Quyết định 03/2022/QĐST-VDS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân thành phố NT nhận định:

Yêu cầu về việc “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” là loại việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án, quy định tại khoản 1 Điều 27 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Người bị yêu cầu tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự có hộ khẩu tại 144 Mê Linh, phường Tân Lập, NT, H và hiện đang cư trú tại 50 Mê Linh, phường Tân Lập, NT, H. Căn cứ khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự yêu cầu trên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thành phố NT.

Căn cứ tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ, đơn yêu cầu đề ngày 01/12/2021, bản tự khai của người yêu cầu bà Nguyễn Thị N khai: Bà và ông Trịnh Văn Qúy, sinh năm 1943 lập gia đình với nhau có 04 người con chung; trong 04 người con chung có con chung là ông Trịnh Bách T, sinh năm 1968 bị bệnh tâm thần bẩm sinh (có hồ sơ bệnh án điều trị bệnh tâm thần), sức khỏe yếu và bị câm điếc, mọi sinh hoạt của ông Tùng đều do bố mẹ của ông Tùng là bà N và ông Qúy trực tiếp chăm sóc. Tháng 02/2021, ông Qúy bị bệnh qua đời. Vì vậy, bà N yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Trịnh Bách T mất năng lực hành vi dân sự; Đề nghị tuyên bố bà Nguyễn Thị N là người giám hộ hợp pháp cho ông Trịnh Bách T và đề nghị xin vắng mặt tại phiên họp.

Tại khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự năm 2015 quy định về mất năng lực hành vi dân sự: “1. Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần...”.

Căn cứ Kết luận giám định pháp y tâm thần số 01/KLGĐ ngày 04/01/2022 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Tây Nguyên đối với ông Trịnh Bách T, sinh năm 1968; Địa chỉ hộ khẩu: 144 Mê Linh, phường Tân Lập, NT, H. Sau khi tiến hành giám định đã kết luận như sau:

“1.1. Về y học: Hiện tại đương sự bị bệnh: Chậm phát triển tâm thần mức độ nặng (F72-ICD10).

1.2. Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: Đương sự mất khả năng nhận thức và mất khả năng điều khiển hành vi”.

Như vậy, yêu cầu của bà Nguyễn Thị N về việc tuyên bố ông Trịnh Bách T mất năng lực hành vi dân sự là có cơ sở chấp nhận.

3. Về lệ phí: Bà Nguyễn Thị N người yêu cầu Tòa án giải quyết việc dân sự nên phải chịu lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định của pháp luật.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố NT phát biểu: Về các trình tự, thủ tục tố tụng đều tuân thủ quy định của pháp luật. Về nội dung, đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị N. Tuyên bố ông Trịnh Bách T mất năng lực hành vi dân sự và bà Nguyễn Thị N là người giám hộ hợp pháp cho ông Trịnh Bách T.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ: Điều 22, điểm c khoản 1 Điều 47, Điều 49, khoản 3 Điều 53của Bộ luật dân sự năm 2015;

- Khoản 1 Điều 27; khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; Điều 149, Điều 367, Điều 369, Điều 370, Điều 371, Điều 372, Điều 378 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;

- Khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

1. Tuyên bố ông Trịnh Bách T, sinh năm 1968; Địa chỉ hộ khẩu: 144 Mê Linh, phường Tân Lập, NT, H mất năng lực hành vi dân sự.

2. Bà Nguyễn Thị N (mẹ ruột) là người giám hộ hợp pháp cho ông Trịnh Bách T.

3. Về lệ phí: Lệ phí giải quyết việc dân sự là 300.000đ do bà Nguyễn Thị N phải nộp nhưng được trừ vào số tiền tạm ứng lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm 300.000đ mà bà N đã nộp theo Biên lai thu số AA/2021/0000797 ngày 03/12/2021 của Chi cục Thi hành án dân sự thành phố NT. Bà N đã nộp đủ lệ phí.

4. Về quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu được quyền kháng cáo đến Tòa án nhân dân thành phố NT trong hạn 10 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Quyết định này có thể bị kháng nghị theo thủ tục phúc thẩm theo quy định của pháp luật.

Quyền yêu cầu thi hành án, nghĩa vụ thi hành án, thời hiệu yêu cầu thi hành án: Trường hợp quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thoả thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự.