Quyết định 03/2024/QĐST-VDS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người đã chết

[1] Về thẩm quyền giải quyết: Bà Phạm Thị H yêu cầu tuyên bố một người là đã chết đối với anh Phạm Văn Đ. Anh Đ có nơi cư trú cuối cùng tại ấp C, xã B, huyện B, tỉnh Bến Tre. Căn cứ vào khoản 4 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm b khoản 2 Điều 39 của Bộ luật tố tụng dân sự là thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Bình Đại, tỉnh Bến Tre.

[2]. Về nội dung yêu cầu:

[2.1] Anh Phạm Văn Đ là con ruột của bà Phạm Thị H làm nghề đánh cá biển và là thuyền viên tàu cá số đăng ký BT-94960-TS, hiệu Phước Thành T, do bà Ngô Thị Kim H2, sinh năm 1963, địa chỉ ấp C, xã B, huyện B, tỉnh Bến Tre đứng tên trong Giấy chứng nhận đăng ký tàu cá. Vào ngày 26/11/2013, tàu cá số đăng ký BT-94960-TS đi khai thác thủy sản trên biển, đến 00 giờ 30 phút ngày 31/12/2013 thì anh Phạm Văn Đ bị rơi xuống biển và mất tích tại khu vực C (tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu). Sự việc sau đó, chủ tàu có trình báo Bộ đội biên phòng C, Trạm kiểm soát biên phòng B và Đồn Biên phòng C. Mặc dù bà H và gia đình đã dùng nhiều biện pháp tìm kiếm nhưng không có thông tin gì của anh Phạm Văn Đ còn sống. Nay, để làm thủ tục xin cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, bà Phạm Thị H yêu cầu Tòa án tuyên bố một người là đã chết đối với anh Phạm Văn Đ.

[2.2] Căn cứ Đơn xin xác nhận ngày 10 tháng 5 năm 2023 của Đồn Biên phòng C xác nhận: “Đơn vị có tiếp nhận vụ việc thuyền viên mất tích đúng như đơn trình bày của bà Phạm Thị H”. Vậy, có căn cứ anh Phạm Văn Đ đã bị tai nạn tàu biển từ ngày 31/12/2013 đến nay và không có tin tức xác thực còn sống.

[2.3] Tòa án nhân dân huyện Bình Đại đã ban hành “Quyết định thông báo tìm kiếm người bị yêu cầu tuyên bố đã chết” và tiến hành thông báo trên các phương tiện thông tin đại chúng như Đ1 ngày 25, 26, 27/01/2024; Báo Công lý số A (2183) ngày 28/02/2024; Số 18 (2184) ngày 01/3/2024; Số 19 (2185) ngày 06/3/2024 theo quy định tại Điều 392 Bộ luật tố tụng dân sự nhưng vẫn không có tin tức gì của anh Phạm Văn Đ còn sống. Đã hết thời hạn 04 tháng kể từ ngày đăng, phát thông báo đầu tiên nhưng không ai có thông tin gì về việc anh Phạm Văn Đ còn sống.

[2.4] Thấy rằng, trước khi bị tai nạn tàu biển thì nơi cư trú cuối cùng của anh Phạm Văn Đ tại ấp C, xã B, huyện B, tỉnh Bến Tre và từ khi bị tai nạn đến nay không có tin tức xác thực anh Phạm Văn Đ còn sống. Để có cơ sở làm thủ tục xin cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nên bà Phạm Thị H yêu cầu tuyên bố một người là đã chết đối với anh Phạm Văn Đ. Vì vậy, yêu cầu tuyên bố một người là đã chết của bà Phạm Thị H đối với anh Phạm Văn Đ là có cơ sở, đúng quy định pháp luật tại Điều 71 Bộ luật Dân sự nên được chấp nhận.

[3] Về việc xác định ngày chết của anh Phạm Văn Đ: Theo các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ thể hiện thì anh Phạm Văn Đ bị tai nạn ngày 31/12/2013. Căn cứ quy định khoản 1 Điều 68, khoản 1 Điều 71 Bộ luật Dân sự thì ngày chết về mặt pháp lý là ngày đầu tiên kế tiếp ngày kết thúc thời hạn 02 năm kể từ ngày anh Phạm Văn Đ bị tai nạn (31/12/2013).

[4] Căn cứ quy định tại Điều 72 Bộ luật Dân sự, quan hệ nhân thân và quan hệ tài sản của anh Phạm Văn Đ được giải quyết như đối với một người đã chết.

[5] Lời đề nghị của Kiểm sát viên tham gia phiên họp có căn cứ, phù hợp với nhận định của Tòa án nên được chấp nhận.

[6] Về lệ phí việc dân sự: Bà Phạm Thị H là người có yêu cầu nên phải chịu lệ phí. Tuy nhiên, bà H là người cao tuổi và có Đơn yêu cầu xin miễn tiền tạm ứng lệ phí, lệ phí Tòa án. Căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, bà Phạm Thị H được miễn lệ phí.