Bản án 60/2023/HS-ST — Hình sự

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN BÌNH XUYÊN, TỈNH VĨNH PHÚC

- Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ toạ phiên toà: Bà Phan Thị Thanh Mai

Các Hội thẩm nhân dân: Bà Lưu Thị Thúy

Ông Nguyễn Hữu Lợi

- Thư ký phiên tòa: Bà Bùi Thị Hà - Thư ký Tòa án nhân dân huyện Bình Xuyên, tỉnh Vĩnh Phúc.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Bình Xuyên, tỉnh Vĩnh Phúc tham gia phiên tòa: Ông Phó Văn Lợi - Kiểm sát viên.

Ngày 18 tháng 4 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Bình Xuyên, tỉnh Vĩnh Phúc xét xử sơ thẩm công khai vụ án hình sự thụ lý số 53/2023/TLST - HS ngày 20 tháng 3 năm 2023. Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số 61/2023/QĐXXST - HS ngày 07 tháng 4 năm 2023, đối với bị cáo:

Hoàng Văn Hưn (tên gọi khác: Không), sinh ngày 13/10/2002 tại xã Đại, huyện Sơn, tỉnh Tuyên Quang ; nơi cư trú: Thôn Cây Thông, xã Đại, huyện Sơn, tỉnh Tuyên Quang ; nghề nghiệp: Không; trình độ văn hóa: 9/12; giới tính: Nam; tôn giáo: Không; quốc tịch: Việt Nam; dân tộc: Cao Lan; con ông Hoàng Ngọc Quang và bà Lương Thị Hải; vợ con: Chưa có; tiền án, tiền sự: Không; bị cáo bị tạm giữ, tạm giam từ ngày 13/01/2023 đến nay. Hiện đang bị tạm giam tại Trại Tạm giam Công an tỉnh Vĩnh Phúc “có mặt”.

Người bào chữa cho bị cáo Hoàng Văn Hưn : Bà Kim Hồng Thanh - Trợ giúp viên pháp lý Trung tâm trợ giúp pháp lý Nhà nước tỉnh Vĩnh Phúc “có đơn xin giải quyết vắng mặt”.

- Bị hại: Chị Lý Thị Phượn , sinh năm 2002; Địa chỉ: Thôn Tân, xã Ninh, huyện Sơn, tỉnh Tuyên Quang “vắng mặt”.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Anh Trần Văn Toả , sinh năm 1989; địa chỉ: Thôn Đồng , xã An, huyện Yên , tỉnh Bắc Giang “có mặt”.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau: Hoàng Văn Hưn , sinh năm 2002, HKTT: Thôn Cây Thông, xã Đại, huyện Sơn, tỉnh Tuyên Quang và chị Lý Thị Phượn , sinh năm 2002, HKTT: Thôn Tân, xã Ninh, huyện Sơn, tỉnh Tuyên Quang có quen biết nhau và cùng thuê trọ tại thôn Quang Khải, xã Thiện Kế, huyện Bình Xuyên. Biết chị Phượn có 01 chiếc xe mô tô nhãn hiệu Honda Wave RSX FI, màu sơn trắng đen, BKS: 22S1 - 399.63, Hưng nảy sinh ý định chiếm đoạt xe mô tô của chị Phượn đem cầm cố lấy tiền tiêu sài cá nhân, nên khoảng 07 giờ 00 ngày 31/10/2022, Hưng đi sang phòng trọ của chị Phượn , Hưng nói dối chị Phượn là “Cho anh mượn xe anh chạy về nhà lấy cái căn cước xong anh trả”, mục đích là để lừa mượn được xe của chị Phượn . Tin lời Hưng nói là thật nên chị Phượn đồng ý cho Hưng mượn xe và nói “Xuống luôn nhé”. Mượn được xe Hưng điều khiển đến thẳng cửa hàng mua bán, ký gửi xe máy Nguyễn Ngọc ở thôn Ngũ Hồ, xã Thiện Kế, huyện Bình Xuyên, tỉnh Vĩnh Phúc do anh Trần Văn Toả , sinh năm 1989, HKTT: xã An Thượng, huyện Yên Thế, tỉnh Bắc Giang làm chủ. Tại đây Hưng đặt vấn đề cầm cố chiếc xe mô tô BKS: 22S1 - 399.63 và nói: “Anh ơi, cho em mượn ít tiền để đi có việc, em để lại chiếc xe này nhé”, anh Tỏa hỏi về nguồn gốc và giấy tờ xe thì Hưng nói dối là xe của Hưng, giấy tờ xe Hưng để quên ở nhà, anh Tỏa tin tưởng và cho Hưng cầm cố vay 11.000.000 đồng, toàn bộ số tiền này Hưng đã sử dụng tiêu sài cá nhân hết. Tối cùng ngày, Hưng đi về phòng trọ thì gặp chị Phượn , chị Phượn yêu cầu Hưng trả xe thì Hưng nói dối là xe đã bị Cảnh sát giao thông tạm giữ do vi phạm nồng độ cồn để chị Phượn không đòi xe, sau đó Hưng đã bỏ trốn khỏi khu nhà trọ. Chị Phượn nhiều lần liên hệ và đòi xe nhưng không được nên ngày 13/01/2023 đã trình báo sự việc đến Cơ quan điều tra Công an huyện Bình Xuyên. Cùng ngày 13/01/2023, sau khi biết chị Phượn trình báo sự việc đến cơ quan Công an nên Hưng đã đến Cơ quan CSĐT - Công an huyện Bình Xuyên đầu thú và khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội của mình như đã nêu ở trên.

Về thu giữ vật chứng: Cơ quan điều tra đã tạm giữ tại cửa hàng mua bán, ký gửi xe mô tô của anh Trần Văn Toả : 01 chiếc xe mô tô nhãn hiệu Honda Wave RSX FI, màu sơn trắng đen, BKS: 22S1 - 399.63 để điều tra, xử lý theo quy định.

Kết quả định giá tài sản: Tại Kết luận định giá tài sản số 09/KL-HĐĐGTS ngày 17/01/2022 của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện Bình Xuyên, kết luận: 01 chiếc xe mô tô nhãn hiệu Honda Wave RSX FI, màu sơn: trắng đen, BKS: 22S1 - 399.63 trị giá 12.000.000 đồng.

Tại Cáo trạng số 63/CT - VKSBX ngày 20 tháng 3 năm 2023, Viện kiểm sát nhân dân huyện Bình Xuyên truy tố bị cáo Hoàng Văn Hưn về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” theo quy định tại khoản 1 Điều 174 Bộ luật Hình sự năm 2015.

Tại phiên tòa đại diện Viện kiểm sát trình bày lời luận tội đối với bị cáo, giữ nguyên quyết định truy tố bị cáo như Cáo trạng đồng thời đề nghị Hội đồng xét xử: Áp dụng khoản 1 Điều 174; điểm i, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự năm 2015, xử phạt bị cáo Hoàng Văn Hưn từ 09 (Chín) tháng đến 12 (Mười hai) tháng tù, thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày tạm giữ, tạm giam 13 tháng 01 năm 2023.

Đề nghị không áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo. Ngoài ra, đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Bình Xuyên đề nghị về án phí theo quy định của pháp luật.

Ý kiến của những người tham gia tố tụng:

Người bào chữa cho bị cáo Hoàng Văn Hưn có đơn xin vắng mặt tại phiên tòa nhưng đã gửi bản luận cứ bào chữa cho Hội đồng xét xử và có quan điểm như sau: Bị cáo có nhân thân tốt, chưa có tiền án, tiền sự, sau khi phạm tội đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải về hành vi phạm tội của mình; bị cáo phạm tội lần đầu và thuộc trường hợp ít nghiêm trọng; sau khi phạm tội bị cáo đã ra đầu thú, bị cáo là người dân tộc thiểu số, thuộc vùng kinh tế đặc biệt khó khăn, nhận thức pháp luật hạn chế, đó là các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự cho bị cáo nên người bào chữa cho bị cáo đề nghị Hội đồng xét xử xem xét, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự và miễn hình phạt bổ sung cho bị cáo.

Tại phiên tòa bị cáo Hoàng Văn Hưn đã thừa nhận về hành vi phạm tội của mình như nội dung Cáo trạng của Viện kiểm sát nhân dân huyện Bình Xuyên đã truy tố, bị cáo đề nghị Hội đồng xét xử giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo.

Bị hại chị Lý Thị Phượn tuy vắng mặt tại phiên tòa nhưng quá trình điều tra chị trình bày và xác nhận lời khai của bị cáo là đúng. Chị xác nhận ngày 22/02/2023, Cơ quan điều tra đã trả lại tài sản cho chị là 01 chiếc xe mô tô nhãn hiệu Honda Wave RSX FI, màu sơn trắng đen, BKS: 22S1 - 399.63. Sau khi nhận lại tài sản, chị không có yêu cầu đề nghị gì.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan anh Trần Văn Toả trình bày và xác nhận: Anh là chủ cửa hàng mua bán, ký gửi xe máy Nguyễn Ngọc tại thôn Ngũ Hồ, xã Thiện Kế, huyện Bình Xuyên, tỉnh Vĩnh Phúc. Khoảng 8 giờ 00 phút ngày 31/10/2022, Hưng đặt vấn đề cầm cố chiếc xe mô tô BKS: 22S1 - 399.63 và nói: “Anh ơi, cho em mượn ít tiền để đi có việc, em để lại chiếc xe này nhé”, Hưng nói dối là xe của Hưng và giấy tờ xe Hưng để quên ở nhà, anh tin tưởng và cho Hưng vay 11.000.000 đồng. Ngày 13/01/2023, khi cơ quan điều tra đến làm việc với anh thì anh mới biết chiếc xe mô tô trên là do Hưng lừa đảo chiếm đoạt của người khác mà có, nên anh đã tự nguyện giao nộp chiếc xe đó cho Cơ quan điều tra. Quá trình điều tra anh yêu cầu anh Hưng phải hoàn trả số tiền 11.000.000 đồng là tiền anh đã cho Hưng cầm cố xe mô tô. Tuy nhiên, tại giai đoạn chuẩn bị xét xử anh Tỏa có đơn đề nghị không yêu cầu bị cáo Hưn phải trả anh số tiền trên và tại phiên tòa anh Tỏa giữ nguyên quan điểm là không yêu cầu Hưng phải trả anh số tiền 11.000.000 đồng.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Về tính hợp pháp của hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan điều tra, của Điều tra viên, của Viện kiểm sát, của Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố được thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa bị cáo không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng và người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng và người tiến hành tố tụng trong vụ án là hợp pháp.

[2] Quá trình điều tra và tại phiên tòa bị cáo Hoàng Văn Hưn thừa nhận toàn bộ hành vi phạm tội của mình đúng như nội dung Cáo trạng truy tố. Bị cáo khai nhận như sau: Khoảng 7 giờ 00 phút ngày 31/10/2022 tại thôn Quang Khải, xã Thiện Kế, huyện Bình Xuyên, Hoàng Văn Hưn , sinh năm 2002, HKTT: thôn Cây Thông, xã Đại, huyện Sơn, tỉnh Tuyên Quang đã lợi dụng vào sự quen biết, dùng thủ đoạn gian dối để lừa đảo chiếm đoạt 01 chiếc xe mô tô nhãn hiệu Honda Wave RSX FI, màu sơn: trắng đen, BKS: 22S1- 399.63 trị giá theo định giá là 12.000.000 đồng của chị Lý Thị Phượn , sinh năm 2002, HKTT: Thôn Tân, xã Ninh, huyện Sơn, tỉnh Tuyên Quang sau đó đem cầm cố chiếc xe lấy 11.000.000 đồng tiêu sài cá nhân hết.

[3] Xét lời nhận tội của bị cáo là phù hợp với các tài liệu có trong hồ sơ như lời khai của bị cáo tại Cơ quan điều tra, lời khai của bị hại, lời khai của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, đơn trình báo, kết luận định giá của Hội đồng định giá cùng các tài liệu, chứng cứ khác được thu thập hợp pháp có trong hồ sơ vụ án. Hành vi của Hoàng Văn Hưn dùng thủ đoạn gian dối chiếm đoạt 01 chiếc xe mô tô nhãn hiệu Honda Wave RSX FI, màu sơn: trắng đen, BKS: 22S1-399.63 trị giá theo định giá là 12.000.000 đồng của chị Lý Thị Phương sau đó đem đi cầm cố mục đích lấy tiền chi tiêu cá nhân đã phạm vào tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, tội phạm và hình phạt được quy định tại khoản 1 Điều 174 Bộ luật hình sự. Nội dung điều luật quy định:

“…1. Người nào bằng thủ đoạn gian dối chiếm đoạt tài sản của người khác trị giá từ 2.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng … thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm…”.

[4] Xét tính chất vụ án là ít nghiêm trọng nhưng hành vi phạm tội của bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, gây mất trật tự trị an tại địa phương và xâm phạm đến quyền sở hữu tài sản của cá nhân được pháp luật bảo vệ. Bị cáo nhận thức được hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản của người khác là vi phạm pháp luật nhưng vì tham lam, muốn có tài sản để sử dụng không phải bằng sức lao động của mình nên đã cố ý thực hiện hành vi phạm tội, bất chấp hậu quả và pháp luật. Vì vậy, cần phải xử lý nghiêm bị cáo trước pháp luật mới có tác dụng giáo dục riêng và phòng ngừa chung.

[5] Xét nhân thân cũng như các tình tiết giảm nhẹ, tăng nặng trách nhiệm hình sự của bị cáo, thấy rằng: Bị cáo Hưn không phải chịu tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự quy định tại Điều 52 của Bộ luật Hình sự. Bị cáo có nhân thân tốt, chưa có tiền án, tiền sự. Bị cáophạm tội lần đầu và thuộc trường hợp ít nghiêm trọng; sau khi thực hiện hành vi phạm tội bị cáo đã ra đầu thú; quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải về hành vi phạm tội của mình; bị cáo là người dân tộc thiểu số, thuộc vùng kinh tế đặc biệt khó khăn, nhận thức pháp luật hạn chế. Do đó, bị cáo được áp dụng các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm i, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật hình sự.

Tuy nhiên, bị cáo là người nhận thức bình thường, có hiểu biết nhất định về pháp luật nhưng không chịu tu dưỡng bản thân, bất chấp quy định của pháp luật lừa đảo chiếm đoạt tài sản của chị Lý Thị Phượn . Việc Hưng lừa đảo chiếm đoạt tài sản của chị Phương là rất chủ động, do Hưng cùng thuê trọ với chị Phương tại thôn Quang Khải, xã Thiện Kế, huyện Bình Xuyên. Biết chị Phượn có 01 chiếc xe mô tô nhãn hiệu Honda Wave RSX FI, màu sơn trắng đen, BKS: 22S1 - 399.63, Hưng nảy sinh ý định chiếm đoạt xe mô tô của chị Phượn đem cầm cố lấy tiền tiêu sài cá nhân. Hành vi của Hoàng Văn Hưn là nguy hiểm cho xã hội, đã xâm phạm đến quyền sở hữu tài sản của công dân được pháp luật bảo vệ, gây mất trật tự trị an tại địa phương nên cần phải xử phạt bị cáo với mức hình phạt tù tương xứng với tính chất, mức độ về hành vi bị cáo đã thực hiện như mức hình phạt vị đại diện Viện kiểm sát đề nghị là phù hợp.

[6] Về hình phạt bổ sung: Quá trình điều tra và tại phiên tòa làm rõ bị cáo không có nghề nghiệp và không có tài sản gì. Vì vậy, không cần thiết áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo.

[7] Về trách nhiệm dân sự, xử lý vật chứng và các vấn đề khác:

Đối với 01 chiếc xe mô tô nhãn hiệu Honda Wave RSX FI, màu sơn trắng đen, BKS: 22S1 - 399.63, quá trình điều tra xác định là của chị Lý Thị Phượn . Ngày 22/02/2023, Cơ quan điều tra đã trả lại tài sản cho chị Phượn , nhận lại tài sản chị Phượn không có yêu cầu, đề nghị gì.

Quá trình điều tra anh Trần Văn Toả là chủ cửa hàng mua bán, ký gửi xe máy Nguyễn Ngọc có yêu cầu anh Hưng phải hoàn trả cho anh số tiền 11.000.000 đồng là tiền anh đã cho Hưng cầm cố xe mô tô. Tuy nhiên, tại giai đoạn chuẩn bị xét xử và tại phiên tòa anh Tỏa không yêu cầu bị cáo Hưn phải trả anh số tiền trên nên Hội đồng xét xử không đặt ra xem xét, giải quyết.

Anh Trần Văn Toả là người cho Hoàng Văn Hưn cầm cố chiếc xe mô tô BKS: 22S1 - 399.63, quá trình điều tra xác định khi nhận cầm cố xe mô tô Hưng không nói, anh Tỏa không biết chiếc xe là do Hưng phạm tội mà có nên hành vi của anh Tỏa không cấu thành tội phạm. Tuy nhiên, việc Trần Văn Toả nhận cầm cố chiếc xe khi không có giấy phép kinh doanh, cầm cố tài sản nhưng không có giấy chứng nhận quyền sở hữu tài sản...đã vi phạm vào Điều 12 Nghị định 144/2021/NĐ - CP ngày 31/12/2011 của Chính Phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội … Cơ quan điều tra đã ra văn bản đề nghị Đội Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội Công an huyện Bình Xuyên lập hồ sơ xử phạt hành chính theo quy định.

[8] Về án phí: Buộc bị cáo phải chịu án phí hình sự sơ thẩm theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Tuyên bố bị cáo Hoàng Văn Hưn phạm tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”.

Căn cứ khoản 1 Điều 174; điểm i, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự năm 2015. Xử phạt: Bị cáo Hoàng Văn Hưn 09 (Chín) tháng tù, thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày bị bắt tạm giữ, tạm giam ngày 13/01/2023.

Về án phí: Căn cứ khoản 2 Điều 136 của Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015; Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án. Buộc bị cáo Hoàng Văn Hưn phải chịu 200.000 đồng (Hai trăm nghìn đồng) án phí hình sự sơ thẩm.

Bị cáo và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có mặt có quyền kháng cáo Bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án. Bị hại vắng mặt có quyền kháng cáo Bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được Bản án hoặc Bản án được niêm yết để yêu cầu xét xử phúc thẩm.