Quyết định 02/2018/QĐ-PT — Tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất

[1] Công ty P H M là Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên, chủ sở hữu và người đại diện theo pháp luật là bà Phan Thị T R theo Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp có mã số 5800543886, đăng ký thay đổi lần thứ 5 ngày 03/3/2011, theo Quyết định số 171/ĐKKD ngày 10/5/2013 của Phòng đăng ký kinh doanh, Sở kế hoạch đầu tư tỉnh Lâm Đồng thì Công ty P H M đã bị thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh vào ngày 10/5/2013, trong thời gian 06 tháng kể từ ngày bị thu hồi, Công ty P H M không làm thủ tục giải thể doanh nghiệp nên coi như đã được giải thể, do vậy bà Phan Thị T R là chủ sở hữu của Công ty phải chịu trách nhiệm về các khoản nợ và các nghĩa vụ tài sản khác chưa thanh toán và là người kế thừa quyền và nghĩa vụ của Công ty P H M trong vụ án này theo quy định tại Khoản 6 Điều 158 Luật Doanh nghiệp năm 2005, căn cứ quy định vừa nêu thì phải xác định bà Phan Thị T R (chủ sở hữu Công ty) là bị đơn tham gia tố tụng trong vụ án mới đúng đắn.

[2] Trong vụ án này, tài sản tranh chấp là đối tượng đang bị kê biên để thi hành Bản án số 07/2014/KDTM-ST ngày 02/7/2014 của Tòa án nhân dân thành phố A, tỉnh Lâm Đồng. Chi cục Thi hành án Dân sự thành phố A, tỉnh Lâm Đồng đã có Quyết định số 36/QĐ-CCTHA ngày 06/7/2015 cưỡng chế kê biên quyền sử dụng đất và căn nhà nói trên để thi hành án cho Ngân hàng thương mại cổ phần A C, cơ quan thi hành án cũng có Thông báo số 498/TB-CCCTHA ngày 29/7/2015 cho bà L về việc khởi kiện đối với tài sản bị kê biên thi hành án. Ngoài ra theo Giấy chứng nhận Quyền sở hữu nhà ở và quyền sử dụng đất ở số 4201030882 do Ủy ban nhân dân thành phố A, tỉnh Lâm Đồng cấp ngày 10/10/2004 thì người được cấp Giấy chứng nhận là bà Trần T L và ông Trần Q Đ (đã chết), cấp sơ thẩm không đưa những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất của ông Đ, Chi cục Thi hành án dân sự thành phố A, tỉnh Lâm Đồng và Ngân hàng thương mại cổ phần A C vào tham gia tố tụng trong vụ án là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng, làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của các bên đương sự.

[3] Tòa án nhân dân thành phố A, tỉnh Lâm Đồng ra Quyết định đình chỉ giải quyết vụ án với lý do “Nguyên đơn không nộp tiền tạm ứng chi phí định giá tài sản và chi phí tố tụng khác” theo quy định tại Điểm đ Khoản 1 Điều 217 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015 là chưa phù hợp. Bởi lẽ tại Thông báo số 18/TB-TA ngày 15/8/2018 Tòa án cấp sơ thẩm đã thông báo cho ông Trần Q V, người đại diện theo ủy quyền của bà L, phải nộp chi phí tố tụng với số tiền 15.000.000đ, xét việc thông báo cho ông V nộp chi phí tố tụng là không chính xác bởi lẽ ông V chỉ là người đại diện theo ủy quyền của bà L, thực hiện một số quyền và nghĩa vụ theo nội dung ủy quyền chứ không phải là nguyên đơn trong vụ án mà bà L, nguyên đơn, mới là người có nghĩa vụ phải nộp tạm ứng chi phí tố tụng. Bên cạnh đó khi thông báo cho đương sự nộp chi phí tố tụng, Tòa án cấp sơ thẩm không thực hiện đúng theo mẫu số 04-DS (Ban hành kèm theo Nghị quyết số 01/2017/NQ-HĐTP ngày 13 tháng 01 năm 2017 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao), chưa giải thích cho nguyên đơn và người đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn biết về hậu quả của việc đình chỉ giải quyết vụ án theo quy định tại khoản 1 Điều 218 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015, cụ thể: “Khi có quyết định đình chỉ giải quyết vụ án dân sự, đương sự không có quyền khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết lại vụ án dân sự đó, nếu việc khởi kiện vụ án sau không có gì khác với vụ án trước về nguyên đơn, bị đơn và quan hệ pháp luật có tranh chấp...”. Ngoài ra khi đương sự không nộp chi phí tố tụng theo Thông báo, Tòa án cấp sơ thẩm chưa làm rõ việc không nộp chi phí tố tụng là do khách quan hay chủ quan, có lý do chính đáng hay không mà lại ra ngay Quyết định đình chỉ giải quyết vụ án dân sự theo quy định tại Điểm đ Khoản 1 Điều 217 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015; hậu quả của việc đình chỉ này là đương sự không có quyền khởi kiện lại vụ án, là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng, làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của nguyên đơn.

[4] Do vậy việc kháng cáo của bà Trần T L là có căn cứ chấp nhận; cần hủy Quyết định đình chỉ giải quyết vụ án nói trên, giao hồ sơ cho Tòa án nhân dân thành phố A, tỉnh Lâm Đồng giải quyết theo quy định của pháp luật.

[5] Khi thụ lý, giải quyết lại vụ án cấp sơ thẩm cần xác định lại tư cách tham gia tố tụng của bị đơn, đưa những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất của ông Trần Q Đ, Chi cục Thi hành án dân sự thành phố A, tỉnh Lâm Đồng và Ngân hàng thương mại cổ phần A C vào tham gia tố tụng. Ngoài ra căn nhà có diện tích sử dụng 80,91m2, diện tích xây dựng là 101,14m2 trên lô đất có diện tích 179,51m2 thuộc thửa số 9, tờ bản đồ số 05 tọa lạc tại số 30, đường H T M, Phường 3, thành phố A, tỉnh Lâm Đồng được Ủy ban nhân dân thành phố A, tỉnh Lâm Đồng cấp Giấy chứng nhận Quyền sở hữu nhà ở và quyền sử dụng đất ở số 4201030882 ngày 10/10/2004 đã được Sở tài nguyên môi trường tỉnh Lâm Đồng thừa ủy quyền của Ủy ban nhân dân tỉnh Lâm Đồng cấp lại Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất ngày 28/01/2010 cho Công ty P H M với diện tích xây dựng của căn nhà là 101,1m2 trên lô đất có diện tích 179,5m2 (số BA 010510), nên cấp sơ thẩm cần căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án và do các đương sự cung cấp để giải quyết vụ án được triệt để, phù hợp với quy định của pháp luật, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các bên đương sự.

[6] Ngoài ra theo hồ sơ thể hiện thì bà Phan Thị T R là Giám đốc của Công ty P H M, Quyết định đình chỉ giải quyết vụ án lại ghi là Công ty P1 H M là có sự nhầm lẫn nên cần sửa lại đúng tên của Công ty.