- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người đã chết — án dân sự — "Tuyên bố bà Phạm Thị Th đã chết"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận đơn yêu cầu của bà Vũ Thị Tvề việc yêu cầu tuyên bố một người là đã chết.
- Căn cứ chính? Điều 71 Bộ luật Dân sự; Điều 12 NGHỊ QUYẾT SỐ 326/2016/NQ-UBTVQH14 QUY ĐỊNH VỀ MỨC THU, MIỄN…; Điều 149 Bộ luật Tố tụng dân sự
| TÒAÁNNHÂN DÂN HUYỆN CẨM GIÀNG TỈNHHẢIDƯƠNG | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 03/2025/QĐST- DS. | Cẩm Giàng, ngày 02 tháng 6 năm 2025 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
Về việc yêu cầu tuyên bố một người là đã chết
TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN CẨM GIÀNG,TỈNH HẢI DƯƠNG.
Thành phần giải quyết việc dân sựgồm có:
Thẩm phán - Chủ toạ phiên họp: Bà Nguyễn Thị Vân Hà.
Thư ký phiên họp: Ông Nguyễn Trịnh Hoàng Phương - Thư ký Toà án nhân dân huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương tham gia phiên họp: Bà Đỗ Thị Xoa- Kiểm sát viên.
Ngày 02 tháng 6 năm 2025, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Cẩm Giàng mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số04/2024/TLST - DS ngày 20 tháng 12 năm 2024 về việc "Yêu cầu tuyên bố mộtngười là đã chết" theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 03/2025/QĐST- VDS, ngày 09tháng 5 năm 2025 và Quyết định hoãn phiên họp số 01/2025/QĐST- VDS, ngày 19 tháng 5 năm 2025, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
*Người yêu cầu giải quyết việc dân sự:Bà Vũ Thị T, sinh năm 1962.
Địa chỉ:Thôn 3, xã ĐS, huyện CG, tỉnh HD.
(có đơn xin vắng mặt tại phiên họp).
* Người bị yêu cầu tuyên bố là đã chết: Bà Phạm Thị Th, sinh năm 1963.
ĐKHK và nơi cư trú cuối cùng: Thôn 3, xã ĐS, huyện CG, tỉnh HD.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Trong đơn yêu cầu, bản tự khai và quá trình giải quyết vụ việc, người yêu cầu giải quyết việc dânsự bà Vũ Thị Ttrìnhbày:Bà là con dâu của cụ Phạm Văn Chá, sinh năm 1923 (mất năm 2001) và cụ Nguyễn Thị Thời, sinh năm 1927 (mất tháng 5 năm 2024), bố mẹ chồng bà sinh được 02 người con gồm: chồng bà là ông Phạm Quốc Năng, sinh năm 1959 (chết năm 2015) và bà Phạm Thị Th, sinh năm 1963, từ nhỏ bà Th bị bệnh thần kinh thường xuyên đi lang thang nên không được học hành, không có chồng, con. Đến năm 1994, bà Th đã bỏ nhà đi khỏi địa phương, không nói với gia đình đi đâu, làm gì. Bà và gia đình hai bên nội, ngoại đã tìm kiếm nhiều nơi trong suốt thời gian dài nhưng không ai biết được thông tin của bà Th hiện ở đâu, làm gì, còn sống hay đã chết. Sau đó đến cuối năm 2018, bà không nhớ cụ thể vào ngày tháng nào thì bà Th có về thăm gia đình cùng với một người phụ nữ lạ mặt, mẹ con, chị em nói chuyện với nhau được khoảng 02 tiếng thì bà Th bỏ đi lúc nào gia đình không ai biết. Từ đó cho đến nay, bà Th không về nhà một lần nào, không có liên lạc, thông tin gì về cho gia đình nên bà và người thân trong gia đình đã dò hỏi nhiều nơi, thậm chí bà đã đăng tin trên các phương tiện thông tin đại chúng để tìm kiếm bà Th nhưng đều không có thông tin gì về bà Th. Đến nay bà Th đã biệt tích hơn 06 năm không có bất cứ thông tin gì về bà Th còn sống hay đã chết.Nay bà làm đơn đề nghị Tòa án tuyên bố Phạm Thị Th, sinh năm 1963 (địa chỉ sinh sống cuối cùng trước khi biệt tích: thôn 3, xã ĐS, huyện CG, tỉnh HD) đã chết theo quy định của pháp luật để gia đình bà làm thủ tục thừa kế tài sản của cụ Phạm Văn Chá và cụ Nguyễn Thị Thời.
Theo bà T xác định: Khi bà xây dựng gia đình với ông Phạm Quốc Năng (anh trai bà Th) thì được gia đình chồng nói chuyện cho biết bà Phạm Thị Th, sinh năm 1963. Trước khi làm đơn yêu cầu tuyên bố bà Phạm Thị Th là người đã chết, bà đã đến UBND xã Định Sơn đề nghị xin cấp trích lục giấy khai sinh nhưng do UBND xã không còn lưu trữ sổ gốc đăng ký khai sinh nên không có tài liệu để cung cấp cho bà, đồng thời bà đề nghị UBND xã Định Sơn làm công văn gửi cơ quan Công an tỉnh Hải Dương tra cứu thông tin về hồ sơ chứng minh nhân dân của bà Th. Tại công văn số 1684/PC06 (Đ5) ngày 13/8/2024 của Phòng PC06 Công an tỉnh Hải Dương trả lời trường hợp bà Phạm Thị Th không có tài liệu trong tàng thư căn cước công dân.
Tại biên bản xác minh với Công an xã Định Sơn cho biết: Qua tra cứu dữ liệu quốc gia về dân cư thì không có dữ liệu về việc bà Phạm Thị Th, sinh năm 1963, HKTT và nơi cư trú cuối cùng tại thôn 3, xã Cẩm Sơn (nay là xã Định Sơn), huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương làm chứng minh nhân dân hoặc căn cước công dân. Xác minh với UBND xã Định Sơn và Phòng Tư pháp huyện Cẩm Giàng xác định không còn lưu trữ hồ sơ, sổ đăng ký khai sinh từ những năm 1960 đến năm 1990 nên không có tài liệu để cung cấp thông tin đăng ký khai sinh của bà Phạm Thị Th.
Tại phiên họp:Bà Vũ Thị T có đơn xin vắng mặt và thể hiện vẫn giữ nguyên quan điểm yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Phạm Thị Th, sinh năm 1963, biệt tích từ cuối năm 2018 đến nay (địa chỉ sinh sống cuối cùng trước khi biệt tích: thôn 3, xã ĐS, huyện CG, tỉnh HD) là đã chết.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dânhuyện Cẩm Giàngphát biểu ý kiến: Viê ̣c
tuân theo pháp luâ ̣t tố tụng của Thẩm phán, Thư ký Tòa án: Trong quá trình giải quyết việc dân sự và tại phiên họp Thẩm phán, Thư ký Tòa án đã tuân thủ đúng các quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Người yêu cầu giải quyết việc dân sựthực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ của mình theo quy định của pháp luật.
Quan điểm giải quyết việc dân sự: Áp dụng Điều 393 Bộ luật Tố tụng dân sự; điểm d khoản 1 Điều 71Bộ luật dân sự; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Đề nghị Tòa án:
- Chấp nhận yêu cầu của bà Vũ Thị T: Tuyên bố bà Phạm Thị Th, sinh năm 1963. Nơi đăng ký hộ khẩu và nơi cư trú cuối cùng:thôn 3, xã ĐS, huyện CG, tỉnh HD đã chết kể từ 02/01/2024.
- Lệ phí giải quyết việc dân sự: Bà Vũ Thị Tlà người cao tuổi nên được miễn lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương nhận định:
. Về tố tụng:
- Về thẩm quyền giải quyết việc dân sự: Theo đơn yêu cầu tuyên bố một người là đã chết của bà Vũ Thị T đối với bà Phạm Thị Th, sinh năm 1963, nơi cư trú cuối cùng: thôn 3, xã ĐS, huyện CG, tỉnh HD. Xác định đây là quan hệ pháp luật loại việc dân sự tuyên bố một người là đã chết được quy định tại khoản 4 Điều 27; điểm a khoản 2 Điều 35; điểm b khoản 2 Điều 39; Điều 391Bộ luật Tố tụng dân sự nên việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương.
- Về sự vắng mặt của người yêu cầu: Người yêu cầu có đơn đề nghị Tòa án giải quyết vắng mặt. Căn cứ quy định tại khoản 2Điều 367 Bộ luật Tố tụng dân sự,Tòa án tiến hành mở phiên họp vắng mặt các đương sự. theo quy định pháp luật
. Về nội dung:Xét yêu cầu của bà Vũ Thị T: Căn cứ vào lời khai của bà Vũ Thị T và các tài liệu có trong hồ sơ xác định bà Phạm Thị Th, sinh năm 1963, HKTT và nơi cư trú cuối cùng tại thôn 3, xã ĐS, huyện CG, tỉnh HD có bố đẻ là cụ Phạm Văn Chá, sinh năm 1923 (mất năm 2001) và cụ Nguyễn Thị Thời, sinh năm 1927 (mất năm 2024). Bà Th từ nhỏ bị bệnh thần kinh, thường xuyên đi lang thang nên không có chồng, con, không được học hành. Đến năm 1994, bà Th đã bỏ nhà đi mất tích nhiều năm, sau đó đến cuối năm 2018 bà Th về thăm gia đình một lần song lại bỏ nhà đi khỏi địa phương không để lại địa chỉ liên lạc, từ đó đến nay bà Th không lần nào trở về địa phương và cũng không liên lạc gì cho gia đình người thân biết. Những người thân của bà Th không ai biết hiện nay bà Th đang làm gì, ở đâu, còn sống hay đã chết.Như vậy, tính từ năm 2018bà Th bỏ đi biệt tích đến nay hơn 06 năm. Vì vậy, bà Vũ Thị T yêu cầu Tòa án nhân dân huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương giải quyết tuyên bố bà Phạm Thị Th là đã chết theo quy định của pháp luật.
Sau khi thụ lý việc dân sự, Tòa án nhân dân huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương đã ra Quyết định thông báo tìm kiếm bà Phạm Thị Th và đăng tin tìm kiếm trên Trung tâm quảng cáo và dịch vụ truyền thông đa phương tiện (viết tắt là VOVAMS)phát vào 15 giờ đến 16 giờ các ngày 10/01/2025, ngày 11/01/2025 và ngày 12/01/2025; Báo pháp luật trong 03 số liên tiếp vào các ngày 09/01/2025, ngày 10/01/2025, ngày 11/01/2025; Cổng thông tin điện tử Tòa án nhân dân tỉnh Hải Dương; Cổng thông tin điện tử UBND tỉnh Hải Dương. Đến nay đã hết thời hạn 04 tháng kể từ ngày đăng, phát thông báo lần đầu tiên tìm kiếm bà Th nhưng vẫn không nhận được tin tức xác thực về việcbà Th còn sống.
Quá trình giải quyết việc dân sự, Tòa án tiến hành xác minh tại UBND xãĐịnh Sơn, huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương; Công an xã Định Sơn và tiến hành lấy lời khai củađại diệncơ sở thôn và hàng xómnơi bà Thsinh sống trước khi bỏ đi khỏi địa phương thìđều xác nhận bà Phạm Thị Th là con gái của cụ Phạm Văn Chá và cụ Nguyễn Thị Thời (cả hai cụ đều đã chết). Hai cụ sinh được 02 người con là ông Phạm Quốc Năng (đã chết năm 2015) và bà Phạm Thị Th. Bà Thđã đikhỏi địa phương và không sinh sống tại địa phương từ năm 1994, đến cuối năm 2018 thì có về thăm gia đình được khoảng 02 tiếng sau đó lại bỏ nhà đi khỏi địa phương cho đến nay khôngcó tin tức gìvề bà Thở đâu, làm gì,còn sống hay đã chết là đúng sự thật.
Từ những chứng cứ, nhận định nêu trên có cơ sở xác định bà Phạm Thị Th đã biệt tích từ năm 2018 đến nay không có tin tức xác thực là còn sống. Theođiểm d khoản 1 Điều 71 Bộluật dân sự, Tòa án ra quyết định tuyên bốmộtngười là đã chết trong trường hợp: "Biệt tích 05 năm liền trở lên và không có tintức xác thực là còn sống; thời hạn này được tính theo quy định tại khoản 1 Điều68 của Bộ luật này". Tại khoản 1 Điều 68 Bộ luật dân sự quy định: "... nếukhông xác định được ngày, tháng có tin tức cuối cùng thì thời hạn này được tínhtừ ngày đầu tiên của năm tiếp theo năm có tin tức cuối cùng". Do đó, thời điểmbiết được tin tức cuối cùng của bà Th được xác định là ngày 01/01/2018 và thờigian bà Th biệt tích đến nay là hơn 06 năm. Vì vậy, yêu cầu giải quyết việc dân sự của bà Vũ Thị T là có căn cứ được chấp nhận.
[3.]. Về hậu quả pháp lý của việc tuyên bố bà Phạm Thị Th, sinh năm 1963là đã chết:Quan hệ về nhân thân của bà Th được giải quyết như đối với người đã chết; quan hệ tài sản được giải quyết theo quy định của pháp luật về thừa kế.
[4.] Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Người yêu cầu bà Vũ Thị T, sinh năm 1962(là người cao tuổi)nên được miễn lệ phí yêu cầu giải quyết việc dân sự.
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ áp dụng khoản 4 Điều 27;Điều 149;Điều 370; Điều 371; Điều 372; Điều 391; Điều 393Bộ luật Tố tụng dân sự;khoản 1 Điều 68; điểm d khoản 1, khoản 2, khoản 3 Điều 71; Điều 72 Bộ luật Dân sự; điểm đ khoản 1 Điều12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Toà án.
1. Chấp nhận đơn yêu cầu của bà Vũ Thị Tvề việc yêu cầu tuyên bố một người là đã chết.
2.Tuyên bố: Bà Phạm Thị Th, sinh năm 1963, nơi cư trú cuối cùng: thôn 3, xã ĐS, huyện CG, tỉnh HD là đã chết.Ngày chết của bà Phạm Thị Th, sinh năm 1963 được xác định là ngày 02 tháng 01 năm 2024.
3. Hậu quả pháp lý: Khi quyết định của Tòa án tuyên bố bà Phạm Thị Thđã chết có hiệu lựcpháp luật thì quan hệ về nhân thân được giải quyết như đối với người đã chết; quan hệ tài sản được giải quyết theo quy định của pháp luật về thừa kế.
4. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Miễn lệ phí giải quyết việc dân sựsơ thẩm cho bà Vũ Thị T.
5.Về quyền kháng cáo, quyền kháng nghị: Người yêu cầugiải quyết việc dân sự có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Viện kiểm sát nhân dân huyện Cẩm Giàng có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày ra quyết định. Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hải Dương có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án án ra quyết định.
| Nơi nhận: - Người yêu cầu; - VKSND huyện Cẩm Giàng; - VKSND tỉnh Hải Dương; - Chi cục THADS huyện Cẩm Giàng; - UBND xã Định Sơn, huyện Cẩm Giàng; - Lưu:Hồ sơ; Văn phòng TAND huyện Cẩm Giàng. | THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP Nguyễn Thị Vân Hà |