Bản án 76/2023/HS-PT — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau: Khoảng 17 giờ 27/6/2022 các ông Lê H, Chử Kim V và bị hại Đỗ Văn C (về sau viết tắt là nhóm của C) đi xe ô tô MAZDA CX5 biển số 51H-069.56 do Chử Kim V làm tài xế đi từ thành phố Cần Thơ đến ấp 11, xã Vị Trung, huyện Vị Thủy, tỉnh Hậu Giang, mục đích để tìm nhà cha, mẹ của luật sư Ngô Văn Đ gây áp lực đòi nợ Đ. Do trước đó Lê H cho rằng Ngô Văn Đ có nợ tiền của H chưa thanh toán. Khi V điều khiển xe chở H, C đến lộ nông thôn kênh Hội Đồng thuộc ấp 11, xã Vị Trung, huyện Vị Thủy, tỉnh Hậu Giang thì V dừng xe lại cho H, C xuống xe đi bộ hỏi thăm tìm nhà cha, mẹ của Ngô Văn Đ thì bị bị cáo Lữ Thành V lái xe ô tô biển số 95A- 032.12 (trên xe lúc này có chở theo các bị cáo Bùi Minh Th, Lê Trung H, Cao Nhật Y, Hồ Minh Ch, gọi tắt là nhóm của Y) chặn tông xe, đánh nhóm C gây thương tích.

Quá trình điều tra, các bị cáo Lữ Thành V, Bùi Minh Th, Lê Trung H, Cao Nhật Y và Hồ Minh Ch khai nhận: Khoảng 11 giờ cùng ngày, cả nhóm 05 người gồm V, H, Th, Y, Ch tập trung tại quán cà phê thuộc khu vực 10, phường Hưng Phú, quận Cái Răng, thành phố Cần Thơ gần GARA xe của bị cáo Ngô Văn Đ (em ruột Ngô Văn Đ). Tại đây Đ kể lại việc mâu thuẫn với nhóm Lê H cho V, Y, C, Th, H nghe và kêu cả nhóm đi theo xe ô tô MAZDA CX5, biển số 51H- 069.56, do những người đi trên xe này đã đến căng băng gol trước văn phòng luật sư của Ngô Văn Đ để đòi tiền. Đ nói những người này đòi xuống nhà cha mẹ Đ: “Quậy và bắn ông bà già của Đ” nên cả nhóm 05 người đồng ý. Khi đi Th mang theo một bình xịt hơi cay và một cây dủ ba khúc, Y có mang theo một bình xịt hơi cay và một cây dủ ba khúc, H mang theo một cây dủ ba khúc bằng kim loại, một cây gậy đánh golf lên xe, V và C không mang theo hung khí. Trong lúc ngồi tại quán nước Đ kêu và chỉ tay khi nào đi lấy xe ô tô 5 chỗ biển số 95A- 032.15 của Đ đang đậu tại GARA xe để đi. Đ đưa hình chiếc xe của nhóm Lê H đi trong điện thoại IPHONE 13 của Đoàn cho xem để biết xe và dặn V chừng nào Đ điện thoại thì cả nhóm xuất phát. Khi xuất phát Lữ Thành V làm tài xế đi theo xe ô tô MAZDA CX5, biển số 51H- 069.56 và đi theo hướng dẫn của Ngô Văn Đ đồng thời V và Th là người nhận nhiều cuộc gọi đến từ Đ để cho Đ biết tình hình trên các tuyến đường đi và khi đến ấp 11, xã Vị Trung, huyện Vị Thủy, tỉnh Hậu Giang thấy C, H đang đi bộ ngược chiều phía trước khoảng 100m và xe ô tô MAZDA CX5, biển số 51H- 069.56 đậu cùng chiều với xe 95A-032.12 thì Đ điện thoại cho Th, Th nghe điện thoại của Đ nói lại đúng với những người mâu thuẫn với Đ, khi Th nghe điện thoại, thì V dừng xe lại, nghe điện thoại xong V tiếp tục nhận được điện thoại của Đ với nội dung Đ kêu xuống “Dứt nó đi”. Khi nghe điện thoại của Đ xong, V nói lại với cả nhóm chuẩn bị xuống đánh. Lúc này, Th, Ch, Y, H lấy hung khí ra cầm trên tay. V điều khiển xe chạy tốc độ 20km/h đến 30km/h khi xe cách C và H đang đi bộ khoảng 20m đến 30m thì Lữ Thành V điều khiển xe ô tô chạy thẳng tông vào C và H khi bị tông H né và tránh được. C khi phát hiện xe ô tô tông vào người không gây thương tích, tiếp theo C né tránh vào lề phải cặp hàng rào thì bị xe Lữ Thành V điều khiển đánh lái về lề trái thẳng vào C, đầu xe ô tô đụng trúng C làm C té ngã vào hàng rào không chạy được. Sau đó, Lữ Thành V dừng xe lại cho cả nhóm xuống xe. Khi xuống xe Y dùng bình xịt hơi cay, xịt vào người H nhưng H chạy thoát. C cầm dây nịch (thắt lưng) đuổi đánh H nhưng không đánh được. Th xịt hơi cay vào người C, dùng gậy ba khúc đánh trúng vào vai. Y quay lại xịt hơi cay vào người C. H sử dụng gậy ba khúc đánh nhiều cái vào lưng C. Lúc này Th, V thấy Chử Kim V có cầm vật nghi là súng nên Th né sát vào xe của mình, còn H cầm hung khí cây gậy ba khúc đuổi đánh Chử Kim V, nhưng Chử Kim V lái xe bỏ chạy. H cầm cây dủ ba khúc quay lại đánh C, trên đường quay lại H cầm gậy ba khúc tay phải, cầm gậy đánh golf tay trái. H dùng gậy ba khúc đánh vào lưng, dùng gậy đánh golf đánh trúng vào C. Tiếp tục H sử dụng gậy ba khúc đánh vào người C, nhưng được Th can ra trúng vào tay phải của Th. Sau đó, tất cả lên xe đuổi theo xe của Chử Kim V, bị rượt đuổi Chử Kim V điều khiển xe bỏ chạy một đoạn, thì bị xe ô tô 65A – 260.45 chạy ngược chiều cản đường nên xe của Chử Kim V không đi được. Xe của Lữ Thành V điều khiển tông vào đuôi xe của Chử Kim V, cả hai xe dừng lại thì V, Th, Y, H, Ch xuống xe đến đánh Chử Kim V thì bị Công an xã Vị Trung, huyện Vị Thủy phát hiện và ngăn chặn. Thu giữ, tạm giữ tài liệu, đồ vật và xử lý vật chứng:

- 02 (hai) bình xịt hơi cay màu xanh- đen có chữ NATO;

- 04 (bốn) cây dủ ba khúc bằng kim loại;

- 01 (một) cây gậy đánh golf bằng kim loại; 01 (một) cây dao tự chế bằng kim loại, cán màu đen, vỏ màu đen;

- 01 (một) điện thoại di động màu đen có chữ LitbyLeia đã qua sử dụng;

- 01(một) điện thoại di động Iphone màu bạc, bị nứt ốp lưng đã qua sử dụng. Tại bản giám định pháp y về thương tích số: 639/TgT.22 ngày 11/8/2022 của Trung tâm pháp y Sở y tế thành phố Hồ Chí Minh kết luận thương tích đối với Đỗ Văn C: Chấn thương do vật tày gây ra. Tỉ lệ tổn thương cơ thể do thương tích gây nên hiện tại 02 % (hai phần trăm). Sau khi sự việc xảy ra bị hại Đỗ Văn C có Đơn yêu cầu xử lý hình sự đối với các bị cáo. Về trách nhiệm dân sự: Quá trình điều tra các bị cáo đã nộp khắc phục hậu quả tổng số tiền 14.000.000 đồng. (Trong đó Cao Nhật Y nộp 5.000.000 đồng, Ngô Văn Đ nộp 5.000.000 đồng, Lê Trung H nộp 1.500.000 đồng, Bùi Minh Th và Lữ Thành V mỗi bị cáo nộp 1.000.000 đồng, Hồ Minh Ch nộp 500.000 đồng). Tại bản án hình sự sơ thẩm số 16/2023/HS-ST ngày 09 tháng 6 năm 2023 của Tòa án nhân dân huyện Vị Thủy, tỉnh Hậu Giang quyết định: Tuyên bố: Bị cáo Ngô Văn Đ phạm tội Cố ý gây thương tích. Căn cứ điểm a, i khoản 1 Điều 134; điểm b, s, i khoản 1 và khoản 2 Điều 51; các điều 38, 58 của Bộ luật Hình sự. Xử phạt bị cáo Ngô Văn Đ 08 (tám) tháng tù. Thời hạn tù tính từ ngày chấp hành án. Bị cáo được khấu trừ thời hạn đã bị bắt từ ngày 16/12/2022 đến 15/3/2023. Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn tuyên về tội danh, hình phạt đối với các bị cáo không kháng cáo (Cao Nhật Y, Lê Trung H, Bùi Minh Th, Lữ Thành V và Hồ Minh C); trách nhiệm dân sự; xử lý vật chứng; buộc chịu án phí và quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.

Ngày 12 tháng 6 năm 2023, bị cáo Ngô Văn Đ kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt. Ngày 10 tháng 8 năm 2023 bị cáo Đ bổ sung kháng cáo xin áp dụng hình phạt cải tạo không giam giữ hoặc hưởng án treo; yêu cầu xử lý hành vi gây rối trật tự công cộng của Lê H, Chử Kim V và Đỗ Văn C. Ngày 27 tháng 6 năm 2023, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Lê H kháng cáo yêu cầu hủy bản án sơ thẩm.

Tại phiên tòa bị cáo Ngô Văn Đ thừa nhận hành vi phạm tội như bản án sơ thẩm, giữ nguyên yêu cầu kháng cáo xin hưởng án treo. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Lê H giữ nguyên kháng cáo hủy bản án sơ thẩm.

Quan điểm của đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hậu Giang tại phiên tòa:

Đơn kháng cáo của bị cáo, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là đúng về thẩm quyền, thời hạn theo quy định của pháp luật, nên được xem xét theo thủ tục phúc thẩm.

Về giải quyết vụ án: Quá trình điều tra luật sư Ngô Văn Đ được triệu tập tham gia vụ án với tư cách là người làm chứng. Cấp sơ thẩm chấp nhận cho Ngô Văn Đ tham gia bào chữa cho bị cáo Ngô Văn Đ là vi phạm Điều 72 của Bộ luật Tố tụng hình sự. Vi phạm này làm ảnh hưởng đến tính khách quan của vụ án, nên đề nghị hủy án để điều tra lại theo đúng quy định của pháp luật.

Trình bày lời bào chữa: Bị cáo không có ý kiến gì về đề nghị hủy án của Kiểm sát viên. Xin được xem xét cho hưởng án treo.

Trình bày lời bào chữa cho bị cáo: Người bào chữa không thống nhất đề nghị hủy bản án sơ thẩm của Kiểm sát viên. Về yêu cầu kháng cáo của bị cáo, người bào chữa đề nghị cho rằng: Tại phiên tòa các bị cáo không kháng cáo đã thừa nhận tự chuẩn bị hung khí để đánh bị hại, bị cáo Đ không yêu cầu, Kết luận điều tra cho rằng bị cáo Đ yêu cầu là không đúng. Mâu thuẫn xảy ra là do nhóm bị hại nhắn tin đe dọa liên quan đến gia đình bị cáo Đ. Đ chỉ yêu cầu các bị cáo khác theo dõi chứ không yêu cầu đánh bị hại gây thương tích. Việc đánh nhau với nhóm bị hại là do bộc phát của các bị cáo, Đ không chỉ đạo. Ngoài ra bị cáo Đ có nhân thân tốt, mới phạm tội lần đầu, có nhiều tình tiết giảm nhẹ, phạm tội ít nghiêm trọng, bản án sơ thẩm áp dụng mức hình phạt nặng hơn các bị cáo khác là không phù hợp. Đề nghị chấp nhận kháng cáo của bị cáo Đ.

Bị hại: Yêu cầu hủy bản án sơ thẩm, để điều tra làm rõ vai trò đồng phạm của Ngô Văn Đ. Phát biểu bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho ông H: Thống nhất quan điểm đề nghị của Kiểm sát viên tại phiên tòa là hủy bản án sơ thẩm, do chấp nhận cho Luật sư Ngô Văn Đ tham gia bào chữa cho bị cáo Ngô Văn Đ. Ngoài ra quá trình điều tra vụ án còn nhiều tình tiết chưa được làm rõ vai trò đồng phạm của người chủ mưu, cầm đầu trong vụ án, có dấu hiệu bỏ lọt tội phạm. Nói lời sau cùng: Bị cáo xin được hưởng án treo.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau: [1]. Về đơn kháng cáo: Sau khi xét xử sơ thẩm bị cáo, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có đơn kháng cáo đúng theo quy định tại các điều 331, 332, 333 của Bộ luật Tố tụng hình sự, nên chấp nhận xem xét theo thủ tục phúc thẩm. [2]. Xét xử vắng mặt: Ông Ngô Văn Đ được triệu tập với tư cách người làm chứng và một số người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án tại phiên tòa vắng mặt. Xét thấy việc vắng mặt của những người này không gây trở ngại cho việc xét xử. Căn cứ Điều 351 Bộ luật Tố tụng hình sự, Toà án xét xử vắng mặt. [3]. Xét kháng cáo yêu cầu hủy bản án sơ thẩm của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Lê H, Hội đồng xét xử xét thấy: Xuất phát từ mâu thuẫn giữa ông Lê H với ông Ngô Văn Đ. (H cho rằng, Đ còn nợ tiền chưa thanh toán, nên đến Văn phòng luật sư của Đ tại thành phố Cần Thơ căng băng gol gây áp lực đòi tiền). Sự việc sau đó được báo đến chính quyền tại thành phố Cần Thơ giải tán. H tiếp tục cùng với bị hại Đỗ Văn C và Chử Kim V đi xe ô tô biển số 51H- 096.56 đến nhà của cha mẹ Đ tại ấp 11, xã Vị Trung, huyện Vị Thủy, tỉnh Hậu Giang, thì bị nhóm của Lữ Thành V chặn đánh. Cơ quan điều tra Công an huyện Vị Thủy khởi tố bị can đối với 06 người gồm: Lữ Thành V, Bùi Minh Th, Lê Trung H, Cao Nhật Y, Hồ Minh C và Ngô Văn Đ (em ruột Định). Quá trình điều tra vụ án, Cơ quan điều tra Công an huyện Vị Thủy đã triệu tập Ngô Văn Đ để lấy lời khai. Tại biên bản ghi lời khai ngày 26/12/2022, Cơ quan điều tra xác định Đ tham gia vụ án với tư cách là “Người bị tố giác” (bl số 336). Tại biên bản ghi lời khai ngày 26/12/2022, Cơ quan điều tra xác định Đ tham gia vụ án với tư cách là “Người có liên quan” (bl số 337). Tại biên bản ghi lời khai ngày 30/12/2022 (02 lời khai), Cơ quan điều tra xác định Đ tham gia vụ án với tư cách là “Người làm chứng” (bl số 338, 339). Trước đó ngày 20/12/2022 Cơ quan điều tra Thông báo đăng ký bào chữa cho Ngô Văn Đ với tư cách là “Người bào chữa” cho bị can Ngô Văn Đ1 (bl số 218). Thực tế sau đó trong các biên bản hỏi cung bị can Ngô Văn Đ của Cơ quan điều tra đều có Ngô Văn Đ tham gia với tư cách là người bào chữa. Việc Cơ quan điều tra chấp nhận cho ông Đ tham gia vụ án với 02 tư cách vừa là người làm chứng, vừa là người bào chữa cho bị can là vi phạm điểm b khoản 4 Điều 72 Bộ luật Tố tụng hình sự. Vi phạm này có thể làm ảnh hưởng đến tính khách quan của vụ án. Đáng lẽ ra Tòa án cấp sơ thẩm sau khi nghiên cứu phải trả hồ sơ điều tra bổ sung để Cơ quan điều tra khắc phục sai sót này, nhưng vẫn tiếp tục xét xử và chấp nhận cho ông Đ tiếp tục tham gia vụ án với tư cách là người bào chữa cho bị cáo Đ là vi phạm nghiêm trọng Bộ luật Tố tụng hình sự.

Quá trình điều tra bị cáo Lữ Thành V (nhóm của bị cáo Đ) khai Ngô Văn Đ có mặt tại hiện trường và nhận dạng qua clip đúng Đ và Đ trên xe 65A - 260.45. Đ không thừa nhận, nhưng Cơ quan điều tra chưa làm rõ chiếc xe chặn đường xe của Chử Kim V biển số 65A- 260.45 để trích xuất camera xác định sự thật lời khai của V. Tại phiên tòa V vẫn khẳng định Cơ quan điều tra có cho nhận dạng Đ qua clip. Vậy việc nhận dạng này có lập biên bản không, clip này hiện nay đang lưu giữ ở đâu, cần có kết luận về việc này. Ngô Văn Đ và Ngô Văn Đ là anh em ruột, việc mâu thuẫn xuất phát từ Đ, Đ và các bị cáo không kháng cáo không quen biết, không mâu thuẫn với nhóm bị hại Đỗ Văn C, nhưng Đ yêu cầu 05 đồng phạm gây thương tích cho C. Khi điều tra vụ án Cơ quan điều tra không trích xuất, thu thập dữ liệu liên quan đến tin nhắn, điện thoại liên lạc giữa Đ và Đ trước, trong và sau thời gian xảy ra vụ án để xác định sự thật khách quan và có kết luận vai trò của Ngô Văn Đ trong vụ án (nếu có), tránh việc bỏ lọt tội phạm và khiếu nại kéo dài.

Với những thiếu sót, vi phạm như đã nêu trên, cấp phúc thẩm không thể khắc phục được tại phiên tòa, nên hủy bản án sơ thẩm để điều tra lại vụ án theo thủ tục chung.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ điểm c khoản 1 Điều 355; điểm b, c khoản 1 Điều 358 Bộ luật Tố tụng hình sự. 1. Chấp nhận đơn kháng cáo ngày 27 tháng 6 năm 2023 của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Lê H. Hủy bản án sơ thẩm số 16/2023/HS-ST ngày 09 tháng 6 năm 2023 của Tòa án nhân dân huyện Vị Thủy, tỉnh Hậu Giang. 2. Chuyển hồ sơ vụ án cho Viện kiểm sát nhân dân huyện Vị Thủy, tỉnh Hậu Giang để điều tra giải quyết lại theo thủ tục chung. 3. Án phí hình sự phúc thẩm: Căn cứ khoản 2 Điều 136 Bộ luật Tố tụng hình sự. Điểm f khoản 2 Điều 23 Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 và Danh mục mức án phí, lệ phí Toà án kèm theo. Bị cáo Ngô Văn Đ; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Lê H không phải chịu. 4. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án (ngày 29/9/2023).