Quyết định 01/2021/QĐST-DS — Các yêu cầu dân sự trong trường hợp chưa có điều luật để áp dụng

QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v tuyên bố một người là đã chết

TOÀ ÁN NHÂN DÂN QUẬN ĐỒ SƠN, THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Bùi Duy Khoa

Thư ký phiên họp: Bà Nguyễn Thị Nghiệp - Thư ký Tòa án nhân dân quận Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng.

Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân quận Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng tham gia phiên họp: Ông Bùi Việt Dũng - Kiểm sát viên.

Ngày 26 tháng 11 năm 2021, tại trụ sở Tòa án nhân dân quận Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng, mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 05/2021/TLST-DS ngày 01 tháng 7 năm 2021 về việc yêu cầu tuyên bố một người là đã chết theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 01/2021/QĐST-DS ngày 11 tháng 11 năm 2021 và Quyết định hoãn phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 24/2021/QĐST-DS ngày 17 tháng 11 năm 2021, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Hoàng Thị T, sinh năm 1960; địa chỉ: Số 18 tổ dân phố Đ, phường V (nay là phường H), quận Đ, thành phố Hải Phòng; vắng mặt (có đơn đề nghị giải quyết vắng mặt).

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

1. Anh Lưu Ngọc L, sinh năm 1985; nơi cư trú: Số 18 tổ dân phố Đ, phường V (nay là phường H), quận Đ, thành phố Hải Phòng; vắng mặt (có đơn đề nghị giải quyết vắng mặt).

2. Anh Lưu Võ Văn A, sinh năm 1993; nơi cư trú: Số 18 tổ dân phố Đ, phường V (nay là phường H), quận Đ, thành phố Hải Phòng; vắng mặt (có đơn đề nghị giải quyết vắng mặt).

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Tại đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự và các lời khai trong quá trình giải quyết việc dân sự, bà Hoàng Thị T trình bày:

Bà là vợ của ông Lưu Văn E, sinh năm 1956; nơi cư trú: Số 18 tổ dân phố Đại Đồng, phường Vạn Sơn (nay là phường Hải Sơn), quận Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng. Bà và ông E đã tổ chức lễ cưới theo phong tục tập quán và chung sống cùng nhau tại số 18 tổ dân phố Đ, phường V (nay là phường H) từ năm 1985, do không am hiểu quy định của pháp luật nên ông bà không làm thủ tục đăng ký kết hôn tại cơ quan Nhà nước có thẩm quyền. Quá trình chung sống, ông bà có 02 người con chung là anh Lưu Ngọc L và anh Lưu Võ Văn A.

Ông E làm nghề đánh cá, trực tiếp đi tàu cá của gia đình ông Đinh Xuân N. Vào ngày 15-01-1998 (tức ngày 18-12-1997 âm lịch), ông E cùng 08 người khác đang trên tàu đánh cá tại vùng biển Vịnh Bắc Bộ thì gặp tai nạn, đâm va vào tàu nước ngoài làm đắm tàu. Trên tàu lúc đó chỉ duy nhất có anh Đinh Xuân T (con trai của ông N) được tàu khác cứu sống, còn ông E và những người khác trên tàu đều bị rơi xuống biển và không tìm thấy thi thể. Sau đó anh T có về thông báo cho gia đình bà và gia đình những người khác biết về sự việc trên. Sau khi tìm kiếm không có thông tin gì, gia đình bà đã thông báo cho chính quyền địa phương, tổ chức tang lễ cho ông E, đồng thời thực hiện việc thờ cúng theo phong tục. Đã nhiều năm kể từ thời điểm xảy ra sự việc trên đến nay, gia đình bà không có tin tức gì về ông E, người thân trong gia đình đều xác định là ông E đã chết. Vì vậy, để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của bà và các thành viên khác trong gia đình khi tham gia các quan hệ pháp luật trong xã hội, bà đề nghị Toà án tuyên bố ông Lưu Văn E là đã chết.

Tại các lời khai trong quá trình giải quyết việc dân sự, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là anh L và anh A đều thống nhất với nội dung trình bày của mẹ là bà T. Anh L và anh A cũng đề nghị Toà án tuyên bố ông Lưu Văn E là đã chết.

Tại phiên họp, đại diện Viện Kiểm sát nhân dân quận Đồ Sơn phát biểu:

- Về tố tụng: Trong quá trình giải quyết việc dân sự và tại phiên họp, Thẩm phán, Thư ký Tòa án đã tuân theo đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Các đương sự đã chấp hành và thực hiện đúng các quyền và nghĩa vụ của đương sự theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.

- Về nội dung: Căn cứ điểm a khoản 3 Nghị quyết số 35/2000/NQ-QH10 ngày 09-6-2000 của Quốc hội về việc thi hành Luật Hôn nhân và gia đình; khoản 1 Thông tư liên tịch số 01/2001/TTLT-TANDTC-VKSNDTC-BTP ngày 03-01-2001 của Toà án nhân dân tối cao, Viện Kiểm sát nhân dân tối cao, Bộ Tư pháp hướng dẫn thi hành Nghị quyết số 35/2000/QH10; hôn nhân giữa bà T và ông E được công nhận là hôn nhân thực tế. Do đó, bà T yêu cầu Tòa án tuyên bố ông E là đã chết là đúng quy định của pháp luật. Căn cứ nội dung bà T, các con bà là anh L, anh A trình bày và các biên bản xác minh thể hiện: Ông E đã bị tai nạn tàu biển từ năm 1998 cho đến nay (23 năm) không có tin tức xác thực là còn sống. Vì vậy, đề nghị Tòa án áp dụng điểm c khoản 1 Điều 71, Điều 72 của Bộ luật Dân sự; Điều 391, Điều 393 của Bộ luật Tố tụng dân sự, chấp nhận yêu cầu của bà T về việc tuyên bố ông Lưu Văn E là đã chết, ngày chết của ông Lưu Văn E là ngày 15-01-1998 (ngày xảy ra tai nạn).

- Về lệ phí: Đề nghị Tòa án căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết 326 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án miễn lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự cho bà T.