Bản án 67/2022/HS-ST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Khoảng tháng 01/2022 sau khi tò mò học trên mạng, Nguyễn Viết X nảy sinh ý định chiếm đoạt quyền đăng nhập, sử dụng facebook của người khác để lừa đảo chiếm đoạt tiền. Nguyễn Viết X truy cập vào trang web “Clone.com” để mua các tài khoản facebook, trong đó có tài khoản tên “Vương Thị T”. Ngày 08/01/2022, Nguyễn Viết X sử dụng tài khoản facebook “Vương Thị T” đăng tin về việc có khả năng làm tăng tương tác follow, like trên tiktok, facebook... miễn phí.

- Khoảng 18 giờ ngày 10/01/2022, tài khoản facebook “Mến E” của Sầm Thị M nhắn tin cho facebook “Vương Thị T” của X, nhờ làm tăng tương tác tài khoản “Mến E”. Sau đó, X yêu cầu M cung cấp tên tài khoản và mật khẩu đăng nhập, sau khi có thông tin, X liền thay đổi mật khẩu và chiếm đoạt tài khoản facebook này rồi nhắn tin cho khoảng 04 -05 bạn bè facebook của M với nội dung nhờ chuyển tiền để thanh toán tiền hàng vào tài khoản số 0796910329999, mở tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân đội (MB Bank), chủ tài khoản là NGUYEN VIET X. Trong đó có 04 người đã chuyển tiền vào số tài khoản trên gồm: Nguyễn Văn H, là chủ tài khoản facebook “Nguyễn Văn H” chuyển số tiền 1.000.000 đồng. Thân Trọng H, là chủ tài khoản facebook “Thân H” chuyển số tiền 2.000.000 đồng. Lê Duy H, là chủ tài khoản facebook “Lê Duy H” chuyển số tiền 1.000.000 đồng. Nguyễn Văn T, là chủ tài khoản facebook “Văn T” chuyển số tiền 1.000.000 đồng.

Ngoài 04 người nêu trên, Nguyễn Viết X còn chiếm đoạt tài khoản facebook của một số người khác, sau đó nhắn cho bạn bè facebook của họ đưa ra thông tin gian dối nhờ chuyển tiền hàng, hỏi vay tiền và hướng dẫn gửi vào tài khoản của X tại MBBank để chiếm đoạt; cụ thể như sau:

- Ngày 18/2/2022, Nguyễn Viết X chiếm đoạt tài khoản facebook “Lê Thế D” do Lê Thế D là chủ. X sử dụng tài khoản này nhắn tin cho bạn bè facebook của D và có Nguyễn Thị H, là chủ tài khoản facebook “Nguyễn Thị H” đã chuyển số tiền 900.000 đồng.

Cùng ngày, Nguyễn Thị Quỳnh A, là chủ tài khoản facebook “Quỳnh A Nguyễn (Quanh)” bị X chiếm đoạt. X sử dụng tài khoản này nhắn tin cho bạn bè facebook của Quỳnh A và có Thân Ngọc S, là chủ tài khoản facebook “Sơn Bảnh” chuyển số tiền 1.400.000 đồng; Hoàng Hải Y, là chủ tài khoản facebook “Y Y” chuyển 02 thẻ nạp điện thoại di động Viettel trị giá 150.000 đồng và chuyển vào tài khoản ngân hàng của X 100.000 đồng.

- Ngày 01/3/2022, Dương Huyền L, là chủ tài khoản facebook “Dương Huyền L” bị X chiếm đoạt. X sử dụng facebook này nhắn tin và có Lưu Nguyễn Thanh N, là chủ tài khoản facebook “N Tẹt’s” chuyển số tiền 750.000 đồng; Nông Vi H, là chủ tài khoản facebook “Nông Vi H” chuyển số tiền 1.900.000 đồng.

- Ngày 02/3/2022, Trần Thanh M, là chủ tài khoản facebook “Thanhh Maii”, bị X chiếm đoạt. X sử dụng tài khoản này nhắn tin cho bạn bè facebook của M và có Trần Đức H, là chủ tài khoản facebook “Trần Đức H” chuyển số tiền 150.000 đồng; Vi Anh T, là chủ tài khoản facebook “Tú Vi” chuyển số tiền 1.000.000 đồng; Đinh Trung K, là chủ tài khoản “Joycekieran” chuyển số tiền 200.000 đồng.

- Ngày 12/3/2022, Đàm Thị Thu H, là chủ tài khoản facebook “Thu H” bị X chiếm đoạt. X sử dụng tài khoản này nhắn tin cho bạn bè facebook của H, có Trần Thị Thu P, là chủ tài khoản facebook “Thu P” chuyển số tiền 1.500.000 đồng; Đàm Thảo N, là chủ tài khoản facebook “Thảo N” chuyển số tiền 1.300.000 đồng; Nguyễn Hoàng Mai L, là chủ tài khoản facebook “Nguyễn Hoàng Mai L” chuyển số tiền 400.000 đồng.

- Ngày 19/4/2022, Hoàng Thị Vân L, là chủ tài khoản facebook “Hoàng Vân L” bị X chiếm đoạt. X sử dụng tài khoản này nhắn tin cho bạn bè facebook của L và có Hoàng Văn H, là chủ tài khoản facebook “Huan Hoang” chuyển số tiền 500.000 đồng; Âu Thị N, là chủ tài khoản facebook “Nga Âu” chuyển số tiền 800.000 đồng.

Tổng số tiền bị cáo chiếm đoạt được là 16.050.000 đồng.

Sau khi các bị hại chuyển tiền vào tài khoản số 0796910329999 của X, X chuyển tiếp tiền chiếm đoạt được vào tài khoản số 101872750710 của X mở tại Ngân hàng thương mại cổ phần Công thương Việt Nam (ViettinBank). Do X không đăng ký phát hành thẻ cho tài khoản ngân hàng MBBank, còn tài khoản ngân hàng ViettinBank có đăng ký phát hành thẻ nhưng đã bị mất; nên số tiền chiếm đoạt được, X thực hiện các giao dịch bằng ứng dụng của ngân hàng cài đặt trên điện thoại hoặc khi cần tiền mặt, X chuyển tiền từ tài khoản ngân hàng ViettinBank sang tài khoản ngân hàng MBBank của chị Phùng Thị T (là mẹ đẻ của X). Sau đó, X mượn thẻ của mẹ và tự rút tiền để sử dụng chi tiêu cá nhân.

Ngoài ra, đối với tài khoản facebook “Lê Thế D”, “Quỳnh A Nguyễn (Quanh)”, sau khi chiếm đoạt được tài khoản facebook, Nguyễn Viết X còn yêu cầu họ nhắn tin cho X qua tài khoản zalo, số điện thoại 0865803617 để yêu cầu chuyển tiền thì mới trả lại tài khoản, tuy nhiên X không uy hiếp hay đe dọa và cũng không có ai chuyển tiền cho X.

Sau khi hành vi bị phát hiện, ngày 31/5/2022, bị cáo giao nộp 01 điện thoại di động nhãn hiệu Iphone 11 màu xanh dương, số Imei 1 352747616526711 bên trong điện thoại có gắn 01 sim mạng Viettel số thuê bao 0865.803.617.

Về trách nhiệm dân sự: Các bị hại yêu cầu bị cáo X phải hoàn trả toàn bộ số tiền đã chiếm đoạt. Ngày 10/10/2022, Nguyễn Viết X đã nộp 16.050.000 đồng để khắc phục hậu quả tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện Hữu Lũng. Một số bị hại có đơn xin giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo; chị Phùng Thị T xin giảm nhẹ tội cho bị cáo vì con trai sức khỏe yếu, ngày thường phụ giúp gia đình trông các em để bố mẹ đi làm thuê nuôi sống gia đình.

Tại bản cáo trạng số 62/CT-VKS ngày 10/10/2022, Viện kiểm sát nhân dân huyện Hữu Lũng đã truy tố Nguyễn Viết X về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo quy định tại khoản 1 Điều 174 Bộ luật Hình sự.

Tại phần tranh luận, đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Hữu Lũng, tỉnh Lạng Sơn giữ nguyên quyết định truy tố và luận tội đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng khoản 1 Điều 174; các điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51; điểm g khoản 1 Điều 52; khoản 1, 2, 3, 5 Điều 65; các Điều 90, 91, 98, 101 Bộ luật Hình sự; điểm a khoản 2 Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự; các Điều 579, 580 Bộ luật Dân sự đề nghị:

Tuyên bố Nguyễn Viết X phạm tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, đề nghị xử phạt bị cáo từ 09 tháng đến 12 tháng tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách từ 18 tháng đến 24 tháng. Không áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo.

Về trách nhiệm dân sự: Ghi nhận sự tự nguyện của bị cáo bồi thường cho các bị hại số tiền 16.050.000 đồng.

Về xử lý vật chứng: Căn cứ các điểm a khoản 1 Điều 47 Bộ luật Hình sự; điểm a, c khoản 2 Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự đề nghị tịch thu sung công quỹ 01 điện thoại di động nhãn hiệu Iphone 11 màu xanh dương. Tịch thu tiêu hủy 01 sim điện thoại lắp trong chiếc điện thoại di động của bị cáo.

Bị cáo phải chịu án phí hình sự sơ thẩm theo quy định.

Luật sư bào chữa cho bị cáo có ý kiến tranh luận: Việc Viện kiểm sát truy tố bị cáo về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, theo khoản 1 Điều 174 Bộ luật Hình sự là có căn cứ, không oan. Về việc áp dụng tình tiết tăng nặng quy định tại điểm g khoản 1 Điều 52 Bộ luật Hình sự là chưa đủ căn cứ, vì bị cáo chỉ có 01 lần chiếm đoạt được số tiền 2.000.000 đồng, còn tất cả những lần còn lại thì số tiền chiếm đoạt của từng lần đều dưới 2.000.000 đồng, chưa đủ định lượng nên không cấu thành tội phạm, không thỏa mãn tình tiết phạm tội 02 lần trở lên.

Luật sư bào chữa đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng thêm tình tiết giảm nhẹ quy định tại điểm i khoản 1 Điều 51 Bộ luật Hình sự là phạm tội lần đầu và thuộc trường hợp ít nghiêm trọng, dựa trên nguyên tắc có lợi vì bị cáo chỉ chiếm đoạt được số tiền 16.050.000 đồng là không nhiều và chia bình quân cho 17 bị hại thì số tiền chiếm đoạt với mỗi người không lớn, đều dưới định lượng. Đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng mức hình phạt 09 tháng tù cho hưởng án treo, thời gian thử thách 18 tháng, không áp dụng hình phạt tiền bổ sung đối với bị cáo.

Bị cáo nhất trí, không bổ sung thêm lời bào chữa; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan không có ý kiến tranh luận.

Đại diện Viện kiểm sát đối đáp: Bị cáo khi nhắn tin cho các bị hại là nhắn tin cho nhiều người, không quan tâm đến số tiền các bị hại sẽ chuyển. Do trong 06 ngày bị cáo chiếm đoạt, mỗi ngày đều có nhiều người chuyển tiền cho bị cáo, tổng số tiền chiếm đoạt của 04 ngày đối với nhiều người, nhiều lần, tổng số tiền trên 2.000.000 đồng nên giữ nguyên việc đề nghị áp dụng tình tiết tăng nặng quy định tại điểm g khoản 1 Điều 52 Bộ luật Hình sự và trường hợp khi đã đề nghị áp dụng tình tiết phạm tội 02 lần trở lên thì sẽ không được đề nghị áp dụng cho bị cáo hưởng tình tiết giảm nhẹ phạm tội lần đầu.

Trong lời nói sau cùng, bị cáo thừa nhận hành vi phạm tội là sai trái và đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ hình phạt ở mức thấp nhất, để bị cáo có cơ hội hưởng lượng khoan hồng của pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

“Điều 174. Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản:

1. Người nào bằng thủ đoạn gian dối chiếm đoạt tài sản của người khác trị giá từ 2.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng hoặc dưới 2.000.000 đồng nhưng thuộc một trong các trường hợp sau đây thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:

2. ...

5. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.”.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào khoản 1 Điều 174; các điểm b, i, s khoản 1, khoản 2 (02 tình tiết) Điều 51; các Điều 38, Điều 50; khoản 1, 2, 5 Điều 65; Điều 91, 98, 101 của Bộ luật Hình sự;

Căn cứ điểm a khoản 1 Điều 47 của Bộ luật Hình sự; điểm a khoản 2 Điều 106, khoản 2 Điều 136, Điều 331, Điều 333 của Bộ luật Tố tụng hình sự.

Căn cứ vào khoản 1 Điều 579, khoản 1 Điều 580, khoản 1 Điều 584, khoản 1 Điều 585, khoản 1 Điều 586, khoản 1 Điều 589 của Bộ luật Dân sự.

Căn cứ khoản 1 Điều 6, điểm a khoản 1 Điều 23 của Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án.

1. Tội danh và hình phạt.

Tuyên bố bị cáo Nguyễn Viết X phạm tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Xử phạt bị cáo 09 (chín) tháng tù cho hưởng án treo, thời gian thử thách 01 (một) năm 06 (sáu) tháng, thời hạn chấp hành tính từ ngày tuyên án sơ thẩm 10/11/2022.

Giao bị cáo Nguyễn Viết X cho Ủy ban nhân dân xã T, huyện K, tỉnh Ninh Bình giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách.

Trong thời gian thử thách, người được hưởng án treo cố ý vi phạm nghĩa vụ 02 lần trở lên thì Tòa án có thể quyết định buộc người được hưởng án treo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.

Gia đình người được hưởng án treo có trách nhiệm phối hợp với Ủy ban nhân dân cấp xã nơi cư trú trong việc giám sát giáo dục trong thời gian thử thách. Trường hợp người được hưởng án treo thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định tại Điều 92, Điều 68 Luật Thi hành án hình sự.

2. Nghĩa vụ dân sự:

Buộc bị cáo Nguyễn Viết X phải hoàn trả cho các bị hại Nguyễn Văn H số tiền 1.000.000đ (một triệu đồng), Thân Trọng H số tiền 2.000.000đ (hai triệu đồng), Lê Duy H số tiền 1.000.000đ (một triệu đồng), Nguyễn Văn T số tiền 1.000.000đ (một triệu đồng), Nguyễn Thị H số tiền 900.000đ (chín trăm nghìn đồng), Thân Ngọc S số tiền 1.400.000đ (một triệu, bốn trăm nghìn đồng), Hoàng Hải Y số tiền 250.000đ (hai trăm, năm mươi nghìn đồng), Lưu Nguyễn Thanh N số tiền 750.000đ (bẩy trăm năm mươi nghìn đồng), Nông Vi H số tiền 1.900.000đ (một triệu, chín trăm nghìn đồng), Trần Đức H số tiền 150.000đ (một trăm năm mươi nghìn đồng), Vi Anh T số tiền 1.000.000đ (một triệu đồng), Đinh Trung K số tiền 200.000đ (hai trăm nghìn đồng), Trần Thị Thu P số tiền 1.500.000đ (một triệu, năm trăm nghìn đồng), Đàm Thảo N số tiền 1.300.000đ (một triệu, ba trăm nghìn đồng), Nguyễn Hoàng Mai L số tiền 400.000đ (bốn trăm nghìn đồng), Hoàng Văn H số tiền 500.000đ (năm trăm nghìn đồng) và bị hại Âu Thị N số tiền 800.000đ (tám trăm nghìn đồng).

Xác nhận ngày 10/10/2022, bị cáo Nguyễn Viết X đã thi hành, giao nộp đủ tổng số tiền 16.050.000đ (mười sáu triệu, không trăm, năm mươi nghìn đồng) theo Biên lai thu tiền số AA/2021/0004774 tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện Hữu Lũng, tỉnh Lạng Sơn để hoàn trả cho 17 bị hại.

3. Xử lý vật chứng:

- Tịch thu, hóa giá, nộp Ngân sách nhà nước 01 (một) chiếc điện thoại di động nhãn hiệu Iphone 11 màu xanh dương, số IMEI1: 352747616526711.

- Tịch thu, tiêu hủy 01 sim số thuê bao 0865.803.617 của mạng Viettel.

(Vật chứng hiện đang lưu giữ tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện Hữu Lũng, theo Biên bản giao, nhận vật chứng ngày 11 tháng 10 năm 2022)

4. Án phí: Buộc bị cáo Nguyễn Viết X phải chịu 200.000đ (hai trăm nghìn đồng) án phí hình sự sơ thẩm để nộp Ngân sách nhà nước.

5. Quyền kháng cáo: Bị cáo, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án. Bị hại vắng mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày nhận được bản án hoặc ngày bản án được niêm yết theo quy định của pháp luật.