Quyết định 02/2024/DS-GĐT — Tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Nguyên đơn trình bày yêu cầu khởi kiện như sau:

Năm 1992, bà H1 cùng chồng là ông Nguyễn Văn L (chết năm 2019) có nhận chuyển nhượng 15 sào đất (1500m²) từ ông Trần Văn P (chết năm 2016) với giá chuyển nhượng là 08 chỉ vàng 24K, các bên có lập “Tờ nhượng quyền” ngày 22/01/1992 thể hiện việc chuyển nhượng. Bà H1, ông L giao vàng và ông P, bà N1 giao đất cho bà H1, ông L sử dụng từ năm 1992. Cùng năm 1992, ông P, bà N1 có cầm cố cho ông Lê Văn T1 phần đất còn lại nằm cùng thửa đất với phần đất 1500m² đã chuyển nhượng cho ông L và bà N1. Năm 1993, ông P chuộc lại phần đất này từ ông T1 và chuyển nhượng cho bà H1, ông L, việc chuyển nhượng không có làm giấy tờ nhưng ông P đã lấy đất từ ông T1 giao cho ông L, bà H1 quản lý, sử dụng. Khi nhận chuyển nhượng đất, các bên không tiến hành đo đạc thực tế nên không xác định được chính xác tổng diện tích nhận chuyển nhượng là bao nhiêu, nhưng từ năm 1993 vợ chồng bà H1, ông L nhận toàn bộ thửa đất và quản lý sử dụng ổn định đến nay, không ai tranh chấp. Đối chiếu theo kết quả đo vẽ thì toàn bộ phần đất chuyển nhượng là thửa đất số 698, tờ bản đồ số 02, diện tích đo đạc thực tế là 3520,1m² theo Mảnh trích đo địa chính số 08LC-2021 do công ty TNHH đo đạc nhà đất HP đo vẽ, được Chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai tại huyện CĐ phê duyệt ngày 27/01/2021(sau đây gọi tắt là Mảnh trích đo số 08LC-2021). Trên đất, hiện tại gia đình bà H1 đã cải tạo lên luống, dựng giàn giáo trồng bầu. Năm 1992, ông P chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nên khi chuyển nhượng chỉ giao đất sử dụng thực tế, không ghi rõ số thửa đất và diện tích đất. Năm 1997, ông L đi đăng ký kê khai để được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sau đây viết tắt là GCNQSDĐ) thì được biết ông P đã đi đăng ký và được cấp GCNQSDĐ đối với thửa đất số 698, tờ bản đồ số 3, diện tích 3461m², loại đất lúa, số vào sổ cấp GCNQSDĐ: 00971QSDD/0402-LA do Ủy ban nhân dân huyện CĐ cấp cho ông Trần Văn P vào ngày 08/10/1997 nên ông L, bà H1 liên hệ và đã nhận được bản chính GCNQSDĐ này. Năm 2005, ông P lại đi đăng ký kê khai và được cấp GCNQSDĐ đối với thửa đất số 698, tờ bản đồ số 2, diện tích 3461m², loại đất lúa, theo GCNQSDĐ số AD 653932, số vào sổ cấp GCNQSDĐ: H 00263 do Ủy ban nhân dân huyện CĐ cấp cho ông Trần Văn P ngày 28/10/2005. Gia đình bà H1 có khiếu nại sự việc này đến Ủy ban nhân dân xã LC nhưng chưa được giải quyết triệt để, nên từ đó đến nay ông L, bà H1 chưa làm thủ thủ tục để được đứng tên phần đất mình đang quản lý, sử dụng là toàn bộ thửa đất số 698, tờ bản đồ số 2, có diện tích đo đạc thực tế tế là 3520,1m² theo Mảnh trích đo địa chính số 08LC-2021. Hiện tại ông P và ông L đã chết nên bà H1 khởi kiện yêu cầu:

Buộc bà Phạm Thị N1 và những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất của ông P là các ông bà Trần Minh T3, Trần Hoàng K, Trần Thế D, Trần Nguyên Q, Trần Thị Lệ N2, Trần Thị Lệ H2, Trần Thị Lệ H3 tiếp tục thực hiện việc chuyển nhượng thửa đất 698, tờ bản đồ số 02, diện tích đo đạc thực tế là 3520,1m² cho bà H1 để bà H1 được làm thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Bà H1 tự nguyện rút lại yêu cầu hủy một phần GCNQSDĐ số vào sổ 00971/QSDD/0402 do Ủy ban nhân dân huyện CĐ cấp cho ông Trần Văn P vào ngày 08/10/1997 đối với thửa đất 698, tờ bản đồ số 3. Đối với 05 ngôi mộ trên đất là mộ người thân của 02 bên gia đình ông L và ông P trong đó có 02 ngôi mộ của ông Trần Văn B và bà Nguyễn Thị H là cha mẹ của ông P, do những ngôi mộ này đã có từ lâu nên bà H1 yêu cầu giữ nguyên hiện trạng, không yêu cầu phải di dời mộ.

Bị đơn bà Phạm Thị N1 trình bày ý kiến như sau:

Bà là vợ của ông Trần Văn P (chết năm 2016), vợ chồng bà chung sống từ năm 1969 và có tất cả 07 người con gồm các ông bà Trần Minh T3, Trần Hoàng K, Trần Thế D, Trần Nguyên Q, Trần Thị Lệ N2, Trần Thị Lệ H2, Trần Thị Lệ H3. Ông P không còn người vợ và con nào khác. Cha mẹ ông P là ông Trần Văn B và bà Nguyễn Thị H đều đã chết. Năm 1992, bà có biết sự việc ông P cầm cố đất cho ông L, bà H1 với giá là 08 chỉ vàng 24K và có cầm cố phần còn lại của thửa đất cho ông T1. Nhưng đến năm 1993 thì ông P chuộc lại phần đất từ ông T1, để tiếp tục cầm cố cho ông L và bà H1. Ông P giao đất cho bà H1, ông L quản lý, sử dụng từ năm 1992, 1993 đến nay bà có biết và cũng không có tranh chấp đòi lại đất với bà H1, ông L. Nay, bà yêu cầu bà H1 trả lại đất cho bà, yêu cầu hủy hợp đồng chuyển nhượng, thỏa thuận chuyển nhượng giữa ông P và bà H1, ông L.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Lê Văn T1 trình bày ý kiến như sau:

Năm 1991, ông có nhận chuyển nhượng khoảng 1500m² đất từ ông P, bà N1 với giá 09 chỉ vàng 24K. Ông canh tác được khoảng 02 năm đến năm 1993, vợ chồng bà N1, ông P xin chuộc lại đất, do lúc chuyển nhượng không có làm giấy tờ, vợ chồng bà N1 lại cương quyết đòi lại đất nên ông đồng ý cho chuộc lại, ông P giao cho ông 09 chỉ vàng 24K để chuộc đất và ông giao trả lại đất cho ông P. Sau đó, thì ông được biết vợ chồng bà N1 lấy lại đất và chuyển nhượng cho vợ chồng bà H1, ông L và bà H1, ông L quản lý sử dụng đất từ năm 1993 đến nay. Nay, đối với yêu cầu khởi kiện của bà H1 thì ông không có ý kiến, không có tranh chấp gì.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Nguyễn Lê Anh T2 và bà Nguyễn Lê Thị Thúy A trình bày ý kiến như sau:

Ông T2 và bà A là con ruột của bà H1 và ông L, ông L đã chết năm 2019; bà H1, ông T2 và bà A là những người thừa kế thứ nhất của ông L, ngoài 03 người này ra thì không còn ai là người thuộc hàng thừa kế thứ nhất của ông L. Đối với yêu cầu khởi kiện của bà H1 thì cả ông T2 và bà A đều thống nhất, không có yêu cầu gì thêm.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Trần Thị Lệ H2 trình bày ý kiến như sau:

Bà là con ruột của ông P và bà N1. Đối với yêu cầu khởi kiện của bà H1 thì bà không đồng ý nhưng cũng không có tranh chấp gì vì phần đất tranh chấp là tài sản của ông P và bà N1.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Trần Thị Lệ N2 trình bày ý kiến như sau:

Bà là con ruột của ông P và bà N1. Đối với yêu cầu khởi kiện của bà H1 thì bà không có ý kiến và không có tranh chấp gì vì phần đất tranh chấp là tài sản của ông P và bà N1.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan – Ủy ban nhân dân huyện CĐ, tỉnh Long An trình bày ý kiến như sau:

Yêu cầu Tòa án giải quyết vụ án theo quy định pháp luật.

Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 41/2022/DS-ST ngày 15/9/2022, Tòa án nhân dân huyện CĐ, tỉnh Long An xét xử như sau:

Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của bà Lê Thị Kim H1 về việc “Tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất” với bà Phạm Thị N1. Công nhận Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất theo “Tờ nhượng quyền” lập ngày 22/01/1992 và thỏa thuận chuyển nhượng quyền sử dụng đất không lập văn bản vào năm 1993 giữa ông Trần Văn P và ông Nguyễn Văn L.

Bà Lê Thị Kim H1 được quyền tiếp tục sử dụng toàn bộ thửa đất số 698, tờ bản đồ số 02 (số thửa mới là 255, tờ bản đồ số 02), loại đất lúa, diện tích đo đạc thực tế là 3520,1m² có vị trí theo Mảnh trích đo địa chính số 08LC-2021 do Công ty TNHH đo đạc nhà đất HP đo vẽ được Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai tại huyện CĐ phê duyệt ngày 27/01/2021.

Bà Lê Thị Kim H1 có quyền và nghĩa vụ liên hệ cơ quan nhà nước có thẩm quyền kê khai, đăng ký thực hiện nghĩa vụ với nhà nước để được cấp quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật về đất đai đối với toàn bộ diện tích đất nêu trên.

Bà Phạm Thị N1 cùng các ông bà Trần Minh T3, Trần Hoàng K, Trần Thế D, Trần Nguyên Q, Trần Thị Lệ N2, Trần Thị Lệ H2, Trần Thị Lệ H3 có nghĩa vụ giao bản chính GCNQSDĐ để bà H1 liên hệ với cơ quan nhà nước có thẩm quyền kê khai, đăng ký thực hiện nghĩa vụ với nhà nước để được cấp quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật.

Trong trường hợp bên phải thi hành án không giao nộp bản chính GCNQSDĐ thì bên được thi hành án được quyền yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền điều chỉnh, thu hồi, hủy GCNQSDĐ đã cấp.

Đình chỉ yêu cầu hủy một phần GCNQSDĐ số vào sổ 00971/QSDĐ/0402 do Ủy ban nhân dân huyện CĐ cấp cho ông Trần Văn P vào ngày 08/10/1997 đối với thửa đất 698, tờ bản đồ số 3 của bà Lê Thị Kim H1.

Ngoài ra, Tòa án cấp sơ thẩm còn quyết định về án phí, thi hành án và quyền kháng cáo của các đương sự.

Ngày 29/9/2022, bà Phạm Thị N1 và ông Trần Minh T3 có đơn kháng cáo bản án sơ thẩm nêu trên.

Tại Quyết định đình chỉ xét xử phúc thẩm vụ án dân sự số 23/2023/QĐ-PT ngày 21/6/2023, Tòa án nhân dân tỉnh Long An quyết định:

Đình chỉ xét xử phúc thẩm vụ án dân sự phúc thẩm. Lý do, ông Trần Minh T3 có đơn kháng cáo đồng thời là người đại diện của bà Phạm Thị N1, đã được triệu tập hợp lệ hai lần nhưng đều vắng mặt tại phiên tòa. Bản án dân sự sơ thẩm số 41/2022/DS-ST ngày 15/9/2022 của Tòa án nhân dân huyện CĐ, tỉnh Long An có hiệu lực pháp luật kể từ ngày 21/6/2023.

Ngoài ra quyết định phúc thẩm còn giải quyết về chi phí tố tụng, án phí và hiệu lực thi hành.

Ngày 27/7/2023, ông Trần Minh T3 có đơn đề nghị xem xét theo thủ tục giám đốc thẩm đối với Bản án dân sự sơ thẩm số 41/2022/DS-ST ngày 15/9/2022 của Tòa án nhân dân huyện CĐ, tỉnh Long An và quyết định phúc thẩm nêu trên.

Tại Quyết định kháng nghị số 296/QĐ-VKS-DS, ngày 06/11/2023, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm, đề nghị Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh hủy toàn bộ Bản án dân sự sơ thẩm số 41/2022/DS-ST ngày 15/9/2022 của Tòa án nhân dân huyện CĐ, tỉnh Long An và Quyết định đình chỉ xét xử phúc thẩm vụ án dân sự số 23/2023/QĐ-PT ngày 21/6/2023 của Tòa án nhân dân tỉnh Long An, để xét xử lại vụ án theo thủ tục sơ thẩm.

Tại phiên tòa, đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh đề nghị Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh chấp nhận kháng nghị của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Mặt khác, bà Phạm Thị N1, ông Trần Minh T3 khẳng định không ký tên vào “Tờ nhượng quyền” ngày 22/01/1992 và nội dung còn thể hiện ông Nguyễn Văn L là người làm chứng có ký tên vào tài liệu này. Tuy nhiên, ông L có Bản cam kết vào ngày 28/3/2023 khẳng định ông không biết, không làm chứng, không ký tên trong “Tờ nhượng quyền”; chữ viết và chữ ký trong “Tờ nhượng quyền” không phải là chữ viết và chữ ký của ông L (bút lục 374). Tòa án cấp sơ thẩm chỉ giám định chữ ký của ông P, chưa làm rõ về chữ ký của bà N1, ông T3, ông L là chưa đủ căn cứ.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ Điều 337, Điều 343 và Điều 349 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

1/ Chấp nhận Quyết định kháng nghị giám đốc thẩm số 296/QĐ-VKS-DS, ngày 06/11/2023 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh.

2/ Hủy toàn bộ Quyết định đình chỉ xét xử phúc thẩm vụ án dân sự số 23/2023/QĐ-PT, ngày 21/6/2023 của Tòa án nhân dân tỉnh Long An và Bản án dân sự sơ thẩm số 41/2022/DS-ST, ngày 15/9/2022 của Tòa án nhân dân huyện CĐ, tỉnh Long An, về vụ án “Tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất”, giữa nguyên đơn là bà Lê Thị Kim H1 với bị đơn là bà Phạm Thị N1.

Giao hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân dân huyện CĐ, tỉnh Long An giải quyết sơ thẩm lại theo quy định pháp luật.

3/ Quyết định giám đốc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày ra quyết định./.