Bản án 957/2019/DS-PT — Tranh chấp hợp đồng đặt cọc

NHÂN!DANH!

NƯỚC!CỘNG!HÒA!XÃ!HỘI!CHỦ!NGHĨA!VIỆT!NAM!

TÒA!ÁN!NHÂN!DÂN!THÀNH!PHỐ!HỒ!CHÍ!MINH!

- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:

Thẩm"phán"–"Chủ"tọa"phiên"tòa:"Bà!Châu!Kim!Anh!

Các"Thẩm"phán:"

Bà!Mai!Thị!Mỹ!Tiên!

Ông!Lê!Ngọc!Tường!

- Thư ký phiên tòa: Bà!Đỗ!Ngọc!Phương!Thảo!–!Thư!ký!Tòa!án!nhân!dân! Thành!phố!Hồ!Chí!Minh.!

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên tòa: Ông!Đỗ!Đức!Toàn!-!Kiểm!sát!viên.!

Ngày!29!tháng!10!năm!2019,!tại!trụ!sở!Tòa!án!nhân!dân!Thành!phố!Hồ! Chí! Minh,! tiến! hành! xét! xử! phúc! thẩm! công! khai! vụ! án! dân! sự! thụ! lý! số! 319/2019/TLPT-DS!ngày!28!tháng!6!năm!2019!về!việc!đòi!tiền!cọc.!

Do!Bản!án!dân!sự!sơ!thẩm!số!160/2019/DS-ST!ngày!21!tháng!05!năm!2019! của!Tòa!án!nhân!dân!quận!Tân!Bình,!Thành!phố!Hồ!Chí!Minh!bị!kháng!cáo.!

Theo! Quyết! định! đưa! vụ! án! ra! xét! xử! phúc! thẩm! số! 4539/2019/QĐ-PT! ngày!30!tháng!9!năm!2019!giữa:! Nguyên"đơn:!Ông!Nguyễn!Thanh!H,!sinh!năm!1981.!

Địa!chỉ:!Ấp!V,!xã!N,!huyện!G,!Kiên!Giang.!

Địa!chỉ!liên!hệ:!Đường!N,!Khu!công!nghiệp!N,!tỉnh!Đồng!Nai!(bộ!phận!

Kho!WIH).!

Người"đại"diện"theo"ủy"quyền"của"nguyên"đơn:"

Ông!Lê!Huy!H1,!sinh!năm!1982.!

Địa!chỉ!liên!hệ:!đường!H,!khu!hành!chính!huyện!N,!tỉnh!Đồng!Nai.!

(Theo!Văn!bản!ủy!quyền!ngày!28/11/2017)! Bị"đơn:!Công!ty!Cổ!phần!Đ.!

Địa!chỉ:!Đường!N,!Phường!M,!quận!T,!Thành!phố!Hồ!Chí!Minh.!

Người"đại"diện"theo"pháp"luật"của"bị"đơn:"

Ông!Phạm!Thị!Kim!X,!chức!vụ:!Tổng!Giám!đốc.!

Người"đại"diện"theo"ủy"quyền"của"bị"đơn:"

Ông!Nguyễn!Văn!K,!sinh!năm!1972.!

Địa!chỉ:!Đường!H,!phường!H,!quận!T,!Thành!phố!Hồ!Chí!Minh.!

(Theo!Văn!bản!ủy!quyền!ngày!05/8/2019).! Người"có"quyền"lợi,"nghĩa"vụ"liên"quan:!

Ông!Nguyễn!Thiên!V,!sinh!năm!1983.!

Địa!chỉ:!Đường!H,!thành!phố!Q,!tỉnh!Bình!Định.!! -"Người"kháng"cáo:"Nguyên!đơn!–!ông!Nguyễn!Thanh!H.!

NỘI!DUNG!VỤ!ÁN:!

Theo"các"tài"liệu"chứng"cứ"có"tại"hồ"sơ,"nguyên"đơn"–"ông"Nguyễn"Thanh" H"trình"bày:"" Năm! 2016,! nguyên! đơn! mua! một! căn! hộ! chung! cư! thuộc! dự! án! D! của! Công!ty!Cổ!phần!Đ!(sau!đây!gọi!tắt!là!Công!ty)!với!trị!giá!là!415,000,000!đồng,! đã! đặt! cọc! số! tiền! là! 30,000,000! đồng! cho! nhân! viên! Công! ty! tên! là! Nguyễn! Thiên!V.!Căn!cứ!là!tờ!Thỏa!thuận!đặt!cọc!mua!căn!hộ!thuộc!dự!án!khu!chung!cư! D!(gọi!tắt!Thỏa!thuận!đặt!cọc)!có!dấu!mộc!đỏ!của!Công!ty!và!chữ!ký!của!Tổng! giám!đốc!Phạm!Thị!Kim!X.!Trong!tờ!Thỏa!thuận!đặt!cọc!có!ghi!dòng!chữ!“phiếu" đặt"cọc"này"chỉ"có"giá"trị"khi"đính"kèm"phiếu"thu"tiền"đặt"cọc"có"đóng"dấu"của" công"ty"hoặc"số"tiền"chuyển"khoản"có"ghi"có"vào"tài"khoản"ngân"hàng"do"công"ty" làm" chủ" tài" khoản”! khi! thấy! dòng! chữ! trên! thì! ông! có! hỏi,! nhưng! được! ông! Nguyễn!Thiên!V!nói!không!cần!phiếu!thu!vì!Công!ty!chưa!xuất!phiếu!thu.!! Đến!tháng!10/2016,!Công!ty!sa!thải!Nguyễn!Thiên!V!vì!có!hành!vi!lừa!đảo! khách!hàng,!Công!ty!cho!nhân!viên!tên!là!H2!gọi!ông!lên!và!nói:!Nguyễn!Thiên! V!nhận!của!ông!30,000,000!đồng!không!nộp!lên!Công!ty,!Công!ty!vẫn!cho!ông! tiếp!tục!ký!hợp!đồng!mua!nhà!với!điều!kiện!Công!ty!không!chịu!trách!nhiệm!về! 30,000,000!đồng!đó!và!cho!ông!trả!30,000,000!đồng!sau!cùng,!ông!đồng!ý!với! cách!giải!quyết!đó.!Khoảng!04!ngày!sau!nhân!viên!tên!H2!gọi!cho!ông!và!nói!gói! 30!nghìn!tỷ!của!Nhà!nước!không!còn!nữa!và!cho!ông!vay!thương!mại!với!lãi! suất!0.8%!đến!1%,!ông!không!đồng!ý!và!yêu!cầu!hủy!giao!dịch,!yêu!cầu!Công!ty! trả!lại!cho!ông!số!tiền!30,000,000!đồng!thì!Công!ty!không!đồng!ý!vì!lý!do!Thỏa! thuận! đặt! cọc! này! không! có! phiếu! thu! đính! kèm,! ông! có! gọi! điện! cho! ông!

2! ! Nguyễn!Thiên!V!yêu!cầu!lấy!lại!tiền,!được!trả!lởi!Công!ty!còn!giữ!tiền!lương!và! tiền!hoa!hồng!của!Nguyễn!Thiên!V!để!có!khách!hàng!khiếu!nại!thì!Công!ty!sẽ! dùng!số!tiền!đó!trả!lại!cho!khách!hàng.!Nay!nguyên!đơn!khởi!kiện!yêu!cầu!Tòa! án!buộc!Công!ty!Cổ!phần!Đ!phải!trả!lại!tiền!đặt!cọc!30,000,000!đồng!(ba!mươi! triệu!đồng)!theo!Thỏa!thuận!đặt!cọc.!

Bị"đơn"–"Công"ty"Cổ"phần"Đ"có"bà"Phạm"Thị"Kim"X"đại"diện"theo"pháp" luật"trình"bày"tại"bản"tự"khai"ngày"20/7/2017"như"sau:!!

Vào! tháng! 7/2016,! Công! ty! có! ký! hợp! đồng! lao! động! với! ông! Nguyễn! Thiên!V,!chức!vụ!là!trưởng!phòng!kinh!doanh.!Vào!tháng!8/2016,!Công!ty!có! giao!cho!ông!Nguyễn!Thiên!V!một!số!thỏa!thuận!đặt!cọc!mua!căn!hộ!thuộc!dự! án!khu!chung!cư!D!của!Công!ty!tại!huyện!N,!tỉnh!Đồng!Nai!có!chữ!ký!của!tổng! giám!đốc!và!đóng!dấu!đỏ!của!Công!ty.!Theo!quy!định!của!Công!ty,!khi!khách! hàng! đặt! cọc! mua! căn! hộ,! khách! hàng! sẽ! ký! thỏa! thuận! đặt! cọc,! khách! hàng! thanh!toán!tiền!đặt!và!nhận!phiếu!thu!tiền!đặt!cọc,!sau!đó!Công!ty!và!khách!hàng! sẽ!ký!hợp!đồng!mua!bán!căn!hộ.!!

Ngày!05/10/2016,!Công!ty!đã!có!quyết!định!không!gia!hạn!hợp!đồng!lao! động!với!ông!Nguyễn!Thiên!V.!Trong!số!hồ!sơ!mà!ông!Nguyễn!Thiên!V!đã!báo! cáo!hoặc!bàn!giao!lại!cho!Công!ty!hoàn!toàn!không!có!có!Thỏa!thuận!đặt!cọc!với! thông!tin!khách!hàng!là!nguyên!đơn.!

Khoảng!cuối!năm!2016,!nguyên!đơn!có!liên!hệ!với!Công!ty!và!xuất!trình! Thỏa!thuận!đặt!cọc!nhưng!lại!không!xuất!trình!được!Phiếu!thu!có!đóng!dấu!của! công!ty.!Tại!mục!9!của!Thỏa!thuận!đặt!cọc!quy!định!rõ!“Phiếu"đặt"cọc"này"chỉ" có"giá"trị"khi"đính"kèm"phiếu"thu"tiền"cọc"có"đóng"dấu"của"công"ty"hoặc"số"tiền" chuyển"khoản"đã"ghi"có"vào"tài"khoản"ngân"hàng"do"Công"ty"làm"chủ"tài"khoản" được"kiệt"kê"tại"thỏa"thuận"đặt"cọc"này”.!Do!đó!thỏa!thuận!này!chưa!có!giá!trị! pháp!lý,!không!đồng!ý!với!yêu!cầu!khởi!kiện!của!nguyên!đơn.!

Người"có"quyền"lợi,"nghĩa"vụ"liên"quan"–"ông"Nguyễn"Thiên"V!vắng!mặt! trong!suốt!quá!trình!giải!quyết!vụ!án!kể!từ!các!buổi!làm!việc,!tại!phiên!họp!kiểm! tra!việc!giao!nộp!tiếp!cận!công!khai!chứng!cứ,!hòa!giải!và!tại!phiên!Tòa!sơ!thẩm.! Do!đó!không!ghi!nhận!được!ý!kiến!của!ông!Nguyễn!Thiên!V.!

Tại!Bản!án!dân!sự!sơ!thẩm!số!160/2019/DSST!ngày!21!tháng!05!năm!2019! của!Tòa!án!nhân!dân!quận!Tân!Bình,!Thành!phố!Hồ!Chí!Minh!đã:!

Căn!cứ!khoản!3!Điều!26,!điểm!a!khoản!1!Điều!35,!điểm!a,!khoản!1!Điều! 39,!Điều!238,!Điều!273!Bộ!luật!tố!tụng!dân!sự!2015.!

Căn!cứ!Điều!26!Luật!thi!hành!án!dân!sự!(đã!được!sửa!đổi!bổ!sung!năm!2014;!

3! ! Căn!cứ!Nghị!quyết!số!326/2016/UBTVQH14!ngày!30/12/2016!của!Ủy!ban! Thường!Vụ!Quốc!hội!quy!định!về!mức!thu,!miễn!giảm,!thu,!nộp,!quản!lý!và!sử! dụng!án!phí!và!lệ!phí!Tòa!án.! Tuyên!xử:! Bác!yêu!cầu!của!nguyên!đơn!–!ông!Nguyễn!Thanh!H!về!việc!yêu!cầu!Công! ty!Cổ!phần!Đ!phải!trả!cho!nguyên!đơn!số!tiền!đặt!cọc!30,000,000!đồng!(ba!mươi! triệu!đồng).! Ngoài!ra,!Tòa!án!cấp!sơ!thẩm!còn!tuyên!về!nghĩa!vụ!thi!hành!án,!án!phí!và! quyền!kháng!cáo!của!các!đương!sự!theo!quy!định!pháp!luật.! Ngày! 23/5/2019,! Tòa! án! nhân! dân! quận! Tân! Bình,! Thành! phố! Hồ! Chí! Minh! nhận! được! Đơn! của! ông! Lê! Huy! H1! là! người! đại! diện! ủy! quyền! của! nguyên! đơn! –! ông! Nguyễn! Thanh! H,! kháng! cáo! toàn! bộ! nội! dung! bản! án! sơ! thẩm,!yêu!cầu!Tòa!án!cấp!phúc!thẩm!hủy!bản!sơ!thẩm!do!vi!phạm!nghiêm!trọng! thủ!tục!tố!tụng,!chưa!xác!minh,!thu!thập!chứng!cứ!đầy!đủ.! Tại! phiên! tòa! phúc! thẩm,! nguyên! đơn! kháng! cáo! và! có! đơn! xin! xét! xử! vắng!mặt;!bị!đơn!có!đơn!xin!xét!xử!vắng!mặt;!người!có!quyền!lợi,!nghĩa!vụ!liên! quan!được!niêm!yết!hợp!lệ!nhưng!vắng!mặt!không!có!lý!do.!! Ý!kiến!của!Đại!diện!Viện!Kiểm!sát!nhân!dân!Thành!phố!Hồ!Chí!Minh!về! việc!tuân!theo!pháp!luật!trong!quá!trình!giải!quyết!vụ!án!tại!Tòa!án!cấp!phúc! thẩm!như!sau:!! Về!tố!tụng:!Thẩm!phán!Chủ!tọa!phiên!tòa,!Hội!đồng!xét!xử!và!đương!sự!đã! chấp!hành!đúng!quy!định!của!pháp!luật!tố!tụng!dân!sự.! Về! nội! dung! vụ! án:! Đề! nghị! không! chấp! nhận! yêu! cầu! kháng! cáo! của! nguyên!đơn,!giữ!nguyên!bản!án!sơ!thẩm.!

NHẬN!ĐỊNH!CỦA!TÒA!ÁN:!

Sau!khi!nghiên!cứu!các!tài!liệu!có!trong!hồ!sơ!vụ!án!đã!được!thẩm!tra!tại! phiên!tòa!và!kết!quả!tranh!luận!tại!phiên!tòa;! Sau!khi!nghị!án,!Hội!đồng!xét!xử!phúc!thẩm!nhận!định!như!sau:! [1]"Về"hình"thức:!Đơn!kháng!cáo!của!ông!Lê!Huy!H1!là!người!đại!diện!ủy! quyền!của!nguyên!đơn!-!ông!Nguyễn!Thanh!H!được!làm!trong!thời!hạn!luật!định! phù!hợp!với!quy!định!tại!Điều!271;!Điều!272;!Điều!273!Bộ!luật!tố!tụng!dân!sự! năm!2015,!đương!sự!đã!đóng!tạm!ứng!án!phí!theo!quy!định!tại!Điều!276!Bộ!luật! tố!tụng!dân!sự!năm!2015!nên!được!chấp!nhận!về!hình!thức.!

4! !

[2]Về"việc"xét"xử"vắng"mặt"đương"sự:!Nguyên!đơn!kháng!cáo!và!bị!đơn!có! đơn!xin!xét!xử!vắng!mặt,!người!có!quyền!lợi,!nghĩa!vụ!liên!quan!được!niêm!yết! hợp!lệ!nhưng!vắng!mặt!không!có!lý!do.!Hội!đồng!xét!xử!căn!cứ!điểm!b!khoản!2! Điều! 227;! khoản! 1! Điều! 228! Bộ! Luật! tố! tụng! dân! sự! 2015! xét! xử! vắng! mặt! nguyên!đơn,!bị!đơn!và!người!có!quyền!lợi,!nghĩa!vụ!liên!quan."

Về"nội"dung:!

[3]!Xét!yêu!cầu!của!nguyên!đơn!kháng!cáo!toàn!bộ!nội!dung!bản!án!sơ! thẩm,!yêu!cầu!Tòa!án!cấp!phúc!thẩm!hủy!bản!sơ!thẩm!do!vi!phạm!nghiêm!trọng! thủ!tục!tố!tụng,!chưa!xác!minh,!thu!thập!chứng!cứ!đầy!đủ!khi!cho!rằng!Tòa!án! cấp!sơ!thẩm!không!xem!xét!đến!yêu!cầu!bồi!thường!phạt!cọc!của!nguyên!đơn;! nguyên! đơn! nêu! nhà! ở! xã! hội! D! không! phải! của! Công! ty! Đ! mà! của! công! ty! TNHH! xây! dựng! D! nhưng! không! được! xem! xét! là! vi! phạm! thủ! tục! tố! tụng! nghiêm!trọng,!đề!nghị!hủy!án.!Hội!đồng!xét!xử!xét!thấy,!vấn!đề!đặt!ra!là!cần!xác! định!tính!pháp!lý!của!tờ!Thỏa!thuận!đặt!cọc!làm!cơ!sở!giải!quyết!yêu!cầu!khởi! kiện,!yêu!cầu!kháng!cáo!của!nguyên!đơn.!

[4]!Căn!cứ!Thỏa!thuận!đặt!cọc!mua!căn!hộ!thuộc!dự!án!khu!chung!cư!D! (gọi!tắt!Thỏa!thuận!đặt!cọc),!mặc!dù!có!dấu!mộc!đỏ!của!Công!ty!và!chữ!ký!của! tổng! giám! đốc! Phạm! Thị! Kim! X.! Nguyên! đơn! thừa! nhận! khi! đọc! dòng! chữ! “phiếu"đặt"cọc"này"chỉ"có"giá"trị"khi"đính"kèm"phiếu"thu"tiền"đặt"cọc"có"đóng"dấu" của"công"ty"hoặc"số"tiền"chuyển"khoản"có"ghi"có"vào"tài"khoản"ngân"hàng"do" công"ty"làm"chủ"tài"khoản”!có!hỏi!Nguyễn!Thiên!V!và!được!trả!lời!không!cần! phiếu!thu!vì!Công!ty!chưa!xuất!phiếu!thu,!nhưng!vẫn!giao!tiền!như!trình!bày!của! nguyên!đơn!và!không!yêu!cầu!bổ!sung!hay!bất!cứ!khiếu!nại!sau!đó.!Đủ!cơ!sở!xác! định!nguyên!đơn!đã!biết!nếu!không!nhận!được!phiếu!thu!thì!Thỏa!thuận!đặt!cọc! không!có!giá!trị!và!phải!tự!gánh!chịu!hậu!quả.!

[5]!Từ!căn!cứ!nêu!trên!Tòa!án!cấp!sơ!thẩm!căn!cứ!nội!dung!tại!mục!9!của! Thỏa!thuận!đặt!cọc,!để!không!chấp!nhận!yêu!cầu!khởi!kiện!của!nguyên!đơn!là!có! cơ!sở!để!chấp!nhận.!Do!xác!định!Thỏa!thuận!đặt!cọc!không!có!giá!trị!như!nhận! định!nêu!trên,!nên!yêu!cầu!hủy!Thỏa!thuận!đặt!cọc!của!nguyên!đơn!tại!phiên!tòa! sơ!thẩm!cũng!không!làm!thay!đổi!nội!dung!vụ!án;!đồng!thời,!vì!xác!định!thỏa! thuận!đặt!cọc!không!có!giá!trị!pháp!lý,!nên!không!thể!giải!quyết!yêu!cầu!phạt! cọc!như!nội!dung!kháng!cáo!của!nguyên!đơn.!Cần!giữ!nguyên!bản!án!sơ!thẩm! không!chấp!nhận!yêu!cầu!hủy!án!sơ!thẩm!của!nguyên!đơn,.!

[6]!Do!nguyên!đơn!có!kháng!cáo!nhưng!không!được!chấp!nhận,!nên!phải! chịu!án!phí!dân!sự!phúc!thẩm.!

Bởi!các!lẽ!trên;!

5! !

QUYẾT!ĐỊNH!

Căn!cứ:! -!Khoản!1!Điều!308!Bộ!luật!tố!tụng!dân!sự!năm!2015,! -!Khoản!2!Điều!26;!điểm!a!khoản!1!Điều!35!và!điểm!c!khoản!1!Điều!39! Bộ!luật!tố!tụng!dân!sự!2015.!! -!Điều!215,!Điều!697!Bộ!luật!dân!sự!năm!2005;! -!Điều!26!Luật!Thi!hành!án!dân!sự!(đã!được!sửa!đổi!bổ!sung!năm!2014).! -! Nghị! quyết! số! 326/2016/UBTVQH14! ngày! 30/12/2016! của! Ủy! ban! Thường!vụ!Quốc!hội,!quy!định!về!mức!thu,!miễn,!giảm,!thu,!nộp,!quản!lý!và!sử! dụng!án!phí!và!lệ!phí!Tòa!án.! Tuyên!xử:! Không!chấp!nhận!yêu!cầu!kháng!cáo!của!nguyên!đơn!ông!Nguyễn!Thanh!H.! Giữ!nguyên!Bản!án!dân!sự!sơ!thẩm!số!160/2019/DS-ST!ngày!21!tháng!05! năm!2019!của!Tòa!án!nhân!dân!quận!Tân!Bình,!Thành!phố!Hồ!Chí!Minh.! 1.!Bác!yêu!cầu!của!nguyên!đơn!–!ông!Nguyễn!Thanh!H!về!việc!yêu!cầu! Công!ty!Cổ!phần!Đ!phải!trả!cho!nguyên!đơn!số!tiền!đặt!cọc!30,000,000!đồng!(ba! mươi!triệu!đồng).! 2.!Án!phí!dân!sự!sơ!thẩm:!Ông!Nguyễn!Thanh!H!phải!chịu!án!phí!sơ!thẩm! là!1,500,000!đồng!(một!triệu,!năm!trăm!nghìn!đồng),!được!cấn!trừ!vào!tiền!tạm! ứng! án! phí! ông! H! đã! nộp! là! 750,000!đồng! (bảy! trăm,! năm! mươi! nghìn! đồng)! theo!Biên!lai!thu!tạm!ứng!án!phí!số!AA/2017/0006059!ngày!24/4/2017!của!Chi! cục!Thi!hành!án!dân!sự!quận!Tân!Bình,!ông!H!phải!nộp!thêm!số!tiền!750,000! đồng!(bảy!trăm,!năm!mươi!nghìn!đồng).! 3.!Án!phí!dân!sự!phúc!thẩm:!Ông!Nguyễn!Thanh!H!phải!chịu!là!300,000! đồng!(ba!trăm!nghìn!đồng),!được!trừ!vào!số!tiền!300,000!đồng!(ba!trăm!nghìn! đồng)!ông!H!đã!nộp!theo!Biên!lai!tạm! ứng!án!phí!số!AA/2018/0038555!ngày! 03/6/2019!của!Chi!cục!Thi!hành!án!dân!sự!quận!Tân!Bình.! Trường!hợp!bản!án!được!thi!hành!theo!Điều!2!Luật!thi!hành!án!dân!sự,!thì! người!được! thi!hành! án!dân! sự,!người!phải!thi!hành! án!dân!sự!có!quyền!thỏa! thuận!thi!hành!án,!yêu!cầu!thi!hành!án,!tự!nguyện!thi!hành!án!hoặc!bị!cưỡng!chế! thi!hành!án!theo!quy!định!tại!các!Điều!6,!7!và!9!Luật!Thi!hành!án!dân!sự,!thời! hiệu!thi!hành!án!được!thực!hiện!theo!Điều!30!Luật!Thi!hành!án!dân!sự.! Bản!án!phúc!thẩm!có!hiệu!lực!pháp!luật!kể!từ!ngày!tuyên!án.!

6! !