Bản án 72/2023/HSST — Hình sự

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN TAM BÌNH, TỈNH VĨNH LONG

- Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Nguyễn Văn Bảo

Các Hội thẩm nhân dân:

1. Ông Nguyễn Hoàng Tiến

2. Bà Nguyễn Thị Kim Thanh

- Thư ký phiên tòa: Bà Sơn Thị Chanh Thu – Thư ký Tòa án nhân dân huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Tam Bình tham gia phiên tòa: Ông Dương Hoàng Anh - Kiểm sát viên.

Ngày 11 tháng 09 năm 2023 tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long xét xử sơ thẩm công khai vụ án hình sự thụ lý số: 55/2023/TLST-HS, ngày 03 tháng 07 năm 2023 theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số: 55/2023/QĐXXST-HS ngày 25/07/2023 và Quyết định hoãn phiên tòa số 02/2023/HSST-QĐ, ngày 16/08/2023 đối với bị cáo: Nguyễn Minh C, sinh ngày 27/07/1985, nơi sinh tại tỉnh Vĩnh Long; nơi đăng ký hộ khẩu thường trú: ấp A, xã B, huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long; nghề nghiệp: Không; trình độ học vấn: 03/12; dân tộc: Kinh; giới tính: Nam; tôn giáo: Không; quốc tịch: Việt Nam; con ông Nguyễn Văn B, sinh năm 1963 và bà Phạm Thị Bé B, sinh năm 1964; Anh, chị em ruột: 03 người (01 nữ, 02 nam), nhỏ sinh năm 1990, lớn sinh năm 1983; có vợ là Dương Thị N (đã ly hôn) và con Nguyễn Khả K, sinh năm 2009; tiền án, tiền sự: Không. Về nhân thân: Ngày 13/01/2011, bị Ủy ban nhân dân tỉnh Vĩnh Long ra quyết định đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc có thời hạn 06 tháng về hành vi “Gây rối trật tự công cộng”, đã chấp hành xong; Ngày 21/01/2021, bị Công an xã Song Phú, huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long xử phạt vi phạm hành chính với số tiền 3.500.000đ về hành vi “Hủy hoại tài sản”, đã nộp phạt xong ngày 23/02/2021. Bị cáo bị tạm giữ, tạm giam từ ngày 16/02/2023 đến ngày 11/05/2023 được tại ngoại, đến ngày 16/08/2023 thì bị bắt tạm giam cho đến nay, có mặt tại phiên tòa.

- Người đại diện hợp pháp cho bị cáo:

Bà Phạm Thị Bé B, sinh năm 1964 (mẹ bị cáo, xin vắng)

Địa chỉ: ấp A, xã B, huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long

- Người bị hại:

Ông Nguyễn Văn B, sinh năm 1963 (xin vắng)

Địa chỉ: ấp A, xã B, huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án:

1/Bà Nguyễn Thị Đ, sinh năm 1960 (xin vắng)

2/Bà Nguyễn Thị S, sinh năm 1962 (xin vắng)

Địa chỉ: ấp A, xã B, huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long

- Người làm chứng: Anh Phạm Hoàng K, sinh năm 1976 (xin vắng)

Địa chỉ: ấp A, xã B, huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long

- Người bào chữa cho bị cáo: Ông Nguyễn Khắc H - Văn phòng Luật sư Nguyễn Khắc H thuộc Đoàn Luật sư tỉnh Vĩnh Long (có mặt).

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Vào khoảng 09 giờ, ngày 16/02/2023, Nguyễn Minh C, sinh ngày 27/07/1985, ngụ ấp Phú Hữu Yên, xã Song Phú, huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long đi từ nhà ra khu vực mồ mã trên phần đất của cha ruột là ông Nguyễn Văn B, sinh năm 1963, ngụ ấp Phú Hữu Yên, xã Song Phú, huyện Tam Bình rồi dùng mảnh đá hoa cương đập phá phần mồ mả của cô ruột tên Nguyễn Thị Đ, sinh năm 1956, bệnh chết năm 1975 rồi mang hộp kính thủy tinh đựng hài cốt của bà Đ mang ra khu vực ruộng lúa đã thu hoạch xong của ông B, C dùng hột quẹt gas mang theo và rơm có sẵn ở ruộng lúa đốt hài cốt của bà Đ, sau khi đốt xong thì C bỏ về nhà. Lúc này, anh Phạm Hoàng Kha đi ruộng ở gần đó nhìn thấy nên đi báo cho bà Nguyễn Thị Sáu là em ruột của bà Đ biết sự việc. Bà Sáu điện thoại cho ông Nguyễn Văn B biết nên ông B ra đến phần mồ mả của bà Đ kiểm tra và trình báo sự việc với Công an, cùng ngày 16/02/2023, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Tam Bình ra quyết định tạm giữ hình sự đối với Nguyễn Minh C để tiến hành điều tra sự việc. Ngày 20/02/2023, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Tam Bình ra Quyết định khởi tố vụ án, quyết định khởi tố bị can và ra Lệnh tạm giam đối với Nguyễn Minh C về tội “Xâm phạm mồ mã, hài cốt” theo quy định tại khoản 1 Điều 319 của Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.

Tại Bản cáo trạng số: 56/CT-VKSTB ngày 28/06/2023 của Viện kiểm sát nhân dân huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long đã truy tố bị cáo Nguyễn Minh C về tội “Xâm phạm mồ mã, hài cốt” theo quy định tại khoản 1 Điều 319 Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.

Quan điểm của Kiểm sát viên tại phiên tòa: Sau khi kiểm tra đầy đủ các tài liệu, chứng cứ và các tình tiết khác của vụ án, bị cáo Nguyễn Minh C đã thừa nhận hành vi phạm tội do bị cáo gây ra như nội dung Bản Cáo trạng đã nêu, phù hợp với các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ, nên có đủ cơ sở để kết luận bị cáo Nguyễn Minh C đã phạm tội “Xâm phạm mồ mã, hài cốt” theo quy định tại khoản 1 Điều 319 Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017. Tuy nhiên, khi lượng hình cần xem xét cho bị cáo được hưởng tình tiết giảm nhẹ là bị cáo phạm tội lần đầu thuộc trường hợp ít nghiêm trọng; bị cáo là người có bệnh bị hạn chế khả năng nhận thức, khả năng điều khiển hành vi; trong quá trình điều tra cũng như tại phiên tòa bị cáo thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, nên đề nghị Hội đồng xét xử căn cứ khoản 1 Điều 319; điểm i, q, s khoản 1 Điều 51, Điều 38 Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017 xử phạt bị cáo Nguyễn Minh C mức án từ 06 tháng đến 09 tháng tù. Thời hạn tù tính từ ngày 16/08/2023, được trừ thời gian tạm giữ, tạm giam từ ngày 16/02/2023 đến ngày 11/05/2023.

Về trách nhiệm dân sự: Bị hại, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án không yêu cầu bị cáo bồi thường nên không đặt ra giải quyết.

Về xử lý vật chứng: Tịch thu tiêu hủy 01 chai nhựa đã qua sử dụng không rõ nhãn hiệu, không có nắp và bị biến dạng kích thước 11cm x 9cm x 32cm; 01 hộp quẹt gas màu vàng đã qua sử dụng.

Quan điểm của người bào chữa cho bị cáo Nguyễn Minh C trình bày: Thống nhất Cáo trạng của Viện kiểm sát đã truy tố, bị cáo phạm tội nhưng có nhiều tình tiết giảm nhẹ như phạm tội lần đầu thuộc trường hợp ít nghiêm trọng; bị cáo là người có bệnh bị hạn chế khả năng nhận thức, khả năng điều khiển hành vi; trong quá trình điều tra cũng như tại phiên tòa bị cáo thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải nên đề nghị Hội đồng xét xử xem xét áp dụng Điều 54 của Bộ luật hình sự xử phạt bị cáo mức án cải tạo không giam giữ.

Tại phiên tòa, bị cáo Nguyễn Minh C đã khai nhận hành vi phạm tội như Cáo trạng truy tố, bị cáo không có ý kiến tranh tụng gì và nói lời sau cùng là xin được hưởng án treo để về lo cho cha mẹ già và lo cho con ăn học.

- Trong biên bản ghi lời khai ngày 30/03/2023 và trong đơn xin xét xử vắng mặt ngày 01/08/2023, đại diện hợp pháp cho bị cáo bà Phạm Thị Bé B trình bày: Do bị bệnh mổ sạn thận nên không đi dự Tòa được nên xin vắng mặt, đề nghị Hội đồng xét xử xử theo quy định của pháp luật và không yêu cầu bị cáo bồi thường gì.

- Trong biên bản ghi lời khai ngày 19/06/2023 và trong đơn xin xét xử vắng mặt ngày 01/08/2023, bị hại ông Nguyễn Văn B trình bày: Do bị bệnh nên không đi dự Tòa được nên xin vắng mặt, đề nghị Hội đồng xét xử xử theo quy định của pháp luật.

- Trong biên bản ghi lời khai ngày 19/07/2023 và trong đơn xin xét xử vắng mặt ngày 01/08/2023, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án bà Nguyễn Thị Đoạn, Nguyễn Thị Sáu trình bày: Do bị bệnh nên không đi dự Tòa được nên xin vắng mặt, đề nghị Hội đồng xét xử xử theo quy định của pháp luật, không yêu cầu bị cáo bồi thường gì hết.

- Trong biên bản ghi lời khai ngày 17/02/2023 và trong đơn xin xét xử vắng mặt ngày 03/08/2023, người làm chứng anh Phạm Hoàng Kha trình bày: Tôi thấy C gom rơm lại thành 01 đống sau đó đổ hài cốt xuống đống rơm và lấy hột quẹt gas đốt hài cốt. Anh bận công việc nên không dự phiên Tòa được, giữ nguyên các lời khai tại cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Tam Bình.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1]. Về hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan điều tra Công an huyện Tam Bình, Điều tra viên, Viện kiểm sát nhân dân huyện Tam Bình, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật tố tụng hình sự. Quá trình điều tra bị cáo, bị hại, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án, người làm chứng và tại phiên tòa không ai có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

Đối với việc vắng mặt của người tham gia tố tụng: Tòa án đã tống đạt hợp lệ giấy triệu tập tham gia phiên tòa nhưng tại phiên tòa, bị hại, người đại diện hợp pháp cho bị cáo, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án, người làm chứng xin vắng mặt và những người tham gia tố tụng này đã có lời khai thể hiện rõ trong hồ sơ vụ án và việc vắng mặt của họ không gây trở ngại cho việc xét xử. Vì vậy, Hội đồng xét xử căn cứ Điều 292, 293 Bộ luật tố tụng hình sự vẫn tiến hành xét xử vắng mặt những người tham gia tố tụng này.

[2]. Đánh giá về năng lực chịu trách nhiệm hình sự, tính chất, mức độ, hậu quả của hành vi phạm tội của bị cáo: Sau khi bị cáo thực hiện hành vi phạm tội, trong quá trình điều tra, Nguyễn Minh C có biểu hiện bệnh tâm thần nên ngày 15/03/2023 Cơ quan cảnh sát điều tra Công an huyện Tam Bình ra Quyết định trưng cầu giám định Viện pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa giám định tâm thần đối với Nguyễn Minh C. Tại kết luận giám định pháp y tâm thần số 343, ngày 22/05/2023 của Viện pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa kết luận:

Về y học: Trước, trong, sau khi gây án và hiện nay: Đương sự bị bệnh Rối loạn nhân cách cảm xúc không ổn định loại xung động (F60.30-ICD.10).

Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi:

+ Tại thời điểm gây án: Đương sự bị hạn chế khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.

+ Hiện nay: Đương sự đủ khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.

Tại phiên tòa bị cáo thừa nhận hành vi phạm tội của mình, khi thực hiện bị cáo cũng biết được việc đốt rơm sẽ cháy lan nên bị cáo dùng nước tưới xung quanh vị trí đốt hài cốt, cho thấy bị cáo nhận thức được hành vi phạm tội của mình. Như vậy, theo quy định tại Điều 21 của Bộ luật hình sự thì trường hợp của bị cáo vẫn phải chịu trách nhiệm hình sự.

[3]. Hành vi đập và đốt hài cốt của bị cáo đã xâm phạm đến trật tự, an toàn đối với phần mộ của người chết, xâm phạm đến phong tục, tập quán, truyền thống của dân tộc Việt Nam. Hành vi này không những vi phạm pháp luật hình sự mà còn vi phạm giá trị đạo đức, đạo lý làm người và còn gây ảnh hưởng đến tình hình an ninh trật tự xã hội tại địa phương.

Xét về nguyên nhân, điều kiện phạm tội của bị cáo, Hội đồng xét xử nhận thấy: Do bị bệnh Rối loạn nhân cách cảm xúc không ổn định loại xung động, nghĩ xương cốt người chết là cô ruột bị cáo bị lạnh nên bị cáo đập mộ, đốt hài cốt rồi đem vào nhà thờ nên vào khoảng 09 giờ, ngày 16/02/2023, Nguyễn Minh C, sinh ngày 27/07/1985, ngụ ấp A, xã B, huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long đi từ nhà ra khu vực mồ mã trên phần đất của cha ruột là ông Nguyễn Văn B, sinh năm 1963, ngụ ấp A, xã B, huyện Tam Bình rồi dùng mảnh đá hoa cương đập phá phần mồ mả của cô ruột tên Nguyễn Thị Đ, sinh năm 1956, bệnh chết năm 1975 rồi mang hộp kính thủy tinh đựng hài cốt của bà Đ mang ra khu vực ruộng lúa đã thu hoạch xong của ông B, C dùng hột quẹt gas mang theo và rơm có sẵn ở ruộng lúa đốt hài cốt của bà Đ.

Xét về nhân thân, tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự của bị cáo, Hội đồng xét xử nhận thấy: Trước khi phạm tội, bị cáo không có tiền án, tiền sự. Bị cáo không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự. Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Bị cáo phạm tội lần đầu và thuộc trường hợp ít nghiêm trọng; bị cáo là người có bệnh bị hạn chế khả năng nhận thức, khả năng điều khiển hành vi của mình; trong quá trình điều tra cũng như tại phiên tòa bị cáo thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải; bị cáo có trình độ học vấn thấp (03/12), nhận thức còn hạn chế nên được hưởng các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự này được quy định tại điểm i, q, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật hình sự. Tuy nhiên bị cáo có nhân thân xấu, 01 lần bị đưa vào cơ sở giáo dục về hành vi “Gây rối trật tự công cộng” và 01 lần bị xử phạt hành chính về hành vi “Hủy hoại tài sản”. Do đó cần xem xét xử phạt bị cáo một mức án tương xứng với hành vi phạm tội của bị cáo để răn đe giáo dục và phòng ngừa chung cho xã hội.

Tại tòa hôm nay, bị cáo thừa nhận toàn bộ hành vi phạm tội của mình như Cáo trạng đã truy tố và lời luận tội của vị đại diện Viện kiểm sát. Lời thừa nhận của bị cáo tại phiên tòa phù hợp với lời khai trước đây của bị cáo tại cơ quan điều tra, phù hợp với lời khai của các bị hại, những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án, người làm chứng và các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án nhưbiên bản khám nghiệm hiện trường, biên bản trích hình và các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án.

Đối chiếu hành vi phạm tội của bị cáo vừa nêu trên với các quy định của Bộ luật hình sự thì bị cáo Nguyễn Minh C đã phạm tội “Xâm phạm mồ mả, hài cốt”. Viện kiểm sát nhân dân huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long truy tố bị cáo theo quy định tại khoản 1 Điều 319 của Bộ luật hình sự là có căn cứ, đúng người, đúng tội, đúng quy định của pháp luật.

[4]. Về trách nhiệm dân sự: Bị hại, những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án không yêu cầu bị cáo phải bồi thường về vật chất hoặc tinh thần nên không đặt ra giải quyết.

[5]. Về xử lý vật chứng: 01 chai nhựa đã qua sử dụng không rõ nhãn hiệu, không có nắp và bị biến dạng kích thước 11cm x 9cm x 32cm; 01 hộp quẹt gas màu vàng bị cáo dùng vào việc phạm tôi, không còn giá trị sử dụng nên tịch thu tiêu hủy.

[6]. Về án phí: Bị cáo phải chịu án phí theo quy định của pháp luật.

[7]. Xét lời trình bày của người bào chữa cho bị cáo tại phiên tòa, một phần phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử nên được chấp nhận.

Vì các lẽ trên,