Bản án 98/2023/DS-ST — Tranh chấp hợp đồng vay tài sản

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện ngày 22/7/2023, bản khai, trong giai đoạn chuẩn bị xét xử và tại phiên tòa nguyên đơn ông Trần Chí T1, đồng thời là người đại diện theo ủy quyền của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là bà Võ Thị X và ông Trần Chí T2 trình bày: Từ chỗ quen biết, nên ngày 29/5/2022 ông Trần Chí T1 có cho bà Lê Thị Đang Th vay số tiền 700.000.000 đồng, lãi suất 3%/tháng, không quy định thời hạn vay, khi vay bà Th có viết giấy vay theo mẫu, trong giấy vay bà Th có ghi tên chồng là ông Hoàng Thiên S, nhưng ở phần ký tên chỉ có một mình bà Th ký. Bà Th vay để làm kinh tế trong gia đình. Từ ngày vay đến nay, ông T1 đòi nhiều lần nhưng bà Th chỉ hứa mà chưa trả lãi, gốc cho ông T1. Nay ông T1 yêu cầu bà Th và ông Hoàng Thiên S là chồng bà Th, nhưng đã ly hôn phải trả cho ông T1 và bà Võ Thị X số nợ vay 700.000.000 đồng và tiền lãi mức 1,66%/tháng, tính từ ngày vay là 29/5/2022 cho đến khi trả xong số tiền vay.

Ngoài số tiền 700.000.000 đồng nêu trên, ông T1 còn cho bà Th vay nhiều lần, với tổng số tiền là 3.500.000.000 đồng. Do bà Th không trả nợ, nên ông T1 đến nhà đòi. Khi gặp ông Hoàng Thiên S, lúc này còn là chồng bà Th, thì ông T1 chỉ nói với ông S rằng: bà Th có nợ ông T1 số tiền 3.500.000.000 đồng, chứ không nói là số tiền bà Th vay ông T1 là 4.200.000.000 đồng. Vì bà Th yêu cầu ông T1 chỉ nói với ông S là bà Th nợ ông T1 3.500.000.000 đồng, nhằm giấu bớt ông S về số tiền bà Th nợ ông T1 700.000.000 đồng. Do đó, ông S và bà Th đã thống nhất chuyển nhượng qua cho con ông T1 là ông Trần Chí T2 19.800m2 đất rẩy tại xã D, với giá 3.800.000.000 đồng để cấn trừ số tiền bà Th nợ ông T1 3.500.000.000 đồng, khi làm thủ tục chuyển nhượng đất con ông T1 là ông T2 có đưa thêm cho bà Th 300.000.000 đồng để bà Th trả nợ vay ngân hàng và lấy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) về làm thủ tục chuyển nhượng.

Khi bà Th, ông S đồng ý chuyển nhượng đất rẩy qua tên con ông T1, thì ông T1 đã giao lại cho bà Th các giấy vay tiền tương ứng với số tiền bà Th vay 3.500.000.000 đồng. Riêng giấy vay tiền ngày 29/5/2022 do bà Th chưa trả, nên ông T1 giữ lại.

Ông T1 cho rằng bà Th đã ghi thêm vào Giấy sang nhượng đất cây cao su, nội dung: “(Mục đích là cấn trừ toàn bộ số nợ vay của chú Trần Chí T1)”.

Chứng cứ do nguyên đơn đưa ra là 01 “Giấy vay tiền” có chữ ký và ghi tên người mượn tiền là bà Th và ông S, nhưng phần ký tên phía dưới chỉ có một mình bà Th, về nội dung của giấy mượn tiền: thể hiện bà Th có vay của ông T1 với số tiền là 700.000.000 đồng; 01 giấy sang nhượng đất cây cao su.

-Trong quá trình tố tụng bị đơn bà Lê Thị Đang Th trình bày: Bà Th vay tiền của ông T1 bao nhiêu lần, số tiền bao nhiêu bà Th không nhớ, vay với mục đích để cho người khác vay lại với lãi suất cao hơn. Do những người vay tiền của bà Th không chịu trả nợ, nên bà Th không có tiền để trả cho ông T1. Sau này ông T1 đến nhà bà Th đòi nợ, thì bà Th yêu cầu ông T1 nói với ông S chồng là Th là: Bà Th chỉ nợ ông T1 3.000.000.000 đồng, nhưng ông T1 lại nói với ông S là bà Th nợ ông T1 3.500.000.000 đồng. Bà Th khẳng định không vay ông T1 số tiền 4.200.000.000 đồng. Khi ông T1 đến nhà đòi nợ; ông S, bà Th và ông T1 thỏa thuận: Ông S, bà Th chuyển nhượng diện tích đất rẩy trồng cao su sang cho con ông T1 là Trần Chí T2, để cấn trừ số nợ 3.500.000.000 đồng mà bà Th vay của ông T1. Để có sổ đỏ làm thủ tục chuyển nhượng đất, nên ông T2 (con ông T1) có giao thêm cho bà Th 300.000.000 đồng, để bà Th trả nợ cho ngân hàng và lấy sổ đỏ ra để làm thủ tục chuyển nhượng. Hai Giấy sang nhượng đất cây cao su ghi ngày 28/2/2023 là do bà Th viết theo yêu cầu của bà Võ Thị X (vợ ông T1), giấy này bà Th giữ 01 bản, bà X giữ 01 bản. Trong Giấy sang nhượng đất cây cao su do bà Th giữ, thì bà Th có ghi thêm ở phần cuối trong dấu ngoặc đơn ( ) nội dung: “(Mục đích là cấn trừ toàn bộ số nợ vay của chú Trần Chí T1)”, còn trong Giấy sang nhượng đất cây cao su đưa cho bà X giữ, thì bà Th không ghi thêm nội dung “(Mục đích là cấn trừ toàn bộ số nợ vay của chú Trần Chí T1)”. Bà Th không đồng ý việc ông T1 kiện đòi số tiền 700.000.000 đồng, vì số tiền này đã cấn trừ vào đất rẩy đã chuyển nhượng cho con ông T1. Khi cấn trừ đất để trừ nợ của ông T1, thì mọi giấy tờ bà Th vay tiền của ông T1 là do ông T1 xử lý như thế nào, bà Th hoàn toàn không biết.

Chứng cứ bà Th đưa ra để chứng minh cho việc trả hết nợ cho ông T1 là Giấy sang nhượng đất cây cao su, lập ngày 28/2/2023.

Trong quá trình tham gia giải quyết vụ án người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Hoàng Thiên S trình bày: Bà Th trước đây là vợ của ông S. Giữa bà Th và ông T1 vay mượn tiền như thế nào thì ông S hoàn toàn không biết. Bà Th không hề đem tiền vay của ông T1 về phục vụ bất cứ việc gì trong gia đình. Kinh tế trong gia đình là do ông S lo chịu, bà Th không có đóng góp gì. Đến khi bà Th bị bệnh, ông S hỏi bà Thủy (em bà Th), thì bà Thủy cho biết là bà Th nợ ông T1 mấy tỷ chứ không nói cụ thể là nợ bao nhiêu. Khi ông T1 đến nhà đòi nợ nói với ông S là bà Th nợ ông T1 số tiền 3.500.000.000 đồng. Do vậy ông S thỏa thuận với ông T1 là ông S chuyển nhượng 19.800m2 đất rẩy ở D với giá 3.800.000.000 đồng, để cấn trừ số tiền 3.500.000.000 đồng mà bà Th nợ ông T1. Khi làm thủ tục chuyển nhượng con ông T1 có giao thêm cho bà Th 300.000.000 đồng để trả nợ và lấy sổ đỏ đang thế chấp cho ngân hàng ra làm thủ tục chuyển nhượng. Ông S không đồng ý trả số tiền 700.000.000 đồng ông T1. Vì ông T1 giấu ông S việc bà Th nợ số tiền 700.000.000 đồng mà còn khởi kiện ra Tòa án.

Những tình tiết các đương sự khai thống nhất: Ông S, bà Th có chuyển nhượng cho con ông T1 19.800m2 đất rẩy với giá 3.800.000.000 đồng, để cấn trừ số nợ 3.500.000.000 đồng mà bà Th vay ông T1; bà X và ông T2 (vợ và con ông T1) có giao thêm cho bà Th 300.000.000 đồng để trả nợ cho ngân hàng và lấy sổ đỏ để làm thủ tục chuyển nhượng đất. Ông T1 khi đến nhà gặp ông S và nói với ông S là bà Th nợ ông T1 số tiền 3.500.000.000 đồng.

Các tình tiết các đương sự khai không thống nhất: Ông T1 yêu cầu bà Th, ông S trả số tiền vay 700.000.000 đồng; ông S, bà Th không đồng ý. Bà Th yêu cầu ông T1 cung cấp các giấy bà Th vay tiền cho Tòa án. Ông T1 cho rằng, những giấy tờ bà Th vay tiền sau khi trả xong nợ, thì ông T1 đã giao trả cho bà Th, chứ ông T1 không còn giữ. Ông S không chấp nhận trả nợ cho ông T1.

Quan điểm của đại diện Viện kiểm sát về giải quyết vụ án:

Phần thủ tục: Thẩm phán thụ lý hồ sơ và xác định quan hệ pháp luật tranh chấp đúng quy định. Quá trình tiến hành tố tụng Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký phiên tòa thực hiện đúng trình tự, thủ tục tố tụng. Các đương sự chấp hành đúng quy định.

Về nội dung: Quan điểm của đại diện Viện kiểm sát về giải quyết vụ án như Bài phát biểu (lưu trong hồ sơ vụ án). Căn cứ về các chứng cứ trong vụ án, xác định yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là có căn cứ. Do đó chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Tuy nhiên, khi vay và khi thỏa thuận chuyển nhượng đất trừ nợ thì ông S chồng bà Th không biết, nên chỉ buộc một mình bà Th trả nợ cho ông T1.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

[2] Về quan hệ pháp luật tranh chấp, áp dụng pháp luật để giải quyết quan hệ tranh chấp: Giao dịch dân sự do các bên thực hiện là hợp đồng vay tài sản từ năm 2022, nên áp dụng Bộ luật Dân sự năm 2015 để giải quyết là phù hợp. Xác định đây là vụ án tranh chấp hợp đồng vay tài sản, theo Điều 463 Bộ luật Dân sự.

700.000.000 đồng x 1,66% x (17 +28/30) = 208.385.000 đồng (đã làm tròn số).

Vì các lẽ trên:

QUYẾT ĐỊNH:

Áp dụng: Khoản 3 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 96, Điều 147, Điều 227, Điều 271, Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 280, 463, khoản 1, 5 Điều 466, khoản 1 Điều 468, khoản 2 Điều 469 Bộ luật dân sự năm 2015; Khoản 2 Điều 37 Luật Hôn nhân và Gia đình; Điều 26, 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội khóa 14.

Xử: Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

1. Buộc bà Lê Thị Đang Th phải trả cho ông Trần Chí T1 và bà Võ Thị X số tiền 908.385.000 đồng, gồm tiền gốc 700.000.000 đồng và tiền lãi 208.385.000 đồng (tính từ ngày chậm trả 29/5/2022 đến ngày 27/11/2023), với mức lãi 1,66%/tháng).

Kể từ ngày tiếp theo của ngày xét xử sơ thẩm cho đến khi thi hành án xong bà Lê Thị Đang Th còn phải chịu tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất do các bên thỏa thuận, nhưng phải phù hợp với pháp luật; nếu không có thỏa thuận về mức lãi suất thì quyết định theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật Dân sự năm 2015.

2. Về án phí: Bà Lê Thị Đang Th phải chịu 39.251.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm. Ông Trần Chí T1 không phải chịu án phí.

3. Về quyền kháng cáo: Nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Võ Thị X, ông Trần Chí T2 có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày, tính từ ngày tuyên án: 27/11/2023; bị đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Hoàng Thiên S có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày tính từ ngày nhận được hoặc ngày niêm yết bản án, để Tòa án cấp trên xét xử phúc thẩm.

4. Trường hợp bản án thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại Điều 6, 7, 7a, 7b và 9 Luật thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự./