Bản án 57/2026/HC-ST — Hành chính

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được xem xét tại phiên tòa, kết quả tranh tụng tại phiên tòa và ý kiến của đại diện Viện kiểm sát, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Ông Cáp Văn S khởi kiện yêu cầu Tòa án tuyên hủy Công văn số 148/CN.VPĐKĐĐKVHTB-ĐK ngày 15/01/2026 của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai khu vực H, buộc thực hiện nhiệm vụ công vụ theo quy định. Xét thấy, Quyết định hành chính trên có nội dung điều chỉnh các quan hệ trong hoạt động quản lý nhà nước về đất đai, ảnh hưởng đến quyền lợi của ông S. Do đó, thuộc đối tượng khởi kiện vụ án hành chính, thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 10 – Lâm Đồng theo quy định tại Khoản 1 Điều 30 của Luật tố tụng hành chính; khoản 3 Điều 2 Luật số: 85/2025/QH15 về sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Tố tụng dân sự, luật tố tụng hành chính, luật tư pháp người chưa thành niên, luật phá sản và luật hoà giải, đối thoại tại Toà án.

Ngày 15/01/2026, Chi nhánh Văn phòng Đ khu vực H ban hành Thông báo số 148/TB – CNVPĐKĐĐKVHTB-ĐK về việc chuyển trả hồ sơ cấp lại do bị mất giấy chứng nhận. Theo Biên bản giao nhận đơn khởi kiện và tài liệu, chứng cứ số 27/2026/GXN-TA của TAND khu vực 10 – Lâm Đồng thì ông S nộp đơn khởi kiện trực tiếp vào ngày 29/01/2026 nên còn trong thời hiệu khởi kiện theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 116 của Luật Tố tụng hành chính.

Việc tiếp nhận và giải quyết hồ sơ đăng ký biến động, cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thuộc thẩm quyền của Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai. Do đó, Chi nhánh Văn phòng Đ tiếp nhận và ban hành văn bản trả lời là đúng thẩm quyền và trình tự theo quy định tại Điều 133 luật đất đai 2024; Điểm c khoản 1 Điều 12, điểm b khoản 2, điểm a khoản 3 Điều 13 Nghị định 102/2024/NĐ CP ngày 30/7/2024 của Chính phủ; Điều 21, 22, 23, 37 Nghị định 101/2024/NĐ-CP ngày 29/01/2024 của Chính phủ.

Thửa đất số 361, tờ bản đồ số 5, diện tích 342.8m2, đất ở tại đô thị thuộc Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số CĐ 032818 và thửa đất số 360, tờ bản đồ số 5, diện tích 98.4m2 trồng lúa thuộc Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số CĐ 032817 có địa chỉ tại: khu phố C, phường X, thành phố P, tỉnh Bình Thuận (nay là phường H, tỉnh Lâm Đồng) được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh B cấp ngày 20/7/2016 đứng tên ông Cáp Văn S. Qua kiểm tra thì 02 thửa đất 360, 361 được tách từ thửa đất số 343 đứng tên ông Cáp Văn S có nguồn gốc chuyển mục đích sử dụng đất (tại Quyết định số 206/QĐ-UBND ngày 25/3/2016) nhưng không phù hợp quy hoạch sử dụng đất theo Bản đồ quy hoạch sử dụng đất đến năm 2020 tại Quyết định số 3200/QĐ-UBND ngày 13/12/2013 của UBND tỉnh B đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt. Đến thời điểm giải quyết vụ án, chưa có tài liệu, chứng cứ nào thể hiện cơ quan nhà nước có thẩm quyền đã ban hành quyết định hủy bỏ, sửa đổi hoặc thay thế quyết định hành chính do đó quyết định trên vẫn đang có hiệu lực pháp luật. Ngoài ra, Chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai khu vực H còn căn cứ theo Thông báo số 524/TB-CNVPĐKĐĐPT ngày 16/04/2025; Thông báo số 564/TB-CNVPDKĐPT ngày 19/4/2023 của Chi nhánh Văn phòng Đ (nay là chi nhánh V đăng ký đất đai khu vực P) để chuyển trả hồ sơ cho ông Cáp Văn S.

Theo đơn đăng ký biến động đất đai, tài sản gắn liền với đất của ông Cáp Văn S do Chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai khu vực H cung cấp thể hiện ông Cáp Văn S yêu cầu cấp lại, cấp đổi với lý do: mất giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; Trả nợ tiền sử dụng đất, thay đổi địa chỉ thửa đất, thay đổi thông tin của ông Cáp Văn S (về số căn cước công dân và địa chỉ mới sau sáp nhập).

Căn cứ theo quy định tại: Điều 37, Điều 38, Điều 39 Nghị định 101/2024/NĐ-CP ngày 29/01/2024 của Chính phủ quy định :

“Điều 37. Trình tự, thủ tục đăng ký biến động đất đai, tài sản gắn liền với đất và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất.

1. Người yêu cầu đăng ký nộp 01 bộ hồ sơ gồm các giấy tờ quy định tại Điều 19 của Nghị định này.

Điều 38.

“ 1. Các trường hợp cấp đổi Giấy chứng nhận đã cấp:

…

h) Thay đổi địa chỉ của thửa đất đã được cấp Giấy chứng nhận;

….”

Điều 39. Trình tự, thủ tục cấp lại Giấy chứng nhận đã cấp do bị mất.

1. Người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất nộp Đơn đăng ký biến động đất đai, tài sản gắn liền với đất theo Mẫu số 11/ĐK ban hành kèm theo Nghị định này đến cơ quan tiếp nhận hồ sơ quy định tại khoản 1 Điều 21 của Nghị định này…”

Do đó, việc ông Cáp Văn S nộp hồ sơ xin cấp đổi, cấp lại với lý do mất giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; Trả nợ tiền sử dụng đất, thay đổi địa chỉ thửa đất, thay đổi thông tin của ông Cáp Văn S (về số căn cước công dân và địa chỉ mới sau sáp nhập) là thuộc các trường hợp quy định nêu trên. Theo quy định của pháp luật về đất đai, khi người sử dụng đất nộp hồ sơ hợp lệ đề nghị cấp đổi, cấp lại Giấy chứng nhận thì cơ quan đăng ký đất đai có trách nhiệm tiếp nhận, xem xét và giải quyết theo thẩm quyền. Việc Văn phòng đăng ký đất đai từ chối giải quyết hồ sơ với lý do “chờ chỉ đạo” và căn cứ theo công văn của cơ quan khác nhưng không căn cứ vào bất kỳ quyết định hành chính hợp pháp nào của cơ quan có thẩm quyền là không phù hợp với quy định của pháp luật, làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của người khởi kiện.

“...2. Giao trách nhiệm cho UBND các huyện, thị xã, thành phố tiếp tục tự rà soát và tự chịu trách nhiệm đối với các trường hợp đã cho phép chuyển mục đích sử dụng đất trước đây mà không đúng quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất để làm rõ trách nhiệm của từng đơn vị, cá nhân tham mưu, giải quyết trước đây. Trên cơ sở kết quả rà soát, có báo cáo và kiến nghị đề xuất gửi Sở T.”

Căn cứ công văn nêu trên của UBND tỉnh B, hiện nay UBND thành phố P đang rà soát và kiến nghị đề xuất giải quyết đối với các trường hợp đã cho phép chuyển mục đích sử dụng đất trước đây mà không đúng quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất để làm rõ trách nhiệm của từng đơn vị, cá nhân tham mưu, giải quyết trước đây. Chi nhánh Văn phòng hiện vẫn chưa nhận được ý kiến chỉ đạo giải quyết hồ sơ của cấp có thẩm quyền liên quan đến vướng mắc các trường hợp hồ sơ đã chuyển mục đích chưa đảm bảo theo quy định. Việc Văn phòng đăng ký đất đai từ chối giải quyết hồ sơ với lý do “chờ chỉ đạo” nhưng không căn cứ vào bất kỳ quyết định hành chính hợp pháp nào của cơ quan có thẩm quyền là không phù hợp với quy định của pháp luật, làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của người khởi kiện.

Như vậy, Thông báo số 524/TB-CNVPĐKĐĐPT ngày 16/04/2025; Thông báo số 564/TB-CNVPDKĐPT ngày 19/4/2023 của Chi nhánh Văn phòng Đ là một trong các căn cứ để Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai khu vực H ban hành Thông báo chuyển trả hồ sơ của ông Cáp Văn S. Do đó, đây là quyết định hành chính có liên quan trực tiếp đến quyết định hành chính bị kiện, làm ảnh hưởng đến quyền lợi của người khởi kiện.

Ngoài ra, ông Cáp Văn S đã thực hiện các thủ tục về việc niêm yết (theo danh sách công khai số 1428/DS-UBND ngày 31/12/2020 của UBND phường X); Đơn cớ mất giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (có xác nhận của Công an phường B); bản cam kết ghi ngày 26/8/2025 của ông C văn S; Giáy nộp tiền vào ngân sách nhà nước ngày 21/6/2021. Bên cạnh đó, công văn số 4386/CNVPĐKĐĐKVPT, ngày 15 tháng 7 năm 2026 của Chi nhánh văn phòng Đ về việc cung cấp thông tin để giải quyết vụ án dân sự do ông Cáp Văn S khởi kiện xác định: Hiện Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số CĐ 032817, CĐ 032818 do Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh B cấp ngày 20/07/2016 chưa đăng ký thế chấp, xóa đăng ký thế chấp; chưa thực hiện các biến động chuyển quyền sử dụng đất như chuyển nhượng, tặng cho, thừa kế; người đang đứng tên trên các Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất này hiện nay vẫn là ông Cáp Văn S.

Từ các nhận định trên, việc Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai khu vực H ban hành Thông báo 148/TB – CNVPĐKĐĐKVHTB-ĐK ngày 15/01/2026; Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai khu vực P ban hành thông báo Thông báo số 524/TB-CNVPĐKĐĐPT ngày 16/04/2025 và Chi nhánh văn phòng đăng ký đát đai Phan Thiết ban hành thông báo số 564/TB-CNVPDKĐPT ngày 19/4/2023 là đúng trình tự, thẩm quyền tuy nhiên về nội dung không giải quyết, hoàn trả hồ sơ đăng ký cấp đổi, cấp lại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất với các thửa đất trên là không có căn cứ làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của ông Cáp Văn S. Do đó, có cơ sở để chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông Cáp Văn S.

Vì những lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào: Khoản 3 Điều 3, khoản 1 Điều 30, điểm a khoản 2 Điều 116, khoản 1 Điều 158, khoản 1, điểm b khoản 2 Điều 193, khoản 1 Điều 348 Luật Tố tụng hành chính; khoản 3 Điều 2 Luật số: 85/2025/QH15 về sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Tố tụng dân sự, luật tố tụng hành chính, luật tư pháp người chưa thành niên, luật phá sản và luật hoà giải, đối thoại tại Toà án;

Điều 37, Điều 38, Điều 39 Nghị định 101/2024/NĐ-CP ngày 29/01/2024 của Chính phủ Quy định về điều tra cơ bản đất đai, đăng ký, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất và hệ thống thông tin đất đai.

Khoản 2 Điều 32 Nghị quyết số 326/2016/UNTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội;

Tuyên xử: Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông Cáp Văn S.

[1.1] Hủy các thông báo:

+ Thông báo 148/TB – CNVPĐKĐĐKVHTB-ĐK ngày 15/01/2026 của Chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai khu vực H về việc “Chuyển trả hồ sơ cấp lại do bị mất Giấy chứng nhận” ;

+ Thông báo số 524/TB-CNVPĐKĐĐPT ngày 16/04/2025 Chi nhánh văn phòng Đ về việc hoàn trả hồ sơ đăng ký cấp lại Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của ông Cáp Văn S;

+ Thông báo số 564/TB-CNVPDKĐPT ngày 19/4/2023 Chi nhánh văn phòng Đ về việc hoàn trả hồ sơ cấp lại Giấy chứng nhận của ông Cáp Văn S.

[1.2] Buộc Chi nhánh Văn phòng Đ thực hiện nhiệm vụ, công vụ theo quy định pháp luật.

[2] Về án phí: Buộc Chi nhánh Văn phòng Đ phải chịu 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) án phí hành chính sơ thẩm.

Hoàn trả lại cho ông Cáp Văn S 300.000 đồng tiền tạm ứng án phí theo biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0003638 ngày 06/3/2026 tại Thi hành án dân sự Lâm Đồng.

[3]. Quyền kháng cáo: Đương sự vắng mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc kể từ ngày bản án được niêm yết theo quy định của Luật tố tụng Hành chính.