Bản án 93/2024/HNGĐ-ST — Tranh chấp về nuôi con, chia tài sản của nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn hoặc hủy kết hôn trái pháp luật

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Tại phiên tòa nguyên đơn chị Ven Thị T vắng mặt, tuy nhiên theo đơn khởi kiện và các lời khai trong quá trình giải quyết vụ án, chị Ven Thị T trình bày:

Về quan hệ tình cảm: Chị Ven Thị T và anh Lữ Văn tự nguyện chung sống với nhau từ năm 2004, không đăng ký kết hôn tại UBND xã phường, thị trấn mà chỉ tổ chức lễ cưới, mời hai họ, anh em tới dự lễ cưới theo phong tục tại địa phương. Thời gian đầu chung sống tình cảm vợ chồng hạnh phúc, về sau phát sinh nhiều mâu thuẫn, nguyên nhân là do anh Lữ Văn D sa đà vào tệ nạn xã hội và nghiện ma túy. Chị Ven Thị T và gia đình nội ngoại hai bên đã khuyên nhủ nhưng anh Lữ Văn D vẫn không thay đổi. Anh Lữ Văn D nhiều lần phải đi cai nghiện và bị bắt đi thi hành án phạt tù về tội phạm ma túy. Đến đầu năm 2023 anh Lữ Văn D tiếp tục bị bắt đi thi hành án phạt tù về tội phạm ma túy, hiện đang thi hành án tại Trại giam Đồng Sơn. Nay tình cảm không còn chị Ven Thị T không muốn tiếp tục chung sống đề nghị Tòa án giải quyết tuyên bố chị và anh Lữ Văn D không phải là vợ chồng.

Về con chung: Chị Ven Thị T và anh Lữ Văn D có 01 con chung là cháu Lữ Thị X, sinh ngày 20/01/2009. Nay ly hôn chị Ven Thị T có nguyện vọng được trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng con chung cho đến khi con trưởng thành. Không yêu cầu anh Lữ Văn D phải cấp dưỡng nuôi con chung.

Về tài sản chung và các khoản nợ chung: Nguyên đơn chị Ven Thị T không yêu cầu Tòa án giải quyết.

Về yêu cầu của anh Lữ Văn D: Yêu cầu chị Ven Thị T phải bồi thường 25.000.000 đồng (Hai mươi lăm triệu) tiền cưới hỏi, chị Ven Thị T không đồng ý với yêu cầu của anh Lữ Văn D vì lúc cưới vợ chồng tự nguyện về chung sống với nhau, không ai bị ép buộc và đã được hai bên gia đình đồng thuận thì mới tổ chức đám cưới.

Tại phiên tòa bị đơn anh Lữ Văn D vắng mặt, trong quá trình giải quyết vụ án anh đang thi hành án phạt tù tại Trại giam Đồng Sơn không thể có mặt tại Tòa án để giải quyết vụ án nên đã có đơn đề nghị giải quyết vắng mặt và đã trình bày:

Về quan hệ tình cảm: Anh Lữ Văn D thừa nhận về thời gian, địa điểm chung sống đúng như chị Ven Thị T trình bày. Trong khoảng thời gian đầu vợ chồng chung sống bình thường và hạnh phúc. Tuy nhiên, cho đến khi anh Lữ Văn D sa đà vào tệ nạn ma túy thì giữa hai bên phát sinh mâu thuẫn. Hiện nay, anh Lữ Văn D không đồng ý giải quyết không công nhận quan hệ vợ chồng với chị Ven Thị T vì giữa anh và chị Ven Thị T còn có 01 người con chung, nếu ly hôn anh Lữ Văn D có nguyện vọng khi nào anh thi hành xong án phạt tù trở về địa phương thì mới ly hôn hoặc chị Ven Thị T bồi thường cho anh 25.000.000 đồng (Hai mươi lăm triệu) tiền cưới hỏi thì anh Lữ Văn D mới đồng ý ly hôn.

Về con chung: Anh và chị Ven Thị T có 01 con chung là cháu Lữ Thị X, sinh ngày 20/01/2009. Trường hợp Tòa án giải quyết không công nhận anh và chị Ven Thị T là vợ chồng, anh Lữ Văn D có nguyện vọng giao con chung cho bố mẹ anh Lữ Văn D nuôi dưỡng chăm sóc, không yêu cầu chị Ven Thị T cấp dưỡng nuôi con chung.

Về tài sản chung và các khoản nợ chung: Bị đơn anh Lữ Văn D không yêu cầu Tòa án giải quyết.

Tại phiên tòa, đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Kỳ Sơn, tỉnh Nghệ An phát biểu ý kiến:

Về tố tụng: Tòa án thụ lý đúng thẩm quyền, xác định quan hệ tranh chấp; Trong quá trình điều tra thu thập chứng cứ Thẩm phán đã chấp hành đúng quy định tại Điều 48 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Việc thu thập chứng cứ, tống đạt đảm bảo quyền của đương sự. Việc tuân theo pháp luật của Hội đồng xét xử thực hiện đúng theo trình tự từ Điều 239 đến Điều 260 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Việc chấp hành pháp luật của Thư ký phiên tòa được thực hiện đúng quy định tại Điều 51 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Việc chấp hành pháp luật của đương sự: Chấp hành đúng quyền và nghĩa vụ của mình theo quy định tại các Điều 70, 71, 72 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Về nội dung: Đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng các Điều 9, 14, 15, 53, 81, 82, 83, 84 của Luật Hôn nhân và gia đình; Điều 147; Điều 228 của Bộ luật Tố tụng dân sự; khoản 5 Điều 27 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, xử: Về hôn nhân: Không công nhận chị Ven Thị T và anh Lữ Văn D là vợ chồng; về con chung: Giao con chung là cháu Lữ Thị X, sinh ngày 20/01/2009 cho chị Ven Thị T được trực tiếp nuôi dưỡng, chăm sóc cho đến khi đủ tuổi trưởng thành (đủ 18 tuổi) và tạm hoãn nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con đối với anh Lữ Văn D do chị Ven Thị T không yêu cầu; về tài sản chung và các khoản nợ chung: Chị Ven Thị T và anh Lữ Văn D không yêu cầu Tòa án giải quyết nên không xem xét; về yêu cầu của bị đơn đối với số tiền 25.000.000 đồng (Hai mươi lăm triệu) tiền cưới hỏi là không có căn cứ nên không xem xét; về án phí: Chị Ven Thị T phải chịu án phí ly hôn sơ thẩm theo quy định pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên toà và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên toà, Hội đồng xét xử nhận định:

Đối với yêu cầu cấp dưỡng nuôi con: Do chị Ven Thị T không yêu cầu nên tạm hoãn nghĩa vụ cấp dưỡng đối với anh Lữ Văn D. Trường hợp chị Ven Thị T nuôi con không đảm bảo quyền, lợi ích của con mà anh Lữ Văn D có căn cứ chứng minh thì có quyền làm đơn yêu cầu Tòa án xem xét, thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn hoặc yêu cầu cấp dưỡng nuôi con. Trường hợp anh Lữ Văn D lạm dụng việc thăm nom để cản trở hoặc gây ảnh hưởng xấu đến việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con thì chị Ven Thị T có quyền yêu cầu Tòa án hạn chế quyền thăm nom con của anh Lữ Văn D.

Đối với yêu cầu của anh Lữ Văn D: Yêu cầu chị Ven Thị T bồi thường 25.000.000 đồng (Hai mươi lăm triệu) tiền cưới hỏi, Hội đồng xét xử, thấy rằng anh Lữ Văn D và chị Ven Thị T tự nguyện tìm hiểu và tổ chức lễ cưới theo phong tục tại địa phương, nay anh Lữ Văn D yêu cầu chị Ven Thị T bồi thường số tiền cưới hỏi là không có căn cứ nên Hội đồng xét xử không xem xét.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào khoản 7 Điều 28, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39; điểm b khoản 2 Điều 227, Điều 228, Điều 147, Điều 271 và Điều 273 Bộ luật tố tụng dân sự.

Căn cứ vào Điều 9, khoản 1 Điều 14, Điều 15, khoản 2 Điều 53, Điều 81, Điều 82, Điều 83 và 84 Luật hôn nhân và gia đình;

Căn cứ vào khoản 5 Điều 27 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Tuyên xử: Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của chị Ven Thị T.

1. Về hôn nhân: Không công nhận chị Ven Thị T và anh Lữ Văn D là vợ chồng.

2. Về con chung: Giao con chung là cháu Lữ Thị X, sinh ngày 20/01/2009 cho chị Ven Thị T được trực tiếp nuôi dưỡng, chăm sóc cho đến khi con đủ 18 tuổi, trưởng thành. Tạm hoãn nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con đối với anh Lữ Văn D. Anh Lữ Văn D có quyền, nghĩa vụ thăm nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chung không ai được cản trở. Trường hợp chị Ven Thị T là người trực tiếp nuôi con chung không đảm bảo quyền, lợi ích của con mà anh Lữ Văn D có căn cứ chứng minh thì anh Lữ Văn D có quyền yêu cầu Tòa án xem xét, thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn hoặc yêu cầu cấp dưỡng nuôi con. Trường hợp anh Lữ Văn D lạm dụng việc thăm nom để cản trở hoặc gây ảnh hưởng xấu đến việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con thì chị Ven Thị T có quyền yêu cầu Tòa án hạn chế quyền thăm nom con của anh Lữ Văn D.

3. Về án phí: Chị Ven Thị T phải chịu 300.000 đồng (Ba trăm nghìn) án phí dân sự sơ thẩm về ly hôn, được khấu trừ vào số tiền 300.000 đồng (Ba trăm nghìn) đã nộp tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án theo biên lai thu số 0001101 ngày 23/10/2024 tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện Kỳ Sơn, tỉnh Nghệ An. (Chị Ven Thị T đã nộp đủ tiền án phí dân sự sơ thẩm). 4. Về quyền kháng cáo: Nguyên đơn, bị đơn có quyền kháng cáo lên Tòa án nhân dân tỉnh Nghệ An trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết công khai./.