Bản án 588/2024/HC-PT — Hành chính

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Người khởi kiện bà Trần Thị Thu Th trình bày:

Căn cứ Điều 1 Quyết định số 194 về phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng chợ Đ cũ và căn cứ theo Bảng tổng hợp chi phí bồi thường cho các hộ kinh doanh tại chợ L thì mức bồi thường, hỗ trợ đối với bà Th như sau:

- Số tiền hỗ trợ thẻ quầy: 20.874.000đ;

- Số tiền bồi thường tài sản: 6.456.000đ;

Tổng số tiền bồi thường, hỗ trợ: 27.330.000đ.

Nhận thấy việc UBND huyện L ban hành quyết định số 194 về mức bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng chợ Đ cũ đối với gia đình bà Th như trên là không đúng với Quyết định 03/2019 ngày 13/03/2019 của Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng; không xem xét, tính toán đến việc bồi thường về đất; không xem xét, tính toán hỗ trợ đối với vị trí mặt bằng kinh doanh (vị trí thuận lợi); không xem xét, tính toán hỗ trợ giá trị thương mại mặt bằng kinh doanh; cụ thể như sau:

Đơn giá làm căn cứ bồi thường thẻ quầy (tài sản trên đất) và hỗ trợ tài sản cơi nới không đúng theo Quyết định 03/2019 ngày 13/03/2019 của Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng. Căn cứ Quyết định 03/2019 ngày 13/03/2019, tại Phụ lục 1 đơn giá xây dựng mới nhà ở riêng lẻ (kết cấu nhà ở không phải nhà biệt thự) thì đơn giá xây dựng mới tại huyện L là: 5.700.205 đồng/m2, chưa tính đến các vật tư khác như tráng nền, lót gạch, dán gạch, làm cửa kéo, cửa cuốn, gắn đèn điện,…Trong khi đó, Quyết định số 194 lại áp mức giá là 4.744.000đ/m2 là không đúng theo Quyết định 03/2019 của UBND tỉnh Lâm Đồng.

Như vậy UBND huyện L đã áp dụng sai căn cứ pháp luật để bồi thường về quầy cho bà Th.

Mặt khác, Bảng giá xây dựng có từ tháng 03/2019, đến năm 2021 mới có quyết định bồi thường mà không tính trượt giá là gây thiệt hại cho bà Th là không phù hợp với thực tế.

Việc đưa ra mức hỗ trợ về tài sản cơi nới là không hợp lý vì:

+ Thứ nhất, việc cơi nới, sửa chữa từ khi quản lý, sử dụng đến nay không bị Ban quản lý chợ hay bất kỳ cơ quan nào lập biên bản, xử phạt hành chính, buộc tháo dỡ, mặc nhiên thừa nhận sự tồn tại việc cơi nới sửa chữa, do đó phải được xem xét bồi thường hợp lý mới đảm bảo quyền lợi cho bà Th.

+ Thứ hai, tại thời điểm bồi thường, UBND huyện L không xem xét, liệt kê đầy đủ các tài sản gắn liền với quầy để bồi thường theo đúng thực tế, hiện trạng mà bà Th đang sử dụng là không đảm bảo quyền lợi chính đáng của bà Th.

Không xem xét, tính toán đến việc hỗ trợ đền bù về đất là không phù hợp với lịch sử hình thành và phát triển chợ Đ cũ cũng như chính sách của Nhà nước và quá trình quản lý, sử dụng của bà Th.

Bà Th là chủ sở hữu của quầy số 49 là hàng quần áo may sẵn.

Nguồn gốc: Bà Th được Ban Quản lý chợ L cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu quầy 49 (số cũ 27B) vào ngày 13/6/2004 và sử dụng ổn định đến nay.

Việc UBND huyện L không xem xét đến quá trình hình thành chợ và chính sách pháp luật thời kỳ đầu, Chủ tịch UBND vận động người dân vào chợ Đ để có nơi sản xuất, kinh doanh ổn định, lâu dài, cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu thẻ quầy vĩnh viễn. Trong suốt quá trình kinh doanh, chuyển nhượng quầy, nhà nước đều thu thuế đầy đủ, giá thu thuế từ 80.000.000đ - 100.000.000đ/quầy (thời điểm 2010-2013).

Theo Báo cáo số 14/BC-BQLC ngày 31/08/2020 của Ban Quản lý chợ L thì quá trình quản lý, sử dụng, cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu quầy hàng (thẻ quầy) của bà Th gắn liền với lịch sử hình thành, phát triển chợ từ trước tới nay, cụ thể như sau:

Trước 10/1987, xã Đ (huyện Đ1) có 01 chợ tạm khoảng 100 quầy nằm tại trường Tiểu học Đ I hiện nay. Sau khi huyện L được thành lập ngày 28/10/1987 (tách ra từ huyện Đ1), xã Đ được đổi thành thị trấn Đ là trung tâm của huyện L.

Năm 1989 - 1990: Chợ mới xây dựng và được đặt tên là chợ L. Để tạo điều kiện thu hút các hộ di dời vào chợ mới xây dựng kinh doanh ổn định lâu dài, UBND huyện L đã động viên, khuyến khích các hộ mua quầy và cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu quầy hàng không ghi thời hạn. Đến năm 1994-1995, UBND huyện L xây dựng thêm 3 dãy nhà lồng gỗ để bố trí cho các hộ bán quần áo may sẵn, trái cây, ăn uống, thịt heo, bò,... Đồng thời tiếp tục bán và cấp GCNQSH quầy hàng không ghi thời hạn.

Năm 1998, UBND huyện thành lập Ban quản lý chợ L, chuyển giao chợ từ UBND thị trấn Đ quản lý cho Ban quản lý chợ L quản lý, đồng thời không tổ chức bán quầy mà giữ nguyên hiện trạng số quầy đã bán.

Năm 2003, Ban Quản lý chợ L thực hiện việc cấp đổi GCNQSH quầy hàng không ghi thời hạn, vẫn tôn trọng lịch sử. Việc cấp đổi thẻ quầy được áp dụng đối với các hộ nộp đủ tiền mua quầy, các hộ sang nhượng quầy để củng cố hồ sơ.

Như vậy, qua quá trình hình thành, phát triển chợ Đ, quá trình mua bán, nhận chuyển nhượng, quá trình quản lý, sử dụng của các quầy nêu trên cũng như chính sách của Nhà nước và UBND huyện L thì đều xác định: GCNQSH quầy hàng là một tài sản tương đương với quyền sử dụng đất, cụ thể như sau:

- Thứ nhất: Thẻ quầy được thế chấp vay vốn ở các ngân hàng thương mại (chủ yếu là Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn huyện) như là quyền sử dụng đất.

- Thứ hai, GCNQSH quầy hàng được cấp không thời hạn theo chính sách của UBND huyện L năm 1990 về việc khuyến khích các hộ dân mua điểm kinh doanh để có nơi kinh doanh ổn định, lâu dài. Thời điểm này, đa số người dân đi kinh tế mới, đã bỏ ra số tiền rất lớn (giá quầy 2 mặt tiền: 2.500.000 đồng/1 quầy; 1 mặt tiền 2.000.000 đồng /1 quầy), lúc bấy giờ 01 quầy hàng trị giá tương đương với 01 lô đất xung quanh chợ, nhiều người phải vay mượn hoặc thậm chí bán tất cả tài sản của gia đình để mua được quyền sở hữu quầy và đã kinh doanh ổn định từ đó đến nay; đồng thời có các quyền, nghĩa vụ như người sử dụng đất.

- Thứ ba: Khi người dân không có nhu cầu kinh doanh thì được quyền sang nhượng quầy; khi sang nhượng phải ký Hợp đồng có công chứng, phải nộp lệ phí trước bạ (0.5%), thuế TNCN (2%) như đối với quyền sử dụng đất (có chứng cứ là Các thông báo nộp thuế thu nhập cá nhân, lệ phí trước bạ do Chi cục thuế huyện L ban hành).

Do đó, việc Ban Quản lý chợ L lại cho rằng Giấy chứng nhận quyền sở hữu quầy không phải là quyền sử dụng đất để né tránh việc bồi thường giá trị đất cho bà Th là không phù hợp với lịch sử hình thành, phát triển chợ cũng như nguồn gốc, quá trình sử dụng theo chính sách của Nhà nước.

Quyết định số 194 đã không xem xét tính toán hỗ trợ đối với vị trí mặt bằng kinh doanh (vị trí 2 mặt tiền). Mặc dù UBND huyện L đã ban hành Quyết định số 2801 ngày 01/07/2021 bổ sung mức bồi thường đối với quầy 2 mặt tiền nhưng mức bồi thường này cũng chưa phù hợp với thực tế nên không đảm bảo quyền lợi chính đáng cho bà Th.

Quyết định số 194 cũng không xem xét tính toán hỗ trợ giá trị thương mại mặt bằng kinh doanh (giá trị thương mại không phải là giá trị 2 mặt tiền).

Giá trị thương mại mặt bằng kinh doanh được xem là một tài sản lớn đối với người mua bán trong chợ như bà Th. Bởi tài sản này bên cạnh giá trị nó còn thuận lợi về giao thông, lượng khách hàng ổn định trong nhiều năm, không gian lân cận, khả năng tạo ra dòng tiền từ hoạt động mua bán, cho thuê, sang nhượng lại. Đối với những vị trí thuận lợi, đắc địa mua bán hàng, giá cho thuê mặt bằng, sang nhượng càng cao. Cho nên việc UBND huyện L thu hồi đất của bà Th nhưng lại không tính đến là điều bất hợp lý.

Nhận thấy UBND huyện L ban hành Quyết định số 194 sai về trình tự, thủ tục, cụ thể:

Thứ nhất, theo quy định của pháp luật về thu hồi đất thì trước khi ban hành Quyết định số 194 về bồi thường, UBND huyện L phải ban hành Kế hoạch thu hồi đất, Dự thảo phương án bồi thường và tổ chức họp công khai cho các hộ tiểu thương biết để có ý kiến nhưng thực tế UBND huyện L không ban hành Kế hoạch thu hồi đất, không ban hành Dự thảo phương án bồi thường, không tổ chức họp công khai kế hoạch bồi thường cho các hộ tiểu thương là không đúng trình tự, thủ tục thu hồi đất.

Thứ hai, trong khi chưa có quyết định bồi thường thì UBND huyện L lại ban hành Quyết định số 4176/QĐ-UBND ngày 09/11/2020 của UBND huyện L về việc phê duyệt kế hoạch tổ chức bốc thăm tại chợ Đ và chỉ đạo cho Ban Quản lý chợ L thực hiện tổ chức bốc thăm chợ mới và yêu cầu các hộ tiểu thương di dời sang chợ mới vào ngày 11, 12, 13/11/2020 (còn quyết định bồi thường số 194 lại ban hành sau vào ngày 13/01/2021) là trái với quy định về trình tự bồi thường, di dời giải phóng mặt bằng khi thu hồi đất.

Được biết, khu đất chợ Đ mà bà Th đang quản lý, sử dụng đã bị Công ty cổ phần đầu tư và phát triển hạ tầng N ký các hợp đồng đặt cọc nền đất cho các tổ chức, cá nhân khác dựa trên cơ sở được các cơ quan có thẩm quyền trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng giao cho Công ty cổ phần đầu tư và phát triển hạ tầng N (có chứng cứ là các hợp đồng đặt cọc năm 2018, 2019). Trong khi đó cho đến nay phần diện tích đất thuộc chợ Đ đang được UBND huyện L giao cho các hộ dân quản lý, sử dụng thông qua việc mua bán và cấp GCNQSH quầy hàng không thời hạn, chưa hề bị thu hồi bằng Văn bản.

Do vậy, bà Th đề nghị Toà án:

- Hủy một phần Quyết định số 194/QĐ-UBND ngày 13/01/2021 của UBND huyện L về việc phê duyệt Phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng chợ Đ cũ đối với phần bồi thường liên quan trực tiếp đến quyền lợi của bà Th.

- Hủy Quyết định số 2801/QĐ-UBND ngày 01/07/2021 của UBND huyện L về việc bồi thường bổ sung vị trí 2 mặt tiền.

- Hủy Quyết định số 4176/QĐ-UBND ngày 09/11/2020 của UBND huyện L về việc phê duyệt kế hoạch tổ chức bốc thăm tại chợ Đ.

- Hủy Quyết định số 6592/QĐ-UBND ngày 28/12/2021 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện L về việc giải quyết khiếu nại đối với bà Th.

- Hủy kết quả bốc thăm lần 1 ngày 11, 12, 13/11/2020, lần 2 ngày 20/09/2021.

Người bị kiện Chủ tịch UBND huyện L, UBND huyện L trình bày:

Không đồng ý yêu cầu hủy Quyết định số 194/QĐ-UBND ngày 13/01/2021 của Chủ tịch UBND huyện L phê duyệt Phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng chợ Đ cũ; Quyết định 2801/QĐ-UBND ngày 01/7/2021 của UBND huyện L phê duyệt Phương án bồi thường bổ sung vị trí 02 mặt tiền; Quyết định số 4176/QĐ-UB ngày 09/011/2020 của UBND huyện L về phê duyệt kế hoạch tổ chức bốc thăm tại Chợ Đ và hủy Quyết định giải quyết khiếu nại số 6592/QĐ-UBND ngày 28/12/2021 về việc giải quyết khiếu nại đối với bà Trần Thị Thu Th, trú tại xã P, huyện L, tỉnh Lâm Đồng. Bởi vì:

1. Về thẩm quyền, trình tự, thủ tục ban hành Quyết định số 194/QĐ-UBND ngày 13/01/2021 về phê duyệt Phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng chợ Đ cũ.

1.1. Thẩm quyền ban hành Quyết định số 194/QĐ-UBND ngày 13/01/2021.

Căn cứ Điều 29 của Quy định ban hành kèm theo Quyết định số 50/2017/QĐ-UBND ngày 29/12/2017 của UBND tỉnh Lâm Đồng ban hành Quy định chi tiết một số nội dung về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng, Chủ tịch UBND cấp huyện có thẩm quyền ban hành Quyết định thu hồi đất và phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn của mình là đúng quy định của pháp luật.

1.2. Việc thực hiện triển khai Dự án khu đô thị mới – Trung tâm Thương mại thị trấn Đ

- Ngày 17/9/2013, UBND huyện L ban hành Quyết định số 2476/QĐ-UBND Về việc phê duyệt dự án đầu tư xây dựng Khu đô thị mới – Trung tâm thương mại thị trấn Đ, với quy mô dự án cấp công trình cấp 3, số cao tầng là 2 tầng, diện tích xây dựng Trung tâm thương mại (chợ) 3.920m2, trong đó khối kinh doanh 5.550m2, khối hành chính 405m2, và 600 điểm kinh doanh...

- Ngày 07/6/2016, Văn phòng Chính phủ có Công văn số 4441/VPCP-KTN về việc cho phép chuyển mục đích sử dụng đất trồng lúa trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng.

- Ngày 22/7/2016 UBND tỉnh Lâm Đồng có Công văn số 4260/UBND-ĐC về việc chấp thuận ranh giới, diện tích đất thu hồi, chuyển mục đích sử dụng đất để thực hiện dự án Khu đô thị mới – Trung tâm thương mại Đ, huyện L.

- Ngày 10/9/2019 UBND huyện L có Công văn số 1026/UBND-TCKH về việc thống nhất chủ trương điều chỉnh, bổ sung một số hạng mục thuộc dự án Khu đô thị mới – Trung tâm thương mại thị trấn Đ.

- Ngày 25/10/2019 UBND huyện L ban hành Quyết định số 3791/QĐ-UBND về việc phê duyệt điều chỉnh dự án Khu đô thị mới – Trung tâm thương mại thị trấn Đ, huyện L.

1.3. Việc lập phương án và phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng đối với chợ cũ Đ.

- Căn cứ Quyết định số 3791/QĐ-UBND ngày 25/10/2019 của UBND huyện L về việc phê duyệt điều chỉnh dự án Khu đô thị mới - Trung tâm thương mại thị trấn Đ, huyện L; Thông báo số 103/TB-UBND ngày 11/5/2020 Kết luận của Đồng chí Hoàng Sỹ B - Chủ tịch UBND huyện tại buổi làm việc với các đơn vị về việc xem xét phương án di dời chợ Đ, sắp xếp điểm kinh doanh tại chợ Đ mới; Thông báo số 142/TB-UBND ngày 03/7/2020 “Kết luận của Đồng chí Nguyễn Minh A - Phó Chủ tịch UBND huyện tại buổi làm việc với các đơn vị về việc xem xét phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng chợ cũ Đ.

- Ngày 29/5/2020, Trung tâm Phát triển Quỹ đất huyện L, thực hiện thống kê hiện trạng về tài sản đối với các quầy hàng của các hộ tiểu thương Chợ Đ cũ.

- Ngày 10/12/2020, Trung tâm Phát triển Quỹ đất huyện L thực hiện công khai Phương án hỗ trợ giải phóng mặt bằng chợ cũ Đ tại Hội trường UBND thị trấn Đ.

- Ngày 07/01/2021, Trung tâm Phát triển Quỹ đất huyện ban hành Tờ trình số 01/TTr-TTPTQĐ về việc đề nghị phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng chợ Đ cũ, kèm theo Phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng chợ Đ cũ gửi UBND huyện và phòng Tài nguyên và Môi trường thẩm định phê duyệt.

- Ngày 12/01/2021, Phòng Tài nguyên và Môi trường có Báo cáo số 08/BC-TNMT về kết quả thẩm định Phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng chợ Đ cũ.

- Ngày 13/01/2021, UBND huyện L ban hành Quyết định số 194/QĐ-UBND phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng chợ Đ cũ cho 209 hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng quầy bán hàng tại chợ Đ cũ.

Như vậy: Về trình tự, thủ tục để UBND huyện L ban hành Quyết định số 194/QĐ-UBND về phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng chợ Đ cũ cho 209 hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng quấy bán hàng tại chợ Đ cũ là hoàn toàn khách quan và đúng theo quy định.

2. Trình tự, thủ tục để UBND huyện L ban hành Quyết định số 2801/QĐ-UBND ngày 01/07/2021 về việc phê duyệt phương án bồi thường bổ sung quầy hàng có vị trí 02 mặt tiền nằm trong nhà lồng chính của chợ Đ cũ:

- Thực hiện Quyết định số 50/2017/QĐ-UBND ngày 29/12/2017 của UBND tỉnh Lâm Đồng v/v ban hành quy định chi tiết một số nội dung về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng;

- Thực hiện Thông báo số 106/TB-UBND ngày 25/3/2021 về việc thông báo Kết luận của Đồng chí Hoàng Sỹ B - Chủ tịch UBND huyện tại buổi làm việc với các đơn vị rà soát để xử lý các tồn tại, khó khăn, vướng mắc trong công tác bồi thường giải phóng mặt bằng các công trình, dự án trên địa bàn;

- Ngày 23/06/2021 Trung tâm Phát triển quỹ đất huyện có Tờ trình số 27/TT-TTPTQĐ lập phương án bồi thường bổ sung vị trí quầy hàng có 02 mặt tiền.

- Ngày 23/6/2021, Trung tâm Phát triển quỹ đất lập Phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng số 10/PA-TTPTQĐ về việc bồi thường bổ sung lợi thế kinh doanh của quầy hàng 02 mặt tiền chợ cũ Đ;

- Ngày 07/04/2021, Trung tâm Phát triển quỹ đất làm việc với Ban quản lý chợ L Biên rà soát các hộ kinh doanh có vị trí 02 mặt tiền.

- Căn cứ Biên bản làm việc ngày 17/06/2021 của các đơn vị: Trung tâm phát triển quỹ đất, Tài nguyên và Môi trường, Tài chính – Kế hoạch, UBND thị trấn Đ; Văn bản số 39/TCKH ngày 21/06/2021 của phòng Tài chính – Kế hoạch V/v hồ sơ phương án bán các quầy kinh doanh tại chợ Đ cũ.

- Ngày 30/06/2021, Phòng Tài nguyên - Môi trường có báo cáo số 53/BC-TNMT về Kết quả thẩm định Phương án bồi thường bổ sung về lợi thế kinh doanh đối với các quầy hàng có vị trí 02 mặt tiền nằm trong nhà lồng chính chợ Đ cũ.

- Ngày 01/07/2021, UBND huyện L ban hành Quyết định số 2801/QĐ-UBND về việc phê duyệt phương án bồi thường bổ sung cho các quầy hàng có vị trí 02 mặt tiền nằm trong nhà lồng chính của chợ Đ cũ như sau: Phê duyệt chi phí bồi thường bổ sung cho 31 hộ gia đình, cá nhân mua quầy hàng có vị trí 02 mặt tiền nằm trong nhà lồng chính của chợ Đ cũ.

Như vậy: Về trình tự, thủ tục để UBND huyện L ban hành Quyết định số 2801/QĐ-UBND ngày 01/07/2021 về việc phê duyệt phương án bồi thường bổ sung quầy hàng có vị trí 02 mặt tiền nằm trong nhà lồng chính của chợ Đ cũ là hoàn toàn khách quan và đúng theo quy định.

3. Trình tự, thủ tục ban hành Quyết định số 4176/QĐ-UB ngày 09/011/2020 của UBND huyện L về phê duyệt kế hoạch tổ chức bốc thăm tại Chợ Đ.

- Căn cứ Thông tư số 06/2003/TT-BTM ngày 15/8/2003 của Bộ Thương mại hướng dẫn chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và tổ chức của Ban quản lý chợ; Căn cứ Quyết định số 43/2013/QĐ-UBND ngày 12/9/2013 của UBND tỉnh Lâm Đồng ban hành Quy định về phát triển và quản lý chợ trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng; Căn cứ Công văn 6566/UBND-KT ngày 05/8/2020 của UBND tỉnh Lâm Đồng về Phương án bố trí ngành hàng kinh doanh và Nội quy chợ Đ, huyện L; Công văn số 1608/SCT-QLTM ngày 12/8/2020 của Sở Công Thương Lâm Đồng về phổ biến công khai Phương án sắp xếp điểm kinh doanh và Nội quy chợ Đ;

- Ngày 16/10/2020, Ban quản lý chợ L đã ban hành Thông báo số 20/TB-BQLC v/v phổ biến niêm yết công khai phương án sắp xếp điểm kinh doanh, Nội quy chợ Đ huyện L. Thông báo này đã được tổ chức Niêm yết công khai tại chợ Đ mới; thông báo thường xuyên trên hệ thống loa truyền thanh của Ban quản lý chợ L; các hộ kinh doanh có nhu cầu thì liên hệ trực tiếp với đ/c Đỗ Hữu Tần - Kế toán trưởng, kiêm Tổ trưởng quản lý ngành hàng để được hướng dẫn trực tiếp, thăm quan trực tiếp vị trí các điểm kinh doanh tại chợ Đ mới;

- Ngày 27/10/2020, UBND huyện ban hành Kế hoạch số 172/KH-UBND về viêc di chuyển và sắp xếp chợ Đ cũ sang chợ Đ mới, cụ thể: có 436 điểm kinh doanh chợ cũ (gồm: 209 điểm kinh doanh cố định, 169 điểm kinh doanh do Ban quản lý chợ ký hợp đồng cho thuê nằm trong Phương án UBND huyện phê duyệt tại Quyết định số 2345/QĐ-UBND ngày 22/11/2010 và 58 điểm kinh doanh do Ban quản lý chợ ký hợp đồng cho thuê không nằm trong Phương án UBND huyện phê duyệt), nếu đủ điều kiện di chuyển từ chợ cũ sang chợ mới thì tổ chức bốc thăm theo quy định tại Điều 11 Quyết định số 43/2013/QĐ-UBND ngày 12/9/2013 của UBND tỉnh, có sự giám sát của các phòng ban liên quan và đoàn thể tham gia.

- Ngày 09/11/2020 UBND huyện L đã ban hành Quyết định số 4175/QĐ-UBND, về phê duyệt danh sách các tiểu thương đủ điều kiện bốc thăm quầy hàng từ chợ Đ cũ sang chợ Đ mới. Theo quyết định này thì có 379 quầy đủ điều kiện bốc thăm, kèm theo danh sách (gồm: 209 quầy hàng kinh doanh được UBND huyện cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu quầy và 170 quầy hàng kinh doanh do Ban quản lý chợ L ký hợp đồng cho thuê có thời hạn), giao Ban quản lý chợ căn cứ các quy định tổ chức thực hiện đúng nội dung danh sách phê duyệt.

- UBND huyện L cũng đã ban hành Quyết định số 4176/QĐ-UBND ngày 09/11/2020, về phê duyệt kế hoạch tổ chức bốc thăm tại chợ Đ. Theo quyết định này thì: Thời gian tổ chức bốc thăm từ ngày 10/11 đến hết ngày 13/11/2020; Địa điểm bốc thăm tại chợ Đ mới; Đối tượng bốc thăm theo Quyết định số 4175/QĐ-UBND ngày 09/11/2020 của UBND huyện; các nội dung còn lại thực hiện theo Báo cáo số 306/BC-KTHT ngày 09/11/2020 của Phòng Kinh tế và Hạ tầng về kết quả thẩm định kế hoạch tổ chức bốc thăm tại chợ Đ.

- Cùng ngày 09/11/2020, UBND huyện L ban hành Thông báo số 238/TB-UBND, thông báo về kết quả đối thoại giữa đ/c Hoàng Sỹ B - Chủ tịch UBND huyện và các tiểu thương chợ Đ cũ, đồng thời UBND huyện L ban hành Văn bản số 1538/UBND-TH ngày 10/11/2020 v/v đính chính Thông báo số 238/TB-UBND ngày 9/11/2020 của UBND huyện, nội dung đính chính như sau: “Đối với các hộ tiểu thương (209 quầy cố định) đang còn nợ thuế, phí: khi các hộ có cam kết thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính gửi Ban quản lý chợ L trước khi tham gia bốc thăm thì được bốc thăm điểm kinh doanh. Sau khi các tiểu thương thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính thì thực hiện ký kết hợp đồng với Ban quản lý chợ L và di chuyển chợ theo kế hoạch đã được phê duyệt”.

- Ngày 09/11/2020, Ban quản lý chợ L đã ban hành Thông báo số 36/TB-BQLC về việc “Bốc thăm điểm kinh doanh tại chợ Đ”, nội dung: quy định cụ thể về địa điểm tổ chức bốc thăm, thời gian tổ chức phổ biến nội quy, mẫu phiếu bốc thăm, thăm quan thực tế các điểm kinh doanh, thời gian thực hiện là từ ngày 10 đến ngày 13/11/2020; Đối tượng được tham gia bốc thăm là các hộ kinh doanh tại chợ Đ cũ đủ điều kiện theo Quyết định số 4175/QĐ-UBND ngày 09/11/2020 của UBND huyện. Đồng thời, Ban quản lý chợ L đã ban hành Thông báo số 37/TB-BQLC ngày 09/11/2020, v/v Tổ chức bốc thăm và sắp sếp điểm kinh doanh tại chợ Đ mới. Thành phần được mời tham gia là: Các hộ kinh doanh tại chợ Đ cũ và đại diên các cơ quan, đơn vị có liên quan tham gia để giám sát (gồm: UBMTTQVN huyện, Hội Nông Dân, Hội liên hiệp phụ nữ, Hội Cựu chiến binh, LĐLĐ huyện, Huyện Đoàn, Phòng Tài chính-Kế hoạch, Phòng Kinh tế và Hạ tầng, Chi cục thuế khu vực L- Đam Rông, UBND thị trấn Đ). Thời gian tổ chức: buổi sáng từ 8 giờ đến 11 giờ 30 phút, buổi chiều từ 14 giờ đến 16 giờ 30 phút, các ngày 10, 11, 12, 13 tháng 11 năm 2020. Địa điểm: tại chợ Đ mới.

Như vậy: Về trình tự, thủ tục để UBND huyện L ban hành Quyết định số số 4176/QĐ-UB ngày 09/011/2020 của UBND huyện L về phê duyệt kế hoạch tổ chức bốc thăm tại Chợ Đ là hoàn toàn khách quan và đảm bảo đúng theo quy định.

4. Trình tự, thủ tục để ban hành Quyết định giải quyết khiếu nại số 6592/QĐ-UBND ngày 28/12/2021 về việc giải quyết khiếu nại đối với bà Trần Thị Thu Th, trú tại xã P, huyện L, tỉnh Lâm Đồng.

Sau khi nhận và xử lý đơn khiếu nại của các hộ tiểu thương Chợ Đ cũ, ngày 28/10/2021, UBND huyện ban hành Quyết định số 5355/QĐ-UBND giao thanh tra huyện tiến hành kiểm tra, xác minh và tham mưu cho UBND huyện giải quyết đơn của các hộ tiểu thương Chợ Đ cũ trong đó có hộ bà Trần Thị Thu Th (do ông Trần Văn Th trú tại xã P, huyện L, tỉnh Lâm Đồng làm đại diện). Nội dung: Khiếu nại Quyết định số 194/QĐ-UBND ngày 13/01/2021 của Chủ tịch UBND huyện L phê duyệt Phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng chợ Đ cũ.

UBND huyện đã tiến hành xác minh nội dung đơn khiếu nại của các hộ kinh doanh, trong đó có hộ bà Trần Thị Thu Th theo quy định. Căn cứ vào thông tin, tài liệu, bằng chứng được thu thập trong quá trình xác minh nội dung khiếu nại, kết quả làm việc với cơ quan, tổ chức đơn vị, cá nhân có liên quan, ngày 07/12/2021 Thanh tra huyện tham mưu báo cáo số 48/BC-TTr về kết quả kiểm tra, xác minh nội dung đơn khiếu nại của các hộ tiểu thương trong đó có hộ bà Trần Thị Thu Th.

Tại buổi làm việc ngày 17/11/2021, bà Trần Thị Thu Th được ông Trần Văn Th ủy quyền đại diện giải quyết khiếu nại, đã đề nghị UBND huyện không tổ chức đối thoại mà ban hành quyết định giải quyết khiếu nại theo quy định (vì nội dung yêu cầu giải quyết khiếu nại trùng với nội dung khiếu nại đã được UBND huyện đối thoại trước đó).

- Ngày 28/12/2021, UBND huyện L ban hành Quyết định số 6592/QĐ-UBND về việc giải quyết khiếu nại bà Trần Thị Thu Th, trú tại xã P, huyện L, tỉnh Lâm Đồng (lần 1). Trong quá trình khiếu nại, UBND huyện đã giải quyết đảm bảo thời hạn quy định.

Như vậy: Trình tự, thủ tục để UBND huyện L ban hành Quyết định giải quyết khiếu nại số 6592/QĐ-UBND ngày 28/12/2021 về việc giải quyết khiếu nại của bà Trần Thị Thu Th là hoàn toàn khách quan và đúng theo quy định.

Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan Ban quản lý chợ L trình bày:

Ban quản lý chợ L thống nhất với lời trình bày của người bị kiện UBND huyện ra L, chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện L. Ngoài ra, bổ sung thêm một số nội dung như sau:

Trước ngày 22/11/2010, Phòng chuyên môn tham mưu cho UBND huyện L cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu quầy hàng (viết tắt là GCNQSHQH) cho các hộ kinh doanh tại chợ Đ mua quầy do UBND huyện L bán quầy. Sau đó, UBND huyện L giao cho Ban quản lý chợ L cấp GCNQSHQH do UBND huyện cấp, các trường hợp mua bán quầy chưa sang tên đổi chủ để củng cố hồ sơ và quản lý. Ban quản lý chợ đã cấp đổi được 98 quầy hàng. Ngày 02/8/2012, UBND huyện L đã có Văn bản số 528/UBND chỉ đạo Ban quản lý chợ L không thực hiện việc cấp GCNQSHQH. UBND huyện đã chỉ đạo Ban quản lý chợ L tổ chức họp dân 02 lần nhằm tuyên truyền, phổ biến chủ trương, chính sách của Nhà nước về việc xóa bỏ thẻ quầy để chuyển sang ký hợp đồng theo mẫu.

Tuy nhiên, tại cuộc họp ở thị trấn Đ do Ban quản lý chợ L tổ chức, các hộ dân đã phản ứng gay gắt và không đồng ý chuyển đổi từ thẻ quầy không ghi thời hạn sang hợp đồng có thời hạn. Để ổn định tình hình kinh doanh tại chợ Đ, tránh bức xúc, khiếu kiện đông người; UBND huyện L chỉ đạo Ban quản lý chợ L tạm ngừng việc cấp đổi thẻ quầy. Việc cấp GCNQSHQH do UBND huyện L, Ban quản lý chợ L cấp cho các hộ kinh doanh mua quầy không được pháp luật quy định. Do đó, không có quy trình cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu quầy cho các hộ kinh doanh theo quy định của pháp luật.

Đối với yêu cầu khởi kiện, đề nghị Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật.

Tại Bản án hành chính sơ thẩm số 130/2023/HC-ST ngày 07 tháng 9 năm 2023, Tòa án nhân dân tỉnh Lâm Đồng đã quyết định:

- Căn cứ Luật tổ Chức chính quyền địa phương năm 2015;

- Căn cứ Luật đất đai 1987; Luật đất đai 1993, sửa đổi, bổ sung năm 1998, 2001; Luật đất đai 2003, sửa đổi, bổ sung năm 2009; Luật đất đai 2013 và các Nghị định hướng dẫn thi hành.

- Căn cứ Luật khiếu nại số 02/2011/QH13 ngày 11/11/2011.

Tuyên xử:

1/. Đình chỉ giải quyết đối với yêu cầu hủy Quyết định số 2801/QĐ-UBND ngày 01/7/2021 của UBND huyện L phê duyệt phương án bồi thường bổ sung cho các quầy hàng có vị trí 02 mặt tiền nằm trong nhà lồng chính của chợ Đ cũ đối với bà Trần Thị Thu Th.

2/. Bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của bà Trần Thị Thu Th về việc yêu cầu hủy:

- Một phần Quyết định số 194/QĐ-UBND ngày 13/01/2021 của UBND huyện L về việc phê duyệt Phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng chợ Đ cũ đối với phần bồi thường liên quan trực tiếp đến quyền lợi của bà Trần Thị Thu Th.

- Quyết định số 4176/QĐ-UBND ngày 09/11/2020 của UBND huyện L về việc phê duyệt kế hoạch tổ chức bốc thăm tại chợ Đ.

- Quyết định số 6592/QĐ-UBND ngày 28/12/2021 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện L về việc giải quyết khiếu nại đối với bà Trần Thị Thu Th.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn quyết định về án phí và quyền kháng cáo của đương sự.

Ngày 28/9/2023, bà Trần Thị Thu Th có đơn kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm.

Tại phiên tòa phúc thẩm, người bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người khởi kiện trình bày giữ nguyên kháng cáo và đề nghị Hội đồng xét xử hủy bản án sơ thẩm để xét xử lại do cấp sơ thẩm vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên tòa phát biểu ý kiến về việc giải quyết vụ án:

- Về việc chấp hành pháp luật: Hội đồng xét xử phúc thẩm và những người tham gia tố tụng đã chấp hành đúng các quy định của Luật tố tụng hành chính.

- Về nội dung: Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết là có căn cứ, đúng quy định pháp luật. Đề nghị Hội đồng xét xử bác kháng cáo của người khởi kiện, giữ nguyên bản án sơ thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

Tại phiên tòa phúc thẩm, đại diện theo ủy quyền của người khởi kiện bà Trần Thị Thu Th và đại diện theo ủy quyền của người bị kiện UBND huyện L, Chủ tịch UBND huyện L vắng mặt, có đơn xin xét xử vắng mặt; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Ban quản lý Chợ L được Tòa án triệu tập hợp lệ 02 lần nhưng vắng mặt. Căn cứ Điều 225 Luật tố tụng hành chính, Hội đồng xét xử thống nhất tiến hành xét xử vắng mặt đối với các đương sự nêu trên.

Nguồn gốc chợ Đ là chợ tạm, được hình thành từ năm 1989-1990. Năm 1994, UBND huyện L xây dựng chợ Đ với 246 điểm kinh doanh và giao cho Ban tài chính vật giá huyện L quản lý. Sau khi xây dựng, UBND huyện L đã bán 209 điểm kinh doanh cho các hộ tiểu thương với giá từ 02- 2,5 triệu đồng/điểm kinh doanh. Bà Trần Thị Thu Th được cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu quầy hàng quầy 49 (số cũ 27B) vào ngày 13/6/2004.

Theo bản đồ địa chính thị trấn Đ, đo vẽ năm 1992, chợ Đ thuộc thửa số 156, diện tích 7.135m2 (tờ bản đồ số 16), loại đất chuyên dùng. Theo tờ bản đồ địa chính thị trấn Đ, đo vẽ năm 2004, chợ Đ thuộc thửa số 221, diện tích 6.665,8m2, thửa số 64, diện tích 1.447,4m2 (tờ bản đồ số 61); thửa số 587, diện tích 100,5m2 (tờ bản đồ số 62), loại đất chuyên dùng. Tại Sổ mục kê thị trấn Đ được duyệt ngày 30/8/2005, thì các thửa số 221, 64, 587 thể hiện người quản lý, sử dụng là: Chợ L. Theo Quyết định số 1674/QĐ-UBND ngày 06/11/1997 của UBND tỉnh về việc phê duyệt quy hoạch chung thị trấn Đ, xác định chợ Đ là đất chợ thuộc quyền quản lý của Nhà nước.

Như vậy, căn cứ vào hồ sơ địa chính và nguồn gốc, quá trình quản lý, sử dụng chợ Đ thì diện tích đất xây dựng chợ Đ là đất công ích thuộc quyền quản lý của Nhà nước. Từ năm 1989 đến nay, UBND huyện giao cho Ban Tài chính vật giá huyện (nay là phòng Tài chính – Kế hoạch), UBND thị trấn Đ và Ban quản lý chợ L quản lý. Toàn bộ nguồn vốn đầu tư xây dựng chợ Đ cũ do UBND huyện đầu tư xây dựng, sau khi xây dựng chợ hoàn thành, UBND huyện đã tổ chức bán tài sản trên đất (các quầy hàng) cho các hộ thương nhân để thu hồi vốn đầu tư, các hộ kinh doanh mua quầy được UBND huyện cấp thẻ quầy không ghi thời hạn sử dụng trong đó có hộ bà Trần Thị Thu Th. Theo đó, hộ bà Th được UBND huyện cấp thẻ quầy bán hàng là chủ sở hữu tài sản hợp pháp các của quầy bán hàng, không phải là người được cấp quyền sử dụng đất. Do các hộ kinh doanh không phải là người được cấp quyền sử dụng đất nên không đủ điều kiện được bồi thường về đất khi Nhà nước thu hồi đất theo quy định tại Điều 75 Luật Đất đai năm 2013.

UBND huyện L ban hành Quyết định số 194 chỉ tính toán bồi thường về tài sản trên đất (giá trị xây dựng các quầy hàng) theo quy định tại Điều 88, Luật đất đai năm 2013 và không tính toán bồi thường, hỗ trợ về đất là đúng quy định của pháp luật.

Về bồi thường tài sản trên đất: Xét thấy, tháng 5/2020 Trung tâm Phát triển quỹ đất huyện L đã xây dựng phương án bồi thường các điểm kinh doanh có Giấy chứng nhận quyền sở hữu quầy hàng bằng 100% giá trị xây dựng mới (cách tính như sau: giá xây dựng 04 nhà lồng mới, chia ra giá trị trên 01m2, sau đó bồi thường cho các hộ tiểu thương được cấp thẻ quầy). Phương pháp tính toán khối lượng: đối với giá trị xây dựng các quầy hàng, UBND huyện L tính toán giá trị trung bình 01m2 xây dựng chợ bằng cách lấy tổng giá trị xây dựng mới của chợ chia cho tổng diện tích xây dựng, sau đó, lấy diện tích từng quầy hàng nhân với giá trị trung bình 01m2 xây dựng chợ để tính toán bồi thường. Theo chiết tính của Trung tâm phát triển quỹ đất huyện thì tổng giá trị xây dựng chợ là 5.123.644.323 đồng, tổng diện tích xây dựng là 1.080m2. Như vậy giá trị 01m2 xây dựng là 5.123.644.323 đồng/1.080m2 = 4.744.000 đồng/m2.

Đối với phần các hộ tiểu thương đã đầu tư, cơi nới mà không thể di dời (tường, trần, nền, cửa, kệ làm bằng chất liệu gỗ, gạch, xi măng), phần tài sản này do các hộ tiểu thương tự xây dựng, cơi nới nhưng không bị các cơ quan chức năng xử lý về trật tự xây dựng. Do vậy, Trung tâm Phát triển quỹ đất huyện đã xây dựng phương án bồi thường bằng 80% giá trị xây dựng mới theo quy định tại khoản 1 Điều 13 Quyết định số 50/2017/QĐ-UBND ngày 29/12/2017 của UBND tỉnh quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng.

Xét thấy, việc tính toán, bồi thường như trên là phù hợp, đúng quy định pháp luật. Hiện nay Chợ Đ đã được xây dựng mới cách vị trí chợ Đ cũ khoảng 100m; đã bố trí ưu tiên cho các hộ có giấy chứng nhận quyền sở hữu quầy hàng bốc thăm quầy hàng ở chợ Đ mới, trong đó có bà Trần Thị Thu Th là đã đảm bảo quyền lợi cho bà Th.

Do việc bồi thường, hỗ trợ cho bà Th là đúng quy định như đã phân tích trên nên Chủ tịch UBND huyện L ban hành Quyết định số 6592/QĐ-UBND ngày 28/12/2021 giải quyết không chấp nhận khiếu nại của bà Trần Thị Thu Th đối với Quyết định số 194/QĐ-UBND của Chủ tịch UBND huyện L là có căn cứ, đúng quy định pháp luật.

Đối với Quyết định số 2801/QQD-UBND của Ủy ban nhân dân huyện L: Sau khi kiểm tra, xác minh, ngày 01/7/2021, trong có 31 trường hợp được nêu không có tên bà Trần Thị Thu Th nên bà Th không có quyền khởi kiện hủy Quyết định này.

Từ những phân tích trên, Hội đồng xét xử xét thấy Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết là có căn cứ, đúng quy định pháp luật. Kháng cáo bà Trần Thị Thu Th không có cơ sở chấp nhận; cần giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 1 Điều 241, Điều 242 Luật tố tụng hành chính;

Không chấp nhận kháng cáo của bà Trần Thị Thu Th.

Giữ nguyên Bản án hành chính sơ thẩm số 130/2023/HC-ST ngày 07 tháng 9 năm 2023 của Tòa án nhân dân tỉnh Lâm Đồng.

Áp dụng: Luật tổ Chức chính quyền địa phương năm 2015; Luật đất đai 1987; Luật đất đai 1993, sửa đổi, bổ sung năm 1998, 2001; Luật đất đai 2003, sửa đổi, bổ sung năm 2009; Luật đất đai 2013 và các Nghị định hướng dẫn thi hành; Luật khiếu nại số 02/2011/QH13 ngày 11/11/2011, Nghị định số 75/2012/NĐ-CP ngày 03/10/2012 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Khiếu nại; Thông tư số 07/2013/TT-TTCP ngày 31/10/2013 của Thanh tra Chính phủ quy định quy trình giải quyết khiếu nại hành chính; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, giữ quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án.

Tuyên xử:

1/. Đình chỉ giải quyết đối với yêu cầu hủy Quyết định số 2801/QĐ-UBND ngày 01/7/2021 của UBND huyện L phê duyệt phương án bồi thường bổ sung cho các quầy hàng có vị trí 02 mặt tiền nằm trong nhà lồng chính của chợ Đ cũ đối với bà Trần Thị Thu Th.

2/. Bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của bà Trần Thị Thu Th về việc yêu cầu hủy:

- Một phần Quyết định số 194/QĐ-UBND ngày 13/01/2021 của UBND huyện L về việc phê duyệt Phương án bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng chợ Đ cũ đối với phần bồi thường liên quan trực tiếp đến quyền lợi của bà Trần Thị Thu Th.

- Quyết định số 4176/QĐ-UBND ngày 09/11/2020 của UBND huyện L về việc phê duyệt kế hoạch tổ chức bốc thăm tại chợ Đ.

- Quyết định số 6592/QĐ-UBND ngày 28/12/2021 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện L về việc giải quyết khiếu nại đối với bà Trần Thị Thu Th.

3/. Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị, có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết hạn kháng cáo, kháng nghị.

4/. Án phí hành chính phúc thẩm: Bà Trần Thị Thu Th phải chịu 300.000 đồng; được khấu trừ 300.000 đồng tạm ứng án phí đã nộp theo biên lai thu số 0003192 ngày 27/10/2023 của Cục Thi hành án dân sự tỉnh Lâm Đồng vào phần án phí phải chịu.

5/. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.