Quyết định 02/2025/DS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Long Đất nhận định: [1] Về thủ tục tố tụng:

- Bà Ngô Thị M có đơn yêu cầu Tòa án nhân dân huyện Đất Đỏ (nay là huyện L) tuyên bố chồng Trần Thanh H, sinh năm 1973; Địa chỉ: tổ H khu phố P, thị trấn Đ, huyện L, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu mất năng lực hành vi dân sự. Căn cứ khoản 1 Điều 27, Điểm a khoản 2 Điều 35, Điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự thì vụ việc thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Long Đất, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.

- Người yêu cầu bà Ngô Thị M và những người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan là các ông bà Hồ Thị N, Trần Thị Thùy Q, Trần Thị Huỳnh N1 và Trần Quốc D đều có đơn xin giải quyết vắng mặt nên căn cứ khoản 1 Điều 227 của Bộ luật tố tụng dân sự, Tòa án tiến hành giải quyết vắng mặt họ. [2] Về nội dung yêu cầu của đương sự: [2.1] Yêu cầu tuyên bố ông Trần Thanh H mất năng lực hành vi dân sự: Sau khi Tòa án thụ lý vụ án, ngày 04 tháng 12 năm 2024, Tòa án nhân dân huyện Đất Đỏ (nay là huyện L) đã ra quyết định trưng cầu giám định số: 42/2024/QĐ-TCGĐ về việc yêu cầu Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Thành phố H thực hiện giám định năng lực hành vi dân sự đối với ông Trần Thanh H. Tại kết luận giám định pháp y tâm thần số: 10161/KLGĐ ngày 16 tháng 12 năm 2024 của Trung tâm pháp y Tâm Thần khu vực thành phố H kết luận: “Về y học: Đương sự bị sa sút tâm thần do bệnh mạch máu (F01-ICD10); Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: Đương sự mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi”. Xét thấy, theo Điều 22 của Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định: “Khi một người bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần”. Như vậy, đối chiếu với kết luận giám định nêu trên và đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Long Đất thì đã có đủ cơ sở để chấp nhận yêu cầu của bà Ngô Thị M về việc yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Trần Thanh H mất năng lực hành vi dân sự. [2.2] Về việc cử người giám hộ: Người yêu cầu và những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan đều thống nhất cử bà Ngô Thị M là người giám hộ cho của ông Trần Thanh H. Xét, đây là sự tự nguyện của các đương sự và phù hợp với quy định pháp luật nên chấp nhận. [3] Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Căn cứ khoản 1 Điều 37 của Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án thì bà Ngô Thị M phải chịu lệ phí sơ thẩm là 300.000 đồng (Ba trăm ngàn đồng). [4] Về quyền kháng cáo: Căn cứ khoản 1 Điều 372 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, người yêu cầu, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định.

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào khoản 1 Điều 27; điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; Các Điều 361, 370, 371, 372, 376, 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Căn cứ vào Điều 22, Điều 46, Điều 53 của Bộ luật Dân sự năm 2015; Căn cứ vào điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30-12-2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

1. Chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự của bà Ngô Thị M

Tuyên bố ông Trần Thanh H, sinh năm 1973; Địa chỉ: tổ H khu phố P, thị trấn Đ, huyện L, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu là người mất năng lực hành vi dân sự.

Thời điểm xác định ông Trần Thanh H mất năng lực hành vi dân sự là kể từ ngày quyết định này có hiệu lực pháp luật.

Bà Ngô Thị M- sinh năm: 1972; Địa chỉ: tổ H khu phố P, thị trấn Đ, huyện L, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu là người giám hộ của ông Trần Thanh H.

2. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà Ngô Thị M phải chịu 300.000 đồng (Ba trăm ngàn đồng), nhưng được trừ vào số tiền tạm ứng lệ phí mà bà M đã nộp là 300.000 đồng (Ba trăm ngàn đồng) theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí tòa án số 0003080 ngày 15 tháng 11 năm 2024 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Đất Đỏ (nay là huyện L), tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu. Bà Ngô Thị M đã nộp đủ lệ phí dân sự sơ thẩm.

3. Về quyền kháng cáo, kháng nghị: Trong thời hạn 10 (Mười) ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định, người yêu cầu, những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan được quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự.

Viện kiểm sát nhân dân huyện Long Đất có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 (mười) ngày; Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 (mười lăm) ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định.