Bản án 67/2019/DS-ST — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện và các lời khai tại Tòa án cũng như tại phiên tòa, nguyên đơn ông Nguyễn Phục H1 đồng thời là người được những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan bà Mười Một ủy quyền trình bày:

Nguồn gốc đất thửa 47 có diện tích 961,5m2 hiện hộ ông Nguyễn Bữu H2 và bà Đặng Thị V đứng tên và thửa 46 có diện tích 431,0m2 ông Nguyễn Bửu H3 đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là của ông nội cụ Nguyễn Văn Đ chết để lại cho người cô là Nguyễn Thị Ngọc A. Cô A để lại cho anh H1 sử dụng từ năm 1990, anh H1 cất nhà vách ván, năm 2012 xây lại nhà cấp 4 diện tích 72m2; xung quanh trồng cây ăn trái. Việc xây dựng nhà không có ai tranh cản.

Năm 1995 anh có cho em ruột là Nguyễn Bửu H3 cất nhà vách tole nền gạch tàu, diện tích khoảng 24m2. Đến năm 2010 anh H3 xây lại nhà kiên cố diện tích 100m2, anh không đồng ý và ngăn cản, có làm đơn giấy tay gửi cho UBND xã nhưng sự việc không được giải quyết và cũng không có biên nhận chứng minh UBND xã có nhận đơn tường trình.

Từ năm 1993-2002 anh H1 là người nộp thuế, đến năm 2013 mới biết phần diện tích mà anh sử dụng liên tục từ năm 1990 đến nay do cha anh đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Thực tế cha anh không trực tiếp sử dụng diện tích đất này. Trên phần đất này anh H1 có xây dựng một căn nhà, các công trình kiến trúc liền kề và một số cây trồng.

Sau đó, cha anh (ông H2) tách thửa 18 (thửa 18 do ông H2 đứng tên trước đây), thành thửa 46 và 47, cho anh H3 đứng tên thửa 46, diện tích 431m2; ông H2 đứng tên thửa 47, diện tích 961,5m2.

Nay anh H1 yêu cầu như sau:

Yêu cầu ông Nguyễn Bửu H2 giao lại cho anh quyền sử dụng đất diện tích 961,5m2 đất, theo đo đạc thực tế là 966m2 trong phạm vi các mốc 1, 2, 3, 4, 5, 6 trở về mốc 1 tại thửa số 47, tờ bản đồ số 11, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hộ ông Nguyễn Bửu H2 và bà Đặng Thị V; và yêu cầu anh Nguyễn Bửu H3 di dời các công trình, kiến trúc trên đất để trả lại cho anh H1 431m2 đất, theo đo đạc thực tế 432m2 trong phạm vi các mốc 6, 7, 8, 4, 9, 5 trở về mốc 6 tại thửa số 46, tờ bản đồ số 11 do anh Nguyễn Bửu H3 đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số BM 960384, số vào sổ CH 01366, diện tích 961,5m2 đất được cấp ngày 10/4/2013 do Hộ ông Nguyễn Bửu H2 và bà Đặng Thị V đứng tên giấy chứng nhận QSDĐ và hủy giấy chứng nhận QSDĐ số BM 960385, số vào sổ CH 01365, diện tích 431m2 đất được cấp ngày 10/4/2013 do anh Nguyễn Bữu H3 đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Theo nội dung các lời khai tại Tòa án, quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa bị đơn ông Nguyễn Bửu H2 đồng thời là người được những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan bà V, anh Q, anh H ủy quyền trình bày:

Nguoàn goác phaàn ñaát con trai Nguyeãn Phuïc H1 ñang tranh chaáp laø cuûa oâng noäi teân Nguyeãn Vaên C ñeå laïi cho cha oâng laø oâng Nguyeãn Vaên Ñ. Ñeán naêm 1988 thì oâng Ñ cho laïi oâng H2 quaûn lyù söû duïng. Sau khi oâng H2 ñöôïc oâng Ñ cho phaàn ñaát tranh chaáp thì oâng H2 ñi keâ khai ñeå ñöôïc caáp quyeàn söû duïng ñaát vaø ñeán naêm 2008 oâng H2 ñöôïc Uûy ban nhaân daân huyeän Chaâu Thaønh caáp giaáy chöùng nhaän quyeàn söû duïng ñaát. Khoaûng cuoái naêm 1990 thì anh H1 coù vôï cho neân oâng H2 môùi cho anh H1 taïm quaûn lyù, söû duïng phaàn ñaát ñeå sinh soáng, sau ñoù ñeán naêm 1999 thì oâng H2 tieáp tuïc cho anh H3 ra rieâng caát nhaø keá beân nhaø cuûa anh H1 (cuøng thöûa ñaát oâng Hieàn ñöùng teân) ñeå sinh soáng. Naêm 2008 thì anh H3 caát nhaø ban ñaàu thì anh H1 khoâng coù yù kieán gì, tuy nhieân sau ñoù anh H1 bieát laø anh H3 caát nhaø laø dieän chính saùch lieät só beân nhaø vô,ï cho neân anh H1 khoâng ñoàng yù cho anh H3 caát nhaø vaø xaûy ra tranh chaáp.

Dieän tích ñaát naøy do cha oâng ñeå laïi cho oâng, khoâng phaûi ñaát con trai oâng laø Nguyeãn Phuïc H1 taïo laäp; ñöôïc caùc anh chò em cuûa oâng thoáng nhaát, neân oâng ñöôïc caáp giaáy chöùng nhaän quyeàn söû duïng ñaát ñuùng quy ñònh. Tuy nhieân, do vôï choàng oâng coù dieän tích ñaát khaùc, neân coù yù muoán ñeå laïi dieän tích ñaát naøy cho hai con trai laø H1 vaø H3.

Sau khi oâng ñöôïc caáp giaáy chöùng nhaän thì con trai Nguyeãn Bữu H3 xaây nhaø kieân coá neân oâng laøm thuû tuïc giao cho anh H3 ñöùng teân, phaàn dieän tích ñaát coøn laïi oâng muoán cho con trai laø Phuïc H1 ñöùng teân, nhöng Phuïc H1 khoâng ñoàng yù, muoán laáy heát dieän tích ñaát naøy, neân xaûy ra tranh chaáp.

Do ñoù, nay oâng Nguyeãn Bửu H2 chæ ñoàng yù cho anh H1 tiếp tục quản lyù sử dụng phần ñaát coù dieän tích ño ñaïc thực tế 866m2 trong phạm vi caùc mốc 1, 2, 10, 9, 5, 6 trở về mốc 1 tại thöûa soá 47, tôø baûn ñoà soá 11 do hộ oâng Nguyeãn Bửu H2 vaø baø Ñaëng Thò V ñöùng teân quyeàn söõ duïng ñaát. Ôâng H2 yeâu caàu anh H1 traû laïi cho oâng H2 phaàn ñaát coù diện tích 100m2 trong phạm vi caùc mốc 3, 4, 9, 10 trở về mốc 3 tại thöûa soá 47, tôø baûn ñoà soá 11 do hộ oâng Nguyeãn Bửu H2 vaø baø Ñaëng Thò V ñöùng teân quyeàn söõ duïng ñaát, ñeå laøm loái ñi ra phía sau.

Coøn phaàn ñaát cuûa Nguyeãn Bữu H3, anh H3 ñaõ xaây nhaø kieân coá, söû duïng töø tröôùc ñeán nay vaø oâng ñaõ laäp thuû tuïc giao laïi cho H3 ñöùng teân, neân yeâu caàu cuûa Phuïc H1 laø khoâng ñuùng.

Theo nội dung các lời khai tại Tòa án, quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa bị đơn ông Nguyễn Bữu H3 đồng thời là người được những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan bà Đ, chi Vân A1 ủy quyền trình bày:

Ông Hội thống nhất theo nội dung trình bày của ông H2, phần đất thửa 46, tờ bản đồ số 11 do Nguyễn Bữu H3 đứng tên quyền sử dụng đất là do ông H2 cho ông khi anh có vợ ra riêng năm 1999. Đến năm 2010 ông đã xây lại nhà kiên cố ở ổn định đến nay, năm 2013 anh H3 đã được UBND Huyện cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số BM 960385, số vào sổ CH 01365, diện tích 431m2, cấp ngày 10/4/2013.

Nay anh Nguyễn Bữu H3 không đồng ý trả lại phần đất tích 432m2 thuộc thửa số 46, tờ bản đồ số 11 do anh Nguyễn Bữu H3 đứng tên giấy chứng nhận QSDĐ như yêu cầu của anh H1.

Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan: Phúc H4 và Phúc H5 vắng mặt có văn bản ý kiến thống nhất với ý kiến anh H1, có yêu cầu hòa giải xét xử vắng mặt, không có yêu cầu gì trong vụ kiện này.

Người coù quyền lợi nghĩa vụ lieân quan Uûy ban nhaân daân huyeän Chaâu Thaønh coù ñôn xin hoøa giaûi vaéng maët vaø coù vaên baûn trình baøy: Diện tích đất ông H1 đang yêu cầu UBND huyện hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã cấp cho ông H2, ông H3 là có nguồn gốc của ông Nguyễn Văn Đ chết để lại, là cha của ông Nguyễn Bửu H2.

UBND huyện cấp trên cơ sở nhận thừa kế, tất cả anh chị em ông H2 thống nhất để lại cho ông H2 đứng tên. UBND huyện căn cứ vào nguồn gốc đất của gia đình ông H2 để cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ban đầu năm 2010 cho ông H2, sau đó ông H2 tách ra cho con là Nguyễn Bữu H3.

Việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông H2 và ông Hội là đúng

trình tự thủ tục quy định.

Tất cả các đương sự thống nhất với nội dung biên bản xem xét thẩm định và biên bản định giá ngày 25/12/2018, thống nhất theo sơ đồ đo đạc đã được Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai huyện xác nhận ngày 01/7/2019.

Luật sư Hồ Thị Xuân H phát biểu quan điểm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho nguyên đơn:

- Luật sư đề nghị đình chỉ xét xử một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, đối với phần yêu cầu ông H3 trả diện tích 130m2.

- Đình chỉ một phần yêu cầu phản tố của ông H2 đối với phần 866m2.

- Chấp nhận yêu của ông Hưng về việc yêu cầu ông H2 trả 966m2, yêu cầu ông H3 trả 302m2.

- Chấp nhận yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp cho ông H2 và bà V thửa 47 tờ bản đồ số 11, và giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp cho ông H3 thửa 47 tờ bản đồ số 11.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Châu Thành phát biểu ý kiến về việc tuân theo pháp luật tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án của Thẩm phán, Thư ký, Hội đồng xét xử, việc chấp hành pháp luật của người tham gia tố tụng dân sự kể từ khi thụ lý vụ án đến trước thời điểm Hội đồng xét xử nghị án và phát biểu ý kiến về việc giải quyết vụ án:

Về tố tụng: Thẩm phán chủ tọa phiên tòa trong quá trình thụ giải quyết vụ án đã cơ bản thực hiện đầy đủ các thủ tục tố tụng. Tại phiên tòa Hội đồng xét xử cũng như những người tham gia tố tụng nghiêm túc thực hiện đầy đủ quyền nghĩa vụ của mình được Bộ luật tố tụng dân sự và các văn bản liên quan quy định nên về hình thức tố tụng Viện kiểm sát nhân dân huyện Châu Thành thấy đảm bảo đủ điều kiện và hợp pháp. Thẩm phán có vi phạm về thời hạn chuẩn bị xét xử. Các đương sự là người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan không chấp hành theo giấy triệu tập của Tòa án là vi phạm Điều 70 Bộ luật Tố tụng Dân sự.

Về nội dung: Đề nghị Hội dồng xét xử chấp nhận một phần yêu cầu của nguyên đơn, chấp nhận sự tự nguyện của bị đơn.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên Tòa và sau khi nghe đương sự trình bày tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

Nguyên đơn là ông Nguyễn Phục H1 khởi kiện yêu cầu ông Nguyễn Bửu H2 và ông Nguyễn Bữu H3 trả lại đất, nên Hội đồng xét xử xác định quan hệ tranh chấp phải giải quyết là “Tranh chấp tranh chấp quyền sử dụng đất” theo quy định tại khoản 5 Điều 26 của Bộ luật Tố tụng Dân sự; đối tượng tranh chấp là bất động sản tọa lạc tại ấp P, xã P, huyện C, tỉnh Đồng Tháp nên vụ kiện thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Châu Thành theo quy định tại Điểm a Khoản 1 Điều 35 và Điểm a, c Khoản 1 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng Dân sự.

Nguyeân ñôn anh Nguyeãn Phuïc H1 laø con ruoät cuûa bò ñôn oâng Nguyeãn Böûu H2 vaø laø anh ruoät cuûa bò ñôn anh Nguyeãn Bữu H3.

Trên cở sở lời khai cùng các tài liệu khác; các bên đương sự thống nhất dieän tích ñaát tranh chấp thöûa đất số 18 (nay đã được tách ra thành 2 thửa đất số 46 và 47) coù nguoàn goác cuûa cuï Nguyeãn Vaên Ñ laø cha cuûa oâng Nguyeãn Böûu H2, laø oâng noäi cuûa anh H1 vaø anh H3 để lại, căn cứ điểm a khoản 1 Điều 90, Điều 93 Bộ Luật tố tụng dân sự, Hội đồng xét xử xác định tình tiết này là chứng cứ trong vụ án, không phải chứng minh.

Quá trình sử dụng diện tích đất này, ông H2 trình bày: Khoảng năm 1990 khi con trai là anh Phục H1 có gia đình riêng, thì giao cho anh Phục H1 quản lý, sử dụng một phần diện tích đất này, vì là con trong nhà nên không nói rõ là được sử dụng diện tích là bao nhiêu; đến năm 1999 con trai là Bữu H3 có gia đình thì ông tiếp tục giao cho một phần đất thuộc diện tích thửa đất trên để cất nhà ở. Quá trình giải quyết vụ án ông H2 là cha của anh H1 và anh H3 vẫn muốn giao toàn bộ diện tích đất thửa 18 cho hai con trai, cho đến hiện nay thì qua quá trình sử dụng cũng đã xác định được ranh giới phạm vi hai gia đình của hai con trai sử dụng ổn định, cụ thể: anh H3 sử dụng diện tích 431m2 thuộc thửa 46; diện tích đất còn lại 961,5m2 thuộc thửa 47 ông H2 còn đang đứng tên.

Ông H2 muốn giao quyền sử dụng đất thửa 47 lại cho anh H1, nhưng anh H1 lại không đồng ý, cho rằng toàn bộ thửa đất số 18 là của anh, với lý do anh sử dụng từ năm 1990 và trên cơ sở là được người cô ruột là Nguyễn Thị Ngọc A (em ruột của ông H2) tặng cho.

Tại phiên tòa ngày 23/10/2019 anh H1 thay đổi yêu cầu, cụ thể là:

Anh H1 yêu cầu anh H3 trả lại 302m2 đất thuộc thửa 47, đồng ý cho anh H3 tiếp tục sử dụng phần đất diện tích 130m2 bao gồm phần nhà chính và lối đi đến đường dal. Đối với các cây trồng trên đất anh H1 không yêu cầu xem xét giải quyết, đồng ý nếu Hội đồng xét xử xác định diện tích đất do ai được sử dụng thì người có cấy trồng trên đất đó sẽ tự di dời, không yêu cầu hỗ trợ di dời.

Nhưng lời trình bày, yêu cầu của anh H1 lại không có cơ sở, không có căn cứ chứng minh; anh H1 xác định diện đất thửa 18 là của cụ Đ là của ông nội anh, nhưng không có tài liệu hay lời trình bày của các cô chú bác của anh H1 xác định diện tích đất này được cụ Đ giao lại bà A và bà A giao lại cho anh H1.

Trong khi đó, bà A hiện đang định cư tại Hoa Kỳ, có đơn xác nhận gửi về cho Tòa án, bà A xác nhận không có cho phần đất nào cho ông H1, phần đất tranh chấp này do yêu cầu của ông H2 nên bà A đã trả lại cho ông Đ từ năm 1988.

Theo hồ sơ lưu trữ do UBND Huyện cung cấp thể hiện năm 2010 ông H2 thực hiện hồ sơ kê khai đăng ký quyền sử dụng đất trên cơ sở nhận thừa kế, tất cả anh chị em ông H2 thống nhất để lại cho ông H2 đứng tên. Quá trình giải quyết khiếu nại UBND đồng thời làm việc, xác minh từ bà Nguyễn Thị Ngọc Đ, Nguyễn Thị Ngọc Y, Nguyễn Kế N là anh chị em của ông H2, tất cả đều xác định diện tích đất thửa 18 được cha là cụ Đ để lại cho ông H2.

Do đó, với những nhận định trên Hội đồng xét xử không chấp nhận yêu cầu của anh Phục H1 về việc yêu cầu anh H3 trả lại đất, không chấp nhận sự tự nguyên của anh H1 là cho anh H3 được sử dụng diện tích 130m2, vì đất này không phải của anh H1, không chấp nhận yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của ông H2 đứng tên. Xác định diện tích đất thửa 18 là của ông H2 và ông H2 được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là hợp pháp.

Tuy nhiên, đối với diện tích đất thửa 47 ông H2 đang đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, tại phiên tòa ông H2 đồng ý giao diện tích đất đo đạc thực tế 866m2 trong phạm vi các mốc 1, 2, 10, 9, 5, 6 trở về mốc 1 cho anh Phục H1 được được quyền sử dụng, được đứng tên quyền sử dụng đất. Hội đồng xét xử xét thấy, sự tự nguyện này phù hợp, nên chấp nhận; công nhận diện tích đất anh Phục H1 đang sử dụng 866m2 trong phạm vi các mốc 1, 2, 10, 9, 5, 6 trở về mốc 1 tại thửa 47 là hợp pháp.

Ngoài ra, ông H2 yêu cầu anh Phục H1 trả lại cho ông diện tích đo đạc thực tế 100m2 trong phạm vi các mốc 3,4,9,10 trở về mốc 3 tại thửa 47 với mục đích sau này ông giao lại cho anh H3 để làm lối đi ra phần đất phía sau. Hội đồng xét xử xét thấy, với những phân tích nêu trên, nguồn gốc đất thửa 18 là của ông bà để lại cho ông H2, ông H2 đứng tên trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hợp pháp; anh H1 và anh H3 là hai anh em ruột, đều là con của ông H2, do đó ông H2 yêu cầu anh H1 giao lại cho ông 100m2 để sau này ông giao lại cho anh H3 để làm lối đi, nếu cộng với diện tích đất anh H3 hiện có là 431m2, thì diện tích đất của anh H3 vẫn ít hơn diện tích đất của anh H1. Do đó, Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu này của ông H2, buộc anh Phục H1 trả lại cho ông H2 diện tích 100m2 nêu trên.

Hội đồng xét xử xét thấy yêu cầu của anh Phục H1 là tranh chấp về quyền sử dụng đất là của ai là không có giá ngạch, yêu cầu của anh không được chấp nhận, nên phải chịu án phí 300.000đ, theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Đối với của ông H2, ông H2 được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hợp pháp, yêu cầu anh H1 đang quản lý, sử dụng đất trả lại cho ông 100m2, anh H1 không đồng ý, Hội đồng xét xử buộc anh H1 phải giao trả diện tích 100m2, nên căn cứ quy định tại điểm b khoản 2 Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội, buộc anh H1 nộp 5% trị giá diện tích đất 100m2 là: 36.000.000đ x 5%= 1.800.000đ

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Áp dụng: khoản 9 Điều 26; điểm a khoản 1 Điều 35; Điều 144; Điều 147 của Bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015; khoản 1 Điều 166; Điều 175 Bộ luật dân sự năm 2015; Điều 12; khoản 5 Điều 166; Điều 203 của Luật đất đai năm 2013; khoản 2 Điều 27 Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30-12-2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án;

Xử:

1. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của anh Nguyễn Phục H1.

2. Chấp nhận sự tự nguyện và yêu cầu phản tố của ông Nguyễn Bửu H2.

3. Anh Nguyễn Phục H1 được quyền sử dụng diện tích 866m2 xác định bởi các đoạn thẳng nối qua các mốc số 1-2-10-9-5-6-1.

4. Buộc hộ anh Nguyễn Phục H1 phải giao trả diện tích đất 100m2 xác định bởi các đoạn thẳng nối qua các mốc số 3-4-9-10 cho ông Nguyễn Bửu H2. Buộc hộ của anh Nguyễn Phục H1 phải di dời toàn bộ cây trồng ra khỏi diện tích đất nói trên để giao đất cho ông Nguyễn Bửu H2 theo quy định của pháp luật.

Đối với cây trồng trên phần đất diện tích 431m2 thuộc thửa 46 do anh H3 quản lý sử dụng anh H1 không có yêu cầu gì nên Hội đồng xet xử không xem xét giải quyết.

Anh Nguyễn Phục H1 và hộ ông Nguyễn Bửu H2 được đến cơ quan Nhà nước có thẩm quyền để điều chỉnh lại quyền sử dụng đất và đăng ký quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật.

(Kèm theo biên bản xem xét thẩm định tại chỗ ngày 25/12/2018; sơ đồ đo đạc ngày 01/7/2019 của Chi nhánh VPĐKĐĐ huyện Châu Thành).

5. Về án phí:

Anh Nguyễn Phục H1 phải chịu 2.100.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm, được trừ vào tiền tạm ứng án phí đã nộp 3.750.000 đồng theo biên lai số 10758 ngày 22/5/2017 của chi cục thi hành án dân sự huyện Châu Thành, ông Hưng được nhận lại 1.650.000 đồng.

Về chi phí đo đạc, thẩm định, định giá tài sản tranh chấp: đo đạc 1.654.000.000đ ông H2 nộp , chi phí thẩm định, định giá tài sản tranh chấp: 700.000 đồng ông Hưng nộp, ông Hưng và ông H2 tư nguyện nộp, đã nộp và chi xong.

Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án Dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 7a, 7b và 9 Luật Thi hành án Dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án Dân sự.

5. Về quyền kháng cáo: các đương sự có quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án; đương sự vắng mặt có quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày bản án được tống đạt hợp lệ theo quy định pháp luật.