Quyết định 01/2026/QĐST-DS — Yêu cầu huỷ việc kết hôn trái pháp luật

QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v Yêu cầu hủy kết hôn trái pháp luật và công nhận quan hệ hôn nhân

TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 5 - ĐIỆN BIÊN, TỈNH ĐIỆN BIÊN

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

Thẩm phán – Chủ tọa phiên họp: Bà Vàng Thị Dua

Thư ký phiên họp: Bà Trần Thúy Dần - Thẩm tra viên, Tòa án nhân dân khu vực 5 - Điện Biên, tỉnh Điện Biên

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 5 - Điện Biên, tỉnh Điện Biên tham gia phiên họp: Bà Trần Thị Thương - Kiểm sát viên.

Ngày 11 tháng 01 năm 2026, tại trụ sở Tòa án nhân dân khu vực 5 - Điện Biên, tỉnh Điện Biên mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 01/2025/TLST-DS, ngày 14 tháng 7 năm 2025 về việc yêu cầu hủy kết hôn trái pháp luật và công nhận quan hệ hôn nhân theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 01/2026/QĐST-DS, ngày 04 tháng 01 năm 2026, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Anh Giàng A P, sinh năm 1997 và chị Lồ Thị P, sinh năm 1999 (có đơn xin giải quyết vắng mặt).

Cùng địa chỉ: Bản H, xã Q, tỉnh Điện Biên.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Ủy ban nhân dân xã Q, tỉnh Điện Biên; Người đại diện theo pháp luật: Ông Nguyễn Văn D, chức vụ: Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Q (có đơn xin giải quyết vắng mặt).

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Theo đơn yêu cầu ghi ngày 08 tháng 7 năm 2025 và bản tự khai của anh Giàng A P, chị Lồ Thị P như sau:

Anh Giàng A P và chị Lồ Thị P tự nguyện đăng ký kết hôn vào ngày 03/3/2015 tại Ủy ban nhân dân xã N, huyện N (nay là xã Q), tỉnh Điện Biên. Sau khi kết hôn, anh chị sinh sống tại bản H, xã N, huyện N, tỉnh Điện Biên; quá trình chung sống vợ chồng hòa thuận, hạnh phúc và sinh được 03 người con chung. Theo Giấy chứng nhận kết hôn số 12 ngày 03/3/2015, quyển số 01 năm 2015 của Ủy ban nhân dân xã N thì anh P sinh ngày 01/01/1995 nhưng tại Căn cước công dân của anh P và các giấy tờ tùy thân, thì anh P sinh ngày 10/12/1997. Chị Lồ Thị P sinh ngày 01/01/1997 nhưng căn cước công dân, giấy khai sinh của chị P sinh ngày 27/3/1999. Tại thời điểm đăng ký kết hôn ngày 03/3/2015, anh P mới hơn 17 tuổi, chị P chưa đủ 16 tuổi nên chưa đủ tuổi kết hôn theo quy định của Luật hôn nhân và gia đình năm 2014. Do anh P và chị P yêu nhau nên để được kết hôn anh P đã tự khai sinh ngày 01/01/1995 chị P đã tự khai sinh ngày 01/01/1997, khi đó cà hai anh chị đều không nói cả hai chưa đủ tuổi kết hôn. Mặt khác, ngày tháng năm sinh của anh P, chị P ghi trong Giấy chứng nhận kết hôn đều không đúng với ngày tháng năm sinh theo căn cước công dân, giấy khai sinh và các giấy tờ tùy thân khác nên anh P, chị P gặp vướng mắc trong các giao dịch dân sự, thủ tục hành chính. Vì vậy, anh P, chị P yêu cầu Tòa án hủy kết hôn trái pháp luật và công nhận quan hệ hôn nhân của anh P, chị P kể từ thời điểm anh P, chị P đủ tuổi kết hôn theo quy định của Luật hôn nhân và gia đình.

Tại văn bản trả lời của Ủy ban nhân dân xã Q, ngày 31/7/2025 như sau: Tại Giấy chứng nhận kết hôn số 12 ngày 03/3/2015, quyển số 01 của UBND xã Na Cô Sa (nay là xã Q) thể hiện anh Giàng A P, sinh ngày 01/01/1995 và chị Lồ Thị P sinh ngày 01/01/1997. Tại thời điểm kết hôn anh P và chị P đã khai không đúng ngày tháng năm sinh, cán bộ hộ tịch không kiểm tra giấy tờ tùy thân của anh P, chị P mà chỉ căn cứ vào lời khai của anh P và chị P để đăng ký kết hôn là trái pháp luật. Do đó, khi kết hôn anh P, chị P chưa đủ tuổi kết hôn theo quy định của Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014. Nay anh P và chị P cùng có đơn yêu cầu Tòa án hủy kết hôn trái pháp luật và công nhận anh P và chị P là vợ chồng hợp pháp tại thời điểm anh P, chị P đủ tuổi kết hôn, Ủy ban nhân dân xã Q nhất trí và đề nghị Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật.

Tại biên bản xác minh ngày 04/8/2025 của ông Giàng A K và bà Lù Thị L là bố mẹ đẻ của anh Giàng A P khẳng định: Anh P sinh ngày 10/12/1997. Do anh P và chị P yêu nhau khi cả hai đều chưa đủ tuổi kết hôn nên để được đăng ký kết hôn đã tự khai tăng tuổi của mình, anh P sinh ngày 01/01/1995 và chị P là ngày 01/01/1997. Tại thời điểm anh P, chị P kết hôn gia đình không biết. Đến nay anh P và chị P đã có ba con là Giàng Thị Liên C sinh ngày 08/7/2019, Giàng Thị Phương N sinh ngày 08/11/2020 và Giàng Dành C sinh ngày 02/12/2003, đều đang sống hạnh phúc. Để đảm bảo nguyện vọng của các con, cháu anh chị đề nghị Tòa án công nhận hôn nhân cho Giàng A P và Lồ Thị P khi đủ điều kiện kết hôn theo quy định của pháp luật.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 5 - Điện Biên, tỉnh Điện Biên tham gia phiên họp phát biểu ý kiến:

- Về tố tụng: Quá trình thụ lý, giải quyết việc dân sự và tại phiên họp, Thẩm phán, Thư ký phiên họp đã tuân thủ các quy định của Bộ luật tố tụng dân sự về giải quyết việc dân sự. Người tham gia tố tụng đã thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ theo quy định của Bộ luật tố tụng dân sự.

- Về nội dung: Đề nghị Tòa án áp dụng các Điều 8, 10, 11 của Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014; Điều 2, 3, 4 Thông tư liên tịch số 01/2016/TANDTC-VKSNDTC-BTP ngày 06/01/2016 của Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao và Bộ Tư pháp; các điều 29, 35, 39, 149, 362, 365, 366, 367 của Bộ luật Tố tụng dân sự, không chấp nhận yêu cầu hủy kết hôn trái pháp luật của anh Giàng A P và chị Lồ Thị P, công nhận quan hệ hôn nhân giữa anh P và chị P kể từ thời điểm anh anh P và chị P đủ tuổi kết hôn là ngày 10/12/2017.

- Về lệ phí: Căn cứ khoản 2 Điều 12 và khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, anh P và chị P được miễn lệ phí việc dân sự sơ thẩm.