Bản án 786/2026/DS-PT — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NHÂN!DANHNƯỚC!CỘNG!HÒA!XÃ!HỘI!CHỦ!NGHĨA!VIỆT!NAM

TÒA!ÁN!NHÂN!DÂN!TỈNH!CÀ!MAU

- Thành"phần"Hội"đồng"xét"xử"phúc"thẩm"gồm"có:

Thẩm"phán"- Chủ"tọa"phiên"tòa:"Ông!Đỗ!Cao!Khánh

Các"Thẩm"phán:"""""""""""Bà!Giang!Thị!Cẩm!Thúy

Ông!Bùi!Anh!Tuấn

- Thư"ký"phiên"tòa: Bà!Ngô!Thuỷ!Anh!- Là!Thư!ký!Tòa!án!nhân!dân!tỉnh!Cà! Mau.

- Đại"diện"Viện"kiểm"sát"nhân"dân"tỉnh"Cà"Mau"tham"gia"phiên"tòa: Bà Nguyễn!Nguyệt!Hân!- Kiểm!sát!viên.!

Ngày!29!tháng!9!năm!2026,!tại!trụ!sở!Tòa!án!nhân!dân!tỉnh!Cà!Mau!xét!xử! phúc! thẩm! công! khai! vụ! án! thụ! lý! số! 539/2026/TLPT-DS! ngày! 24! tháng! 8! năm! 2026!về!tranh chấp quyền sử dụng!đất.

Do!Bản!án!dân!sự!sơ!thẩm!số!194/2026/DS-ST!ngày!29!tháng!6!năm!2026! của!Tòa!án!nhân!dân!khu!vực!1!- Cà!Mau!bị!kháng!cáo.

Theo!Quyết!định!đưa!vụ!án!ra!xét!xử!phúc!thẩm!số!710/2026/QĐ-PT ngày 03!tháng!9!năm!2026,!giữa!các!đương!sự:!

- Nguyên"đơn: Ông Tô T,!sinh!năm!1968.!Hộ!chiếu!số:!PB3450633.!Địa!chỉ! cư!trú:!57!L, G, NSW, 2168, Australia.

Người" đại" diện" hợp" pháp" của" nguyên" đơn: Ông Lê! Văn! T1, sinh ngày: 16/03/1953;!Căn!cước!công!dân!số:!034053016240;!cấp!ngày:!06/11/2022;!nơi!cấp:! Cục!Cảnh!sát!quản!lý!hành!chính!về!trật!tự!xã!hội;!Địa!chỉ!cư!trú:!Chung!cư!Đ,!lô! B,!đường!L,!Phường!A,!Thành!Phố!Hồ!Chí!Minh (Theo!văn!bản!ủy!quyền!ngày! 14/11/2023)!(có!mặt).

- Bị"đơn:

1. Ông Phan Hoàng K, sinh ngày: 25/01/1955.

Căn!cước!công!dân!số:!096055001965;!cấp!ngày:!10/05/2021;!nơi!cấp:!Cục! Cảnh!sát!quản!lý!hành!chính!về!trật!tự!xã!hội.

2. Bà Lê Kim G, sinh ngày: 01/01/1970.

Căn!cước! công!dân!số:!096170006388;cấp!ngày:10/05/2021;!nơi!cấp:!Cục! Cảnh!sát!quản!lý!hành!chính!về!trật!tự!xã!hội.

Cùng!địa!chỉ!cư!trú:!Ấp!C,!xã!P,!tỉnh!Cà!Mau.

Người"đại"diện"hợp"pháp"của"ông"K và bà G: Ông Tăng!Tấn!L, sinh ngày: 05/12/1990;!Căn!cước!công!dân!số:!096090006978;!cấp!ngày:!14/05/2023;!nơi!cấp:! Cục!Cảnh!sát!quản!lý!hành!chính!về!trật!tự!xã!hội;!Địa!chỉ!cư!trú:!Khóm!A,!phường! T,!tỉnh!Cà!Mau (Theo!văn!bản!ủy!quyền!ngày!04/3/2026)!(có!mặt).

- Người"có"quyền"lợi"và"nghĩa"vụ"liên"quan:

1. Ông Tô!Văn!T2,!sinh!năm!1966.!Địa!chỉ!cư!trú:!Ấp!E,!xã!C,!tỉnh!Cà!Mau (vắng!mặt).

2. Bà Tô Ê.!Địa!chỉ:!E S, S,!CA!92105,!USA!(vắng!mặt).

- Người"kháng"cáo: Ông Lê!Văn!T1 là người!đại!diện!hợp!pháp!của!nguyên! đơn.

NỘI!DUNG!VỤ!ÁN:

Theo"đơn"khởi"kiện"và"quá"trình"giải"quyết"vụ"án,"nguyên"đơn"ông"Tô T trình bày:

Năm!2012,!ông!nhận!chuyển!nhượng!phần!đất!diện!tích!300m²,!thuộc!thửa! đất!số!12,!tờ!bản!đồ!số!14,!tọa!lạc!tại!phường!E,!thành!phố!C,!tỉnh!Cà!Mau,!với!giá! 5.100.000.000!đồng.!Do!ông!là!người!Việt!Nam!định!cư!ở!nước!ngoài,!không!thể! đứng! tên! trên! giấy! chứng! nhận! quyền! sử! dụng! đất! nên! nhờ! vợ! chồng! ông! Phan Hoàng K, bà Lê Kim G đứng!tên!giùm.!Ngày!23/10/2012,!ông!K, bà G được!Ủy! ban nhân dân (UBND) thành!phố!C cấp!giấy!chứng!nhận!quyền!sử!dụng!đất!(Giấy! CNQSDĐ).

Sau!đó,!ông!K và bà G thế!chấp!quyền!sử!dụng!đất!để!vay!tiền!ngân!hàng.! Khi! phát! hiện,! ông! T nhờ! ông! Tô! Văn! T2 vay! 2.000.000.000! đồng! trả! nợ! ngân! hàng,!giải!chấp!và!giữ!Giấy!CNQSDĐ.!Ông!T yêu!cầu!ông!K, bà G thực!hiện!thủ! tục!chuyển!quyền!sử!dụng!đất!nhưng!không!được!chấp!nhận.

Ông T khởi! kiện! yêu! cầu! công! nhận! phần! đất! tranh! chấp! thuộc! quyền! sử! dụng!của!ông;!buộc!ông!K, bà G giao!trả!đất;!hủy!Giấy!CNQSDĐ!đã!cấp!cho!ông! Tô!Văn!T2 để!ông!được!đăng!ký,!cấp!giấy!chứng!nhận!theo!quy!định;!buộc!ông!K, bà G hoàn!trả!476.000.000!đồng!tiền!cho!thuê!đất.

Tại!phiên!hòa!giải!ngày!25/5/2026!và!phiên!tòa!sơ!thẩm,!người!đại!diện!của! ông T rút!yêu!cầu!buộc!ông!K, bà G hoàn!trả!476.000.000!đồng!tiền!thuê!đất;!giữ! nguyên!các!yêu!cầu!còn!lại! và!tự!nguyện!thanh!toán!cho!ông!K, bà G số!tiền!là! 462.000.000!đồng!công!sức!đứng!tên,!quản!lý!đất.

Bị"đơn"ông"Phan Hoàng K, bà Lê Kim G trình bày:

Ông!bà!là!người!trực!tiếp!nhận!chuyển!nhượng!phần!đất!của!ông!Trần!Hữu! H, bà Trịnh! Thị! Minh! K1 với! giá! 5.100.000.000! đồng! và! được! cấp! giấy! chứng! nhận!quyền!sử!dụng!đất;!không!có!việc!nhận!chuyển!nhượng!và!đứng!tên!giùm!ông! T. Ông bà vay ông Tô!Văn!T2 2.000.000.000!đồng!để!trả!nợ!ngân!hàng!và!giao! Giấy!CNQSDĐ!cho!ông!T2 giữ!làm!tin.!Ông!bà!không!chấp!nhận!yêu!cầu!khởi! kiện!của!ông!T.

Ông K, bà G có! yêu! cầu! phản! tố! buộc! ông! T2 giao! trả! bản! chính! Giấy! CNQSDĐ!và!yêu!cầu!ông!T bồi!thường!300.000.000!đồng!thiệt!hại!do!không!có! Giấy!CNQSDĐ!để!tiếp!tục!cho!thuê!đất.!Quá!trình!giải!quyết!lại!vụ!án,!bị!đơn!rút! các!yêu!cầu!phản!tố.

Người"có"quyền"lợi,"nghĩa"vụ"liên"quan"ông"Tô"Văn"T2 trình bày:

Ông!không!cho!vợ!chồng!ông!K, bà G vay!2.000.000.000!đồng!mà!theo!yêu! cầu!của!ông!T đã!vay!tiền!để!trả!khoản!nợ!ngân!hàng!của!ông!K, bà G,!giải!chấp!và! nhận! Giấy! CNQSDĐ.! Ông! không! yêu! cầu! giải! quyết! khoản! tiền! 2.000.000.000! đồng!trong!vụ!án!này!vì!ông!và!ông!T tự!tính!toán!với!nhau.

Chị"Phan Thúy D, anh Lê Minh T3 trình bày:

Chị!D thuê!phần!đất!của!bà!G từ!năm!2015,!giá!thuê!20.000.000!đồng/tháng.! Trong! thời! gian! thuê,! người! thuê! có! đắp! nền,! cất! nhà! với! chi! phí! khoảng! 120.000.000!đồng.!Nếu!chủ!đất!không!tiếp!tục!cho!thuê!thì!người!thuê!đồng!ý!tự!di! dời!công!trình,!không!yêu!cầu!bồi!thường!hoặc!hỗ!trợ.

Tại! Bản! án! dân! sự! sơ! thẩm! số! 15/2020/DS-ST ngày 06/11/2020, Tòa án nhân!dân!(TAND)!tỉnh!Cà!Mau!chấp!nhận!yêu!cầu!khởi!kiện!của!ông!T,!công!nhận! phần!đất!tranh!chấp!thuộc!quyền!sử!dụng!của!ông!T nhưng!không!xem!xét!công! sức!của!vợ!chồng!ông!K, bà G theo!Án!lệ!số!02/2016/AL.

Tại!Quyết!định!giám!đốc!thẩm!số!65/2023/DS-GĐT!ngày!28/12/2023,!Hội! đồng!Thẩm!phán!TAND!tối!cao!hủy!bản!án!sơ!thẩm!và!các!quyết!định!đình!chỉ!xét! xử!phúc!thẩm,!giao!hồ!sơ!cho!TAND!tỉnh!Cà!Mau!xét!xử!lại.!Quyết!định!giám!đốc! thẩm!xác!định!việc!cấp!sơ!thẩm!không!xem!xét!áp!dụng!Án!lệ!số!02/2016/AL!để! tính!công!sức!bảo!quản,!giữ!gìn,!tôn!tạo!làm!tăng!giá!trị!quyền!sử!dụng!đất!cho! người!đứng!tên!hộ!là!không!đúng,!không!bảo!đảm!quyền!lợi!của!vợ!chồng!ông!K, bà G.

Tại! kết! quả! thẩm! định! giá! tháng! 3/2026,! quyền! sử! dụng! 300m²! đất! tranh! chấp!có!giá!trị!34.940.400.000!đồng,!làm!tròn!34.940.000.000!đồng;!các!đương!sự! thống!nhất!kết!quả!thẩm!định!giá.

Tại" Bản" án" dân" sự" sơ" thẩm" số" 194/2026/DS-ST ngày 29/6/2026, Tòa án nhân"dân"khu"vực"1"– Cà"Mau"quyết"định"(tóm"tắt):

Đình! chỉ! xét! xử! yêu! cầu! của! ông! T về! việc! buộc! ông! K, bà G hoàn! trả! 476.000.000!đồng! tiền!thuê!đất;!đình!chỉ!các!yêu!cầu!phản!tố!của!ông! K, bà G; Chấp!nhận!yêu!cầu!khởi!kiện!của!ông!T,!công!nhận!phần!đất!diện!tích!300m²!thuộc! quyền!sử!dụng!của!ông!T;!buộc!ông!K, bà G giao!trả!đất;!Hủy!giấy!chứng!nhận! quyền!sử!dụng!đất!số!DG!617121!cấp!cho!ông!Tô!Văn!T2 ngày!30/5/2022!để!ông! T được!đăng!ký,!cấp!giấy!chứng!nhận!theo!quy!định;!Buộc!ông!T thanh toán cho ông K, bà G 14.920.000.000!đồng!công!sức!bảo!quản,!giữ!gìn,!tôn!tạo!làm!tăng!giá! trị!đất;!

Ngoài"ra,"Bản"án"còn"quyết"định"về"chi"phí"tố"tụng,"án"phí"và"quyền"kháng" cáo.

Ngày!10/7/2026,!người!đại!diện!theo!ủy!quyền!của!ông!T kháng!cáo!toàn!bộ! bản!án,!nhưng!nội!dung!chủ!yếu!không!đồng!ý!việc!buộc!ông!T thanh!toán!cho!vợ! chồng!ông!K, bà G 14.920.000.000!đồng!và!việc!chia!đôi!chi!phí!thẩm!định!giá.! Người!kháng!cáo!cho!rằng!vợ!chồng!ông!K, bà G không!chứng!minh!được!công! sức!đóng!góp!làm!tăng!giá!trị!đất;!cấp!sơ!thẩm!xác!định!hai!bên!có!công!sức!ngang! nhau!để!chia!đôi!giá!trị!chênh!lệch!là!không!có!căn!cứ.

Tại!phiên!tòa!phúc!thẩm:

Người"đại"diện"theo"ủy"quyền"của"ông"T trình bày:

Giữ!nguyên!kháng!cáo,!đề!nghị!sửa!bản!án!sơ!thẩm,!không!buộc!ông!T thanh toán!14.920.000.000!đồng!cho!vợ!chồng!ông!K, bà G,!buộc!ông!K và bà G chịu! toàn!bộ!chi!phí!thẩm!định!giá,!với!lý!do:!Cấp!sơ!thẩm!chưa!xem!xét!bị!đơn!không! còn!quản!lý!đất!từ!năm!2017!đến!2022.!Ngày!03/8/2017!bị!đơn!đã!thế!chấp!quyền! sử!dụng!đất!để!vay!ngân!hàng,!sau!đó!hết!hạn!vay!ngân!hàng!nên!vay!của!ông!Tô Văn! T2 2.000.000.000! đồng! để! giải! chấp! ngân! hàng.! Bị! đơn! đã! giao! Giấy! CNQSDĐ! cho! ông! T2.! Năm! 2023! ông! T2 đã! được! cấp! Giấy! CNQSDĐ.! Nay! nguyên!đơn!chỉ!đồng!ý!trả!công!sức!gìn!giữ,!làm!tăng!giá!trị!đất!cho!bị!đơn!với!số! tiền!là!426.000.000!đồng.!Đối!với!chi!phí!định!giá,!yêu!cầu!Hội!đồng!xét!xử!buộc! bị!đơn!chịu!toàn!bộ!do!bị!đơn!yêu!cầu!định!giá.

Người"đại"diện"theo"ủy"quyền"của"ông"K và bà G trình bày:

Không!đồng!ý!với!kháng!cáo!về!công!sức!đóng!góp!với!số!tiền!426.000.000! đồng.!Năm!2022!nguyên!đơn!cho!rằng!bị!đơn!chấm!dứt!sử!dụng!đất!là!không!đúng.! Bị!đơn!sử!dụng!liên!tục!đến!nay,!chứng!cứ!là!bị!đơn!vừa!lập!hàng!rào!bằng!tôn!và! cắm!bảng!“Cấm!đổ!rác”!tại!phần!đất!tranh!chấp.!Đề!nghị!Hội!đồng!xét!xử!không! chấp!nhận!kháng!cáo,!giữ!nguyên!bản!án!sơ!thẩm.

- Đại" diện"Viện" kiểm" sát" nhân"dân"tỉnh" Cà"Mau"tham" gia"phiên"tòa" phát" biểu:"

Về!tố!tụng:!Thẩm!phán,!Hội!đồng!xét!xử,!Thư!ký!tiến!hành!đúng!quy!định! pháp!luật!tố!tụng!dân!sự;!Các!đương!sự!chấp!hành!đúng!với!quyền!và!nghĩa!vụ! theo!pháp!luật!quy!định.!

Về!nội!dung:!Đề!nghị!Hội!đồng!xét!xử!căn!cứ khoản!2!Điều!308!Bộ!luật!tố! tụng!dân!sự:!Chấp!nhận!kháng!cáo!của!nguyên!đơn, sửa!bản!án!dân!sự!sơ!thẩm!số:! 194/2026/DS-ST!ngày!29!tháng!6!năm!2026!của!Tòa!án!nhân!dân!khu!vực!1!- Cà Mau!theo!hướng! chỉ! buộc!nguyên!đơn!trả! công!sức!gìn!giữ,!bồi!đắp!với!số!tiền! 426.000.000!đồng.

NHẬN!ĐỊNH!CỦA!TÒA!ÁN:

[1]!Xét!đơn!kháng!cáo!của!ông!Lê!Văn!T1 là người!đại!diện!hợp!pháp!của! nguyên!đơn!nộp!trong!thời!hạn!quy!định!của!pháp!luật.!Về!tố!tụng,!quan!hệ!tranh! chấp,!thời!hiệu!khởi!kiện!và!thẩm!quyền!giải!quyết!đã!được!cấp!sơ!thẩm!xác!định! và!thực!hiện!đúng!theo!quy!định!pháp!luật.

[2]!Căn!cứ!“Giấy!tay!làm!bằng!về!sau”!ngày!03/8/2017!âm!lịch!giữa!ông!K với!ông!T2;!“Giấy!xác!nhận!làm!bằng!về!sau”!ngày!26/8/2017!âm!lịch!giữa!bà!G với!ông!T2;!các!biên!bản!ghi!lời!khai!của!ông!K tại!Cơ!quan!Cảnh!sát!điều!tra;!kết! luận!giám!định!các!file!ghi!âm!cùng!lời!khai!của!những!người!có!liên!quan,!có!đủ! căn!cứ!xác!định!ông! T là!người!bỏ!tiền!nhận!chuyển!nhượng!phần!đất!diện!tích! 300m²,!thuộc!thửa!đất!số!12,!tờ!bản!đồ!số!14;!vợ!chồng!ông!K, bà G chỉ!là!người! thay!mặt!ông!T thực!hiện!giao!dịch!và!đứng!tên!trên!giấy!chứng!nhận!quyền!sử! dụng!đất.!Phần!này!của!bản!án!sơ!thẩm!không!có!kháng!cáo!theo!hướng!phủ!nhận! quyền!sử!dụng!đất!của!ông!T và!phù!hợp!với!nhận!định!tại!Quyết!định!giám!đốc! thẩm!số!65/2023/DS-GĐT!ngày!28/12/2023!của!Hội!đồng!Thẩm!phán!Tòa!án!nhân! dân!tối!cao.

[3]! Xét! kháng! cáo! của! ông! T không! đồng! ý! thanh! toán! công! sức! cho! vợ! chồng!ông!K, bà G,!thấy!rằng:

Tuy ông T là!người!bỏ!tiền!nhận!chuyển!nhượng!đất!nhưng!vợ!chồng!ông!K, bà G là!người!trực!tiếp!thực!hiện!giao!dịch,!đứng!tên!trên!hợp!đồng!chuyển!nhượng! và!giấy!chứng!nhận!quyền!sử!dụng!đất;!sau!khi!nhận!chuyển!nhượng!đã!quản!lý,! cho!thuê!đất!trong!thời!gian!dài.!Do!đó,!có!căn!cứ!xác!định!ông!K, bà G có công sức!trong!việc!đứng!tên,!bảo!quản,!giữ!gìn!và!quản!lý!phần!đất!tranh!chấp.

Tại!Quyết!định!giám!đốc!thẩm!số!65/2023/DS-GĐT,!Hội!đồng!Thẩm!phán! Tòa!án!nhân!dân!tối!cao!đã!xác!định!việc!bản!án!trước!không!xem!xét!áp!dụng!Án! lệ!số!02/2016/AL!để!tính!công!sức!bảo!quản,!giữ!gìn,!tôn!tạo!làm!tăng!giá!trị!quyền! sử!dụng!đất!cho!vợ!chồng!ông!K, bà G là không!đúng!và!không!bảo!đảm!quyền!lợi! của!người!đứng!tên!hộ.

Theo!Án!lệ!số!02/2016/AL,!trường!hợp!người!thực!chất!bỏ!tiền!nhận!chuyển! nhượng!quyền!sử!dụng!đất!nhờ!người!khác!đứng!tên!hộ!thì!phải!xem!xét!công!sức! bảo!quản,!giữ!gìn,!tôn!tạo!làm!tăng!giá!trị!đất!cho!người!đứng!tên;!nếu!không!xác! định!được!chính!xác!công!sức!thì!xác!định!người!bỏ!tiền!và!người!đứng!tên!hộ!có! công!sức!ngang!nhau!để!chia!phần!giá!trị!chênh!lệch!tăng!thêm.

Trong!vụ!án!này,!các!bên!không!cung!cấp!được!chứng!cứ!xác!định!chính!xác! tỷ!lệ!công!sức!của!mỗi!bên!đối!với!phần!giá!trị!đất!tăng!thêm.!Vì!vậy,!cấp!sơ!thẩm! xác!định!ông!T và!vợ!chồng!ông!K, bà G có!công!sức!ngang!nhau!đối!với!phần!giá! trị!chênh!lệch!là!phù!hợp!Án!lệ!số!02/2016/AL!và!đúng!với!định!hướng!của!quyết! định!giám!đốc!thẩm.

[4]!Tại!phiên!tòa!phúc!thẩm,!đại!diện!bị!đơn!xác!định!mặc!dù!Giấy!chứng! nhận!quyền!sử!dụng!đất!đã!được!cấp!cho!ông!Tô!Văn!T2 ngày!30/5/2022!nhưng! đến!nay!ông!K, bà G vẫn!là!người!trực!tiếp!quản!lý!phần!đất!tranh!chấp,!cụ!thể!là! ông K và bà G gần!đây!thấy!có!nhiều!người!vô!phần!đất!để!đổ!rác!nên!đã!dựng!bức! tường!bằng!tôn!và!cắm!bảng!“Cấm!đổ!rác”!(tại!phiên!tòa,!ông!T1 xác!định!khi!làm! thủ!tục!định!giá,!ông!có!mặt!tại!phần!đất!tranh!chấp,!lúc!đó!không!có!hàng!rào!hay! tường!rào!bằng!tôn).!Đại!diện!nguyên!đơn!không!cung!cấp!được!chứng!cứ!chứng! minh!từ!ngày!30/5/2022!ông! K, bà G đã!giao!đất!và!chấm!dứt!việc!quản!lý!trên! thực!tế.!Vì!vậy,!việc!thay!đổi!người!đứng!tên!trên!giấy!chứng!nhận!chỉ!làm!chấm! dứt!tư!cách!đứng!tên!hộ!về!mặt!pháp!lý,!không!đồng!nghĩa!công!sức!quản!lý,!bảo! quản!đất!của!ông!K, bà G chấm!dứt!từ!thời!điểm!này.

Mặt!khác,!đại!diện!nguyên!đơn!thống!nhất!giá!nhận!chuyển!nhượng!ban!đầu! là! 5.100.000.000! đồng! và! giá! trị! quyền! sử! dụng! đất! tại! thời! điểm! định! giá! là! 34.940.000.000!đồng,!các!đương!sự!thống!nhất!kết!quả!này,!không!ai!có!ý!kiến!gì! về!kết!quả!định!giá,!không!yêu!cầu!định!giá!lại;!đồng!thời,!các!bên!không!cung!cấp! được!chứng!cứ!xác!định!chính!xác!mức!độ!công!sức!của!mỗi!bên.!

Đại!diện!nguyên!đơn!chỉ!đồng!ý!thanh!toán!cho!bị!đơn!426.000.000!đồng! công!sức!nhưng!không!nêu!được!căn!cứ!và!phương!pháp!tính,!bị!đơn!không!chấp! nhận!nên!không!có!cơ!sở!ghi!nhận.

Việc!không!xác!định!được!chính!xác!mức!độ!công!sức!của!mỗi!bên!chính!là! trường!hợp!Án!lệ!số!02/2016/AL!xác!định!phải!xem!công!sức!của!hai!bên!ngang! nhau.

[5]! Đối! với! khoản! 2.000.000.000! đồng! dùng! để! trả! nợ! ngân! hàng! và! giải! chấp! giấy! chứng! nhận! quyền! sử! dụng! đất,! ông! T2 xác! định! không! yêu! cầu! giải! quyết!trong!vụ!án!này!vì!ông!và!ông!T tự!tính!toán!với!nhau.!

[6]!Đối!với!tiền!cho!thuê!đất,!ông!T đã!tự!nguyện!rút!yêu!cầu!buộc!ông!K, bà G hoàn!trả!476.000.000!đồng!nên!cấp!sơ!thẩm!đình!chỉ!xét!xử!là!đúng!quyền!tự! định!đoạt!của!đương!sự.!Hơn!nữa,!Quyết!định!giám!đốc!thẩm!số!65/2023/DS-GĐT! đã!phân!biệt!lợi!tức!thu!được!từ!việc!khai!thác,!sử!dụng!đất!với!công!sức!bảo!quản,! giữ!gìn,!tôn!tạo!làm!tăng!giá!trị!đất.!Vì!vậy,!việc!vợ!chồng!ông!K, bà G đã!cho!thuê! đất!không!làm!mất!quyền!được!xem!xét!công!sức!theo!Án!lệ!số!02/2016/AL.

[7]!Người!thuê!đất!khai!có!đắp!nền,!cất!nhà!với!chi!phí!khoảng!120.000.000! đồng!nhưng!đồng!ý!tự!di!dời,!không!yêu!cầu!bồi!thường!hoặc!hỗ!trợ.!Kết!quả!thẩm! định!giá!34.940.000.000!đồng!chỉ!xác!định!giá!trị!quyền!sử!dụng!300m²!đất,!không! bao!gồm!nhà!và!công!trình!do!người!thuê!tạo!lập.!Vì!vậy,!tài!sản!của!người!thuê! không!được!tính!vào!phần!giá!trị!chênh!lệch!phân!chia!giữa!ông! T với!vợ!chồng! ông K, bà G và!không!ảnh!hưởng!đến!kết!quả!giải!quyết!vụ!án.

[8]!Về!việc!người!kháng!cáo!cho!rằng!tại!phiên!tòa!sơ!thẩm!bị!đơn!vắng!mặt! nhưng!bản!án!vẫn!xác!định!các!bên!không!chứng!minh!được!công!sức:!Việc!đánh! giá!công!sức!được!căn!cứ!vào!toàn!bộ!tài!liệu,!chứng!cứ!và!lời!khai!đã!được!thu! thập!hợp!pháp!trong!hồ!sơ,!không!chỉ!căn!cứ!lời!trình!bày!trực!tiếp!tại!phiên!tòa.! Việc!đương!sự!vắng!mặt!hợp!lệ!không!làm! mất!giá!trị!của!các!chứng!cứ!đã!thu! thập.!Do!đó,!lý!do!kháng!cáo!này!không!có!căn!cứ.

[9]!Đối!với!việc!nguyên!đơn!không!đồng!ý!chia!đôi!chi!phí!thẩm!định!giá:! Kết!quả!thẩm!định!giá!được!sử!dụng!làm!căn!cứ!giải!quyết!quyền!lợi!của!các!bên! đối!với!phần!đất!tranh!chấp!và!xác!định!giá!trị!chênh!lệch,!đại!diện!nguyên!đơn!và! bị!đơn!thống!nhất!về!giá!đã!định,!không!có!ý!kiến!gì!khác.!Cấp!sơ!thẩm!buộc!ông!T và!vợ!chồng!ông!K, bà G mỗi!bên!chịu!một!nửa!chi!phí!thẩm!định!giá!là!phù!hợp! với!kết!quả!giải!quyết!vụ!án.

[10]!Từ!những!phân!tích!trên,!ông! T không!cung!cấp!được!chứng!cứ!mới! làm!thay!đổi!nội!dung!vụ!án;!các!lý!do!kháng!cáo!không!có!căn!cứ!chấp!nhận.!Cấp! sơ!thẩm!đánh!giá!chứng!cứ,!áp!dụng!Án!lệ!số!02/2016/AL!và!xác!định!phần!giá!trị! chênh!lệch!mà!vợ!chồng!ông!K, bà G được!hưởng!là!có!căn!cứ.!Vì!vậy,!Hội!đồng! xét!xử!không!chấp!nhận!kháng!cáo!của!ông!T,!giữ!nguyên!bản!án!sơ!thẩm.

[11]!Đề!nghị!của!Đại!diện!Viện!kiểm!sát!tại!phiên!tòa!phúc!thẩm!không!phù! hợp!với!nhận!định!của!Hội!đồng!xét!xử,!nên!không!được!chấp!nhận.

[12]!Về!án!phí!dân!sự!phúc!thẩm:!Do!kháng!cáo!không!được!chấp!nhận!nên! ông T phải!chịu!án!phí!dân!sự!phúc!thẩm!theo!quy!định.

[13]!Các!quyết!định!khác!của!bản!án!sơ!thẩm!không!bị!kháng!cáo,!kháng! nghị!có!hiệu!lực!pháp!luật!kể!từ!ngày!hết!thời!hạn!kháng!cáo,!kháng!nghị.

Vì!các!lẽ!trên,

QUYẾT!ĐỊNH:

Căn! cứ! khoản! 1! Điều! 308! của! Bộ! luật! tố! tụng! dân! sự;! Nghị! quyết! số! 326/2016/UBTVQH14! ngày! 30/12/2016! của! Ủy! ban! Thường! vụ! Quốc! hội! quy! định!về!án!phí,!lệ!phí!Tòa!án.

Không!chấp!nhận!kháng!cáo!của ông Tô T.

Giữ nguyên Bản! án! dân! sự! sơ! thẩm! số! 194/2026/DS-ST ngày 29 tháng 6 năm!2026!của!Tòa!án!nhân!dân!khu!vực!1!- Cà Mau.

Tuyên"xử:

1.!Đình!chỉ!một!phần!yêu!cầu!khởi!kiện!của!ông!Tô T về!việc!yêu!cầu!ông! Phan Hoàng K, bà Lê Kim G hoàn!trả!khoản!tiền!cho!thuê!đất!bằng!476.000.000! đồng.

2.!Đình!chỉ!một!phần!yêu!cầu!phản!tố!của!ông!Phan Hoàng K, bà Lê Kim G về! việc! yêu! cầu! ông! Tô!Văn! T2 bồi! thường! khoản! tiền!thiệt! hại!do!ông! T2 giữ! không!trả!giấy!chứng!nhận!QSDĐ!cho!ông!bà!bằng!300.000.000!đồng.

3. Chấp!nhận!một!phần!yêu!cầu!khởi!kiện!của!ông!Tô T.!Công!nhận!phần!đất! có!diện!tích!300m2,!thuộc!thửa!số!12,!tờ!bản!đồ!số!14,!tọa!lạc!đường!T,!phường!E! (nay!là! phường!T),!tỉnh!Cà!Mau thuộc! quyền!sử!dụng! của!ông! Tô T.!Buộc! ông! Phan Hoàng K, bà Lê Kim G có!trách!nhiệm!hoàn!trả!phần!đất!này!cho!ông!T.

(Hiện"trạng"phần" đất" thể"hiện"tại" bản"trích"đo"hiện"trạng"ngày"19/6/2019" của"Trung tâm K2).

4.! Hủy! giấy! chứng! nhận! QSDĐ!số!DG617121! do! Sở! Tài!Nguyên! và! Môi! Trường!tỉnh!C cấp!cho!ông!Tô!Văn!T2 ngày!30/5/2022!đối!với!phần!đất!tại!điều!3! nêu trên. Ông T có!quyền!liên!hệ!cơ!quan!quản!lý!nhà!nước!về!cấp!QSDĐ!để!lập! hồ!sơ!xin!cấp!QSDĐ!đối!với!phần!đất!này!theo!quy!định.

5.!Buộc!ông!Tô T có!trách!nhiệm!hoàn!trả!cho!vợ!chồng!ông!Phan Hoàng K và bà Lê Kim G khoản!tiền!công!sức!trong!việc!bảo!quản,!giữ!gìn,!tôn!tạo!làm!tăng! giá!trị!đất!bằng!14.920.000.000!đồng!(Mười"bốn"tỷ"chín"trăm"hai"mươi"triệu"đồng).

6.!Về! chi!phí!tố!tụng:!Chi!phí!thẩm!định!tại!chỗ!600.000!đồng!và!chi!phí! giám!định!giọng!nói!4.000.000!đồng,!ông!T nhận!nộp!và!đã!nộp!xong.

Chi!phí!định!giá!tài!sản!lần!đầu!là!18.000.000!đồng,!lần!sau!là!40.500.000! đồng,!tổng!cộng!là!58.500.000!đồng,!ông!T đã!tạm!ứng!thanh!toán!xong.!Ông!T và ông K, bà G mỗi!bên!phải!chịu!một!nửa!bằng!29.250.000!đồng.!Ông! K bà G đã! hoàn!trả!cho!ông!T 18.000.000!đồng!(Mười"tám"triệu"đồng)!tại!cơ!quan!THA,!ông! bà!phải!hoàn!trả!thêm!cho!ông!T 11.250.000!đồng.

7.!Về!án!phí!dân!sự:

- Án!phí!sơ!thẩm: Ông Tô T phải!nộp!án!phí!có!giá!ngạch!là!128.020.000! đồng!(Một"trăm"hai"mươi"tám"triệu"không"trăm"hai"mươi"nghìn"đồng).!Giai!đoạn! thi!hành!án! ông! đã! nộp!22.800.000!đồng! đối!trừ!ông!phải! nộp! tiếp!105.220.000! đồng.

Ông K bà G phải!chịu!án!phí!dân!sự!có!giá!ngạch!bằng!122.920.000!đồng! (Một"trăm"hai"mươi"hai"triệu,"chín"trăm"hai"mươi"nghìn).!Mỗi!người!phải!chịu!½! bằng!61.460.000!đồng (Sáu"mươi"mốt"triệu,"bốn"trăm"sáu"mươi"nghìn). Ông K là người!cao!tuổi!nên!được!miễn!nộp.!Bà!G sau!khi!đối!trừ!số!tiền!63.450.000!đồng! đã!nộp!trong!giai!đoạn!thi!hành!án,!bà!được!hoàn!lại!1.990.000!đồng! (Một"triệu" chín"trăm"chín"mươi"nghìn"đồng).

Các"khoản"tiền"hoàn"trả,"trường"hợp"bên"có"nghĩa"vụ"thi"hành"chậm"thực" hiện"nghĩa"vụ"thanh"toán"tiền"cho"bên"được"thi"hành,"thì"phải"chịu"lãi"suất"theo"quy" định"tại"khoản"2"Điều"468"của"Bộ"luật"dân"sự"trên"số"tiền"và"thời"gian"chậm"thi" hành"cho"đến"khi"thi"hành"xong.

- Án!phí!phúc!thẩm:!Ông!Tô T phải!chịu!300.000!đồng.!Ngày!20/7/2026!ông! Lê!Văn!T1 đã!nộp!thay!tạm!ứng!án!phí!phúc!thẩm!số!tiền!là!300.000!đồng,!theo! biên!lai!số!0000891,!của!Thi!hành!án!Dân!sự!tỉnh!Cà!Mau,!được!chuyển!thu.

Các!quyết!định!khác!của!bản!án!sơ!thẩm!không!bị!kháng!cáo,!kháng!nghị!có! hiệu!lực!pháp!luật!kể!từ!ngày!hết!thời!hạn!kháng!cáo,!kháng!nghị.

Trường"hợp"bản"án"được"thi"hành"theo"quy"định"tại"Điều"2"Luật"Thi"hành"án" dân"sự"thì"người"được"thi"hành"án"dân"sự,"người"phải"thi"hành"án"dân"sự"có"quyền" thỏa"thuận"thi"hành"án,"quyền"yêu"cầu"thi"hành"án,"tự"nguyện"thi"hành"án"hoặc"bị" cưỡng"chế"thi"hành"án"theo"quy"định"tại"Điều"Điều"4,"7,"8,"34,"36"Luật"Thi"hành"án" dân"sự;"thời"hiệu"thi"hành"án"được"thực"hiện"theo"quy"định"tại"Điều"34"Luật"thi" hành"án"dân"sự.

Bản!án!phúc!thẩm!có!hiệu!lực!pháp!luật!kể!từ!ngày!tuyên!án.

Nơi"nhận: