Bản án 758/2026/DS-PT — Các tranh chấp khác

NHÂN!DANHNƯỚC!CỘNG!HÒA!XÃ!HỘI!CHỦ!NGHĨA!VIỆT!NAM

TÒA!ÁN!NHÂN!DÂN!TỈNH!CÀ!MAU

- Thành"phần"Hội"đồng"xét"xử"phúc"thẩm"gồm"có:

Thẩm"phán"- Chủ"tọa"phiên"tòa:"Ông!Đỗ!Cao!Khánh

Các"Thẩm"phán:"""""""""""""""""""""""""Bà!Hoàng!Thị!Hải!Hà

Bà!Đinh!Cẩm!Đào

- Thư"ký"phiên"tòa: Bà!Ngô!Thủy!Anh!- Là!Thư!ký!Tòa!án!nhân!dân!tỉnh!Cà! Mau.

- Đại"diện"Viện"kiểm"sát"nhân"dân"tỉnh"Cà"Mau"tham"gia"phiên"tòa: Ông Trương!Trung!Tín!- Kiểm!sát!viên.!

Ngày!25!tháng!9!năm!2026,!tại!trụ!sở!Tòa!án!nhân!dân!tỉnh!Cà!Mau!xét!xử! phúc! thẩm! công! khai! vụ! án! thụ! lý! số! 529/2026/TLPT-DS! ngày! 20! tháng! 8! năm! 2026!về tranh chấp hợp!đồng!thuê!đất, yêu cầu bồi!thường thiệt hại về tài sản và đòi!lại tài sản.

Do!Bản!án!dân!sự!sơ!thẩm!số!89/2026/DS-ST ngày 12 tháng!6!năm!2026!của! Tòa!án!nhân!dân!khu!vực!5!- Cà!Mau!bị!kháng!cáo.

Theo!Quyết!định!đưa!vụ!án!ra!xét!xử!phúc!thẩm!số!709/2026/QĐ-PT ngày 03!tháng!9!năm!2026,!giữa!các!đương!sự:!

- Nguyên"đơn: Ông Phạm!Văn!H, sinh ngày: 01/01/1964 (có mặt).

Căn!cước!số:!096064000419;!cấp!ngày:!26/04/2025;!nơi!cấp:!Bộ!C.

Cư!trú!tại: Ấp B, xã L, tỉnh Cà Mau.

Người"bảo"vệ"quyền"và"lợi"ích"hợp"pháp"của"ông"H: Ông Nguyễn!Hải!D – Trợ!giúp!viên!pháp!lý!của!Trung!tâm!Trợ!giúp!pháp!lý!Nhà!nước!tỉnh!C (có mặt).

- Bị"đơn: Ông Hồ!Thanh!D1, sinh ngày: 26/02/1971 (có mặt).

Căn!cước!công!dân!số:!096071012262;!cấp!ngày:!12/08/2021;!nơi!cấp:!Cục! Cảnh!sát!quản!lý!hành!chính!về!trật!tự!xã!hội.

Cư!trú!tại:!Ấp!S,!xã!Đ,!tỉnh Cà Mau.

- Người có quyền lợi,"nghĩa"vụ liên quan:

1. Bà Trần Thị L, sinh ngày: 01/01/1968 (có mặt).

Cư!trú!tại: Ấp B, xã L, tỉnh Cà Mau.

2. Ban Q (vắng mặt).

Địa chỉ: ấp Ô,!xã!Đ,!tỉnh Cà Mau.

- Người"kháng"cáo: Ông Phạm!Văn!H là!nguyên!đơn.

NỘI!DUNG!VỤ!ÁN:

Ngày!20/7/2022! âm!lịch,!ông! Phạm!Văn!H và ông Hồ! Thanh!D1 lập!hợp! đồng!thuê!đất!vuông!để!nuôi!tôm,!thời!hạn!04!năm,!tính!từ!ngày!17/10/2021!đến! ngày! 17/10/2025;! giá! thuê! ba! năm! đầu! mỗi! năm! 25.000.000! đồng,! năm! cuối! 20.000.000!đồng.!Ông!H đã!giao!đủ!tiền!thuê!đất!cho!ông!D1.

Ông H cho!rằng!đến!tháng!9/2024!âm!lịch,!giữa!ông!D1 và ông Nguyễn!Văn! T phát sinh tranh chấp!đất;!ông!T đóng!cống,!lấy!đục,!không!cho!ông!xả!vuông!nên! không!thể!tiếp!tục!canh!tác.!Vì!vậy,!ông!H yêu!cầu!hủy!hợp!đồng!thuê!đất,!buộc! ông D1 hoàn!trả!20.000.000!đồng!tiền!thuê!năm!cuối,!bồi!thường!75.400.000!đồng! tiền!mất!thu!nhập!và!7.800.000!đồng!tiền!con!giống.

Ông D1 không!đồng!ý,!cho!rằng!việc!tranh!chấp!giữa!ông!với!ông!T chỉ!liên! quan!đến!giấy!tờ!đất,!không!ảnh!hưởng!việc!canh!tác!của!ông! H; ông H tự!ý!bỏ! vuông!và!không!giao!trả!đất.!Ông!D1 phản!tố!yêu!cầu!ông!H và bà Trần!Thị!L trả! 6.000.000!đồng!tiền!sửa!bờ!bị!bể,!01!máy!bơm!nước!trị!giá!1.600.000!đồng,!01!cầu! dao!điện!trị!giá!200.000!đồng,!01!vỏ!bình!gas!trị!giá!400.000!đồng!và!02!cái!lú!trị! giá!2.300.000!đồng.!Tại!phiên!tòa!sơ!thẩm,!ông!D1 rút!yêu!cầu!đối!với!02!cái!lú.

Ban Q xác!định!ông!D1 không!được!giao!khoán!phần!đất!cho!ông!H thuê; đất!có!nguồn!gốc!do!ông!Nguyễn!Văn!T quản!lý,!hiện!đang!tranh!chấp!giữa!ông!T và ông D1.!Việc!các!bên!tự!ý!cho!thuê!đất!không thông qua Ban Q là!không!đúng! quy!định.

Tại"Bản"án"dân"sự"sơ"thẩm"số" 89/2026/DS-ST ngày"12"tháng"6"năm"2026" của"Tòa"án"nhân"dân"khu"vực"5"- Cà"Mau,"đã"quyết"định"(tóm"tắt):"

Bản!án!sơ!thẩm!tuyên!hợp!đồng!thuê!đất!vô!hiệu;!buộc!ông!D1 hoàn!trả!cho! ông H 20.000.000! đồng;! không! chấp! nhận! yêu!cầu!bồi!thường! 75.400.000! đồng! tiền!mất!thu!nhập!và!7.800.000!đồng!tiền!con!giống.!Bản!án!chấp!nhận!một!phần! yêu!cầu!phản!tố,!buộc!ông!H và bà L thanh toán cho ông D1 1.600.000!đồng!giá!trị! máy!bơm!nước;!không!chấp!nhận!các!yêu!cầu!phản!tố!còn!lại!và!đình!chỉ!yêu!cầu! đối!với!02!cái!lú.

Ngoài"ra"án"sơ"thẩm"còn"tuyên"về"lãi"suất"chậm"trả,"án"phí"và"quyền"kháng" cáo"của"đương"sự"theo"luật"định.

Ngày!30!tháng!7!năm!2026!ông Phạm!Văn!H là!nguyên!đơn!kháng cáo yêu cầu!sửa!bản!án!sơ!thẩm,!buộc!ông!D1 bồi!thường!7.800.000!đồng!tiền!con!giống!và! 75.400.000!đồng!tiền!mất!thu!nhập.

Tại"phiên"tòa"phúc"thẩm:

Ông Phạm"Văn"H trình bày: Giữ!nguyên!yêu!cầu!kháng!cáo.

Người"bảo"vệ"quyền"và"lợi"ích"hợp"pháp" của"ông"H trình bày: Hợp!đồng! thực!tế!có!xảy!ra,!thiệt!hại!có!xảy!ra,!mất!thu!nhập!là!có!thật!và!được!chính!quyền! địa!phương!xác!nhận!về!việc!ông!H có!hoàn!cảnh!khó!khăn,!ông!H đi!làm!phụ!hồ! 200.000!đồng/ngày.!Từ!những!căn!cứ!trên,!đề!nghị!Hội!đồng!xét!xử!sửa!bản!án!sơ! thẩm,!buộc!ông!D1 bồi!thường!7.800.000!đồng!tiền!con!giống!và!75.400.000!đồng! tiền!mất!thu!nhập.

Ông Hồ"Thanh"D1 trình bày: Không!chấp!nhận!bồi!thường!thiệt!hại,!đề!nghị! Hội!đồng!xét!xử!không!chấp!nhận!kháng!cáo,!giữ!nguyên!bản!án!sơ!thẩm.

- Đại" diện"Viện" kiểm" sát" nhân"dân"tỉnh" Cà"Mau"tham" gia"phiên"tòa" phát" biểu:"

Về!tố!tụng:!Thẩm!phán,!Hội!đồng!xét!xử,!Thư!ký!tiến!hành!đúng!quy!định! pháp!luật!tố!tụng dân!sự;!Các!đương!sự!chấp!hành!đúng!với!quyền!và!nghĩa!vụ! theo!pháp!luật!quy!định.!

Về!nội!dung:!Đề!nghị!Hội!đồng!xét!xử!căn!cứ!khoản!1!Điều!308!Bộ!luật!tố! tụng!dân!sự:!không!chấp!nhận!kháng!cáo!của!ông Phạm!Văn!H, giữ!nguyên!bản!án! dân!sự!sơ!thẩm!số!89/2026/DS-ST ngày!12!tháng!6!năm!2026!của!Tòa!án!nhân!dân! khu!vực!5!- Cà Mau.

NHẬN!ĐỊNH!CỦA!TÒA!ÁN:

[1]!Xét!đơn!kháng!cáo!của!ông Phạm!Văn!H là!nguyên!đơn!nộp!trong!thời! hạn!quy!định!của!pháp!luật.!Về!tố!tụng,!quan!hệ!tranh!chấp,!thời!hiệu!khởi!kiện!và! thẩm!quyền!giải!quyết!đã!được!cấp!sơ!thẩm!xác!định!và!thực!hiện!đúng!theo!quy! định!pháp!luật.

[2] Xét!các!yêu!cầu!kháng!cáo!của!ông Phạm!Văn!H Hội!đồng!xét!xử!thấy! rằng:

[2.1]!Phần!đất!ông!Hồ!Thanh!D1 cho ông H thuê!thuộc!lâm!phần!do!Ban! Quản! lý! rừng! phòng! hộ! Đất! Mũi! quản! lý.! Ông! D1 không! được! giao! khoán! đất,! không!có!quyền!cho!thuê!và!việc!các!bên!xác!lập!hợp!đồng!không!được!Ban!Quản! lý!rừng!phòng!hộ!chấp!thuận.!Do!đó,!cấp!sơ!thẩm!xác!định!hợp!đồng!thuê!đất!giữa! ông H với!ông!D1 vô!hiệu!và!buộc!ông!D1 hoàn!trả!20.000.000!đồng!tiền!thuê!đất! năm!cuối!là!có!căn!cứ.!Phần!này!không!có!kháng!cáo,!kháng!nghị!nên!đã!có!hiệu! lực!pháp!luật.

[2.2]!Đối!với!yêu!cầu!bồi!thường!7.800.000!đồng!tiền!con!giống,!ông!H cung cấp!giấy!xác!nhận!của!cơ!sở!bán!tôm!giống.!Tài!liệu!này!chỉ!chứng!minh!việc!ông! H có!mua!con! giống,!không!chứng!minh!toàn!bộ!số!con!giống!đã!được!thả! vào! phần!đất!thuê,!còn!tồn!tại!tại!thời!điểm!xảy!ra!tranh!chấp!và!bị!thiệt!hại!do!hành!vi! của!ông!D1.!Tại!phiên!tòa!sơ!thẩm,!ông! H cũng!xác!định!khi!rời!vuông!thì!tôm! chưa!đến!kỳ!thu!hoạch!và!không!biết!số!lượng!còn!lại.!Vì!vậy,!chưa!có!căn!cứ!xác! định!thiệt!hại!thực!tế!và!mối!quan!hệ!nhân!quả!giữa!thiệt!hại!với!hành!vi!của!ông! D1.

[2.3]!Đối!với!yêu!cầu!bồi!thường!75.400.000!đồng!tiền!mất!thu!nhập,!ông!H tính! theo! mức! 200.000! đồng/ngày! trong! 377! ngày,! nhưng! không! cung! cấp! được! chứng!cứ!về!thu!nhập!thực!tế!từ!việc!nuôi!tôm!trong!những!năm!trước,!sản!lượng,! chi!phí!đầu!tư!và!khoản!lợi!nhuận!thực!tế!bị!mất.!Việc!lấy!mức!tiền!công!lao!động! tại!địa!phương!(làm!phụ!hồ!mỗi!ngày!200.000!đồng)!làm!căn!cứ!xác!định!thu!nhập! từ!hoạt!động!nuôi!tôm!là!không!phù!hợp.

[2.4]!Mặt!khác,!ông!H không!có!tài!liệu!chứng!minh!ông!D1 trực!tiếp!ngăn! cản!việc!canh!tác.!Ban Q chỉ!xác!định!có!tranh!chấp!đất!giữa!ông!D1 với!ông!T, không!xác!định!ông H hoàn!toàn!không!thể!tiếp!tục!sử!dụng!đất.!Ông!H thừa!nhận! khi!rời!khỏi!vuông!không!lập!biên!bản!giao!trả!đất!và!không!thông!báo!bằng!văn! bản!cho!ông!D1.!Đồng!thời,!khi!giao!kết!hợp!đồng,!ông!H biết!việc!thuê!đất!không! có!sự!đồng!ý!của!Ban Q nhưng!vẫn!thực!hiện!nên!ông!H cũng!có!lỗi!trong!việc!xác! lập!giao!dịch!vô!hiệu.

[2.5]!Theo!khoản!4!Điều!131!Bộ!luật!Dân!sự,!giao!dịch!dân!sự!vô!hiệu!vẫn! có!thể!phát!sinh!trách!nhiệm!bồi!thường!nếu!bên!có!lỗi!gây!thiệt!hại.!Cấp!sơ!thẩm! nhận!định!hợp!đồng!vô!hiệu!nên!không!chấp!nhận!yêu!cầu!bồi!thường!tiền!mất!thu! nhập!là!chưa!đầy!đủ.!Tuy!nhiên,!ông!H không!chứng!minh!được!thiệt!hại!thực!tế,! mức!thiệt!hại,!lỗi!của!ông!D1 và!mối!quan!hệ!nhân!quả!theo!quy!định!tại!Điều!91! Bộ!luật!Tố!tụng!dân!sự!nên!thiếu!sót!này!không!làm!thay!đổi!kết!quả!giải!quyết!vụ! án.

[3]!Từ!những!phân!tích!trên,!không!có!căn!cứ!chấp!nhận!kháng!cáo!của!ông! Phạm!Văn!H;!cần!giữ!nguyên!bản!án!sơ!thẩm!theo!khoản!1!Điều!308!Bộ!luật!Tố! tụng!dân!sự.

[4]!Đề!nghị!của!Đại!diện!Viện!kiểm!sát!tại!phiên!tòa!phúc!thẩm!phù!hợp!với! nhận!định!của!Hội!đồng!xét!xử,!nên!được!chấp!nhận.

Đề!nghị!của!người!bảo!vệ!quyền!và!lợi!ích!hợp!pháp!của!ông!H không phù hợp!với!nhận!định!của!Hội!đồng!xét!xử,!nên!không!được!chấp!nhận.

[5]!Về!án!phí!dân!sự!phúc!thẩm:!Ông!Phạm!Văn!H thuộc!trường!hợp!người! cao!tuổi!và!có!đơn!đề!nghị!miễn!án!phí!nên!được!miễn.

[6]!Các!quyết!định!khác!của!bản!án!sơ!thẩm!không!bị!kháng!cáo,!kháng!nghị! có!hiệu!lực!pháp!luật!kể!từ!ngày!hết!thời!hạn!kháng!cáo,!kháng!nghị.

Vì!các!lẽ!trên,

QUYẾT!ĐỊNH:

Căn! cứ! khoản! 1! Điều! 308! của! Bộ! luật! tố! tụng! dân! sự;! Nghị! quyết! số! 326/2016/UBTVQH14! ngày! 30/12/2016! của! Ủy! ban! Thường! vụ! Quốc! hội! quy! định!về!án!phí,!lệ!phí!Tòa!án.

Không!chấp!nhận!kháng!cáo!của ông Phạm!Văn!H.

Giữ!nguyên!bản!án!dân!sự!sơ!thẩm!số!89/2026/DS-ST ngày!12!tháng!6!năm! 2026!của!Tòa!án!nhân!dân!khu!vực!5!- Cà Mau.

Tuyên!xử:

1.!Chấp!nhận!một!phần!yêu!cầu!khởi!kiện!của!ông!Phạm!Văn!H,!tuyên!bố! hợp!đồng!thuê!đất!giao!khoán!đất!ngày!20/7/2022!(âm!lịch)!giữa!ông!Phạm!Văn!H và ông Hồ!Thanh!D1 là!vô!hiệu.!Buộc!ông!Hồ!Thanh!D1 phải!trả!lại!cho!ông!Phạm! Văn!H số!tiền!thuê!vuông!là!20.000.000!đồng!(Hai!mươi!triệu!đồng).!

Kể!từ!khi!ông!Phạm!Văn!H, bà Trần!Thị!L có!đơn!yêu!cầu!thi!hành!án!nếu! ông Hồ!Thanh!D1 chậm!trả!khoản!tiền!trên!cho!ông!H, bà L, thì ông D1 còn!phải! chịu!thêm!khoản!tiền!lãi!của!số!tiền!phải!thi!hành!án!theo!quy!định!tại!khoản!2! Điều!468!của!Bộ!luật!Dân!sự.

2.!Không!chấp!nhận!một!phần!yêu!cầu!khởi!kiện!của!ông! Phạm!Văn!H về! yêu!cầu!ông!Hồ!Thanh!D1 thanh!toán!tiền!mất!thu!nhập!là!75.400.000!đồng!và!tiền! thả!con!giống!là!7.800.000!đồng.

3.!Chấp!nhận!một!phần!yêu!cầu!phản!tố!của!ông!Hồ!Thanh!D1 về!yêu!cầu! ông Phạm!Văn!H, bà Trần!Thị!L trả!lại!01!máy!bơm!nước.!Buộc!ông!Phạm!Văn!H, bà Trần!Thị!L phải!có!nghĩa!vụ!thanh!toán!cho!ông!Hồ!Thanh!D1 giá!trị!01!máy! bơm!nước!bằng!số!tiền!1.600.000!đồng!(Một!triệu!sáu!trăm!nghìn!đồng).

Kể!từ!khi!ông!Hồ!Thanh!D1 có!đơn!yêu!cầu!thi!hành!án!nếu!ông!Phạm!Văn! H, bà Trần!Thị!L chậm!trả!khoản!tiền!trên cho ông D1, thì ông H, bà L còn!phải! chịu!thêm!khoản!tiền!lãi!của!số!tiền!phải!thi!hành!án!theo!quy!định!tại!khoản!2! Điều!468!của!Bộ!luật!Dân!sự.

4.!Không!chấp!nhận!một!phần!yêu!cầu!yêu!cầu!phản!tố!của!ông! Hồ!Thanh! D1 về!yêu!cầu!ông!Phạm!Văn!H, bà Trần!Thị!L trả!lại!01!bình!gas,!01!cầu!dao! điện,!tiền!thuê!đắp!bờ!bị!bể!với!giá!trị!là!6.600.000!đồng.

5.!Về!án!phí!dân!sự:!

- Án!phí!sơ!thẩm:

Ông Hồ!Thanh!D1 phải!chịu!án!phí!dân!sự!sơ!thẩm!không!có!giá!ngạch!là! 300.000!đồng!và!án!phí!dân!sự!có!giá!ngạch!là 1.330.000!đồng. Ông Hồ!Thanh!D1 đã! dự! nộp! số! tiền! án! phí! 300.000! đồng! theo! biên! lai! thu! số! 0012355! ngày! 21/8/2025 được!đối!trừ!phần!còn!thiếu!ông!D1 tiếp!tục!nộp.

Ông Phạm!Văn!H, bà Trần!Thị!L được!miễn!toàn!bộ!án!phí.

- Án!phí!phúc!thẩm:!Ông!Phạm!Văn!H được!miễn.

Các!quyết!định!khác!của!bản!án!sơ!thẩm!không!bị!kháng!cáo,!kháng!nghị!có! hiệu!lực!pháp!luật!kể!từ!ngày!hết!thời!hạn!kháng!cáo,!kháng!nghị.

Trường"hợp"bản"án"được"thi"hành"theo"quy"định"tại"Điều"2"Luật"Thi"hành"án" dân"sự"thì"người"được"thi"hành"án"dân"sự,"người"phải"thi"hành"án"dân"sự"có"quyền" thỏa"thuận"thi"hành"án,"quyền"yêu"cầu"thi"hành"án,"tự"nguyện"thi"hành"án"hoặc"bị" cưỡng"chế"thi"hành"án"theo"quy"định"tại"Điều"Điều"4,"7,"8,"34,"36"Luật"Thi"hành"án" dân"sự;"thời"hiệu"thi"hành"án"được"thực"hiện"theo"quy"định"tại"Điều"34"Luật"thi" hành"án"dân"sự.

Bản!án!phúc!thẩm!có!hiệu!lực!pháp!luật!kể!từ!ngày!tuyên!án.

Nơi"nhận: