Quyết định 01/2022/QĐST-DS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

[2] Về thẩm quyền, Tòa án nhận thấy việc bà T yêu cầu chỉ định người giám hộ cho bà Tú H3 được xem xét, giải quyết theo quy định tại khoản 1 Điều 23, Điều 49, Điều 53, khoản 4 Điều 54 Bộ luật Dân sự năm 2015 nên không thuộc một trong các trường hợp có đương sự hoặc tài sản ở nước ngoài hoặc cần phải ủy thác tư pháp cho cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngoài, cho Tòa án, cơ quan có thẩm quyền của nước ngoài theo khoản 3 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự. Đồng thời, bà Tú H3 đang cư trú tại số BN, đường NHP, K1, P1, thành phố S, tỉnh Sóc Trăng nên yêu cầu này thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thành phố Sóc Trăng, tỉnh Sóc Trăng theo điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự. Nhưng do Tòa án này đã ra Quyết định chuyển hồ sơ việc dân sự số 01/2022/QĐ-CVA ngày 26-9-2022 nên Tòa án nhân dân tỉnh Sóc Trăng tiếp tục thụ lý, giải quyết theo thủ tục chung.

[3] Ông Trần H2, ông Trần D, ông Trần V, bà Trần Thị Th, bà Trần Thị U vắng mặt nhưng không làm ảnh hưởng đến việc giải quyết việc dân sự này nên Tòa án vẫn tiến hành phiên họp theo quy định tại khoản 3 Điều 367 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[4] Bà Trần Thị T là chị ruột của bà Trần Thị Tú H3 và cả hai đang là đương sự trong vụ án dân sự sơ thẩm thụ lý số 58/2017/TLST-DS ngày 06-7-2017 về tranh chấp chia thừa kế và yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đang được Tòa án nhân dân tỉnh Sóc Trăng giải quyết theo yêu cầu khởi kiện của ông Trần B nên bà T có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Tú H3 là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo quy định tại khoản 1 Điều 376 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[5] Xét yêu cầu của bà Trần Thị T, Tòa án thấy rằng:

[5.1] Theo Sổ điều trị số 4460 ngày 25-8-2017 của Trung tâm Y tế thành phố S do bà T cung cấp thì bà Tú H3 được chuẩn đoán bị bệnh tâm thần phân liệt. Theo Kết luận giám định pháp y tâm thần theo yêu cầu số 259/2022/KLGĐ ngày 17-8-2022 của Trung tâm Pháp y Tâm thần khu vực Tây Nam Bộ thuộc Bộ Y tế thì: Về y học, bà Tú H3 có bệnh lý tâm thần phân liệt thể không biệt định (F20.3 - ICD10), giai đoạn bệnh thuyên giảm; Về năng lực, hiện tại, bà Tú H3 có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi. Nên việc bà T yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Tú H3 là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi là có căn cứ chấp nhận.

[5.2] Đối với yêu cầu Tòa án chỉ định bà T là người giám hộ cho bà Tú H3, theo khoản 4 Điều 54 Bộ luật Dân sự năm 2015 thì người giám hộ của người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi do Tòa án chỉ định trong số những người giám hộ là vợ, chồng, con, cha, mẹ có đủ các điều kiện làm người giám hộ theo quy định tại Điều 49, Điều 53 của Bộ luật này; trường hợp không có người giám hộ theo quy định này thì Tòa án chỉ định người khác làm người giám hộ. Đối chiếu với trường hợp của bà Tú H3 thì bà Tú H3 không có chồng con, cha mẹ của bà Tú H3 cũng đã chết. Đồng thời, bà T là chị ruột, hiện đang sống chung với bà Tú H3 tại địa chỉ số BN, đường NHP, K1, P1, thành phố S, tỉnh Sóc Trăng và có đủ các điều kiện khác để làm người giám hộ theo quy định tại Điều 49 Bộ luật Dân sự năm 2015. Tại phiên họp, bà Trần Thị Tú H3, bà Trần Thị Tuyết H1, bà Trần Thị K, ông Trần T2, ông Trần B cũng thống nhất việc Tòa án chỉ định bà T là người giám hộ cho bà Tú H3, nên yêu cầu này của bà T cũng được chấp nhận. Bà T có các quyền, nghĩa vụ theo quy định tại khoản 1 Điều 57, khoản 1 Điều 58 và khoản 1 Điều 59 của Bộ luật Dân sự năm 2015.

[6] Đề nghị của Kiểm sát viên đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Sóc Trăng tại phiên họp là có căn cứ nên được chấp nhận.

[7] Bà Trần Thị T phải chịu 300.000 đồng lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định tại khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30-12-2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.