Bản án 843/2023/HS-PT — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Khoảng 16 giờ 40 phút ngày 04/4/2022, Lương Quốc T sử dụng xe gắn máy hiệu PCX biển số 59P1-657.42 đi đón con gái tan học tại Trường P1, đường P, Phường H, quận G, Thành phố Hồ Chí Minh. Khi đến nơi, T dừng xe dưới lòng đường, phía trước trụ sở Ban điều hành khu phố 9, số D đường P, Phường H, quận G, đứng đợi đón con. Anh Nguyễn Thành H là dân quân tự vệ được Ủy ban nhân dân Phường H1, quận G phân công làm nhiệm vụ điều tiết giao thông trong giờ cao điểm tại khu vực này. Do trời mưa nên khi thấy T đang đứng dưới lòng đường, anh H yêu cầu T nhanh chóng di chuyển để tránh kẹt xe, thì giữa T với anh H xảy ra cãi vã, nhưng được mọi người can ngăn, nên anh H tiếp tục làm nhiệm vụ. Theo T khai, khi quay xe đi về hướng đường N, thì nghe thấy anh H mắng chửi. T dừng xe, lấy từ cốp xe một con dao bấm màu đen, chiều dài lưỡi dao khoảng 11cm, rộng khoảng 2 cm, cầm trên tay phải đi bộ đến chỗ anh H đang đúng. Lúc này, có bà Trần Thị Diễm P (sinh năm 1982, ngụ tại G đường số A, Phường H, quận G) đang đứng đợi đón con cách khoảng 3-5m chứng kiến, anh H bị T dùng dao đâm liên tiếp 02 - 03 nhát từ phía sau (không nhớ rõ trúng vào đâu). Anh H quay lại dùng tay không đánh trả và vật ngã T xuống đất rồi nằm đè lên người T. T tiếp tục dùng dao đâm nhiều nhát vào người anh H. Bà P thấy vậy tri hô, nhưng do T cầm dao nên không ai dám vào can ngăn. Sau đó, anh H buông T ra, tự đi vào lề đường Phạm Văn C ngồi và gục ngã xuống đất. T tẩu thoát về nhà để lại chiếc xe gắn máy hiệu PCX biển số 59P1-657.42 tại hiện trường. Khoảng 22 giờ cùng ngày, Lương Quốc T đến Công an quận G đầu thú. Anh Nguyễn Thành H được đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện quận G nhưng đã chết trước khi đến bệnh viện.

Tại Kết luận giám định pháp y tử thi số 2011-22/KL-KLHS ngày 04/5/2022 của Phòng K Công an Thành phố H kết luận: “Vết đứt thủng da hõm nách trái xuyên thủng cơ liên sườn 3 bên trái kích thước (1,8 x 0,8) cm thủng mặt trong thùy trên phổi trái, thủng bao ngoài màng tim bên trái kích thước (1,4 x 0,5) cm, thủng tâm thất trái và một phần vách liên thất bên trái, vết thủng có chiều hướng từ trái qua phải, từ trên xuống dưới sâu khoảng 11cm; Vết đứt thủng da mạn sườn trái chỉ gây tổn thương da và cơ không xuyên vào trong khoang ngực; Vết đứt thủng da vùng lưng phải làm đứt một phần cơ liên sườn 5 bên phải, kích thước (1,2 x 0,5) cm, thủng mặt sau thùy dưới phổi phải, kích thước (0,7 x 0,3) cm. Vết thương có chiều hướng từ sau ra trước, từ trên xuống dưới sâu khoảng 5cm; Vết đứt thủng da mạn sườn trái trên đường nách trước xuyên thủng cơ liên sườn 6 bên trái, kích thước (1,8 x 0,7) cm, xuyên thủng cơ hoành trái, vết thương có chiều hướng từ trên xuống dưới, hơi chếch từ trái qua phải sâu khoảng 10cm; Đứt thủng da ngoài khớp vai trái, kích thước (1,5 x 0,7) cm; Vết đứt thủng da đoạn 1/3 trên ngoài đùi trái, kích thước (2,5 x 1,2) cm; Sau đùi trái có 02 vết đứt thủng da, vết ngoài có kích thước (1,5 x 1) cm thông với vết đứt thủng da phía trong, kích thước (0,5 x 0,3) cm; Đứt thủng da khoeo chân trái, kích thước (2,3 x 0,8) cm; Đoạn 1/3 dưới cẳng chân trái có 02 vết đứt thủng da, vết trên có kích thước (3,5 x 0,8) cm thông nối với vết đứt thủng da bên dưới kích thước (3 x 0,8) cm. Các vết đứt thủng da có dạng hình khe, bờ mép sắc gọn.

Nguyên nhân chết của anh Nguyễn Thành H “do sốc mất máu không hồi phục do đa vết thương đâm thủng tim và hai phổi”.

Tại bản án hình sự sơ thẩm số 328/2023/HS-ST ngày 13 tháng 7 năm 2023 Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh đã quyết định:

Căn cứ điểm d điểm n khoản 1 Điều 123, điểm s khoản 1 khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017;

Xử phạt bị cáo Lương Quốc T tù chung thân về tội “Giết người”. Thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày 04/4/2022.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn tuyên về xử lý vật chứng, án phí và quyền kháng cáo theo quy định pháp luật.

Sau khi xét xử sơ thẩm, ngày 21/7/2023 bị cáo Lương Quốc T kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt.

Tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo Lương Quốc T vẫn giữ nguyên yêu cầu kháng cáo, đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo với các lý do: Ngay sau khi sự việc xảy ra, bị cáo đã thấy có lỗi, đã tự đến công an quận G vào khoảng 19 giờ 30 phút cùng ngày đầu thú, lúc 22 giờ cùng ngày thì công an quận mới đưa bị cáo đến bệnh viện khám nghiệm thương tật. Ngày hôm sau bị cáo biết bị hại tử vong, nên đã đề nghị người nhà liên lạc gia đình bị hại để bồi thường thiệt hại và xin tha thứ cho bị cáo. Bị cáo có trên 25 năm làm công tác bảo vệ, bị cáo luôn làm việc thiện nguyện. Trong thời gian tạm giam bị cáo đã cố gắng khắc phục để tiếp tục sống bằng việc hỗ trợ hướng dẫn những người tạm giam cùng những việc có thể làm. Bản thân bị cáo là người sống có đạo đức, xin Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo vì sau khi bị cáo phạm tội thì cha mẹ bị cáo đã mất, bị cáo còn 02 con nhỏ đang tuổi ăn học, vợ bị cáo đã từng bị tai nạn giao thông cách đây 01 năm nên giảm 10% trí nhớ, bị cáo là lao động chính trong gia đình, hiện tại gia đình bị cáo vẫn chưa có chỗ ở chính thức, xin xem xét giảm nhẹ hình phạt để bị cáo sớm về với gia đình, vợ con, và giúp ích cho xã hội.

Trong phần tranh luận:

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên tòa phát biểu quan điểm giải quyết vụ án:

Xuất phát từ mâu thuẫn cá nhân giữa bị cáo và bị hại H là dân quân tự vệ đang điều tiết giao thông, khi bị anh H nhắc nhở thì bị cáo và bị hại xảy ra xô xát, trong lúc xô xát bị cáo dùng dao đâm nhiều nhát vào người anh H. Hành vi của bị cáo là đặc biệt nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm tính mạng người khác và gây mất trật tự trị an tại địa phương, nên cần xử phạt nghiêm khắc. Quá trình điều tra và tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo chưa thành khẩn khai báo hành vi của mình. Ngoài ra, bị hại đang thực thi công vụ. Tội danh và hình phạt Tòa án cấp sơ thẩm đã tuyên xử bị cáo là có căn cứ. Bị cáo kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt nhưng thái độ không thành khẩn, và không có tình tiết giảm nhẹ mới, nên đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận kháng cáo, giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Người bào chữa cho bị cáo phát biểu: Tại kết luận điều tra ghi khi bị H đánh vật ngã xuống đường, thì T dùng dao đâm vào bị hại; Nhưng Tòa án cấp sơ thẩm không căn cứ vào kết luận điều tra này để giải quyết vụ án mà căn cứ vào lời khai của người làm chứng là bà P. Theo khách quan bình thường thì nếu bị cáo đâm bị hại thì bị hại phải bỏ chạy chứ không thể tiếp tục đè bị cáo. Trong vụ việc nảy, bị cáo không có động cơ, không có mục đích, con dao ở đâu bị cáo có là không có ý nghĩa trong việc giải quyết vụ án này, vì giữa bị cáo và bị hại không có mâu thuẫn từ trước. Hành vi phạm tội xảy ra tức thời, bắt đầu từ lúc bị cáo bị bị hại đè xuống. Trong kết luận giám định thể hiện chỉ 02 vết đâm gây tử vong cho bị hại là vết thương ở bên hông, chứ không phải từ phía sau lưng. Cáo trạng cũng căn cứ vào lời khai bà P, mà không căn cứ vào kết luận điều tra. Như vậy, Bản án sơ thẩm và Cáo trạng là sai với Kết luận điều tra.

Về tính chất côn đồ: Bị cáo T trong thời gian dịch bệnh đã tích cực chống dịch, hỗ trợ người khó khăn; là hội trưởng hội phụ huynh học sinh. Ngoài ra, nhiều lần thấy kẹt xe tại khu vực cổng trường, bị cáo T cũng tích cực hỗ trợ điều tiết giao thông; Bản thân bị cáo cũng có nhiều giấy khen, nhân thân bị cáo tốt. Những nội dung này thể hiện bị cáo không có nền tảng để hình thành tính chất côn đồ. Ngoài ra, đề nghị Hội đồng xét xử xác định thời điểm cấu thành tội phạm. Trong vụ án này có 1 vấn đề chưa được làm rõ là con dao rút từ trong túi quần bị cáo hay từ trong cốp xe; Bản thân bị cáo cũng có thương tích và theo kết luận của bệnh viện thì bị cáo có bị gãy xương sườn. Đây là những tình tiết khách quan có thật được cơ quan điều tra ban đầu thực hiện, có cơ sở xác định bị cáo có bị bị hại đè đánh. Hành vi phạm tội là tức thời, xuất phát từ việc bị đè đánh nên bị cáo không có tính chất côn đồ trong vụ việc này.

Về vấn đề vì lý do công vụ của người bị hại: Theo quy định của pháp luật thì hành vi phạm tội là để chống trả vì lý do công vụ của người bị hại, nên trong trường hợp này thì hành vi phạm tội của bị cáo không phải là vì lý do công vụ của người bị hại. Những nội dung còn lại đã nêu trong bài bào chữa, đề nghị Hội đồng xét xử xem xét chấp nhận yêu cầu kháng cáo, giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo.

Căn cứ vào các chứng cứ và tài liệu đã được thẩm tra tại phiên tòa, kết quả tranh luận tại phiên tòa, trên cơ sở xem xét đầy đủ, toàn diện chứng cứ, ý kiến của Kiểm sát viên, bị cáo và những người tham gia tố tụng khác,

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Tại phiên tòa phúc thẩm, người bào chữa cho bị cáo đề nghị Hội đồng xét xử hoãn phiên tòa để triệu tập người làm chứng bà Trần Thị Diễm P tham gia phiên tòa phúc thẩm. Xét, hồ sơ vụ án đã có lời khai của bà P nên việc vắng mặt bà P không ảnh hưởng đến việc giải quyết vụ án. Căn cứ Điều 293, 352 Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015, Hội đồng xét xử quyết định tiếp tục xét xử vụ án.

Với hành vi như đã nêu trên, Tòa án cấp sơ thẩm đã tuyên bố bị cáo Lương Quốc T phạm tội “Giết người” theo khoản 1 Điều 123 Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017 là đúng người, đúng tội.

Hành vi của bị cáo T là nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm đến tính mạng của người khác, gây ảnh hưởng xấu đến trật tự trị an xã hội. Bị cáo T nhận thức được hành vi của mình, phạm tội với lỗi cố ý. Bị hại đang thực thi công vụ nhắc nhở bị cáo tuy có phần chưa được chuẩn mực trong lời nói với bị cáo, nhưng bị cáo có quyền khiếu nại hành vi của bị hại. Tuy nhiên, bị cáo đã chọn giải pháp khiêu khích, dùng bạo lực để giải quyết, chủ ý dùng dao tấn công lại bị hại, hậu quả là bị hại chết. Hành vi này của bị cáo thể hiện tính chất côn đồ, giết người đang thi hành công vụ nên cần xử phạt mức hình phạt nghiêm khắc để răn đe, giáo dục bị cáo và phòng ngừa tội phạm trong xã hội.

Khi quyết định hình phạt, Tòa án cấp sơ thẩm đã xem xét áp dụng các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự cho bị cáo. Theo đó, bị cáo phạm tội không có tình tiết tăng nặng; Bị cáo thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải; Phạm tội lần đầu; Sau khi thực hiện hành vi phạm tội đã đầu thú và bị hại cũng có phần lỗi trong lời nói chưa được chuẩn mực với bị cáo khi thực thi nhiệm vụ đây là các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự được quy định tại điểm s khoản 1 khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017. Do đó, mức án mà Tòa án cấp sơ thẩm đã áp dụng đối với bị cáo là có căn cứ.

Tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo có kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt nhưng không có tình tiết giảm nhẹ nào mới so với cấp sơ thẩm, nên Hội đồng xét xử không có cơ sở chấp nhận.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ điểm a khoản 1 Điều 355, Điều 356 Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015,

Không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của bị cáo Lương Quốc T; Giữ nguyên bản án hình sự sơ thẩm số 328/2023/HS-ST ngày 13/7/2023 của Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh.

1. Tuyên bố: Bị cáo Lương Quốc T phạm tội “Giết người”.

Áp dụng: Điểm d điểm n khoản 1 Điều 123, điểm s khoản 1 khoản 2 Điều 51 Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017.

Xử phạt: Bị cáo Lương Quốc T tù chung thân. Thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày 04/4/2022.

Tiếp tục tạm giam bị cáo để đảm bảo thi hành án.

2. Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

3. Án phí hình sự phúc thẩm: Bị cáo Lương Quốc T phải chịu 200.000 đồng.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.