Quyết định 03/2023/QĐST-VDS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân thị xã Ninh Hoà nhận định:

Yêu cầu về việc “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” là loại việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án, quy định tại khoản 1 Điều 27 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Người bị yêu cầu tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự cư trú tại Thôn X, xã P, thị xã N, tỉnh Khánh Hòa nên căn cứ khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự yêu cầu trên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thị xã Ninh Hoà.

Tại khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự năm 2015 quy định về mất năng lực hành vi dân sự: “1. Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần...”.

Căn cứ Kết luận giám định pháp y tâm thần số 16/KLGĐ ngày 10/02/2023 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Tây Nguyên đối với ông Tô Hồng B, sinh năm 1991; địa chỉ tại Thôn X, xã P, thị xã N, tỉnh Khánh Hòa. Sau khi tiến hành giám định đã kết luận như sau:

“1.1. Về y học: Hiện tại đương sự bị bệnh: Chậm phát triển tâm thần nặng (F72-ICD10).

1.2. Về khả năng nhận thức và khả năng điều khiển hành vi: Đương sự mất khả năng nhận thức và mất khả năng điều khiển hành vi”.

Như vậy, yêu cầu của ông Tô A về việc yêu cầu tuyên bố ông Tô Hồng B mất năng lực hành vi dân sự là có cơ sở chấp nhận.

Theo quy định tại Điều 53 Bộ luật dân sự về người giám hộ đương nhiên của người mất năng lực hành vi dân sự thì:

“3. Trường hợp người thành niên mất năng lực hành vi dân sự chưa có vợ, chồng, con.... thì cha, mẹ là người giám hộ”.

Theo đó, cha, mẹ của ông Tô Hồng B là ông Tô A và bà Bùi Thị C là người giám hộ đương nhiên của ông Tô Hồng B.

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ:

- Điều 22, điểm d khoản 1 Điều 47, 49, khoản 3 Điều 53 Bộ luật dân sự năm 2015;

- Khoản 1 Điều 27; khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; Điều 149, Điều 367, Điều 369, Điều 370, Điều 371, Điều 372, Điều 378 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;

- Khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

1. Chấp nhận đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự của ông Tô A:

Tuyên bố ông Tô Hồng B, sinh năm 1991; địa chỉ tại Thôn X, xã P, thị xã N, tỉnh Khánh Hòa là người mất năng lực hành vi dân sự.

2. Về lệ phí: Ông Tô A phải chịu 300.000 đồng lệ phí yêu cầu giải quyết việc dân sự nhưng được trừ vào số tiền 300.000 đồng tạm ứng đã nộp theo biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Toà án số AA/2021/0005603 ngày 10/01/2023 của Chi cục thi hành án dân sự thị xã Ninh Hoà. Ông A đã nộp đủ lệ phí.

3. Về quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu ông Tô A có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Toà án ra quyết định, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Bùi Thị C được quyền kháng cáo trong hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định. Viện kiểm sát nhân dân cùng cấp có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Toà án ra Quyết định.