- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Võ Thị Nhung"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự về “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” của bà Võ Phương N.
- Căn cứ chính? Điều 144 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 149 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 22 Bộ luật Dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN DIÊN KHÁNH TỈNH KHÁNH HÒA | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 01/2023/QĐST-VDS | Diên Khánh, ngày 12 tháng 01 năm 2023 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v yêu cầu tuyên bố người mất năng lực hành vi dân sự
TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN DIÊN KHÁNH - TỈNH KHÁNH HÒA
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Đoàn Thị Mai
Thư ký phiên họp: Bà Nguyễn Thị Hoài - Thư ký Tòa án nhân dân huyện Diên Khánh.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Diên Khánh, tỉnh Khánh Hòa tham gia phiên họp: Ông Bùi Nguyên Huy - Kiểm sát viên.
Ngày 12 tháng 01 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Diên Khánh mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 13/2022/TLST-VDS ngày 04 tháng 11 năm 2022 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp số 01/2023/QĐST-VDS ngày 04 tháng 01 năm 2023, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Võ Phương N, sinh năm: 1983
Nơi cư trú: Tổ dân phố Đ, thị trấn D, huyện D, tỉnh Khánh Hòa; có mặt.
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Bà Võ Thị Nh, sinh năm: 1953
Nơi cư trú: Tổ dân phố Đ, thị trấn D, huyện D, tỉnh Khánh Hòa; vắng mặt.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ
Tại đơn yêu cầu, bản tự khai và tại phiên hợp, bà Võ Phương N trình bày:
Bà là con ruột duy nhất của bà Võ Thị Nh. Bà Nh không có chồng và không có con nuôi, con riêng nào khác. Cha mẹ của bà Nh là ông Võ Nh1 (chết năm 2004) và bà Đỗ Thị G (chết năm 2000).
Từ nhỏ, bà Nh có sức khỏe, tâm thân bình thường và học văn hóa hết lớp 12. Từ năm 1978, bà Nh bị tai nạn té xe nên sau đó bị đau đầu, mất ngủ thường xuyên. Bà Nh đã được khám, chữa bệnh nhiều lần tại Bệnh viện Chuyên khoa tâm thần tỉnh Khánh Hòa với chẩn đoán: Tâm thần phân liệt, đồng thời cấp sổ điều trị ngoại trú tâm thần tại cộng đồng, số sổ 269/18. Bà Nh được hưởng chế độ trợ cấp xã hội dành cho người bị khuyết tật nặng theo Quyết định số 3056/QĐ-UBND ngày 15/11/2011 của UBND huyện Diên Khánh. Ngày 11/8/2022, Bệnh viện chuyên khoa Tâm thần tỉnh Khánh Hòa cấp Giấy xác nhận số 308/XN-BVTT với chẩn đoán: Tâm thần phân liệt thể paranoid (F20.0). Từ khi bị bệnh đến nay, bà Nh đã mất khả năng nhận thức và khả năng giao tiếp, mọi sinh hoạt hằng ngày của bà Nhung như ăn uống, vệ sinh cá nhân phụ thuộc hoàn toàn vào người thân. Do đó, bà yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Võ Thị Nh là người mất năng lực hành vi dân sự.
Tại phiên họp, bà Võ Phương N giữ yêu cầu trên.
- Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Diên Khánh: Đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu của bà Võ Phương N; tuyên bố bà Võ Thị Nh là người mất năng lực hành vi dân sự.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN
[1] Về tố tụng: Bà Võ Phương N là con của bà Võ Thị Nh nên bà N có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Võ Thị Nh là người mất năng lực hành vi dân sự theo quy định tại Điều 376 của Bộ luật Tố tụng dân sự; bà Nh hiện đang cư trú tại tổ dân phố Đ, thị trấn D, huyện D, tỉnh Khánh Hòa nên vụ việc thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện D theo quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự.
Về yêu cầu của đương sự: Bà Võ Thị Nh có tiền sử mắc bệnh tâm thần từ năm 1978. Từ khi bị bệnh đến nay, bà Nh đã mất khả năng nhận thức và khả năng giao tiếp, mọi sinh hoạt hằng ngày của bà Nh như ăn uống, vệ sinh cá nhân đều phụ thuộc hoàn toàn vào người thân. Bà Nh được Bệnh viện Chuyên khoa Tâm thần tỉnh Khánh Hòa chẩn đoán: Tâm thần phân liệt thể paranoid (F20.0) theo Giấy xác nhận số 308/XN-BVTT ngày 11/8/2022 và hiện đang hưởng trợ cấp xã hội hàng tháng theo quy định.
Tại Kết luận Giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số: 276/KLGĐ ngày 26/12/2022 của Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Tây Nguyên kết luận đối với bà Nh như sau: Về y học: Bà Nh bị bệnh tâm thần phân liệt thể di chứng (F20.5 – ICD10); Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: Bà Nh mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Do đó, việc bà Võ Phương N yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Võ Thị Nh mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ, phù hợp với quy định tại Điều 22 của Bộ luật dân sự năm 2015 nên được chấp nhận.
Về lệ phí sơ thẩm: Người yêu cầu phải nộp lệ phí việc dân sự sơ thẩm theo quy định là 300.000 đồng.
QUYẾT ĐỊNH
- Áp dụng khoản 1 Điều 22 của Bộ luật Dân sự 2015;
- Căn cứ khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39, Điều 144, 149, 370, 371, 372, 376 và Điều 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;
- Căn cứ Điều 37 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án,
1. Chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự về “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” của bà Võ Phương N.
Tuyên bố bà Võ Thị Nh, sinh năm: 1953, nơi cư trú: Tổ dân phố Đ, thị trấn D, huyện D, Khánh Hòa là người mất năng lực hành vi dân sự.
2. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà Võ Phương N phải nộp lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) nhưng được trừ vào tiền tạm ứng 300.000 đồng đã nộp theo biên lai thu tiền tạm ứng lệ phí Tòa án số: AA/2021/0012262 ngày 04/11/2022 của Chi cục Thi hành án huyện Diên Khánh. Như vậy, bà N đã nộp đủ lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự.
3. Quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
| Nơi nhận: - TAND tỉnh Khánh Hòa; - VKSND huyện Diên Khánh; - Chi cục THADS huyện Diên Khánh; - Các đương sự; - Lưu: Hồ sơ, án văn. | THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP Đoàn Thị Mai |