Bản án 66/2024/HS-ST — Hình sự

[1] Về hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan điều tra Công an huyện Núi Thành, Điều tra viên; Viện kiểm sát nhân dân huyện Núi Thành, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật tố tụng hình sự. Bị cáo, bị hại và người liên quan không ai có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

[2] Tại phiên tòa các bị cáo Lê Văn Th, Lê Văn Ch, Nguyễn Văn V đã khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội của mình. Lời khai nhận tội của các bị cáo phù hợp với lời khai của bị hại, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, cũng như các tài liệu, chứng cứ mà cơ quan tố tụng đã tiến hành thu thập có trong hồ sơ vụ án. Hội đồng xét có căn cứ để kết luận: Vào khoảng thời gian từ ngày 19/9/2023 đến ngày 06/10/2023 các bị cáo Lê Văn Th, Lê Văn Ch, Nguyễn Văn V cùng nhau thực hiện hành vi trộm cắp cây cảnh nhằm mục đích bán lấy tiền tiêu xài. Lần thứ nhất: Vào ngày 19/9/2023 tại nhà ông Nguyễn Thanh H thuộc thôn Tam Mỹ, xã Tam Xuân 1, huyện Núi Thành, Lê Văn Ch và Lê Văn Th đã lén lút trộm cắp 01 Cây Me dáng trực lắc và 01 Cây Mai Chiếu Thuỷ dáng trực của ông Nguyễn Thanh H, giá trị thiệt hại là 2.500.000 đồng. Lần thứ hai: Vào ngày 04/10/2023 tại nhà ông Mai Văn D thuộc thôn Phú Hưng, xã Tam Xuân 1, huyện Núi Thành, Lê Văn Ch, Lê Văn Th, Nguyễn Văn V đã lén lút trộm cắp 02 Cây Mai Hồng Diệp của ông Mai Văn D, giá trị thiệt hại là 1.200.000 đồng. Lần thứ 3: Ngày 06/10/2023, Lê Văn Th, Lê Văn Ch lén lút trộm cắp 01 Cây Khế dáng thác đỗ, 01 Cây Me dáng tam đa và 01 Cây Tu Hú của ông Mai Văn D, giá trị thiệt hại là 1.700.000 đồng. Tổng giá trị tài sản mà các bị cáo trộm cắp là 5.400.000 đồng (Năm triệu bốn trăm nghìn đồng).

[3] Trong cả 03 lần thực hiện hành vi trộm cắp thì Lê Văn Th, Lê Văn Ch đều tham gia cả 03 lần, trong đó có lần trộm cắp vào ngày 19/9/2023, giá trị thiệt hại tài sản được định giá là 2.500.000 đồng nên bị cáo Lê Văn Th, Lê Văn Ch đã phạm tội “Trộm cắp tài sản”. Lần trộm cắp vào ngày 04/10/2023 của Lê Văn Th, Lê Văn Ch, Nguyễn Văn V có giá trị thiệt hại là 1.200.000 đồng nhưng đối với Nguyễn Văn V vào ngày 11/11/2022 đã bị Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Tam Xuân I, huyện Núi Thành xử phạt vi phạm hành chính số tiền 2.500.000 đồng về hành vi “Trộm cắp tài sản”, chấp hành nộp phạt ngày 29/11/2022 tính đến ngày mà bị cáo thực hiện hành vi trộm cắp lần này là thuộc trường hợp “Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi chiếm đoạt tài sản mà còn vi phạm” nên đủ yếu tố cấu thành tội “Trộm cắp tài sản” theo quy định của Bộ luật hình sự.

[4] Trong các lần thực hiện hành vi trộm cắp tài sản thì các bị cáo Lê Văn Th, Lê Văn Ch tuy không phân công cụ thể vai trò của từng người nhưng các bị cáo có sự dự tính cách thức thực hiện tội phạm, chuẩn bị phương tiện đi lại khi phạm tội, phương án xử lý tài sản sau khi trộm cắp được và ngầm hiểu vai trò của từng người trong quá trình thực hiện trộm cắp. Do đó, các bị cáo Lê Văn Th, Lê Văn Ch đã phạm tội thuộc trường hợp có tổ chức theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 173 Bộ luật hình sự. Bị cáo Nguyễn Văn V chỉ tham gia thực hiện hành vi trộm cắp vào ngày 04/10/2023 khi được sự rủ rê của Lê Văn Ch và khi thực hiện hành vi trộm cắp không có sự trao đổi, bàn bạc cụ thể vai trò. Do đó, Nguyễn Văn V phạm tội thuộc trường hợp theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 173 Bộ luật hình sự. Vì vậy, Cáo trạng số số 57/CT-VKS-NT ngày 25/6/2024 của Viện kiểm sát nhân dân huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam đã truy tố các bị cáo Lê Văn Th, Lê Văn Ch về tội “Trộm cắp tài sản” quy định tại điểm a khoản 2 Điều 173 Bộ luật Hình sự năm 2015; Truy tố bị cáo Nguyễn Văn V về tội “Trộm cắp tài sản” quy định tại điểm a khoản 1 Điều 173 Bộ luật Hình sự năm 2015 là có căn cứ và đúng pháp luật.

[5] Về tính chất vụ án, mức độ nghiêm trọng của hành vi phạm tội: Hành vi của các bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, trực tiếp xâm phạm đến quyền sở hữu hợp pháp của công dân được pháp luật bảo vệ, gây ảnh hưởng xấu đến tình hình an ninh trật tự tại địa phương. Các bị cáo nhận thức được hành vi chiếm đoạt tài sản của người khác là vi phạm pháp luật nhưng vẫn cố tình thực hiện nên cần phải xử phạt nghiêm minh trước pháp luật.

[6] Về tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự của các bị cáo: Các bị cáo Lê Văn Th, Nguyễn Văn V phạm tội nhưng không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự; bị cáo Lê Văn Ch đang có tiền án nên phạm tội lần này thuộc trường hợp “Tái phạm” quy định tại điểm h khoản 1 Điều 52 Bộ luật hình sự. Trong quá trình điều tra, truy tố và tại phiên toà, các bị cáo đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải; các bị cáo phạm tội nhưng gây thiệt hại không lớn; tài sản trộm cắp đã được thu hồi trả lại cho bị hại nên được hưởng các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự theo quy định tại các điểm h, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự năm 2015 (Đã được sửa đổi, bổ sung năm 2017)

[7] Xét về nhân thân của các bị cáo thì thấy: Bị cáo Lê Văn Th đã từng bị kết án về tội “Tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có” tuy đã được xóa án tích nhưng bị cáo không lấy đó làm bài học để tu dưỡng, rèn luyện bản thân mà nay lại phạm một tội xâm phạm đến quyền sở hữu người khác nên cần đánh giá tính chất để lượng hình khi quyết định hình phạt. Đối với bị cáo Lê Văn Ch đã nhiều lần vi phạm pháp luật bị xử lý theo quy định pháp luật nhưng vẫn không tu dưỡng, rèn luyện bản thân nên cần phải bị nghiêm trị. Đối với Nguyễn Văn V đã nhiều lần thực hiện hành vi phạm tội xâm phạm đến quyền sở hữu người khác bị Tòa án kết án tuy đã được xóa án tích nhưng nay lại tiếp tục phạm một tội xâm phạm đến quyền sở hữu người khác nên cần phải xử lý thích đáng.

[8] Xét, vai trò của từng bị cáo trong vụ án, Hội đồng xét xử nhận định: Đây là vụ án có nhiều bị cáo cùng thực hiện tội phạm. Vì vậy, cần đánh giá tính chất mức độ, hành vi phạm tội và vai trò của từng bị cáo để việc áp dụng hình phạt đối với từng bị cáo thể hiện được sự cá thể hóa hình phạt. Bị cáo Lê Văn Th là người khởi xướng và cũng là người trực tiếp thực hiện hành vi trộm cắp trong cả 03 lần nên phải chịu trách nhiệm cáo nhất. Bị cáo Lê Văn Ch cũng tham gia cả 03 lần trộm cắp, với vai trò cảnh giới, điều khiển phương tiện đi thực hiện hành vi trộm cắp; là người trực tiếp rủ rê Nguyễn Văn V tham gia thực hiện hành vi trộm cắp nên chịu trách nhiệm thứ hai. Đối với Nguyễn Văn V chỉ tham gia thực hiện hành vi trộm cắp một lần, với vai trò người thực hành nên vai trò của bị cáo trong vụ án là thấp hơn so với các bị cáo khác.

[9] Trên cơ sở đánh giá về các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự, nhân thân, vai trò của từng bị cáo trong vụ án như đã nêu trên. Hội đồng xét xử nhận định các bị cáo đều nhiều lần vi phạm pháp luật bị xử lý nhưng do thiếu tu dưỡng, rèn luyện nên tiếp tục dẫn đến con đường phạm tội. Vì vậy, lần phạm tội này Hội đồng xét xử cần phải áp dụng mức hình phạt tù đối với các bị cáo cho tương xứng với mức độ, hành vi phạm mà các bị cáo đã thực hiện để đảm bảo tính giáo dục riêng và phòng ngừa chung. Bị cáo Lê Văn Th có vai trò thứ nhất nhưng không có tình tiết tăng năng trách nhiệm hình sự; Bị cáo Lê Văn Ch có vai trò thấp hơn nhưng có tình tiết tăng nặng “Tái phạm” nên mức hình phạt của bị cáo Lê Văn Th và Lê Văn Ch là như nhau.

[10] Về hình phạt bổ sung: Các bị cáo đều có vợ và con nhỏ, kinh tế gia đình khó khăn nên không áp dụng hình phạt bổ sung đối với các bị cáo.

[11] Về trách nhiệm dân sự: Các bị hại không có yêu cầu nên Hội đông xét xử không xem xét giải quyết.

[12] Về xử lý vật chứng: Trong quá trình điều tra, Cơ quan CSĐT Công an huyện Núi Thành đã thu giữ các cây cảnh là tài sản mà các bị cáo trộm cắp. Sau khi điều tra làm rõ đã ra quyết định trả lại cho các chủ sở hữu và không ai có ý kiến, khiếu nại gì nên không xem xét. Đối với 01 (một) xe mô tô nhãn hiệu Sirius, màu xám, BKS: 76K3-4357 do Lê Văn Ch sử dụng khi thực hiện hành vi trộm cắp đã bị thu giữ nhưng xe này trước đó do bà Lê Thị L quản lý, sử dụng và không biết việc Lê Văn Ch sử dụng làm phương tiện trộm cắp tài sản nên không đề cập xử lý đối với bà Lê Thị L là có căn cứ. Tuy nhiên, qua tra cứu thì xe mô tô nhãn hiệu Sirius, màu xám, BKS: 76K3-4357 được đăng ký bởi bà Hồ Thị H và có thông tin bị mất cắp nên Cơ quan Cảnh sát điều tra tách ra để xử lý sau là có căn cứ.

[13] Về án phí: Căn cứ theo quy định tại khoản 2 Điều 136 Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015 và điểm a khoản 1 Điều 23 Nghị Quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, các bị cáo Lê Văn Th, Lê Văn Ch, Nguyễn Văn V phải chịu mỗi bị cáo 200.000 đồng án phí hình sự sơ thẩm.