- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận đơn yêu cầu của anh Linh Văn Q về việc yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự.
- Căn cứ chính? Điều 149 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 150 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 22 Bộ luật Dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN CHI LĂNG TỈNH LẠNG SƠN | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 01/2021/QĐST-DS | Chi Lăng, ngày 20 tháng 12 năm 2021 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
TOÀ ÁN NHÂN DÂN HUYỆN CHI LĂNG, TỈNH LẠNG SƠN
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Hoàng Thế Khuynh.
Thư ký phiên họp: Bà Nguyễn Thị Minh - Thư ký Tòa án
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Chi Lăng, tỉnh Lạng Sơn tham gia phiên họp: Bà Nguyễn Thị Vân - Kiểm sát viên.
Ngày 20 tháng 12 năm 2021, tại trụ sở Toà án nhân dân huyện Chi Lăng, tỉnh Lạng Sơn mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 12/2021/TLST-VDS ngày 06 tháng 10 năm 2021 về việc yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 01/2021/QĐST-VDS ngày 06 tháng 12 năm 2021, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
- Người yêu cầu: Anh Linh Văn Q, sinh năm 1990. Trú tại: Thôn P (nay là khu P), thị trấn C, huyện C, tỉnh Lạng Sơn; có mặt.
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
1. Chị Linh Thị A, sinh năm 1979.
2. Chị Linh Thị T, sinh năm 1986.
3. Anh Linh Văn U, sinh năm 1994.
Cùng trú tại: Thôn P (nay là khu P), thị trấn C, huyện C, tỉnh Lạng Sơn.
Người đại diện hợp pháp của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chị Linh Thị A, chị Linh Thị T, anh Linh Văn U: Anh Linh Văn Q, sinh năm 1990. Trú tại: Thôn P (nay là khu P), thị trấn C, huyện C, tỉnh Lạng Sơn (theo văn bản ủy quyền ngày 15 tháng 10 năm 2021 và ngày 28 tháng 10 năm 2021); có mặt.
4. Chị Linh Thị H, sinh năm 1984. Nơi đăng ký hộ khẩu thường trú: Thôn P (nay là khu P), thị trấn C, huyện C, tỉnh Lạng Sơn. Hiện đang chấp hành án tại đội 40 phân trại số 01 trại giam N; vắng mặt.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Theo Đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự, các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ việc và tại phiên họp người yêu cầu anh Linh Văn Q trình bày:
Anh Linh Văn Q là con trai của bà Vi Thị N, sinh năm 1956 và ông Linh Văn H (đã chết năm 2007). Ngoài anh Linh Văn Q, bà Vi Thị N còn có 04 người con khác. Từ năm 2015 bà Vi Thị N có biểu hiện mắc bệnh tâm thần, gia đình và các anh chị em trong nhà đã đưa bà N đi viện điều trị nhiều lần nhưng không khỏi, bà Vi Thị N thường xuyên chửi bới lung tung, nói nhảm một mình. Do vậy anh Linh Văn Q yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Vi Thị N mất năng lực hành vi dân sự để thuận tiện trong các thủ tục hành chính.
Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chị Linh Thị A, chị Linh Thị T, anh Linh Văn U đã ủy quyền lại cho anh Linh Văn Q và cũng đồng ý yêu cầu tuyên bố bà Vi Thị N mất năng lực hành vi dân sự.
Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chị Linh Thị H hiện đang chấp hành án đội 40 phân trại số 01 trại giam N đã có bản tự khai về việc anh Linh Văn Q yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Vi Thị N bị mất năng lực hành vi dân sự là đúng và không có yêu cầu, đề nghị gì trong vụ việc này, đề nghị vắng mặt trong quá trình giải quyết vụ việc.
Tại phiên họp, Đại diện Viện kiểm sát phát biểu ý kiến về việc giải quyết việc dân sự:
Về việc tuân theo pháp luật tố tụng của những người tiến hành tố tụng và các đương sự được thực hiện đúng theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự
Về nội dung việc dân sự: Trên cơ sở chứng cứ, tài liệu có trong hồ sơ và ý kiến của người yêu cầu, có căn cứ xác định bà Vi Thị N có biểu hiện mắc bệnh tâm thần, Tòa án đã thực hiện việc trưng cầu giám định tâm thần kết quả kết luận bà Vi Thị N bị rối loạn loạn thần do sử dụng rượu, theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F10.5 mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Do đó, căn cứ khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự; Điều 378 Bộ luật tố tụng dân sự; khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về án phí, lệ phí Tòa án; đề nghị Tòa án nhân dân huyện Chi Lăng chấp nhận yêu cầu của anh Linh Văn Q, tuyên bố bà Vi Thị N mất năng lực hành vi dân sự. Về lệ phí: Anh Linh Văn Q phải chịu lệ phí việc dân sự theo quy định.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Chi Lăng nhận định:
[1] Về quyền yêu cầu: Anh Linh Văn Q và bà Vi Thị N có quan hệ huyết thống là mẹ con do đó, anh Linh Văn Q có quyền yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự đối với bà Vi Thị N theo quy định tại khoản 1 Điều 376 của Bộ luật Tố tụng dân sự.
Về thẩm quyền giải quyết: Bà Vi Thị N có đăng ký hộ khẩu thường trú và hiện vẫn đang trú tại thôn P, thị trấn C, huyện C, tỉnh Lạng Sơn nay là khu P, thị trấn C, huyện C, tỉnh Lạng Sơn (theo Quyết định số 2207/QĐ-UBND ngày 11 tháng 11 năm 2021 của Ủy ban nhân dân tỉnh Lạng Sơn về việc chuyển thôn thành tổ dân phố tại các thị trấn trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn) căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35 và điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự thì thẩm quyền giải quyết việc dân sự yêu cầu tuyên bố bà Vi Thị N mất năng lực hành vi thuộc về Tòa án nhân dân huyện Chi Lăng.
Về thủ tục tố tụng: Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chị Linh Thị H đã được Tòa án triệu tập nhưng có đơn đề nghị vắng mặt trong quá trình giải quyết vụ việc và vắng mặt tại phiên họp. Kiểm sát viên và những người tham gia tố tụng khác có mặt tại phiên họp không có ý kiến gì về sự vắng mặt chị Linh Thị H và yêu cầu phiên họp được tiếp tục. Xét thấy, sự vắng mặt của chị Linh Thị H không gây cản trở cho việc xét xử nên Hội đồng xét xử quyết định vẫn tiến hành phiên họp theo quy định tại Điều 367 Bộ luật tố tụng dân sự.
Về nội dung: Bà Vi Thị N có chồng là Linh Văn H (đã chết năm 2007) và 05 người con là Linh Thị A, sinh năm 1979; Linh Thị H, sinh năm 1984; Linh Thị T, sinh năm 1986; Linh Văn Q, sinh năm 1990 và Linh Văn U, sinh năm 1994. Từ năm 2015 bà Vi Thị N có biểu hiện mắc bệnh tâm thần, gia đình đã đưa bà Vi Thị N đi viện điều trị nhiều lần nhưng không khỏi, bà Vi Thị N thường xuyên có biểu hiện cầm dao, cuốc đi dọc đường chửi bới lung tung, nói nhảm một mình cả ngày lẫn đêm, tình trạng của bà Vi Thị N được gia đình, hàng xóm sống xung quanh và chính quyền địa phương xác nhận.
Ngày 15 tháng 10 năm 2021, Tòa án nhân dân huyện Chi Lăng đã ra quyết định số 05/QĐ-TCGĐ về việc trung cầu Viện pháp y tâm thần trung ương I giám định tâm thần đối với bà Vi Thị N. Kết luận giám định số 118/KLGĐ ngày 24 tháng 11 năm 2021 của Viện pháp y tâm thần trung ương kết luận tại thời điểm giám định bà Vi Thị N bị rối loạn loạn thần do sử dụng rượu, theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F10.5. Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Như vậy, có đủ căn cứ xác định bà Vi Thị N mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Do đó, yêu cầu của anh Linh Văn Q về việc tuyên bố bà Vi Thị N mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ, cần được chấp nhận.
Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Anh Linh Văn Q là người yêu cầu nên phải nộp lệ phí dân sự sơ thẩm theo quy định tại khoản 1 Điều 149 của Bộ luật Tố tụng dân sự, khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về án phí, lệ phí Tòa án.
Về quyền kháng cáo: Đương sự có quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.
Vì các lẽ trên,
QUYẾT ĐỊNH
Căn cứ khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự; khoản 1 Điều 27, các Điều 149, 150, 370, 371, 372, 377 và Điều 378 Bộ luật tố tụng dân sự; khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về án phí, lệ phí Tòa án;
1. Chấp nhận đơn yêu cầu của anh Linh Văn Q về việc yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự.
Tuyên bố bà Vi Thị N, sinh ngày 30 tháng 01 năm 1956. Nơi đăng ký hộ khẩu thường trú và chỗ ở: Thôn P (nay là khu P), thị trấn C, huyện C, tỉnh Lạng Sơn mất năng lực hành vi dân sự.
2. Lệ phí giải quyết việc dân sự: Anh Linh Văn Q phải chịu 300.000 đồng lệ phí giải quyết việc dân sự.
3. Về quyền kháng cáo, kháng nghị: Anh Linh Văn Q có quyền kháng cáo quyết định này trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Chị Linh Thị H có quyền kháng cáo quyết định này trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
| Nơi nhận: - TAND tỉnh Lạng Sơn; - VKSND huyện Chi Lăng, tỉnh Lạng Sơn; - CCTHADS huyện C, tỉnh Lạng Sơn; - Các đương sự; - Lưu hồ sơ việc dân sự; | THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP Hoàng Thế Khuynh |