Bản án 68/2019/HS-ST — Hình sự

[1] Về hành vi và quyết định tố tụng của Cơ quan điều tra Công an Quận 6, Điều tra viên, Viện kiểm sát nhân dân Quận 6, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, các bị cáo; bị hại; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án không có người nào có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, của người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

[2] Đối chiếu lời khai của các bị cáo Lê Thị Cẩm T, Đặng Hoàng Xuân K tại phiên tòa là phù hợp với nhau và phù hợp với Biên bản kiểm tra hình ảnh qua Camera của Công an Quận 6; Biên bản tạm giữ đồ vật, tài liệu; lời khai của các ông Trần Đỗ Ngọc T1, HTT và của người làm chứng tại Cơ quan điều tra cùng những tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ, nên Hội đồng xét xử có đủ cơ sở kết luận:

[2.1] Bị cáo Lê Thị Cẩm T đã lợi dụng sự sơ hở của nhân viên Cửa hàng điện thoại F (địa chỉ 01 đường Hậu Giang, Phường B, Quận 6), lén lút chiếm đoạt của Cửa hàng điện thoại F 01 chiếc điện thoại di động hiệu Iphone X 64Gb Silver màu trắng trị giá 21.600.000 đồng vào tối ngày 27/10/2018, là phạm tội «Trộm cắp tài sản». Tội phạm và hình phạt được quy định tại khoản 1 Điều 173 của Bộ luật hình sự năm 2015 được sửa đổi, bổ sung năm 2017, đúng như Viện kiểm sát đã truy tố. Hành vi này của bị cáo Lê Thị Cẩm T không những đã xâm phạm đến tài sản của người khác được pháp luật bảo vệ mà còn gây ảnh hưởng xấu đến tình hình an ninh, trật tự ở địa phương.

[2.2] Còn bị cáo Đặng Hoàng Xuân K tuy không hứa hẹn trước, nhưng đã tiêu thụ tài sản là chiếc điện thoại di động hiệu Iphone X 64Gb Silver màu trắng mà bị cáo biết rõ đó là chiếc điện thoại do bị cáo Lê Thị Cẩm T lấy trộm của Cửa hàng điện thoại F. Hành vi này của bị cáo Đặng Hoàng Xuân K đã trực tiếp xâm phạm đến trật tự quản lý nhà nước đối với tài sản do phạm tội mà có và gây ảnh hưởng xấu đến công tác đấu tranh, phòng, chống tội phạm. Do đó, Viện kiểm sát truy tố bị cáo Đặng Hoàng Xuân K về tội «Tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có» theo quy định tại Điều 323 của Bộ luật hình sự năm 2015 được sửa đổi, bổ sung năm 2017, là có căn cứ. Tuy nhiên, Viện kiểm sát truy tố bị cáo theo khoản 1 Điều 323 của Bộ luật hình sự năm 2015 được sửa đổi, bổ sung năm 2017 là chưa chính xác. Bởi bị cáo đã tái phạm (có 03 tiền án) chưa được xóa án tích mà lại thực hiện hành vi phạm tội do cố ý là «Tái phạm nguy hiểm». Chính vì vậy ngày 04/6/2019, Hội đồng xét xử trả hồ sơ cho Viện kiểm sát nhân dân Quận 6 truy tố lại để xác định chính xác khung hình phạt đối với bị cáo Đặng Hoàng Xuân K, nhưng Viện kiểm sát vẫn giữ nguyên quan điểm truy tố vì cho rằng việc bị cáo chưa thi hành khoản án phí và nộp phạt của Bản án số: 1103/HSST ngày 18/4/2000 của Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh là do Cục Thi hành án dân sự Thành phố Hồ Chí Minh chưa thụ lý, đây là lỗi của cơ quan tiến hành tố tụng. Do đó, Hội đồng xét xử căn cứ khoản 2 Điều 298 của Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015 để xét xử bị cáo Đặng Hoàng Xuân K về tội «Tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có» theo quy định tại điểm đ khoản 2 Điều 323 của Bộ luật hình sự năm 2015 được sửa đổi, bổ sung năm 2017. Vì Bộ luật hình sự không quy định trường hợp loại trừ việc người bị kết án chưa chấp hành hình phạt bổ sung và các quyết định khác của bản án với bất kỳ lý do gì. Hơn nữa, pháp luật thi hành án dân sự cũng quy định nhiều phương thức thi hành để người phải thi hành án có quyền lựa chọn (tự nguyên thi hành, thỏa thuận thi hành án hoặc nhờ người thân nộp thay). Mặt khác, bản án gần nhất là Bản án số: 1103/HSST ngày 18/4/2000 của Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh xác định 02 bản án trước đó của bị cáo (Bản án số: 110/HSST ngày 10/5/1993 và Bản án số: 1038/HSST ngày 12/8/1995) là tiền án và tuyên bố bị cáo phạm tội với tình tiết định khung là «Tái phạm nguy hiểm» và như đã nêu, bản án này đến nay vẫn không đương nhiên được xóa án theo quy định tại Điều 70 của Bộ luật hình sự năm 2015 được sửa đổi, bổ sung năm 2017.

[2.3] Các bị cáo Lê Thị Cẩm T, Đặng Hoàng Xuân K đều là những người đã trưởng thành, hoàn toàn có đủ khả năng nhận thức được hành vi cũng như hậu quả do hành vi của các bị cáo gây ra, nhưng đều do tham lam, lười lao động, chỉ vì muốn có tiền tiêu xài mà các bị cáo đã bất chấp pháp luật, cố tình thực hiện hành vi phạm tội nêu trên, nên các bị cáo phải chịu trách nhiệm hình sự về hành vi phạm tội của mình.

[3] Bị cáo Lê Thị Cẩm T, ngày 06/8/2018 bị Chủ tịch Ủy ban nhân dân Phường B, Quận F quyết định áp dụng biện pháp giáo dục tại phường 06 tháng về hành vi sử dụng trái phép chất ma túy.

[4] Ngoài ra, các bị cáo còn có nhân thân xấu, đó là ngày 10/4/2013, bị cáo Lê Thị Cẩm T bị Chủ tịch Ủy ban nhân dân Phường B, Quận F quyết định áp dụng biện pháp giáo dục tại phường 03 tháng về hành vi sử dụng chất ma túy; ngày 23/01/2015, bị Tòa án nhân dân Quận 5 quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở Cai nghiện bắt buộc 21 tháng về hành vi sử dụng chất ma túy; ngày 16/01/2019, bị Tòa án nhân dân Quận 6 quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở Cai nghiện bắt buộc 12 tháng về hành vi sử dụng chất ma túy. Còn bị cáo Đặng Hoàng Xuân K ngày 20/3/1992, bị Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh xử phạt 12 tháng tù về tội «Cướp tài sản của công dân và mặc dù lần phạm tội này bị cáo chưa đủ 16 tuổi thì coi như chưa bị kết án, nhưng điều này cũng cho thấy tuy đã được cải tạo, giáo dục, bị cáo vẫn không chịu rèn luyện, tu dưỡng để trở thành người công dân có ích cho xã hội mà ngược lại vẫn tiếp tục sống buông thả để ngày càng lún sâu vào con đường phạm tội.

[5] Xét tính chất, mức độ hành vi phạm tội và nhân thân của các bị cáo Lê Thị Cẩm T, Đặng Hoàng Xuân K, Hội đồng xét xử thấy cần phạt các bị cáo những mức án nghiêm khắc tương xứng mới có tác dụng giáo dục đối với các bị cáo và để phòng ngừa chung. Tuy nhiên, xét các bị cáo tại Cơ quan điều tra cũng như tại phiên tòa đều có thái độ thành khẩn khai báo. Riêng bị cáo Lê Thị Cẩm T phạm tội lần đầu và thuộc trường hợp ít nghiêm trọng, được bị hại bãi nại, đồng thời đề nghị giảm nhẹ hình phạt. Còn bị cáo Đặng Hoàng Xuân K thì sau sự việc xảy ra, gia đình bị cáo cũng đã tự nguyện hoàn trả cho ông HTT 2.000.000 đồng và được ông HTT bãi nại, nên Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ một phần hình phạt cho các bị cáo khi lượng hình theo quy định tại điểm i, điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 của Bộ luật hình sự năm 2015 được sửa đổi, bổ sung năm 2017.

[6] Về hình phạt bổ sung: Xét các bị cáo Lê Thị Cẩm T, Đặng Hoàng Xuân K không có khả năng thi hành, nên Hội đồng xét xử không áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền đối với các bị cáo theo quy định tại khoản 5 Điều 173 và khoản 5 Điều 323 của Bộ luật hình sự năm 2015 được sửa đổi, bổ sung năm 2017.

[7] Việc bồi thường thiệt hại: Ngày 04/02/2019, mẹ của bị cáo Đặng Hoàng Xuân K là bà Võ Thị K1 đã tự nguyện hoàn trả cho ông HTT 2.000.000 đồng, là tiền mà ông HTT bỏ ra mua chiếc điện thoại từ bị cáo K, do đó Hội đồng xét xử không đề cập giải quyết.

[8] Việc xử lý vật chứng: 01 bộ đồ áo thun tay ngắn màu đỏ, quần thun màu đỏ; 01 cái áo thun trẻ em màu vàng nhạt; 01 quần đùi trẻ em màu xanh dương, là vật không có giá trị hoặc không sử dụng được, nên Hội đồng xét xử tịch thu tiêu hủy theo quy định điểm c khoản 2 Điều 106 của Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015.

[9] Tại phiên tòa, các bị cáo Lê Thị Cẩm T, Đặng Hoàng Xuân K khai sau khi bị cáo T chiếm đoạt chiếc điện thoại di động của Cửa hàng điện thoại F, bị cáo đưa cho bị cáo K đem đến cửa hàng mua bán điện thoại Tấn Phát bán cho ông HTT lấy 4.000.000 đồng, bị cáo K chia cho bị cáo T 1.200.000 đồng, còn lại bị cáo K cất giữ tiêu xài. Ngày 04/02/2019, mẹ của bị cáo K là bà Võ Thị K1 đã hoàn trả cho ông HTT 2.000.000 đồng. Mặc dù, ông HTT không yêu cầu các bị cáo hoàn trả lại cho ông số tiền còn lại (theo Biên bản ghi lời khai ngày 22/02/2019 của Công an Quận 6 - BL233, 234), nhưng xét đây là khoản thu lợi bất chính từ việc phạm tội, nên Hội đồng xét xử buộc các bị cáo nộp lại (bị cáo T nộp lại 1.200.000 đồng, bị cáo K nộp lại 800.000 đồng) để sung vào ngân sách nhà nước theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều 47 của Bộ luật hình sự năm 2015 được sửa đổi, bổ sung năm 2017 và điểm b khoản 2 Điều 106 của Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015.

[10] Đối với ông HTT, Viện kiểm sát xác định ông không biết rõ chiếc điện thoại mà ông mua từ bị cáo Đặng Hoàng Xuân K, là tài sản do phạm tội mà có, nên không truy cứu trách nhiệm hình sự, do đó Hội đồng xét xử không đề cập giải quyết.

[11] Các bị cáo Lê Thị Cẩm T, Đặng Hoàng Xuân K phải chịu án phí hình sự sơ thẩm theo quy định tại Điều 135 của Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015 và Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án.