử bà Đồng Thị V (mẹ đẻ bà V1) có toàn quyền đứng ra làm đơn yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Phạm Thị Thanh V1 là người mất năng lực hành vi dân sự. Mọi thủ tục bà Y, anh B, anh S, chị T1, anh T đều không có ý kiến. Đề nghị Tòa án căn cứ vào quy định của pháp luật giải quyết việc dân sự.

Đại diện Viện ki m sát tham gia phiên h p phát i u ý kiến:

1. Về tố tụng: Việc tuân theo pháp luật tố tụng của Thẩm phán, Hội đồng giải quyết việc dân sự, Thư ký phiên họp kể từ khi thụ lý việc dân sự cho đến trước thời điểm Thẩm phán, Hội đồng ra quyết định giải quyết việc dân sự; Việc chấp hành pháp luật của người tham gia tố tụng dân sự kể từ khi thụ lý việc dân sự cho đến trước thời điểm Thẩm phán, Hội đồng ra quyết định giải quyết việc dân sự: Thẩm phán được phân công thụ lý giải quyết việc dân sự đã thực hiện đúng, đầy đủ quy định tại Điều 27, 35, 39 BLTTDS về thẩm quyền thụ lý; Điều 68 về xác định tư cách tham gia tố tụng; Điều 363 BLTTDS về thủ tục nhận, xử lý đơn yêu cầu; Điều 365 BLTTDS về việc thụ lý, giao nhận thông báo thụ lý việc dân sự cho đương sự và Viện kiểm sát; Điều 366, 388 về các thủ tục chuẩn bị xét đơn yêu cầu. Những người tham gia tố tụng đã chấp hành đúng, đầy đủ quy định của pháp luật TTDS.

2. Về nội dung:

* Căn cứ vào các tài liệu có trong hồ sơ việc dân sự, quá trình giải quyết cũng như diễn biến tại phiên họp ngày hôm nay, đã xác định được: Bà Đồng Thị V và ông Phạm Quang L có 03 người con là Phạm Thị Thanh V1 (sinh năm 1963), Phạm Quang N (sinh năm 1967, đã mất năm 2015) và Phạm Quang P (sinh năm 1968); đều cư trú tại tổ dân phố Yên Ninh, phường Ba Hàng, thị xã Phổ Yên, tỉnh Thái Nguyên.

Xác minh tại gia đình và địa phương: Bà Phạm Thị Thanh V1 là con thứ nhất của bà V, có tiền sử sản nhi khoa bình thường, học hết lớp 10/10, lớn lên làm kế toán. Từ năm 2000 có biểu hiện bất thường, không đi làm được nữa, hiện đã ly hôn với chồng. Quá trình sinh sống thường mất ngủ, cáu gắt vô cớ, luôn cho rằng có người theo dõi hại mình, không tiếp xúc với xung quanh, nói lẩm bẩm một mình, không lao động được, thường xuyên lang thang, trèo cây, bắt sâu bọ, ăn uống bẩn thỉu.

Tại Biên bản giám định khả năng lao động của Tổ giám định y khoa thuộc Uỷ ban nhân dân huyện Phổ Yên (nay là thị xã Phổ Yên) số 192 ngày 20/4/2014 xác định kết quả khám hiện tại của bà V1: Trầm cảm có loạn thần bỏ nhà đi lang thang, không còn khả năng lao động. Tỷ lệ mất sức lao động là 81% và đang được hưởng chế độ trợ cấp xã hội theo quy định.

Quá trình giải quyết vụ việc, bà V có tiến hành thủ tục giám định sức khỏe tâm thần đối với bà V1 tại Viện pháp y tâm thần Trung ương – Bộ y tế. Tại bản Kết luận giám định sức khỏe tâm thần số 163/2018/GĐSKTT ngày 26/12/2018 kết luận: “Tại thời điểm giám định đối tượng Phạm Thị Thanh V1 bị bệnh Tâm thần phân liệt thể di chứng, theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F20.5. Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi”. Như vậy, đã có đủ căn cứ xác định bà Phạm Thị Thanh V1 bị mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi (mất năng lực hành vi dân sự). Theo quy định tại Điều 22 BLDS yêu cầu của bà Vấn đề nghị Tòa án tuyên bố bà V1 bị mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ, cần được chấp nhận.

Đề nghị: Áp dụng khoản 1 Điều 22 BLDS; các Điều 369, 370, 376, 377, 378 BLTTDS: Chấp nhận đơn yêu cầu của bà Đồng Thị V về việc yêu cầu tuyên bố bà Phạm Thị Thanh V1 bị mất năng lực hành vi dân sự. Bà Phạm Thị Thanh V bị Tòa án tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự.

- Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết 326 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội: Bà Đồng Thị Vấn được miễn nộp tiền lệ phí dân sự sơ thẩm.