Bản án 69/2025/HNGĐ-ST — Tranh chấp về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện ngày 21/5/2025, bản tự khai nguyên đơn chị Cao Thị H trình bày: Chị và anh Hà Văn T trước đây là vợ chồng hợp pháp. Tuy nhiên, trong quá trình chung sống đã xảy ra nhiều mâu thuẫn. Do đó, anh chị đã ly hôn theo Bản án số 88/2022/HNGĐ-ST ngày 30/11/2022 của Toà án nhân dân huyện Cẩm Thuỷ. Tại bản án đã Quyết định về nuôi con chung như sau: “Giao cháu Hà Phương, sinh ngày 22/6/2013 cho anh T trực tiếp nuôi dưỡng đến khi cháu Phương đủ tuổi thành niên, giao cháu Hà Quỳnh Chi, sinh ngày 28/02/2016 cho chị H tiếp nuôi dưỡng cho đến khi con đủ tuổi thành niên. Về cấp dưỡng nuôi con chị H và anh T không yêu cầu giải quyết”.

Thời điểm vợ chồng ly thân chị đã đón cháu Hà Phương về chung sống cùng chị và bà ngoại tại thôn Cánh Én, xã Cẩm Thành. Sau khi vợ chồng ly hôn và Bản án có hiệu lực pháp luật anh T đi làm ăn xa không đón cháu Hà Phương về để nuôi dưỡng, cháu ở cùng mẹ, anh T cũng không hỗ trợ về việc nuôi cháu Phương, hàng tháng không chu cấp cho chị H và bà ngoại nuôi dưỡng cháu. Thời gian cháu sống cùng chị và bà ngoại anh T cũng không quan tâm hỏi thăm cháu, thỉnh thoảng có về nhà tại xã Cẩm Liên nhưng cũng không đến thăm cháu Phương. Để đảm bảo cho cháu phát triển và được chăm sóc nuôi dưỡng tốt, đồng thời đảm bảo về mặt giấy tờ liên quan đến học hành của cháu. Nay chị yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con đối với cháu Hà Phương, không yêu cầu anh T cấp dưỡng nuôi con chung.

Bị đơn anh Hà Văn T vắng mặt nên không có ý kiến trình bày. Tòa án đã xác minh, tiến hành tống đạt, niêm yết các văn bản tố tụng đảm bảo quy định của pháp luật.

Tại biên Bản xác minh ngày 02/7/2025 tại gia đình anh Hà Văn T ở Thôn Ninh Sơn, xã Cẩm Thạch, tỉnh Thanh Hóa, anh Hà Thái Huy là em trai anh T cho biết: Hiện anh T đang đi làm ăn trong Đồng Nai, không có mặt tại địa phương. Gia đình cũng không rõ địa chỉ cụ thể của anh T. Bố mẹ anh T cũng không có nhà. Cháu Hà Phương, sinh ngày 22/6/2013 là con chung của anh T và chị H, hiện nay cháu đang ở cùng mẹ là chị Cao Thị H, tại thôn Cánh Én, xã Cẩm Thạch, tỉnh Thanh Hóa.

Tại Biên bản xác minh ngày, 02/7/2025 với Trưởng thôn Cánh Én, xã Cẩm Thạch và bà Hà Thị Tìm (mẹ đẻ chị H) xác nhận chị Cao Thị H có hộ khẩu thường trú tại thôn Cánh Én, xã Cẩm Thạch, tỉnh Thanh Hóa. Từ khi chị H và anh T ly hôn đến nay, cháu Hà Phương, sinh ngày 22/6/2013 và cháu Hà Quỳnh Chi, sinh ngày 28/02/2016 đang ở cùng chị H và mẹ đẻ chị H tại thôn Cánh Én, xã Cẩm Thạch. Hiện nay chị H đang đi làm ăn nhưng vẫn thường xuyên về nhà và gửi tiền về chăm nuôi các cháu. Bà ngoại các cháu luôn luôn hỗ trợ chị H trong việc nuôi dạy và chăm sóc các cháu học hành và phát triển tốt.

Ngày 24/6/2025 cháu Hà Phương trình bày nguyện vọng muốn ở với mẹ là chị Cao Thị H.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 12 – Thanh Hoá: Việc T theo pháp luật tố tụng của Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký phiên tòa và của người tham gia tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án kể từ khi thụ lý cho đến trước thời điểm mở phiên toà, Hội đồng xét xử đã thực hiện đầy đủ các quy định của Bộ luật tố tụng dân sự. Đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng các Điều 28, Điều 35, Điều 39, khoản 1 Điều 227; Điều 228; 238 và Điều 273 Bộ luật tố tụng Dân sự; các Điều 58, 69, 70, 81, 82, 83, khoản 1, khoản 2, khoản 3 Điều 84 Luật Hôn nhân và Gia đình; khoản 1 Điều 26 Nghị Quyết 326/2016/UBTVQH ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý án phí, lệ phí, chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Buộc bị đơn phải chịu án phí theo quy định của pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, kết quả tranh tụng tại phiên tòa; căn cứ vào các quy định của pháp luật. Hội đồng xét xử nhận định:

Tuy nhiên sau khi án có hiệu lực pháp luật, anh Hà Văn T không thực hiện nghĩa vụ nuôi con và chăm sóc con là cháu Hà Phương. Từ khi chị H và anh T ly hôn đến nay, cháu Hà Phương, sinh ngày 22/6/2013 và cháu Hà Quỳnh Chi, sinh ngày 28/02/2016 đang ở cùng chị H và mẹ đẻ chị H tại thôn Cánh Én, xã Cẩm Thạch, anh T không thăm nom, chăm sóc con chung. Nay cháu Hà Phương có đơn trình bày nguyện vọng được ở với mẹ. Mặt khác quá trình giải quyết vụ án Tòa án đã tiến hành xác minh và xác định hiện anh Hà Văn T không có mặt tại địa phương, do đó việc giao cháu Hà Phương cho chị H nuôi dưỡng là cần thiết, nhằm đảm bảo điều kiện được chăm sóc, nuôi dưỡng, học hành và phát triển của cháu Hà Phương.

Chị H không yêu cầu anh T cấp dưỡng nuôi con nên không xem xét.

Do yêu cầu của nguyên đơn được chấp nhận, do đó buộc bị đơn phải chịu án phí theo quy định.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 3 Điều 28; Điều 35, Điều 39, khoản 1 Điều 227; Điều 228; Điều 238 và Điều 273 Bộ luật tố tụng Dân sự; các Điều 58, 69, 70, 81, 82, 83 và Điều 84 Luật Hôn nhân và Gia đình; Khoản 1 Điều 26 NQ 326/2016/UBTVQH14 quy định về án phí, lệ phí Toà án. Xử:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn chị Cao Thị H. Giao cháu Hà Phương, sinh ngày 22/6/2013 cho chị H trực tiếp nuôi dưỡng đến đủ tuổi thành niên.

Vì lợi ích con chung, bên không trực tiếp nuôi con có quyền thăm nom, chăm sóc và giáo dục con chung, không ai được cản trở hoặc gây ảnh hưởng xấu đến quyền này. Khi cần thiết một hoặc cả hai bên có thể yêu cầu Tòa án giải quyết thay đổi người trực tiếp nuôi con hoặc quyết định mức cấp dưỡng nuôi con.

2. Về án phí: Anh Hà Văn T phải chịu 300.000đ án phí DSST. Trả lại cho chị Cao Thị H số tiền 300.000đ đã nộp tạm ứng tại Biên lai thu số 0000367, ngày 21/5/2025, tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện Cẩm Thủy (nay là Phòng Thi hành án dân sự khu vực 12 – Thanh Hoá).

3. Về quyền kháng cáo: Chị Cao Thị H, anh Hà Văn T có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc ngày bản án được niêm yết công khai.