Quyết định 03/2024/QĐST-VDS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN QUẬN CẨM LỆ, THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG

Thành phần giải quyết việc dân sự:

- Thẩm phán - Chủ toạ phiên họp: Ông Phùng Văn Nhớ

- Thư ký phiên họp: Bà Nguyễn Thị Cẩm Anh - Thư ký Tòa án nhân dân quận Cẩm Lệ, thành phố Đà Nẵng.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân quận Cẩm Lệ, thành phố Đà Nẵng tham gia phiên họp: Bà Trần Lê Phượng - Kiểm sát viên.

Trong ngày 22 tháng 4 năm 2024, tại trụ sở Toà án nhân dân quận Cẩm Lệ, thành phố Đà Nẵng mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 22/2024/TLST-VDS ngày 22 tháng 01 năm 2024 về yêu cầu "Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự" theo Quyết định mở phiên họp số 22/2024/QĐMPH-VDS ngày 12 tháng 4 năm 2024 và Thông báo hoãn phiên họp số 22/TB-TA ngày 17/4/2024, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Ông Nguyễn D - sinh năm 1937; Địa chỉ: tổ 01 phường H T Đ, quận C L, thành phố Đ N.

Người bị yêu cầu: bà Nguyễn Thị Q, sinh năm 1940, địa chỉ: tổ 01 phường H T Đ, quận C L, thành phố Đ N.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

+ Bà Nguyễn Thị H, sinh năm 1970;

Nơi thường trú: X T, N P, D X, Q N; địa chỉ liên lạc: tổ 01 phường H Th Đ, quận C L, thành phố Đà Nẵng (có mặt).

+ Bà Nguyễn Thị B, sinh năm 1973,

Địa chỉ: tổ 01 phường H T Đ, quận C L, thành phố Đà Nẵng (có mặt)

+ Bà Nguyễn Thị N, sinh năm 1975;

Nơi thường trú: Khu phố 10 B H H A, B T, thành phố Hồ Chí Minh; địa chỉ liên lạc: tổ 01 phường H T Đ, quận C L, thành phố Đà Nẵng (vắng mặt)

+ Bà Nguyễn Thị Hoa, sinh năm 1980;

Nơi thường trú: tổ 66 H C B, quận H C, thành phố Đà Nẵng; địa chỉ liên lạc: tổ 01 phường H T Đ, quận C L, thành phố Đà Nẵng (có đơn xin giải quyết vắng mặt).

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Bà Nguyễn Thị Q có chồng là ông Nguyễn D, ông bà có 04 con là bà Nguyễn Thị H, bà Nguyễn Thị B, bà Nguyễn Thị N và bà Nguyễn Thị H. Bà Nguyễn Thị Q có quá trình sinh đẻ, phát triển về thể chất và tâm thần bình thường, không đi học, không biết chữ, lớn lên làm nông. Năm 2005 (65 tuổi) bà Q có biểu hiện như: Mất ngủ, run tay, đi đứng chậm chạp, vận động khó khăn, khó giữ thăng bằng. Khoảng 15 năm nay, bệnh tiến triển nặng dần lên, có biểu hiện suy giảm trí nhớ, từ năm 2020 cho đến nay, bà Q không nói, không nhận biết được người thân, ăn qua sonde, đại tiểu tiện không tự chủ. Bà Nguyễn Thị Q đang nhận trợ cấp xã hội hàng tháng theo quy định.

Tại phiên họp hôm nay, ông Nguyễn D xác định bà Nguyễn Thị Q không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình nên ông vẫn giữ nguyên yêu cầu Toà án tuyên bố bà Nguyễn Thị Q mất năng lực hành vi dân sự. Các con của ông D và bà Q là bà Nguyễn Thị H, bà Nguyễn Thị B, bà Nguyễn Thị N và bà Nguyễn Thị H thống nhất với yêu cầu của ông Nguyễn D.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân quận Cẩm Lệ phát biểu quan điểm về việc giải quyết việc dân sự: Đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự của ông Nguyễn D, đồng thời áp dụng khoản 1 Điều 22 Bộ luật Dân sự tuyên bố bà Nguyễn Thị Q mất năng lực hành vi dân sự.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; Ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân quận Cẩm Lệ, thành phố Đà Nẵng nhận định:

[1] Về tố tụng: Ông Nguyễn D yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị Q; địa chỉ: tổ 01 phường H T Đ, quận C L, thành phố Đà Nẵng là người mất năng lực hành vi dân sự. Theo quy định tại khoản 1 Điều 27, khoản 2 Điều 35 và điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật tố tụng Dân sự thì đây là quan hệ pháp luật yêu cầu "Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự" và thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân quận Cẩm Lệ, thành phố Đà Nẵng.

[2] Về nội dung: Sau khi thụ lý việc dân sự, Tòa án nhân dân quận Cẩm Lệ, thành phố Đà Nẵng đã ra Quyết định trưng cầu giám định đối với bà Nguyễn Thị Q. Tại bản Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số 599/KLGĐ ngày 10/4/2024 của Trung tâm Pháp y Tâm thần khu vực miền Trung kết luận bà Nguyễn Thị Q như sau: "Về mặt y học: Mất trí trong bệnh Parkinson (F02.3). Về năng lực hành vi dân sự: Mất hoàn toàn năng lực hành vi dân sự."

Vì vậy, căn cứ quy định tại Điều 22 của Bộ luật Dân sự, cần chấp nhận đơn yêu cầu của ông Nguyễn D về việc “Tuyên bố bà Nguyễn Thị Q mất năng lực hành vi dân sự” như đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân quận Cẩm Lệ, thành phố Đà Nẵng là hoàn toàn phù hợp với các chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự và kết luận giám định của Trung tâm Pháp y Tâm thần khu vực miền Trung.

[3] Lệ phí giải quyết việc dân sự: Ông Nguyễn D được miễn do là người cao tuổi và có đơn xin miễn nộp tiền lệ phí.

Về chi phí trưng cầu giám định: 5.233.800đ (năm triệu, hai trăm ba mươi ba ngàn tám trăm đồng) ông Nguyễn D phải chịu.

Từ những nhận định trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ: Các Điều 19, 22 Bộ luật Dân sự; khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39, các Điều 370, 371, 372 và 378 Bộ luật Tố tụng dân sự; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 về việc quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Chấp nhận đơn yêu cầu của ông Nguyễn D về việc yêu cầu tuyên bố bà Nguyễn Thị Q mất năng lực hàng vi dân sự.

1. Tuyên bố: Bà Nguyễn Thị Q, sinh năm 1940; Địa chỉ: tổ 01 phường H T Đ, quận C L, thành phố Đà Nẵng là người mất năng lực hành vi dân sự.

2. Ông Nguyễn D (chồng của bà Nguyễn Thị Q) là người giám hộ đương nhiên của bà Nguyễn Thị Q.

Quyền và nghĩa vụ của người giám hộ được thực hiện theo quy định tại Điều 57 và Điều 58 của Bộ luật dân sự.

3. Lệ phí giải quyết việc dân sự: Ông Nguyễn D được miễn do là người cao tuổi và có đơn xin miễn nộp tiền lệ phí.

Về chi phí trưng cầu giám định: 5.233.800đ (năm triệu, hai trăm ba mươi ba ngàn tám trăm đồng) ông Nguyễn D phải chịu (đã thu, đã chi).

4. Người yêu cầu ông Nguyễn D, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị H, Nguyễn Thị B có quyền kháng cáo quyết định này trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định, bà Nguyễn Thị H, bà Nguyễn Thị N có quyền quyền kháng cáo quyết định này trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.