Quyết định 03/2018/QĐDS-ST — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

NHẬN ĐỊNH:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Bình Sơn nhận định:

- Về quyền yêu cầu: ông Nguyễn Thanh Đ trình bày giữa ông và bà Nguyễn Thị H có quan hệ sống chung như vợ chồng từ năm 1982 nhưng không có đăng ký kết hôn. Xác nhận tình trạng hôn nhân của UBND xã Bình C thể hiện ông Đ và bà H có quan hệ hôn nhân thực tế, sống chung như vợ chồng từ năm 1982 nhưng không có đăng ký kết hôn. Căn cứ vào điểm b, khoản 4 Điều 2 Thông tư liên tịch số 01/2016/TTLT-TANDTC-VKSNDTC-BTP ngày 06/01/2016 hướng dẫn thi hành một số quy định của Luật hôn nhân gia đình năm 2014, xác định quan hệ hôn nhân giữa ông Đ và bà H là hợp pháp và được pháp luật công nhận là vợ chồng. Ông Nguyễn Thanh Đ là chồng của bà H nên được quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố bà H mất năng lực hành vi dân sự được quy định tại Điều 22 Bộ luật dân sự.

- Về nội dung yêu cầu: Qua xem xét đơn yêu cầu và các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ thì thấy rằng bà Nguyễn Thị H bắt đầu có dấu hiệu bệnh tâm tâm thần từ năm 1994, những năm gần đây biểu hiện ngày càng rõ, như: đêm ít ngủ, ngày hay bỏ nhà đi lang thang, nói nhảm một mình, chửi bới, đập phá đồ đạt trong nhà, đánh người vô cớ, bà không làm chủ được hành vi của bản thân, các sinh hoạt hàng ngày phải có người thân giúp đỡ. Trường hợp của bà được điều trị ngoại trú tâm thần tại Trạm y tế xã Bình C và được xác định dạng khuyết tật là “Thần kinh tâm thần, trí tuệ”, đã được UBND xã Bình C cấp giấy chứng nhận khuyết tật với mức độ khuyết tật nặng và đã được UBND huyện B cho hưởng trợ cấp xã hội hàng tháng đối với người khuyết tật. Bên cạnh đó, về tiểu sử gia đình, bà H có một người con trai bị chậm phát triển tâm thần và đã có kết luận giám định thể hiện bị mất năng lực hành vi.

Kết quả giám định pháp y tâm thần của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực miền trung thể hiện bà H bị tâm thần phân liệt thể di chứng và mất hoàn toàn năng lực hành vi dân sự. Theo quy định tại khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự thì: Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc cơ quan, tổ chức hữu quan, Toà án ra quyết định tuyên bố người này là mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thân.

Như vậy, tình trạng thực tế và kết quả giám định pháp y tâm thần của bà H là phù hợp với quy định của pháp luật. Do đó, Tòa án có đủ cơ sở chấp nhận yêu cầu của ông Nguyễn Thanh Đ, xác định: bà Nguyễn Thị H, sinh ngày 14/01/1963, cư trú tại: xóm G, thôn C, xã Bình C, huyện B, tỉnh Quảng Ngãi mất năng lực hành vi dân sự.

- Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Bình Sơn tham gia phiên họp:

+ Qua xem xét đơn yêu cầu và các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ thì thấy rằng việc ông Nguyễn Thanh Đ yêu cầu Tòa án tuyên bố vợ ông là bà Nguyễn Thị H bị mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ, phù hợp với quy định của pháp luật, đề nghị Thẩm phán áp dụng các Điều 369, 370, 377, 378 Bộ luật tố tụng dân sự và khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự chấp nhận yêu cầu của ông, tuyên bố bà Nguyễn Thị H, sinh ngày 14/01/1963, cư trú tại: xóm G, thôn C, xã Bình C, huyện B, tỉnh Quảng Ngãi mất năng lực hành vi dân sự.

+ Kiến nghị: không.

- Lệ phí giải quyết việc dân sự: ông Nguyễn Thanh Đ phải chịu lệ phí giải quyết việc dân sự với số tiền là 300.000 đồng (ba trăm nghìn đồng) nhưng được khấu trừ số tiền ông đã nộp tạm ứng theo biên lai thu tiền án phí, lệ phí Tòa án số AA/2014/0003331, ngày 26/01/2018 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Bình Sơn, ông đã nộp xong.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

- Căn cứ Điều 22, khoản 1 Điều 53, 57, 58, 59, 60, 61, 62 và Điều 63 Bộ luật dân sự năm 2015;

- Căn cứ các Điều 27, 48, 149, 369, 370, 371 và 378 Bộ luật tố tụng dân sự 2015;

- Căn cứ Nghị Quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

1. Tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự đối với:

Họ và tên: Nguyễn Thị H, sinh ngày 14 tháng 01 năm 1963.

Nơi đăng ký hộ khẩu thường trú: xã Bình C, huyện B, tỉnh Quảng Ngãi.

Nơi cư trú hiện nay: xóm G, thôn C, xã Bình C, huyện B, tỉnh Quảng Ngãi.

2. Ông Nguyễn Thanh Đ, sinh năm 1962, cư trú tại: xóm G, thôn C, xã Bình C, huyện B, tỉnh Quảng Ngãi là người giám hộ cho bà Nguyễn Thị H.

Các giao dịch dân sự của bà Nguyễn Thị H phải do người đại diện xác lập, thực hiện theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều 57 Bộ luật dân sự.

3. Lệ phí giải quyết việc dân sự: Ông Nguyễn Thanh Đ phải chịu lệ phí giải quyết việc dân sự với số tiền là 300.000 đồng (ba trăm nghìn đồng) nhưng được khấu trừ số tiền ông đã nộp tạm ứng theo biên lai thu tiền án phí, lệ phí Tòa án số AA/2014/0003331, ngày 26/01/2018 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Bình Sơn, ông đã nộp xong.

4. Người yêu cầu được quyền kháng cáo Quyết định này trong hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định giải quyết việc dân sự hoặc kể từ ngày quyết định giải quyết việc dân sự được thông báo, niêm yết. Quyết định này có thể bị kháng nghị theo thủ tục phúc thẩm theo quy định của pháp luật. [