Bản án 751/2025/HC-PT — Hành chính

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:

Thẩm phán – Chủ tọa phiên tòa: Bà Hồ Thị Thanh Thúy

Các Thẩm phán:

Ông Nguyễn Văn Minh

Ông Phan Nhựt Bình

- Thư ký phiên tòa: Ông Phạm Phú Cường - Thư ký Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên tòa: Ông Phạm Công Minh - Kiểm sát viên.

Ngày 17 tháng 6 năm 2025, tại trụ sở Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh, xét xử phúc thẩm công khai vụ án hành chính thụ lý số 1120/2024/TLPT-HC ngày 22 tháng 11 năm 2024 về việc “Khiếu kiện quyết định hành chính về giải quyết khiếu nại và khiếu kiện quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai, thủy lợi”.

Do Bản án hành chính sơ thẩm số 16/2024/HC-ST ngày 13 tháng 9 năm 2024 của Tòa án nhân dân tỉnh Sóc Trăng bị kháng cáo.

Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử phúc thẩm số 733/2025/QĐPT-HC ngày 23 tháng 5 năm 2025, giữa các đương sự:

- Người khởi kiện: Ông Huỳnh Phương A, sinh năm 1980 (có mặt)

Địa chỉ: Ấp X, xã H, huyện C, tỉnh Sóc Trăng

- Người bị kiện:

1. Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C, tỉnh Sóc Trăng

Đại diện theo ủy quyền: Ông Trần Văn H – Phó Chủ tịch (xin xét xử vắng mặt)

2. Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh S

Đại diện theo ủy quyền: Ông Vương Quốc N – Phó Chủ tịch (xin xét xử vắng mặt)

Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp: Ông Nguyễn Văn Đ – Giám đốc Văn phòng đăng ký đất đai tỉnh S

3. Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh S

Đại diện theo ủy quyền: Ông Vương Quốc N – Phó Chủ tịch (xin xét xử vắng mặt)

Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp: Ông Nguyễn Văn Đ – Giám đốc Văn phòng đăng ký đất đai tỉnh S (vắng mặt)

- Người kháng cáo: Người khởi kiện là ông Huỳnh Phương A.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Tại đơn khởi kiện của người khởi kiện và trong quá trình giải quyết vụ án, cũng như tại phiên tòa người khởi kiện trình bày như sau:

Việc xử phạt về hành vi vi phạm hành chính:

- Chuyển đất trồng cây lâu năm sang đất phi nông nghiệp tại khu vực nông thông không được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền cho phép với diện tích là 41,4 m2 tại thửa đất số 1335, tờ bản đồ số 3, toạ lạc tại ấp X huyện C, tỉnh Sóc Trăng.

- Xây dựng nhà ở, cầu, kè, nơi sản xuất và các công trình kiên cố khác không có giấy phép hoạt động trong phạm vi bảo vệ công trình thuỷ lợi mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự với diện tích là 371,6 m2 tại thửa đất số 1335, tờ bản đồ số 3, toạ lạc tại ấp X huyện C tỉnh Sóc Trăng.

Năm 1983, số diện tích trên là kho dự trữ lúa, năm 1993, gia đình ông làm điểm thu mua lúa, đến đầu năm 1999, gia đình ông xây nhà và làm nơi xấy lúa. Trải qua thời gian do ngoài tuyến bao đê Nhà nước không giải toả, gia đình ông bị ảnh hưởng do triều cường nên không thể làm nơi xấy lúa và ngôi nhà đã xuống cấp trầm trọng. Đến ngày 01/12/2022, ông làm đơn có đính kèm hình ảnh ngôi nhà bị xuống cấp gần xập đổ không ở được nữa gửi đến Ủy ban nhân dân xã H xin phép sửa chữa nhà ở nhưng không được Ủy ban nhân dân xã H trả lời cũng như không nhận được văn bản hướng dẫn nào thì ông nghĩ là đã đồng ý cho ông sửa chữa nhà. Đến đầu tháng 03/2023, ông sửa chữa nhà để ở và đến tháng 08/2023 nhà ông sửa chữa gần hoàn thiện (chỉ còn lót gạch nền nhà và trang trí) thì ông nhận được thơ mời đến Ủy ban nhân dân xã H về vấn đề vi phạm hành chính. Việc xác định hành vi vi phạm nêu trên ông không đồng ý vì công trình ông xây dựng đúng theo hiện trạng từ năm 1983 chứ không phải xây dựng lấn ra thêm. Đồng thời phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi mới được quy định này, trong khi đó công trình này ông đã xây dựng từ năm 1983.

Người khởi kiện yêu cầu Toà án giải quyết bao gồm:

- Hủy bỏ Quyết định số 3159/QĐ-UBND ngày 07/12/2023 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C.

- Hủy bỏ Quyết định số 786/QĐ-UBND ngày 24/04/2024 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh S.

* Ngày 22/7/2024, người khởi kiện có đơn khởi kiện bổ sung, yêu cầu Tòa án xem xét, giải quyết :

- Hủy bỏ Quyết định xử phạt vi phạm hành chính số 54/QĐ-XPHC ngày 13/10/2023 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C.

- Hủy bỏ Quyết định đính chính quyết định trong xử phạt vi phạm hành chính số 13/QĐ-ĐC ngày 19/4/2024 của Chủ tịch UBND huyện C.

Tại Văn bản số 1098/UBND-VP ngày 14/8/2024 của người bị kiện Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C, có ý kiến như sau:

Về ý kiến đối với yêu cầu khởi kiện của ông Huỳnh Phương A: Việc Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C ký ban hành Quyết định số 54/QĐ-XPHC ngày 13/10/2023 về xử phạt vi phạm hành chính và Quyết định số 3159/QĐ-UBND ngày 07/12/2023 về việc giải quyết khiếu nại của ông Huỳnh Phương A (lần đầu) là đúng theo quy định pháp luật. Đề nghị Toà án nhân dân tỉnh Sóc Trăng xem xét, không chấp thuận yêu cầu khởi kiện của ông Huỳnh Phương Aơng Anh.

Tại Văn bản số 2497/UBDN – NC ngày 07/8/2024 của người đại diện theo ủy quyền của người bị kiện Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh S, có ý kiến như sau:

Ngày 10/10/2002, hộ bà Lý Thị Mỹ N1 được Ủy ban nhân dân huyện M (nay là huyện C), tỉnh Sóc Trăng ký cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số V 629280, số vào sổ 01781, đối với thửa đất số 126, tờ bản đồ số 03, tọa lạc tại ấp X, xã H, huyện M, tỉnh Sóc Trăng.

Sau đó, bà Lý Thị Mỹ N1 tặng cho hết thửa đất trên cho ông Huỳnh Phương A. Ngày 29/11/2018 Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai huyện C ký chỉnh lý biến động cho ông Huỳnh Phương A và tách thửa đất trên thành 02 thửa đất là thửa 126 và thửa 1335.

Trên phần đất thửa 1335 có nhà và công trình xây dựng trước đây, quá trình sử dụng phần nền, móng và công trình cũ đã xuống cấp do ngập nước. Ngày 01/12/2022, ông Huỳnh Phương A làm đơn tường trình xin được sửa chữa nhà có đính kèm các hình ảnh về ngôi nhà bị xuống cấp và giấy tờ có liên quan về quyền sử dụng đất gửi đến Ban N2 để nhờ gửi đến Ủy ban nhân dân xã H, huyện CThành. Sau khi nhận được Tờ tường trình của ông Huỳnh Phương A, qua nghiên cứu hồ sơ và các giấy tờ có liên quan Ủy ban nhân dân xã H đã ban hành Công văn số 01/UBND ngày 03/01/2023 gửi đến Phòng Kinh tế và Hạ tầng huyện C về việc hỗ trợ Ủy ban nhân dân xã X, giải quyết trường hợp xin phép xây dựng của hộ ông Huỳnh Phương A.

Tháng 3/2023, ông Huỳnh Phương A đã tự ý xây dựng công trình mới trên phần đất tọa lạc tại ấp X, xã H, huyện C, tỉnh Sóc Trăng.

Ngày 24/7/2023, Ủy ban nhân dân xã H tiến hành làm việc và yêu cầu ông Huỳnh Phương A tạm ngưng thi công xây dựng công trình. Ngày 26/7/2023, Ủy ban nhân dân xã H kiểm tra hiện trạng công trình xây dựng của ông Huỳnh Phương A, công trình có quy mô 42m, dài tới kênh X - Sóc Trăng là 18,8m; trên thửa đất có xây dựng 01 căn nhà ngang 9,4m, dài tới kênh là 15,3m; công trình nhà cách đường H là 4,8m; kết cấu cột bê tông cốt thép, tường xây chưa tô, mái tol. Ủy ban nhân dân xã H đề nghị ông Huỳnh Phương A bổ sung đơn xin phép xây dựng và ngưng thi công để Ủy ban nhân dân xã xin ý kiến của cơ quan chuyên môn huyện, sau khi có kết quả sẽ thông tin đến ông Huỳnh Phương A.

Ngày 18/8/2023, ngày 23/8/2023, ngày 28/8/2023 Ủy ban nhân dân xã H và các cơ quan chuyên môn của Ủy ban nhân dân huyện C đã kiểm tra công trình xây dựng và lập biên bản yêu cầu ngưng thi công nhưng ông Huỳnh Phương A không chấp hành và tiếp tục thi công xây dựng công trình.

Ngày 03/10/2023, ông Hàng Phương T, Công chức địa chính - xây dựng của Ủy ban nhân dân xã H lập biên bản vi phạm hành chính số 04/BB-VPHC đối với ông Huỳnh Phương A đã có hành vi vi phạm hành chính. Ông Huỳnh Phương A không thừa nhận nhưng có ký tên vào biên bản và đồng ý ký nhận biên bản vi phạm hành chính. Mặt khác, ông Huỳnh Phương A không có giải trình gì thêm đến người có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính trong thời hạn quy định tại Điều 61, Luật Xử lý vi phạm hành chính năm 2012 (sửa đổi, bổ sung năm 2020).

Ngày 13/10/2023, Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C ký ban hành Quyết định số 54/QĐ-XPHC về xử phạt vi phạm hành chính đối với ông Huỳnh Phương A với nội dung: "Chuyển đất trồng cây lâu năm sang đất phi nông nghiệp tại khu vực nông thôn không được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép với diện tích là 41,4m2 tại thửa đất số 1335, tờ bản đồ số 3, tọa lạc tại ấp X, xã H, huyện C, tỉnh Sóc Trăng; Xây dựng nhà ở, cầu, kè, nơi sản xuất và các công trình kiên cố khác không có giấy phép hoạt động trong phạm vi bảo vệ công trình thuỷ lợi mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự với diện tích là 371,6m2 tại thửa đất số 1335, tờ bản đồ số 3, tọa lạc tại ấp X, xã H, huyện C, tỉnh Sóc Trăng" ngày 17/10/2023 ông Huỳnh Phương A đã ký nhận Quyết định xử phạt trên.

Ngày 19/10/2023, ông Huỳnh Phương A có đơn khiếu nại Quyết định số 54/QĐ-XPHC ngày 13/10/2023 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C về việc xử phạt vi phạm hành chính đối với ông Huỳnh Phương A.

Ngày 07/12/2023, Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C ban hành Quyết định số 3159/QĐ-UBND về việc giải quyết khiếu nại của ông Huỳnh Phương A (lần đầu) với nội dung: Công nhận và giữ nguyên Quyết định số 54/QĐ-XPHC ngày 13/10/2023 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C về việc xử phạt vi phạm hành chính đối với ông Huỳnh Phương A; đồng thời, bác khiếu nại của ông Huỳnh Phương A.

Ông Huỳnh Phương A không đồng ý và khiếu nại Quyết định số 3159/QĐ-UBND ngày 07/12/2023 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C. Ngày 05/01/2024, Ủy ban nhân dân tỉnh S nhận đơn khiếu nại của ông Huỳnh Phương A; căn cứ khoản 2 Điều 21 và Điều 36 Luật Khiếu nại năm 2011 đơn khiếu nại của ông Huỳnh Phương A đủ điều kiện thụ lý và thuộc thẩm quyền giải quyết khiếu nại (lần hai) của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh S.

Ngày 10/01/2024, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh B Quyết định số 44/QĐ-Ủy ban nhân dân giao Thanh tra tỉnh phối hợp với các cơ quan liên quan tiến hành kiểm tra, xác minh, kết luận và kiến nghị việc giải quyết khiếu nại của ông Huỳnh Phương A.

Ngày 13/3/2024, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh B Công văn số 690/UBND-TD giao Chánh Thanh tra tỉnh phối hợp với các cơ quan, đơn vị có liên quan tổ chức đối thoại với ông Huỳnh Phương A.

Ngày 24/4/2024, Chủ tịch Ủy ban nhân dân ban hành Quyết định số 786/QĐ-UBND về việc giải quyết khiếu nại của ông Huỳnh Phương A (lẫn hai) với nội dung: Công nhận và giữ nguyên Quyết định số 3159/QĐ-UBND nêu trên (quá trình giải quyết khiếu nại đã có tổ chức đối thoại, nhưng người khiếu nại không thống nhất); đồng thời, bác khiếu nại của ông Huỳnh Phương A.

Như vậy, Quyết định số 54/QĐ-XPHC ngày 13/10/2023 của Chủ tịch UBND huyện C về việc xử phạt vi phạm hành chính đối với ông Huỳnh Phương A là đúng quy định tại điểm a khoản 2 Điều 11 Nghị định số 91/2019/NĐ-CP ngày 19/11/2019 của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 04/2022/NĐ-CP ngày 06/01/2022 của Chính phủ về sửa đổi, bổ sung một số điều của các Nghị định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai, tài nguyên nước và khoáng sản; khí tượng thuỷ văn; đo đạc và bản đồ) và điểm b khoản 7 Điều 24 Nghị định số 03/2022/NĐ-CP ngày 06/01/2022 của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng, chống thiên tai, thuỷ lợi; đê điều.

Mặt khác, Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C ban hành Quyết định số 3159/QĐ- UBND về việc giải quyết khiếu nại của ông Huỳnh Phương A (lần đầu) với nội dung: Công nhận và giữ nguyên Quyết định số 54/QĐ-XPHC ngày 13/10/2023 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C về việc xử phạt vi phạm hành chính đối với ông Huỳnh Phương A; đồng thời, bác khiếu nại của ông Huỳnh Phương A là có căn cứ, đúng thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật.

Từ căn cứ trên, việc Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh S ký ban hành Quyết định số 786/QĐ-UBND ngày 24/4/2024 về việc giải quyết khiếu nại của ông Huỳnh Phương A (lần hai) với nội dung: Công nhận và giữ nguyên Quyết định số 3159/QĐ-UBND nêu trên (quá trình giải quyết khiếu nại đã có tổ chức đối thoại, nhưng người khiếu nại không thống nhất); đồng thời, bác khiếu nại của ông Huỳnh Phương A là có căn cứ, đúng quy định pháp luật.

Ngoài ra, ông Huỳnh Phương A đã tự ý xây dựng nhà ở, cầu, kè, nơi sản xuất và các công trình kiên cố khác, đã được các cơ quan có thẩm quyền yêu cầu ngưng thi công và rà soát nhiều lần, không có tình tiết mới hoặc chứng cứ nào khác làm thay đổi kết quả giải quyết trước đó. Do vậy, không có cơ sở để xem xét nội dung huỷ bỏ Quyết định số 786/QĐ-UBND theo yêu cầu của ông Huỳnh Phương A.

Việc ông Huỳnh Phương A khởi kiện, yêu cầu hủy bỏ Quyết định số 786/QĐ- UBND ngày 24/4/2024 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh S là không có cơ sở. Người đại diện theo ủy quyền của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh đề nghị Toà án nhân dân tỉnh Sóc Trăng xem xét, không chấp thuận.

Tại Bản án hành chín h sơ thẩm số 16/2024/HC-ST ngày 13 tháng 9 năm 2024 của Tòa án nhân dân tỉnh Sóc Trăng đã quyết định:

1. Bác yêu cầu khởi kiện của người khởi kiện ông Huỳnh Phương A về việc yêu cầu như sau:

- Hủy bỏ Quyết định số 3159/QĐ-UBND ngày 07/12/2023 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C về việc giải quyết khiếu nại của ông Huỳnh Phương A (Lần đầu).

- Hủy bỏ Quyết định số 786/QĐ-UBND ngày 24/04/2024 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh S về giải quyết khiếu nại của ông Huỳnh Phương A (Lần hai).

- Hủy bỏ Quyết định xử phạt vi phạm hành chính số 54/QĐ-XPHC ngày 13/10/2023 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân Ủy ban nhân dân huyện C.

- Hủy bỏ Quyết định số 13/QĐ-ĐC ngày 19/4/2024 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện C đính chính quyết định trong xử phạt vi phạm hành chính.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn quyết định về án phí và quyền kháng cáo.

Ngày 25/9/2024, người khởi kiện ông Huỳnh Phương A có đơn kháng cáo toàn bộ bản án hành chính sơ thẩm.

Tại phiên tòa phúc thẩm:

Người khởi kiện giữ nguyên yêu cầu khởi kiện và yêu cầu kháng cáo, đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm sửa bản án sơ thẩm, chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của người khởi kiện.

Quan điểm của đại diện Viện kiểm sát tham gia phiên tòa:

Về tố tụng: Hội đồng xét xử và những người tham gia tố tụng tại phiên tòa đã thực hiện đúng theo quy định pháp luật.

Về nội dung: Tòa án cấp sơ thẩm xử có căn cứ, đúng pháp luật. Tại phiên tòa phúc thẩm, người khởi kiện kháng cáo nhưng không cung cấp được tài liệu, chứng cứ nào mới chứng minh nên đề nghị Hội đồng xét xử bác kháng cáo và giữ nguyên bản án sơ thẩm.