Bản án 74/2025/DS-PT — Tranh chấp về quyền sở hữu và các quyền khác đối với tài sản

[1] Quan hệ tranh chấp giữa các bên đã được Tòa án cấp sơ thẩm xác định theo đúng quy định của pháp luật; đơn kháng cáo quá hạn của bà Nguyễn Thị T1 có lý do chính đáng nên đã được Tòa án nhân dân tỉnh Lâm Đồng chấp nhận tại Quyết định chấp nhận việc kháng cáo quá hạn số 02/2025/QĐ-PT ngày 25/02/2025; thủ tục kháng cáo được thực hiện đúng theo quy định tại các Điều 271, 272 Bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015 nên đủ điều kiện để Hội đồng xét xử xem xét giải quyết theo thủ tục phúc thẩm.

[2] Qua xem xét thì thấy rằng:

[2.1] Theo hồ sơ vụ án thể hiện: bà Nguyễn Thị T trình bày từ khoảng tháng 01/2020 tới đầu năm 2021 có nhờ bà Nguyễn Thị T1 đứng ra chơi 04 dây huê và bà đã đưa tiền cho bà T1 để đóng giùm cả 04 dây huê này. Đến khoảng năm 2021 thì bà T1 thông báo cho bà các dây huê ngừng chơi và bà T1 tính toán tiền huê đã nhận của bà. Nay bà T yêu cầu bà T1 trả cho bà số tiền hai bên đã chốt là 515.000.000đ. Bà T1 cho rằng bà và bà T chỉ cùng nhau chơi huê với nhà cái ở Đ, toàn bộ số tiền bà T khởi kiện là không đúng, do tình hình dịch Covid nên các dây huê bị ngưng chứ nhà cái không xù của ai dây huê nào.

[2.2] Xét thấy, việc các bên thỏa thuận chơi huê với nhau không được thể hiện bằng văn bản, quá trình giải quyết vụ án tại giai đoạn sơ thẩm thì bà Thủy cung C chứng cứ là Vi bằng số 1423/2021/VB-TPL do Thừa phát lại thành phố Đ lập ngày 04/11/2021 thể hiện nội dung “Bà T1 là người nhận tiền từ bà T, bà T1 trực tiếp đem lên Đ chơi huê với bà K...mỗi lần 7.400.000đ...bà T1 được bà K cho 5.000đ-10.000đ/1.000.000đ. Bà T và bà T1 đã ngồi tính sổ với nhau chốt số tiền bà T đã đưa cho bà T1 chơi huê giùm là 515.000.000đ. Khi bà T1 đem sổ lên tính với bà K thì bà K không đồng ý số tiền chốt lại là 515.000.000đ...”. Ngoài vi bằng nói trên thì nguyên đơn không cung cấp được các tài liệu, chứng cứ nào khác thể hiện việc giao nhận tiền với bà T1 hay nhờ bà T1 đóng huê. Trong khi đó bà T1 trình bày bà T có lên Đ gặp chủ cái huê là bà Phạm Thị Minh K trước khi chơi huê và việc tính toán huê do bà T và chủ cái huê làm việc với nhau, bà không liên quan gì đến việc đóng huê. Như vậy, lời trình bày giữa các đương sự có sự mâu thuẫn, cấp sơ thẩm chưa tiến hành đối chất giữa bà T và bà T1 để làm rõ mâu thuẫn này, chưa yêu cầu các đương sự cung cấp chứng cứ chứng minh cho lời trình bày của mình mà chỉ căn cứ vào vi bằng do bà Thủy cung C; trong khi đó cũng chưa có cơ sở để xác định những lời nói thu âm sau đó được thể hiện bằng văn bản của vi bằng này là của bị đơn; cấp sơ thẩm lại sử dụng tài liệu này làm chứng cứ để buộc bà T1 phải có trách nhiệm trả cho bà T số tiền 515.000.000đ là chưa đủ cơ sở vững chắc.

[2.3] Ngoài ra, tại đơn giải trình ghi ngày 01/12/2021 (BL 52) thể hiện nội dung: “...Việc bà T tham gia đóng huê cho bà K là hoàn toàn tự nguyện, tự giác và do hai bên tự thực hiện với nhau, bản thân tôi hoàn toàn không có liên quan gì. D chỉ có một vài lần, do bận công việc, bà T có đưa tiền nhờ tôi đóng giúp tiền huê cho bà K (nhân dịp tôi lên Đ đóng tiền huê cho bà K). Vậy tôi làm đơn tường trình sự việc nêu trên là hoàn toàn đúng sự thật, nếu có gì sai trái, tôi xin cam kết hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật. Vì điều kiện tuổi già, sức yếu ốm đau, bênh tật và đặc biệt trong hoàn cảnh dịch Covid 19, tôi làm đơn này xin được vắng mặt tại các buổi đối chất, các phiên họp công khai chứng cứ, hoà giải và các phiên toà xét xử vụ án..”, phía dưới có chữ ký và ghi họ tên Nguyễn Thị T1. Tuy nhiên tại đơn kháng cáo ngày 09/12/2024 bà T1 trình bày “...Ngoài ra tôi không có đơn xin vắng mặt theo nội dung tại mục số [2] tại phần nhận định của Tòa án. Do đó việc Tòa án dựa vào nội dung tự khai và đơn xin vắng mặt không phải do tôi lập và ký để xét xử vụ án trên là vi phạm thủ tục tố tụng...”. Nội dung này cũng cần được làm rõ.

[2.4] Tại đơn khởi kiện ghi ngày 12/7/2021 của bà Nguyễn Thị T, đơn trình bày cũng như các bản tự khai, đơn kháng cáo của bà Nguyễn Thị T1 đều thể hiện bà T1 có địa chỉ tại số D, thôn P, xã H, huyện Đ, tỉnh Lâm Đồng. Toà án cấp sơ thẩm đã thực hiện tống đạt trực tiếp cho bị đơn Giấy triệu tập số 511/GTT-TA ngày 18/11/2021 tại địa chỉ 0 P, H, Đ, Lâm Đồng vào lúc 12 giờ 30 phút ngày 22/11/2021 (BL71). Tuy nhiên sau đó các văn bản tố tụng khác như Thông báo về phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và hoà giải ngày 28/12/2023 (BL 96-99), Quyết định đưa vụ án ra xét xử số 04/2024/QĐXXST-DS ngày 15/01/2024 của Tòa án nhân dân huyện Đức Trọng, tỉnh Lâm Đồng (BL 107-110) Toà án cấp sơ thẩm lại thực hiện niêm yết tại địa chỉ số D, thôn P, xã H, huyện Đ, tỉnh Lâm Đồng là không đúng địa chỉ nơi cư trú của bà T1. Đồng thời, tại các biên bản niêm yết công khai các văn bản tố tụng như Thông báo về thời gian, địa điểm mở lại phiên toà số 06/2024/TB-TA ngày 06/5/2024 (BL116-118), Thông báo cung cấp địa chỉ của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan số 01/2024/TB-TA ngày 17/9/2024 (BL135-137), Thông báo về thời gian, địa điểm mở lại phiên toà số 14/2024/TB-TA ngày 27/9/2024 (BL139-141), Toà án cấp sơ thẩm chỉ thực hiện việc niêm yết tại địa chỉ 04/11, thôn P, xã H, huyện Đ và tại trụ sở Ủy ban nhân dân xã H, huyện Đ, tỉnh Lâm Đồng mà không thực hiện niêm yết tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Đức Trọng, tỉnh Lâm Đồng là chưa đúng theo quy định tại Điều 179 Bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015.

[3] Do Tòa án cấp sơ thẩm vi phạm thủ tục tố tụng; chưa thu thập đầy đủ các tài liệu chứng cứ liên quan đến tranh chấp của các bên nên cần chấp nhận kháng cáo của bà T1, hủy phần giải quyết buộc bà T1 phải trả cho bà T số tiền 515.000.000đ của Bản án sơ thẩm, chuyển hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân dân huyện Đức Trọng để giải quyết lại theo đúng quy định của pháp luật.

[4] Phần đình chỉ giải quyết đối với yêu cầu 217.000.000đ của Bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

[5] Về án phí: Do huỷ án sơ thẩm nên bà Nguyễn Thị T1 không phải chịu án phí Dân sự phúc thẩm. Án phí Dân sự sơ thẩm sẽ được Tòa án cấp sơ thẩm xem xét khi giải quyết lại vụ án.