Bản án 68/2020/HS-PT — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau: Khoảng tháng 02/2020, Nguyễn Quốc A và Lê Long H (là anh em rể) cùng góp tiền mua một khẩu súng tự chế tên thường gọi là PCP để sử dụng săn bắn thú rừng. Khoảng 7 giờ 30 ngày 02/4/2020, A và H mang theo súng và một số vật dụng cần thiết khác vào rừng thuộc khu vực lòng hồ thủy điện M để đặt bẫy và săn bắn thú rừng. Sau khi đặt bẫy cả hai đi về, trên đường về Nguyễn Quốc A thấy một con chồn, A dùng súng bắn chồn nhưng không trúng. A tiếp tục đuổi theo thì bị ngã, súng đập đầu vào đá nên bị lệch thước ngắm. A và H tiếp tục đi về, H phát hiện có hai con gà rừng, lúc này H cầm súng bắn nhưng không trúng nên A và H biết là súng đã bị lệch thước ngắm nên cả hai cùng về nhà ở thôn M, xã N. Đến khoảng 15 giờ cùng ngày, H đi qua nhà Nguyễn Quốc A nói với A đưa súng ra để chỉnh thước ngắm. Nghe H nói vậy thì A lấy súng rồi đi ra phía sau nhà cùng với H để chỉnh thước ngắm. Khi A đang ngồi chỉnh thước ngắm thì H nói với A “ Ông chỉnh ống ngắm đi, tôi lên tôi lấy bông hoa cho vào lỗ đạn để dễ thấy canh chỉnh”. Khi A chỉnh súng xong thì A nói với H “Để em bắn 4, 5 viên đã rồi hãy cho bông hoa vào nhá” thì H trả lời “Ừ”. Anh nói lại với H “anh tránh ra”. A ngồi xuống và đặt súng lên bệ ngắm tự tạo bằng cây gỗ và cây tre để bắn vào miếng ván được gắn vào gốc mít cách vị trí ngồi khoảng 38m60. Lúc này H núp ở bụi chuối cách gốc mít theo hướng bên phải khoảng 9m. Sau khi A bắn được hai viên đạn thì tiếp tục lắp viên thứ 3 vào súng. Lắp đạn xong, A quan sát không thấy H phía trước trên đường ngắm nên A đưa mắt vào ống ngắm và nói với H “ Bắn đó nha” thì H nói “ Ừ”. A ngồi ngắm bắn và bóp cò. Khi mới bóp cò xong thì A đã nghe thấy tiếng la “Á” của H. A bỏ mắt ra khỏi ống nhòm súng thì thấy H đang đứng phía trước, trên đường ngắm, cách vị trí ngồi của A khoảng 16m, tay ôm ngực. Lúc này A chạy đến thì thấy H bị chảy máu ở mũi và miệng, A ôm H thì Hgục xuống. A la to “Chết rồi, chết rồi”. Một lúc sau thì bà Vũ Thị Liên H2, anh Nguyễn Duy T2 và chị Nguyễn Thị Thùy V đang ở gần đó chạy đến. Lê Long H được đưa đi cấp cứu ngay sau đó, tuy nhiên đã tử vong.

Tại bản kết luận giám định số 2086/C09B, ngày 8/4/2020 của Phân viện khoa học hình sự tại thành phố Hồ Chí Minh kết luận về khẩu súng mà Nguyễn Quốc A sử dụng bắn trúng Lê Long H : Khẩu súng gửi giám định là súng săn, thuộc loại súng hơi, không phải là vũ khí quân dụng, vũ khí thô sơ, vũ khí thể thao, công cụ hỗ trợ; khẩu súng nêu trên sử dụng khí nén để bắn đạn chì cỡ 5,6mm; 01 viên đạn kim loại màu xám được niêm phong trong túi có mã số NS3A-0605572 là đạn chì cỡ 5,6mm và do khẩu súng nêu trên bắn ra.

Tại bản kết luận giám định pháp y về tử thi số 296/PY-PC09 ngày 24/4/2020 của Phòng kỹ thuật hình sự Công an tỉnh Bình Thuận kết luận nguyên nhân chết của Lê Long H: tổn thương do đạn kim loại kích thước nhỏ gây ra vết thương vùng ngực trái, làm thủng thùy trên phổi trái, thủng thân động mạch phổi dẫn đến sốc mất máu cấp không hồi phục.

Về trách nhiệm dân sự: Trong quá trình điều tra, gia đình bị hại Lê Long H đã được gia đình bị cáo bồi thường các khoản tiền mai táng phí là 55.405.000 đồng. Cha mẹ ruột của Lê Long H là ông Lê Hoàng X và bà Cù Thanh Thúy H1 yêu cầu bị cáo phải bồi thường tổn thất về tinh thần cho ông X và bà H1 và bồi thường số tiền 300.000.000 đồng để cấp dưỡng nuôi cháu Lê Hoàng A là con của Lê Long H. Bị cáo Nguyễn Quốc A chỉ chấp nhận cấp dưỡng cho cháu Lê Hoàng A mỗi tháng 2.000.000 đồng cho đến khi cháu đủ 18 tuổi.

Tại Bản án hình sự sơ thẩm số 17/2020/HS-ST ngày 21 tháng 7 năm 2020 của Tòa án nhân dân huyện T đã quyết định:

Về tội danh: Căn cứ vào Điều 128 BLHS

Tuyên bố: Bị cáo Nguyễn Quốc A phạm tội “Vô ý làm chết người”.

Về hình phạt: Căn cứ vào khoản 1 Điều 128; các điểm b, s khoản 1, khoản 2 điều 51 BLHS.

Xử phạt bị cáo Nguyễn Quốc A 15 (mười lăm) tháng tù. Thời hạn tù tính từ ngày 3/4/2020.

Về trách nhiệm dân sự:

Căn cứ vào khoản 1, khoản 2 điều 591 Bộ luật dân sự năm 2015;

Buộc bị cáo Nguyễn Quốc A phải bồi thường tổn thất về tinh thần cho ông Lê Hoàng X và bà Cù Thanh Thúy H1 số tiền 89.400.000đồng (tương đương 60 tháng lương tối thiểu).

Xử buộc bị cáo Nguyễn Quốc A phải cấp dưỡng tiền nuôi cháu Lê Hoàng A, sinh ngày 9/6/2015 mỗi tháng 2.000.000 đồng (Hai triệu đồng) cho đến khi cháu Lê Hoàng A đủ 18 tuổi. Kể từ ngày bản án có hiệu lực pháp luật, người được thi hành án có đơn yêu cầu thi hành án cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất các bên thỏa thuận nhưng phải phù hợp với quy định của pháp luật; nếu không có thỏa thuận về mức lãi suất thì quyết định theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật dân sự năm 2015. Về vật chứng: Căn cứ vào khoản 1 Điều 47 Bộ luật hình sự và điểm a khoản 2 Điều 106 Bộ luật tố tụng hình sự: Tịch thu tiêu hủy đối với các vật chứng gồm: 01 khẩu súng tự chế, màu đen có hoa văn, dài 79cm, có ống ngắm dài 37cm được gắn phía trên thân súng, bình hơi dài 22,8cm được gắn vào báng súng ở phía dưới đuôi thân súng, tay cầm bằng báng gỗ dài 38,7cm; 01 viên kim loại màu xám, thu giữ trong người nạn nhân Lê Long H được niêm phong trong túi có mã số NS3A-060572; 01 viên đạn chì màu xám, có chiều dài 0,7cm và rộng phần đầu lớn 0,5cm; 01 hộp kim loại màu xám có nắp đậy, đường kính hộp 6,5 và cao 2,2cm, bên trong có nhiều viên đạn màu xám dài 0,7cm, đầu lớn 0,5cm; 01 hộp đựng không có nắp đậy màu cam, hộp cao 6cm; 01 hộp đựng màu đỏ bằng nhựa cao 4cm, đường kính 7cm, 01 chai Sting (các vật chứng đang được bảo quản tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện T theo biên bản giao nhận vật chứng ngày 18/6/2020). Về án phí: Căn cứ khoản 2 Điều 136 Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015 và Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội về án mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án: Buộc bị cáo Nguyễn Quốc A phải nộp 200.000 đồng án phí hình sự sơ thẩm và 4.770.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm sung vào Ngân sách nhà nước. Ngày 24 tháng 7 năm 2020, đại diện hợp pháp của bị hại là ông Lê Hoàng X và bà Cù Thanh Thúy H1 kháng cáo cho rằng quá trình điều tra vụ án có nhiều vi phạm, thiếu khách quan; yêu cầu tăng hình phạt đối với bị cáo, tăng mức bồi thường và mức cấp dưỡng. Tại phiên tòa phúc thẩm:

- Đại diện hợp pháp của bị hại là ông Lê Hoàng X và bà Cù Thanh Thúy H1 vẫn giữ nguyên yêu cầu kháng cáo.

- Ý kiến của bị cáo: Đề nghị giảm nhẹ hình phạt.

- Ý kiến của luật sư bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho đại diện hợp pháp của người bị hại ông Lê Hoàng X và bà Cù Thanh Thúy H1: Lời khai của bị cáo có nhiều mâu thuẫn trong việc gây ra cái chết của bị hại; bị cáo quanh co chối tội; có nhiều tình tiết trong vụ án chưa được điều tra, làm rõ nên đề nghị hủy án sơ thẩm.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bình Thuận thực hành quyền công tố tại phiên tòa đề nghị Hội đồng xét xử hủy Bản án hình sự sơ thẩm số 17/2020/HS-ST ngày 21 tháng 7 năm 2020 của Tòa án nhân dân huyện T để điều tra lại vì lời khai của bị cáo tại phiên tòa có nhiều mâu thuẫn với các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án mà tại phiên tòa phúc thẩm không thể bổ sung, làm rõ được.

NHẬN ĐỊNH CỦA T A ÁN

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Theo án sơ thẩm thì nội dung vụ án như sau: Khoảng 15 giờ ngày 02 tháng 4 năm 2020, Lê Long H đi qua nhà Nguyễn Quốc A nói với A đưa súng ra để chỉnh thước ngắm. Khi A đang ngồi chỉnh thước ngắm thì H nói với A “ Ông chỉnh ống ngắm đi, tôi lên tôi lấy bông hoa cho vào lỗ đạn để dễ thấy canh chỉnh”. Khi A chỉnh súng xong thì Anh nói với H “Để em bắn 4, 5 viên đã rồi hãy cho bông hoa vào nhá” thì H trả lời “Ừ”. Anh nói lại với H “Anh tránh ra”. A ngồi xuống và đặt súng lên bệ ngắm tự tạo bằng cây gỗ và cây tre để bắn vào miếng ván được gắn vào gốc mít cách vị trí ngồi khoảng 38m60. Lúc này H núp ở bụi chuối cách gốc mít theo hướng bên phải khoảng 9m. Sau khi A bắn được hai viên đạn thì tiếp tục lắp viên thứ ba vào súng. Lắp đạn xong, A quan sát không thấy H phía trước trên đường ngắm nên A đưa mắt vào ống ngắm và nói với H “ Bắn đó nha” thì H nói “ Ừ”. A ngồi ngắm bắn và bóp cò. Khi mới bóp cò xong thì A đã nghe thấy tiếng la “Á” của H. A bỏ mắt ra khỏi ống nhòm súng thì thấy H đang đứng phía trước, trên đường ngắm, cách vị trí ngồi của A khoảng 16m, tay ôm ngực. Lúc này A chạy đến thì thấy H bị chảy máu ở mũi và miệng, A ôm H thì H gục xuống. A la to “Chết rồi, chết rồi”. Một lúc sau thì bà Vũ Thị Liên H2, anh Nguyễn Duy T2 và chị Nguyễn Thị Thùy V đang ở gần đó chạy đến. Lê Long H được đưa đi cấp cứu ngay sau đó, tuy nhiên đã tử vong.

Trên cơ sở đó, án sơ thẩm nhận định: “Trong lúc chỉnh sửa thước ngắm và bắn thử thì Nguyễn Quốc A đã bắn một viên đạn trúng vào vùng ngực của Lê Long H gây thương tích nặng dẫn đến tử vong. Xét thấy giữa Nguyễn Quốc A và Lê Long H là anh em cọc chèo, thường đi làm chung với nhau, hoàn toàn không có mâu thuẫn hiềm khích với nhau, chiều ngày 02/4/2020 cùng nhau chỉnh sửa lại súng tự chế để ngày hôm sau đi săn thú rừng. Trong lúc A và H chỉnh sửa súng săn và bắn thử thì A và H có trao đổi tương tác qua lại rồi mới bóp cò. Điều đó cho thấy bản thân bị cáo A không có ý định chiếm đoạt tính mạng của Lê Long H. Khi Anh bắn thử viên đạn thứ ba không may trúng vào phần ngực của Lê Long H dẫn đến cái chết của H”.

[2] Nội dung vụ án và nhận định của cấp sơ thẩm như trên là chưa phù hợp với sự thật khách quan của vụ án; lời khai của bị cáo có nhiều mâu thuẫn với các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án. Cụ thể:

- Tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo khai khi bắn thử viên đạn thứ ba, bị cáo không nhìn thấy bị hại nên không xác định được bị hại đang ở đâu, đến khi đưa mắt ra khỏi ống ngắm mới thấy bị hại đã bị trúng đạn. Trong khi đó, theo sơ đồ hiện trường thực nghiệm điều tra ngày 28 tháng 5 năm 2020 đã xác định: từ vị trí bị cáo ngắm bắn đến vị trí bia mục tiêu là 38,6m; từ vị trí bị cáo ngắm bắn đến vị trí của bị hại Lê Long H ẩn nấp là 39,5m; từ vị trí bia mục tiêu đến vị trí của bị hại Lê Long H ẩn nấp là 9m và từ vị trí bị cáo ngắm bắn đến vị trí bị cáo phát hiện bị hại Lê Long H bị trúng đạn là 16m. Như vậy, bị hại Lê Long H đã di chuyển từ nơi ẩn nấp đến vị trí bị trúng đạn quãng đường 23,5m. Trong khi đó, bị cáo khai không nhìn thấy bị hại trước khi bóp cò súng là không thực tế.

- Tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo khai khi bị cáo bóp cò thì bị hại Lê Long H đi ngang qua nên bị trúng đạn là không phù hợp với vị trí vết thương của bị hại và chiều hướng của viên đạn khi xâm nhập vào cơ thể bị hại như Bản kết luận giám định pháp y về tử thi số 296/PY-PC09 ngày 24/4/2020 của Phòng kỹ thuật hình sự Công an tỉnh Bình Thuận đã thể hiện: “Vết thương vùng ngực trái làm thủng cơ liên sườn II - III và một phần bờ trên xương sườn số III, thấu vào khoang ngực...; vết thương bờ trái cột sống tại khoảng gian sườn V - VI, kiểm tra vết thương phát hiện 01 viên kim loại màu xám kích thước 0,8 cm x 0,5cm”. [3] Lời khai của bị cáo có nhiều mâu thuẫn với các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án nhưng cấp sơ thẩm chưa điều tra đầy đủ mà cấp phúc thẩm không thể bổ sung, làm rõ được nên cần thiết phải hủy bản án sơ thẩm để điều tra lại theo như đề nghị của Kiểm sát viên và luật sư tại phiên tòa là cần thiết. [4] Về án phí phúc thẩm: Do kháng cáo được chấp nhận một phần nên người kháng cáo không phải chịu án phí hình sự phúc thẩm. Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào điểm c khoản 1 Điều 355, điểm b khoản 1 và khoản 5 Điều 358 Bộ luật tố tụng hình sự. Chấp nhận một phần kháng cáo của ông Lê Hoàng X và bà Cù Thanh Thúy H1.

- Hủy Bản án hình sự sơ thẩm số 17/2020/HS-ST ngày 21 tháng 7 năm 2020 của Tòa án nhân dân huyện T.

- Giao hồ sơ vụ án cho Viện kiểm sát nhân dân huyện T để điều tra lại vụ án theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự. Căn cứ vào điểm h khoản 2 Điều 23 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Ông Lê Hoàng X và bà Cù Thanh Thúy H1 không phải chịu án phí hình sự phúc thẩm. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án (15/9/2020).