- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Lù Thị K"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu của bà Lù Thị K về việc yêu cầu “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”. Tuyên bố chị Sần Lan A, sinh ngày 09 tháng 9 năm 2006, căn cước công dân số xxxxxxxxxxxx - Địa ch thôn T, xã T, t nh Lào Cai là người mất năng lực hành vi dân sự.
- Căn cứ chính? Điều 367 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 376 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 149 Bộ luật Tố tụng dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 7 - LÀO CAI | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 02/2026/QĐST-VDS | Lào Cai, ngày 18 tháng 9 năm 2026 |
QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 7 - LÀO CAI
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có: Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Nguyễn Thái Hà.
Thư ký phiên họp: Bà Vũ Minh Phương - Thư ký Tòa án nhân dân khu vực 7 - Lào Cai.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 7 - Lào Cai tham gia phiên họp: Ông Nguyễn Quốc Cường - Kiểm sát viên.
Ngày 18 tháng 9 năm 2026, tại trụ sở Tòa án nhân dân khu vực 7 - Lào Cai mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 03/2026/TLST-VDS ngày 20 tháng 8 năm 2026, về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 02/2026/QĐST-VDS ngày 03 tháng 9 năm 2026 và Quyết định hoãn phiên họp số 01/2026/QĐST-VDS ngày 11 tháng 9 năm 2016, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
Người yêu cầu: Bà Lù Thị K, sinh năm 19xx. Căn cước công dân xxxxxxxxxxxx.
Địa ch : Thôn T, xã T, t nh Lào Cai. Có đơn xin vắng mặt.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Năm 2003, ông Sần Văn C và bà Lù Thị K chung sống với nhau như vợ chồng, không đăng ký kết hôn. Trong thời gian chung sống ông, bà có 01 người con là chị Sần Lan A, sinh ngày 09 tháng 9 năm 20xx. Ban đầu, chị Sần Lan A phát triển bình thường, đến khi chị Sần Lan A được khoảng 10 tháng tuổi, sau khi bị sốt cao, chị Sần Lan A có nhưng biểu hiện bất thường, cụ thể: thường xuyên bị co giật, chân tay không vận động bình thường. Gia đình đã đưa đi bệnh viện khám điều trị ở bệnh viện kết luận bị bại não, thường xuyên hành vi biểu hiện bất thường về bệnh thần kinh, hoàn toàn không có khả năng nhận thức, không tự chủ và kiểm soát được hành vi của bản thân. Ngày 03 tháng 7 năm 2012, Ủy ban nhân dân huyện Sa Pa ban hành quyết định số 320/QĐ-UBND về việc hưởng trợ cấp xã hội đối với chị Sần Lan A là đối tượng tàn tật. Năm 2011, ông Sần Văn C chết nên hiện nay bà Lù Thị K là người trực tiếp nuôi dưỡng chăm sóc chị Sần Lan A. Vì vậy, bà Lù Thị K yêu cầu Tòa án nhân dân khu vực 7 - Lào Cai tuyên bố chị Sần Lan A, sinh ngày 09 tháng 9 năm 20xx - Địa ch thôn T, xã T, t nh Lào Cai là người mất năng lực hành vi dân sự và ch định bà Lù Thị K là người giám hộ cho chị Sần Lan A.
Tại phiên họp bà Lù Thị K giữ nguyên yêu cầu, đề nghị tuyên bố chị Sần Lan A, sinh ngày 09 tháng 9 năm 20xx mất năng lực hành vi dân sự và đề nghị Tòa án nhân dân khu vực 7 - Lào Cai ch định bà Lù Thị K là người giám hộ cho chị Sần Lan A.
Tại phiên họp, Kiểm sát viên phát biểu ý kiến của Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 7 - Lào Cai về việc giải quyết việc dân sự như sau:
Đối với Thẩm phán, Thư ký đã thực hiện đúng trình tự thủ tục theo quy định tại Điều 363, Điều 365 của Bộ luật tố tụng dân sự.
Đối với người yêu cầu đã thực hiện đúng đầy đủ quyền và nghĩa vụ theo quy định tại Điều 70 của Bộ luật tố tụng dân sự.
Về quan điểm giải quyết việc dân sự đề nghị Tòa án nhân dân khu vực 7 - Lào Cai áp dụng Điều 22 Bộ luật dân sự, Điều 149, Điều 367, Điều 370, Điều 376, Điều 378 Bộ luật tố tụng dân sự. Chấp nhận đơn yêu cầu của bà Lù Thị K tuyên bố chị Sần Lan A, sinh năm 2006 mất năng lực hành vi dân sự.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp. Tòa án nhân dân khu vực 7 - Lào Cai nhận định:
[1] Về thẩm quyền giải quyết: Bà Lù Thị K yêu cầu tuyên bố chị Sần Lan A có địa ch tại thôn Tả Van Dáy, xã Tả Van, t nh Lào Cai là người mất năng lực hành vi dân sự. Căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 27, Điều 35 của Bộ luật tố tụng dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 7 - Lào Cai. Người yêu cầu bà Lù Thị K có đơn xin vắng mặt tại phiên họp. Căn cứ vào khoản 2 Điều 367 của Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án tiến hành mở phiên họp xét yêu cầu vắng mặt bà Lù Thị K.
Về quyền yêu cầu: Theo sơ yếu lý lịch tự thuật của chị Sần Lan A thì chị Sần Lan A là con của ông Sần Văn C, sinh năm 1975 (đã chết năm 2011) và mẹ là Lù Thị K, sinh năm 1979, vì chị Sần Lan A chưa có chồng con. Căn cứ khoản 1 Điều 376 Bộ luật tố tụng dân sự, bà Lù Thị K có quyền yêu cầu tuyên bố chị Sần Lan A mất năng lực hành vi dân sự.
Căn cứ bà Lù Thị K cung cấp giấy khám sức khỏe của bệnh viện đa khoa t nh Lào Cai, xác định chị Sần Lan A chậm phát triển tâm thần, bại lão từ nhỏ; Tại bản kết luận giám định pháp y tâm thần số 187/KL-GĐYC ngày 04 tháng 9 năm 2026 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực miền núi phía Bắc, kết luận chị Sần Lan A, sinh ngày 09 tháng 9 năm 20xx - Địa ch thôn T, xã T, t nh Lào Cai bị bệnh chậm phát triển tâm thần mức độ nặng, có rối loạn cảm xúc, hành vi/Động kinh và hành vi (F72 - Theo phân loại bệnh Quốc tế lần thứ 10 năm 1992 về các rối loại tâm thần và hành vi). Hiện tại chị Sần Thị Lan Anh mất năng lực hành vi dân sự.
Căn cứ vào khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự có cơ sở xác định chị Sần Lan A bị mất năng lực hành vi dân sự nên chấp nhận yêu cầu của người yêu cầu.
[3] Về người giám hộ: Căn cứ khoản 3 Điều 53 Bộ luật Dân sự quy định: “ Trường hợp người thành niên mất năng lực hành vi dân sự, chưa có vợ, chồng, con đều không có đủ điều kiện làm người giám hộ thì cha, mẹ là người giám hộ. Tài liệu có trong hồ sơ Giấy chứng tử số 1294/2026/TLKT-BS ngày 11 tháng 9 năm 2026 do Ủy ban nhân dân xã Tả Van đối với ông Sần Văn C; Sơ yếu lý lịch của chị Sần Lan A xác định ông Sần Văn C đã chết. Do vậy, bà Lù Thị K là người giám hộ của chị Sần Lan A là có căn cứ đúng quy định và thực hiện quyền và nghĩa vụ quy định tại Điều 57, Điều 58, Điều 59 của Bộ luật Dân sự.
Về lệ phí việc dân sự sơ thẩm: Bà Lù Thị K phải chịu số tiền là 300.000 đồng (ba trăm nghìn đồng) lệ phí việc dân sự sơ thẩm theo quy định của pháp luật.
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự; khoản 1 Điều 27, Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39, Điều 149, Điều 370, Điều 371, Điều 372, Điều 376, Điều 378 Bộ luật tố tụng dân sự; khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án.
1. Chấp nhận yêu cầu của bà Lù Thị K về việc yêu cầu “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”. Tuyên bố chị Sần Lan A, sinh ngày 09 tháng 9 năm 2006, căn cước công dân số xxxxxxxxxxxx - Địa ch thôn T, xã T, t nh Lào Cai là người mất năng lực hành vi dân sự.
2. Bà Lù Thị K, sinh năm 19xx; Căn cước công dân xxxxxxxxxxxx - Địa ch : Thôn T, xã T, t nh Lào Cai là người giám hộ đương nhiên của chị Sần Lan A, sinh năm 20xx; Địa ch : Thôn T, xã T, t nh Lào Cai, t nh Lào Cai. Bà Lù Thị K có các quyền và nghĩa vụ của người giám hộ theo quy định tại Điều 57, Điều 58, Điều 59 của Bộ luật Dân sự.
3. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà Lù Thị K phải chịu số tiền là 300.000 đồng (ba trăm nghìn đồng) tiền lệ phí giải quyết việc dân sự nhưng được khấu trừ vào số tiền tạm ứng lệ phí do bà Lù Thị K đã nộp số tiền là 300.000 đồng (ba trăm nghìn đồng) theo biên lai thu tiền tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0000613 ngày 20 tháng 8 năm 2026 của Thi hành án dân sự t nh Lào Cai.
4. Quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra Quyết định; Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, Viện Kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
| Nơi nhận: - Đương sự; - TAND t nh; - VKSND t nh; khu vực 7; - Phòng THADS khu vực 7; - UBND xã T, t nh Lào Cai; - Lưu: Hồ sơ việc dân sự. | THẨM PHÁN-CHỦ TỌA PHIÊN HỌP Nguyễn Thái Hà |