- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu của chị Nguyễn Thị Ánh N.
- Căn cứ chính? Điều 149 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 19 Bộ luật Dân sự; Điều 22 Bộ luật Dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ LẠNG SƠN TỈNH LẠNG SƠN | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 02/2023/QĐST-VDS | TP. Lạng Sơn, ngày 15 tháng 6 năm 2023 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v: Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
TOÀ ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ LẠNG SƠN, TỈNH LẠNG SƠN
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Hoàng Thị Thanh
Thư ký phiên họp: Bà Nguyễn Thanh Phượng - Thư ký Tòa án
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Lạng Sơn, tỉnh Lạng Sơn tham gia phiên họp: Ông Hoàng Kỳ Anh - Kiểm sát viên.
Ngày 15 tháng 6 năm 2023, tại trụ sở Toà án nhân dân thành phố Lạng Sơn, tỉnh Lạng Sơn, mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 51/2023/TLST-VDS ngày 24 tháng 5 năm 2023 về việc yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 02/2023/QĐST-VDS ngày 07 tháng 6 năm 2023, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Chị Nguyễn Thị Ánh N, sinh năm 1980; địa chỉ: Số *, ngõ **, đường P, phường Đ, thành phố Lạng Sơn, tỉnh Lạng Sơn, có mặt.
Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
1. Ông Nguyễn Đình L, sinh năm 1956; địa chỉ: số *, ngõ **, đường P, phường Đ, thành phố L, tỉnh Lạng Sơn. Vắng mặt.
2. Bà Nguyễn Thị Xuân H, sinh năm 1957; địa chỉ: số **, ngõ *** đường P, phường Đ, thành phố L, tỉnh Lạng Sơn. Vắng mặt, có đơn đề nghị giải quyết vắng mặt.
3. Anh Nguyễn Đình L1, sinh năm 1983; địa chỉ: số 10, ngõ 221 đường P, phường Đ, thành phố L, tỉnh Lạng Sơn. Vắng mặt, có đơn đề nghị giải quyết vắng mặt.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Theo đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự ngày 23/5/2023, bản tự khai và lời khai của người yêu cầu, chị Nguyễn Thị Ánh N trình bày:
Chị Nguyễn Thị Ánh N có bố đẻ là ông Nguyễn Đình L, sinh ngày 24/02/1956. Từ nhỏ, sức khỏe ông Nguyễn Đình L hoàn toàn bình thường, học lớp 10/10, sau đó học trường sư phạm Lạng Sơn. Từ năm 1979 đến năm 2016 ông Nguyễn Đình L làm giáo viên, hiện đã nghỉ hưu do hết tuổi lao động. Năm 2019, ông Nguyễn Đình L khám sức khỏe phát hiện bị bệnh tăng huyết áp phải điều trị thuốc hạ áp hàng ngày. Tháng 9 năm 2022, ông Nguyễn Đình L bị đột quỵ, được chẩn đoán là nhồi máu não diện rộng. Sau khi đột quỵ, ông Nguyễn Đình L mất trí nhớ, liệt nửa người, sinh hoạt cần có người phục vụ và phải nằm liệt giường. Ngày 19/5/2023 gia đình đã đưa ông Nguyễn Đình L đi giám định sức khỏe tâm thần theo yêu cầu tại Viện pháp y Tâm thần trung ương và tại kết luận số 108/KLGĐYC ngày 31/5/2023, Viện pháp y tâm thần trung ương đã kết luận ông Nguyễn Đình L mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Nay, để thuận tiện trong quá trình thực hiện các thủ tục pháp lý liên quan đến ông Nguyễn Đình L, chị yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Đình L mất năng lực hành vi dân sự.
Ông Nguyễn Đình L kết hôn với bà Nguyễn Thị Xuân H nhưng đến năm 2012 thì ly hôn theo quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đương sự, số 53/2012/QĐST-HNGĐ ngày 21/6/2012 của Tòa án nhân dân thành phố Lạng Sơn, tỉnh Lạng Sơn và có 02 người con chung gồm chị và em trai Nguyễn Đình L1, sinh năm 1983 hiện đã trưởng thành. Ông Nguyễn Đình L không có cha mẹ nuôi, không có con nuôi, con riêng. Về tài sản riêng: Ông L có 01 nhà đất tại số 12/221, đường P, phường Đ, thành phố L, tỉnh Lạng Sơn, chị không yêu cầu Tòa án xem xét giải quyết về tài sản riêng của ông Nguyễn Đình L.
Tại bản tự khai, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan : Anh Nguyễn Đình L1 trình bày: Anh là con trai thứ hai của ông Nguyễn Đình L. Do tuổi cao ông Nguyễn Đình L mắc bệnh huyết áp cao, năm 2022 bị tai biến nặng và mắc một số bệnh khác nên từ đó đến nay ông Nguyễn Đình L nằm liệt giường không đi lại được, không nhận biết được người thân quen, không tự vệ sinh được, không tự ăn uống được, mọi sinh hoạt đều cần người phục vụ. Ngày 19/5/2023 ông Nguyễn Đình L được Viện pháp y tâm thần trung ương kết luận là mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Nay chị Nguyễn Thị Ánh N yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Đình L mất năng lực hành vi dân sự anh đồng ý. Do không có thời gian tham gia tố tụng nên anh đề nghị Tòa án giải quyết vắng mặt. Bà Nguyễn Thị Xuân H trình bày: Bà và ông Nguyễn Đình L kết hôn từ năm 1979 có 2 người con là Nguyễn Thị Ánh N và Nguyễn Đình L1 hiện đã trưởng thành. Năm 2012 bà và ông Nguyễn Đình L thuận tình ly hôn theo quyết số 53/2012 ngày 21/6/2012 của Tòa án nhân dân thành phố Lạng Sơn. Năm 2022 ông Nguyễn Đình L bị tai biến do huyết áp cao phải nằm liệt một chỗ, không biết gì, mọi sinh hoạt đều phải có người phục vụ toàn bộ. Tuy đã ly hôn nhưng bà vẫn qua lại phụ giúp các con chăm sóc ông Nguyễn Đình L. Ngày 19/5/2023 ông Nguyễn Đình L được Viện pháp y tâm thần trung ương kết luận mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Nay chị Nguyễn Thị Ánh N có đơn đề nghị Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Đình L mất năng lực hành vi dân sự bà cũng đồng ý. Do đã ly hôn, không còn liên quan gì nên bà đề nghị được giải quyết vắng mặt và bà bảo lưu toàn bộ ý kiến đã trình bày.
Tại phiên họp, đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Lạng Sơn phát biểu ý kiến: Tòa án nhân dân thành phố Lạng Sơn đã thụ lý việc dân sự và thực hiện các trình tự, thủ tục giải quyết việc dân sự đúng quy định của pháp luật tố tụng dân sự; đương sự đã thực hiện đúng và đầy đủ quyền và nghĩa vụ của mình. Trên cơ sở các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ và ý kiến của người yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, có căn cứ xác định: Ông Nguyễn Đình L từ năm 2022 cho đến nay không nhận thức được, gọi hỏi không nói, không tự đi lại hay lao động được, mọi sinh hoạt cá nhân như vệ sinh, ăn uống, tắm rửa đều phải do người khác giúp đỡ. Ông Nguyễn Đình L ly hôn vợ từ năm 2012, có 2 người con, không có cha mẹ nuôi, không có con nuôi, có tài sản riêng là nhà đất diện tích khoảng 60m2 tại số nhà 12 ngõ 221 đường P, phường Đ, thành phố Lạng Sơn, tỉnh Lạng Sơn nhưng không yêu cầu Tòa án giải quyết về tài sản. Căn cứ kết luận giám định sức khỏe tâm thần số 108/KLGĐYC ngày 31/5/2023 của Viện pháp y tâm thần trung ương đã kết luận: Tại thời điểm giám định, đối tượng Nguyễn Đình L bị bệnh Mất trí trong bệnh bạch máu. Theo phân loại bệnh Quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F01. Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Căn cứ Điều 22, Điều 53 Bộ luật Dân sự; khoản 1 Điều 27; Điều 370; 371; 372; 378; 379 Bộ luật Tố tụng dân sự, đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu của chị Nguyễn Thị Ánh N, tuyên bố ông Nguyễn Đình L mất năng lực hành vi dân sự; chị Nguyễn Thị Ánh N phải nộp tiền lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định của pháp luật.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên họp, Tòa án nhân dân thành phố Lạng Sơn nhận định:
Về thẩm quyền giải quyết của Tòa án: Chị Nguyễn Thị Ánh N là con gái của ông Nguyễn Đình L và có yêu cầu tuyên bố ông Nguyễn Đình L mất năng lực hành vi dân sự. Đây là yêu cầu về dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án theo quy định tại khoản 1 Điều 27; khoản 1 Điều 376 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Ông Nguyễn Đình L cư trú tại thành phố Lạng Sơn nên căn cứ khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự yêu cầu trên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thành phố Lạng Sơn, tỉnh Lạng Sơn.
Về thủ tục tố tụng: Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị Xuân H, anh Nguyễn Đình L1 đã có lời khai và có đơn xin vắng mặt tại phiên họp giải quyết việc dân sự. Căn cứ Điều 367 của Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án nhân dân thành phố Lạng Sơn vẫn tiến hành phiên họp vắng mặt những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan nêu trên.
Về yêu cầu của đương sự: Căn cứ đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự ngày 23/5/2023 của chị Nguyễn Thị Ánh N và các chứng cứ có trong hồ sơ thể hiện: Ông Nguyễn Đình L trước đây là giáo viên giảng dạy tại một số trường tại Lạng Sơn, đã kết hôn với bà Nguyễn Thị Xuân H và sinh được 02 người con phát triển bình thường, đến năm 2012 ông Nguyễn Đình L và bà Nguyễn Thị Xuân H ly hôn. Năm 2019 ông Nguyễn Đình L khám sức khỏe phát hiện bị tăng huyết áp phải điều trị thuốc hạ áp hàng ngày. Ngày 13/9/2022 ông Nguyễn Đình L được điều trị tại bệnh viện Đa khoa tỉnh Lạng Sơn với lí do đột ngột ngã, sau ngã gọi hỏi trả lời chậm. Ngày 03/11/2022 ông Nguyễn Đình L được chuyển đến Bệnh viện lão khoa trung ương điều trị tiếp với chuẩn đoán: Nhồi máu não, tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, viêm phổi, viên dạ dày, suy thận cấp, nhiễm nấm cơ hội. Ngày 01/12/2022 ra viện với chuẩn đoán: Loét thực quản, viêm phổi/Nhồi máu não, tăng huyết áp. Ngày 25/01/2023, vào Bệnh viện đa khoa Lạng Sơn, với chuẩn đoán: loét vùng tỳ đè. Được điều trị truyền dịch, kháng sinh, giảm đau. Ngày 04/02/2023 ra viện với chuẩn đoán: Loét gót chân 2 bên do tỳ đè/ Tai biến mạch máu cũ di chứng yếu tứ chi. Hiện tại ông Nguyễn Đình L thể trạng gầy yếu, mắt mở tự nhiên, cảm xúc vô cảm, không nhận thức được, không nhận ra người thân, gọi hỏi không nói, không đi lại được mà nằm liệt tại giường, việc ăn uống phải qua đường sonde dạ dày, vệ sinh tại chỗ và phải có người phục vụ hoàn toàn. Nên chị Nguyễn Thị Ánh N yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Đình L mất năng lực hành vi dân sự để thực hiện các thủ tục pháp lý liên quan đến quyền và nghĩa vụ của ông Nguyễn Đình L.
Căn cứ bản tự khai của những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan thể hiện: Bà Nguyễn Thị Xuân H, anh Nguyễn Đình L1 đều nhất trí với yêu cầu của chị Nguyễn Thị Ánh N, đề nghị Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Đình L mất năng lực hành vi dân sự.
Tại Kết luận giám định sức khỏe tâm thần theo yêu cầu số 108/KLGĐYC ngày 31/5/2023 của Viện Pháp y tâm thần trung ương đối với ông Nguyễn Đình L đã kết luận: “Tại thời điểm giám định, đối tượng Nguyễn Đình L bị bệnh mất trí trong bệnh mạch máu. Theo phân loại bệnh Quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F01. Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.” Như vậy chị Nguyễn Thị Ánh N yêu cầu tuyên bố ông Nguyễn Đình L mất năng lực hành vi dân sự là có cơ sở và được chấp nhận.
Tại phiên họp, Kiểm sát viên phát biểu ý kiến của Viện kiểm sát về giải quyết việc dân sự: Về việc tuân theo pháp luật tố tụng, từ khi thụ lý cho đến phiên họp giải quyết việc dân sự, Thẩm phán đã thực hiện đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 về giải quyết việc dân sự; Hội đồng giải quyết việc dân sự và thư ký đã thực hiện đúng nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định tại Điều 48, 51, 369 Bộ luật Tố tụng dân sự. Các đương sự đã thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ tố tụng của mình theo Điều 70 Bộ luật Tố tụng dân sự. Về quan điểm giải quyết việc dân sự: Căn cứ Điều 19, Điều 22 Bộ luật dân sự đề nghị chấp nhận yêu cầu của chị Nguyễn Thị Ánh N về việc yêu cầu tuyên bố ông Nguyễn Đình L, sinh năm 1956, trú tại: Số 18, ngõ 221 đường P, phường Đ, thành phố Lạng Sơn, tỉnh Lạng Sơn mất năng lực hành vi dân sự; quản lý tài sản của ông Nguyễn Đình L, đương sự không yêu cầu nên không xem xét giải quyết; chị Nguyễn Thị Ánh N phải chịu lệ phí theo quy định.
Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Chị Nguyễn Thị Ánh N là người yêu cầu nên phải nộp lệ phí giải quyết việc dân sự để sung ngân sách Nhà nước với số tiền là 300.000 đồng theo quy định tại khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về án phí, lệ phí Tòa án.
Về quyền kháng cáo: Người yêu cầu giải quyết việc dân sự và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có quyền kháng cáo theo quy định tại Điều 372 của Bộ luật Tố tụng dân sự.
Vì các lẽ trên,
Căn cứ Điều 22 Bộ luật Dân sự;
Căn cứ khoản 1 Điều 27; điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; khoản 1 Điều 149; Điều 367; Điều 369; Điều 370; Điều 371; Điều 372; Điều 378 và Điều 379 của Bộ luật tố tụng dân sự.
Căn cứ khoản 1 Điều 35; khoản 1 Điều 37 của Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
QUYẾT ĐỊNH
1. Chấp nhận yêu cầu của chị Nguyễn Thị Ánh N.
Tuyên bố ông Nguyễn Đình L, sinh năm 1956; địa chỉ: Số 12, ngõ 221, đường P, phường Đ, thành phố L, tỉnh Lạng Sơn mất năng lực hành vi dân sự.
2. Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Chị Nguyễn Thị Ánh N phải nộp 300.000 đồng (ba trăm nghìn đồng)lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự để sung ngân sách Nhà nước. Số tiền lệ phí trên được trừ vào số tiền 300.000 đồng (ba trăm nghìn đồng) tạm ứng lệ phí giải quyết việc dân sự chị Nguyễn Thị Ánh N đã nộp, theo biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số AA/2021/0001349 ngày 23/5/2023 tại Chi cục Thi hành án dân sự thành phố Lạng Sơn, tỉnh Lạng Sơn.
3. Quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu có mặt, có quyền kháng cáo quyết định trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan vắng mặt, có quyền kháng cáo quyết định trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định hoặc kể từ ngày Quyết định được niêm yết. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày ra quyết định. Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày ra quyết định.
| Nơi nhận: - Các đương sự; - TAND tỉnh Lạng Sơn; - VKSND TP Lạng Sơn, T. Lạng Sơn; - Chi cục THADS TP Lạng Sơn, T. Lạng Sơn; - UBND p. Đ, TP Lạng Sơn, T. Lạng Sơn; - .............................................................. - Lưu hồ sơ; | THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP Hoàng Thị Thanh |