Quyết định 02/2024/QĐST-VDS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Nghi Lộc nhận định:

[1] . Về tố tụng: ông Lê Văn H có nơi cư trú tại Khu Điều dưỡng Thương binh, tâm thần kinh thuộc địa bàn xã P, huyện L, tỉnh N lên Tòa án nhân dân huyện Nghi Lộc giải quyết là đúng quy định tại điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự.

Ông Lê Văn Q là người thừa kế theo pháp luật tài sản của cụ Lê T nên theo quy định tại khoản 1 Điều 376 Bộ luật Tố tụng dân sự, ông Q có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố ông H bị mất năng lực hành vi dân sự.

Xem xét lời trình bày của người đại diện của người yêu cầu tại phiên họp, Kết luận giám định pháp y tâm thần số 08/KLGĐTYC ngày 15/3/2024 của Phân viện pháp y tâm thần Bắc miền Trung thì có cơ sở để khẳng định: ông Lê Văn H bị bệnh tâm thần phân liệt thể di chứng, theo Phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 (IDC 10) có mã bệnh là F20.5 (giai đoạn sa sút tâm thần). Với thể bệnh nêu trên ông Lê Văn H mất khả năng nhận thức và khả năng điều khiển hành vi. Do vậy, căn cứ vào khoản 1 Điều 22 Bộ luật Dân sự, cần chấp nhận yêu cầu của Lê Văn Q, tuyên bố Lê Văn H mất năng lực hành vi dân sự.

Để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của ông H, theo quy định tại khoản 2 Điều 22, Điều 46, Điều 47, Điều 48, Điều 49 và khoản 3 Điều 53 Bộ luật dân sự, Điều 73 Luật Hôn nhân và gia đình thì cụ T (mẹ đẻ của ông H) làm người giám hộ đương nhiên của ông H. Tuy nhiên, do cụ T, ông Q, ông M, bà Đ, bà H đã có thỏa thuận về việc cử người giám hộ cho ông H với lý do cụ T tuổi cao, già yếu nên không bảo đảm các điều kiện cần thiết để thực hiện quyền, nghĩa vụ của người giám hộ. Vì vậy, Tòa án chấp nhận sự thỏa thuận của các đương sự, giao ông Lê Văn Q thực hiện việc giám hộ cho ông Lê Văn H. Ông Q có quyền và nghĩa vụ của người giám hộ theo quy định của pháp luật.

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 1 Điều 27; khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Điều 37 Nghị quyết 326/2019/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội.

Áp dụng Điều 22, Điều 46, Điều 47, Điều 48, Điều 49, Điều 57, Điều 58, Điều 59 của Bộ luật Dân sự.

[1]. Chấp nhận yêu cầu của ông Lê Văn Q:

Tuyên bố ông Lê Văn H - sinh năm 1974, Số căn cước công dân: xxxxxxxxxxxx do Cục trưởng cục cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội cấp ngày 11/7/2022; trú tại Xóm B, xã C, huyện N, tỉnh H bị mất năng lực hành vi dân sự.

[2]. Giao cho ông Lê Văn H - sinh năm 1974, Số căn cước công dân xxxxxxxxxxxx do Cục trưởng cục cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội cấp ngày 27/4/2021; trú tại Xóm B, xã C, huyện N, tỉnh H – làm người giám hộ cho ông Lê Văn H để thực hiện việc bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của ông H.

Những người thân thích của ông H có quyền thỏa thuận cử người giám sát việc giám hộ theo quy định tại Điều 51 Bộ luật Dân sự.

Trong khi thực hiện việc giám hộ, ông Lê Văn Q có các quyền và nghĩa vụ như sau:

- Chăm sóc, bảo đảm việc điều trị bệnh cho ông H;

- Đại diện cho ông H trong các giao dịch dân sự;

- Có trách nhiệm quản lý tài sản của ông H như tài sản của chính mình; được thực hiện giao dịch dân sự liên quan đến tài sản của ông H vì lợi ích của ông H.

Việc bán, trao đổi, cho thuê, cho mượn, cho vay, cầm cố, thế chấp, đặt cọc và giao dịch dân sự khác đối với tài sản có giá trị lớn của ông H phải được sự đồng ý của người giám sát việc giám hộ.

Ông Q không được đem tài sản của ông H tặng cho người khác. Các giao dịch dân sự giữa ông Q với ông H có liên quan đến tài sản của ông H đều vô hiệu, trừ trường hợp giao dịch được thực hiện vì lợi ích của ông H và có sự đồng ý của người giám sát việc giám hộ.

- Bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của ông H.

- Sử dụng tài sản của ông H để chăm sóc, chi dùng cho những nhu cầu thiết yếu của ông H;

- Được thanh toán các chi phí hợp lý cho việc quản lý tài sản của ông H;

- Đại diện cho ông H trong việc xác lập, thực hiện giao dịch dân sự và thực hiện các quyền khác theo quy định của pháp luật nhằm bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của ông H.

[3]. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: ông Lê Văn Q phải chịu 300.000 đồng lệ phí giải quyết việc dân sự nhưng được trừ vào số tiền tạm ứng đã nộp theo Biên lai thu số 0010325 do Chi cục Thi hành án dân sự huyện Nghi Lộc phát hành ngày 28/5/2024.

[4]. Quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra Quyết định, Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra Quyết định, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời gian 15 ngày kể từ ngày Tòa án ra Quyết định.

THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP