Quyết định 03/2018/QĐDS-ST — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

NHẬN ĐỊNH:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện V, tỉnh Đồng Nai nhận định:

- Về thẩm quyền giải quyết:

Ngày 23/3/2018, bà Trần Thị N nộp đơn yêu cầu Tòa án “Tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức và làm chủ hành vi” đối với chị Trương Thúy L, sinh năm 1986; Địa chỉ: Tổ 5, ấp 2, xã T, huyện V, tỉnh Đồng Nai. Ngày 11/6/2018, bà N có đơn yêu cầu thay đổi yêu cầu giải quyết việc dân sự, bà N yêu cầu Tòa án “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” đối với chị Trương Thúy L, sinh năm 1986; Địa chỉ: Tổ 5, ấp 2, xã T, huyện V, tỉnh Đồng Nai; Căn cứ vào khoản 1 Điều 27, các Điều 35, 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, việc dân sự trên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện V.

- Về nội dung:

Theo đơn yêu cầu ngày 23/3/2018, bản tự khai có tại hồ sơ cũng như tại phiên họp hôm nay người yêu cầu bà Trần Thị N trình bày: Bà Trần Thị N là mẹ ruột của chị Trương Thúy L (Bố là ông Trương Quang C, sinh năm 1930). Từ khi sinh chị L ra được 2 tuổi thì chị L bị bệnh động kinh nhưng do gia đình không có điều kiện điều trị bệnh cho chị L nên càng lớn chị L bị bệnh ngày càng nặng hơn. Chị L không đi học được, mọi sinh hoạt hằng ngày đều do bà chăm sóc chị L. Khi phát bệnh chị L thường xuyên la hét, chửi bới và đập phá đồ đạc trong nhà, nhiều lúc gia đình và những người hàng xóm phải sang giữ chị L và đưa chị Lvào Bệnh viện tâm thần Trung ương 2 giúp gia đình. Để làm thủ tục tặng cho quyền sử dụng đất cho con gái thứ hai nên bà N có đơn yêu cầu Tòa án nhân dân huyện V tuyên bố chị Trương Thúy L, sinh năm 1986; địa chỉ: Tổ 5, ấp 2, xã T, huyện V, tỉnh Đồng Nai có khó khăn trong nhận thức và làm chủ hành vi. Bà N yêu cầu Tòa án nhân dân huyện V trưng cầu giám định chị Trương Thúy L, sinh năm 1986 có khó khăn trong nhận thức và làm chủ hành vi hay không. Tòa án đã ra quyết định trưng cầu giám định pháp y tâm thần số 69/2018/QĐ-TCGĐ tại Viện pháp y tâm thần trung ương Biên Hòa ngày 24/4/2018. Sau khi nhận Quyết định trưng cầu giám định pháp y tâm thần số 69/2018/QĐ-TCGĐ ngày 24/4/2018 bà N đưa chị L đến Viện pháp y tâm thần trung ương Biên Hòa để giám định. Tại Viện pháp y tâm thần trung ương Biên Hòa, chị L nhập viện khoảng 20 ngày để theo dõi bệnh và để cơ quan giám định. Viện pháp y tâm thần trung ương Biên Hòa đã gửi kết luận giám định pháp y tâm thần số 264/KL-VPYTW ngày 30/5/2018 cho Tòa án. Tòa án đã thông báo cho bà biết nội dung kết luận đối với chị Trương Thúy L, sinh năm 1986. Về y học chị Trương Thúy L bị bệnh ảo giác thực tổn/Động kinh (F06.0/G40-ICD.10); Về năng lực nhận thức và điều khiển hành vi: Hiện nay chị Trương Thúy L mất năng lực nhận thức và điều khiển hành vi. Bà N đồng ý với kết luận giám định pháp y tâm thần số 264/KL-VPYTW ngày 30/5/2018 của Viện pháp y tâm thần trung ương Biên Hòa, không thắc mắc khiếu nại đối kết luận giám định pháp y tâm thần này. Ngày 11/6/2018 bà N có đơn thay đổi yêu cầu, bà N yêu cầu Tòa án tuyên bố chị Trương Thúy L, sinh năm 1986 mất năng lực hành vi dân sự để bà N thực hiện hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật.

Tại các bản tự khai ngày 24/4/2018, ngày 19/6/2018 cũng như tại phiên họp hôm nay ông Trương Quang C trình bày: Bà Trần Thị N là mẹ ruột của chị Trương Thúy L còn ông là cha ruột. Khi chị L được 2 tuổi thì chị L bị bệnh động kinh, do hoàn cảnh gia đình khó khăn, không có điều kiện điều trị bệnh cho chị L nên càng lớn chị Linh bị bệnh ngày càng nặng hơn. Chị L thường xuyên phát bệnh và la hét, chửi bới, đập phá đồ đạc trong nhà, nhiều lúc gia đình phải nhờ những người hàng xóm sang phụ gia đình giữ chị L và đưa vào Bệnh viện tâm thần Trung ương 2. Do tuổi già và sức khỏe ngày càng yếu nên bà N là vợ ông có đơn yêu cầu Tòa án nhân dân huyện V tuyên bố chị Trương Thúy L, sinh năm 1986; địa chỉ: Tổ 5, ấp 2, xã T, huyện V, tỉnh Đồng Nai có khó khăn trong nhận thức và làm chủ hành vi và yêu cầu trưng cầu giám định pháp y tâm thần đối với chị L. Viện pháp y tâm thần trung ương Biên Hòa đã có kết luận giám định pháp y tâm thần số 264/KL-VPYTW ngày 30/5/2018 gửi cho Tòa án và kết luận: Về y học chị Trương Thúy L bị bệnh ảo giác thực tổn/Động kinh (F06.0/G40-ICD.10); Về năng lực nhận thức và điều khiển hành vi: Hiện nay chị Trương Thúy L mất năng lực nhận thức và điều khiển hành vi. Ông C đồng ý với kết luận giám định pháp y tâm thần số 264/KL-VPYTW ngày 30/5/2018 của Viện pháp y tâm thần trung ương Biên Hòa và đồng ý với yêu cầu thay đổi yêu cầu giải quyết việc dân sự của bà N là tuyên bố chị Trương Thúy L, sinh năm 1986; Địa chỉ: Tổ 5, ấp 2, xã T, huyện V, tỉnh Đồng Nai mất năng lực hành vi dân sự để vợ chồng ông C thực hiện hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật.

- Xét thấy: Theo phiếu khám sức khỏe tâm thần của Bệnh viện tâm thần Trung ương 2 kết luận: Chị Trương Thúy L, sinh năm 1986 bị bệnh động kinh (ICD10:G40). Trong quá trình giải quyết việc dân sự, theo yêu cầu của đương sự Tòa án đã tiến hành trưng cầu giám định pháp y tâm thần đối với chị Trương Thúy L, sinh năm 1986; địa chỉ: Tổ 5, ấp 2, xã T, huyện V, tỉnh Đồng Nai. Tại bản kết luận giám định số: 264/KL-VPYTW ngày 30/5/2018 của Viện pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa đã kết luận: Về y học: Hiện nay chị Trương Thúy L bị bệnh ảo giác thực tổn / Động kinh (F06.0/G40-ICD.10); Về năng lực nhận thực và điều khiển hành vi: Chị Trương Thúy L mất năng lực nhận thức và điều khiển hành vi. Ngày 29/6/2018, Viện pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa đã có văn bản giải thích kết luận giám định số: 264/KL-VPYTW ngày 30/5/2018 đối với đương sự chị Trương Thúy L, sinh năm 1986; địa chỉ: Tổ 5, ấp 2, xã T, huyện V, tỉnh Đồng Nai là “Mất năng lực nhận thức và điều khiển hành vi” chứ không phải là chưa hay không đủ khả năng nhận thức và làm chủ hành vi. Do đó, yêu cầu của bà N tuyên bố chị Trương Thúy L, sinh năm 1986 mất năng lực hành vi dân sự là có cơ sở chấp nhận theo quy định tại Điều 22 của Bộ luật Dân sự năm 2015.

* Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện V: Căn cứ vào tài liệu có trong hồ sơ thì yêu cầu của bà Trần Thị N là có căn cứ. Đề nghị Tòa án xem xét chấp nhận yêu cầu của bà N tuyên bố chị Trương Thúy L, sinh năm 1986; địa chỉ: Tổ 5, ấp 2, xã T, huyện V, tỉnh Đồng Nai mất năng lực hành vi dân sự và miễn tiền lệ phí giải quyết việc dân sự cho bà N.

- Ý kiến của Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện V phù hợp với nhận định của Chủ tọa phiên họp và các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ nên được chấp nhận.

- Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Bà Trần Thị N có đơn xin miễn tiền lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 14 của Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí tòa án. Do đó, bà Trần Thị N được miễn tiền lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 1 Điều 27, các Điều 35, 39, 149, 361, 370, 371, 372, 376, 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; Điều 22 của Bộ luật Dân sự năm 2015; Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí tòa án.

1. Chấp nhận đơn yêu cầu của bà Trần Thị N về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”.

Tuyên bố chị Trương Thúy L, sinh năm 1986; Nơi đăng ký thường trú: Tổ 5, ấp 2, xã T, huyện V, tỉnh Đồng Nai mất năng lực hành vi dân sự.

2. Lệ phí giải quyết việc dân sự: Bà Trần Thị N được miễn tiền lệ phí giải quyết việc dân sự.

3. Bà N, ông C, bà L được quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định để Tòa án nhân dân tỉnh Đồng Nai xem xét theo trình tự phúc thẩm.