Quyết định 02/2021/QĐDS-PT — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người đã chết

[1] Yêu cầu việc dân sự về tuyên bố một người là đã chết. Do vụ việc có kháng nghị, nên thuộc thẩm quyền của Tòa án nhân dân thành phố Hải Phòng - quy định tại khoản 4 Điều 27; điểm b khoản 1 Điều 38 của Bộ luật Tố tụng dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án cấp phúc thẩm.

[2] Anh Trần Văn D, sinh năm 1984 là con ruột của ông Trần Đại B.

[3] Căn cứ vào lời khai của ông Trần Đại B; lời khai của một số thân nhân các thuyền viên khác cùng làm việc trên tàu E; xác nhận của Ủy ban nhân dân xã C và các tài liệu chứng cứ khác có trong hồ sơ thì anh Trần Văn D là thủy thủ thuộc Doanh nghiệp Tư nhân G. Ngày 23/12/2002, anh D làm việc trên tàu E. Ngày 18/12/2002, Công ty TNHH Vận tải biển L ký hợp đồng vận chuyển với Doanh nghiệp Tư nhân G chở than từ cảng Cẩm Phả, Quảng Ninh đi Đồng Nai hoặc thành phố Hồ Chí Minh. Ngày 20/12/2002, tàu E làm thủ tục vào cảng, cầu 20 thuộc Công ty chế biến than Cẩm Phả, Quảng Ninh. Ngày 23/12/2002 tàu rời cảng chở than đi thành phố Hồ Chí Minh và sau đó tàu E mất liên lạc. Theo Doanh nghiệp Tư nhân G, tại thời điểm tàu E mất liên lạc trên tàu có 13 sĩ quan, thuỷ thủ; trong danh sách có tên của anh Trần Văn D, trú quán tại xã C, huyện A, thành phố Hải Phòng.

[4] Tại Công văn số 1135/PC16 ngày 27/6/2003 của Cơ quan cảnh sát điều tra Công an thành phố Hải Phòng nêu: Cơ quan cảnh sát điều tra đã thông báo đến Cục Hàng hải Việt Nam, trung tâm cứu hộ, Công an các tỉnh thành phố ven biển, Bộ Tư lệnh Biên phòng; Văn phòng Interpol Việt Nam để phối hợp tìm kiếm, cứu nạn và thông báo trên phương tiện thông B đại chúng, nhưng đến nay vẫn không có thông B gì về tàu E và các sĩ quan, thuỷ thủ của tàu.

[5] Trong suốt thời gian mất liên lạc với anh D, ông B đã dùng nhiều biện pháp để tìm tin tức xác định anh D còn sống nhưng không có kết quả. Năm 2002, gia đình ông B đã tổ chức lễ truy điệu cho anh D. Uỷ ban nhân dân xã C, huyện A, thành phố Hải Phòng xác nhận việc này. Quá trình giải quyết vụ việc, Tòa án cấp sơ thẩm đã tiến hành đăng tin trên báo và Đài phát thanh tiếng nói Việt Nam để thông báo về việc ông B hiện đang yêu cầu Tòa án tuyên bố anh Trần Văn D đã chết và yêu cầu anh D phải có mặt. Tuy nhiên, đã hết thời hạn thông báo nhưng Tòa án cấp sơ thẩm không nhận được thông B của anh D.

[6] Doanh nghiệp Tư nhân G cũng đã có văn bản gửi đến thân nhân các gia đình sĩ quan, thuỷ thủ của tàu E thông báo về việc tàu E bị mất liên lạc. Doanh nghiệp đã bằng mọi biện pháp với sự nỗ lực cao nhất tìm kiếm, cứu nạn tàu E nhưng không có kết quả. Căn cứ vào quy định của Luật hàng Hải Việt Nam thì sau khoảng thời gian ít nhất là 30 ngày kể từ ngày mất liên lạc thì tàu được coi là mất tích. Doanh nghiệp Tư nhân G đã cùng các gia đình thân nhân sĩ quan, thuỷ thủ trên tàu chia sẻ, khắc phục hậu quả của việc tàu E mất liên lạc.

[7] Từ những phân tích trên, thấy rằng: Anh Trần Văn D là con đẻ của ông Trần Đại B. Quá trình chở than từ Cẩm Phả, Quảng Ninh đi thành phố Hồ Chí Minh tàu E đã mất liên lạc. Các cơ quan chức năng đã tiến hành tìm kiếm nhưng không có thông B gì về tàu E. Anh Trần Văn D là một trong số 13 thuyền viên có mặt trên tàu vào thời điểm đó. Doanh nghiệp Tư nhân G và cơ quan chức năng xác nhận có việc tàu E đã mất tích từ thời điểm này. Sau sự kiện này, gia đình anh D đã tổ chức lễ truy điệu, đã nhiều năm tìm kiếm anh D nhưng không có kết quả. Kể từ đó cho đến nay - đã 18 năm nhưng gia đình anh D không nhận được tin tức gì của anh D. Nay ông B là bố đẻ của anh D đề nghị tuyên bố anh D đã chết là có cơ sở. Kháng nghị của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân Thuỷ Nguyên, thành phố Hải Phòng là có căn cứ, tuy nhiên Toà án cấp phúc thẩm đã khắc phục những yêu cầu của kháng nghị nên giữ nguyên Quyết định của Toà án cấp sơ thẩm - quy định tại điểm d khoản 1 Điều 71 của Bộ luật Dân sự; Điều 393, điểm a khoản 5 Điều 314 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

[8] Về lệ phí sơ thẩm: Ông B phải chịu lệ phí sơ thẩm. Tuy nhiên, ông B là người cao tuổi nên được miễn lệ phí sơ thẩm - quy định tại Điều 149 của Bộ luật Tố tụng dân sự, khoản 1 Điều 37, điểm đ khoản 1 Điều 12 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

[9] Về lệ phí phúc thẩm: Ông B không phải nộp lệ phí phúc thẩm.