Bản án 56/2024/HS-PT — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Võ Văn Hùng – sinh năm 1970 ngụ ấp An Định 1, xã An Ngãi Trung, huyện Ba Tri, tỉnh Bến Tre là Hiệu trưởng đồng thời là chủ tài khoản, Nguyễn Văn An – sinh năm 1977 ngụ ấp Mỹ Quí, xã Tân Xuân, huyện Ba Tri, tỉnh Bến Tre là Kế toán của Trường Tiểu học Mỹ Chánh đóng trên địa bàn ấp Gò Da, xã Mỹ Chánh, huyện Ba Tri, tỉnh Bến Tre là đơn vị sự nghiệp công lập do ngân sách nhà nước đảm bảo toàn bộ kinh phí hoạt động. Hàng năm, căn cứ vào số lượng giáo viên biên chế đang giảng dạy mà Trường Tiểu học Mỹ Chánh lập dự toán tiền lương gửi về Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Ba Tri để trình Uỷ ban nhân dân huyện Ba Tri xem xét và cấp dự toán theo quy định. Còn nguồn kinh phí chi cho hoạt động thường xuyên thì Trường Tiểu học Mỹ Chánh được cấp khoán theo số lượng học sinh trong mỗi năm học; đối với các khoản chi có mục tiêu khác khi có phát sinh Trường Tiểu học Mỹ Chánh sẽ lập tờ trình gửi về Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện để được xem xét phân bổ kinh phí. Ngoài số lượng giáo viên trong biên chế thì hàng năm căn cứ nhu cầu thực tế mà Trường Tiểu học Mỹ Chánh còn ký kết hợp đồng giao khoán công việc với các vị trí bảo vệ, tạp vụ cụ thể như sau: Nguyễn Hữu Phước (hợp đồng Bảo vệ từ ngày 01/01/2017 đến 31/7/2018), Nguyễn Hữu Thọ (hợp đồng Bảo vệ từ ngày 01/8/2018 đến 31/8/2018), Trần Văn Tuấn (hợp đồng Bảo vệ từ ngày 01/9/2018 đến 31/12/2020). Nguyễn Thị Đầm (hợp đồng Tạp vụ từ ngày 01/01/2017 đến 31/8/2018), Nguyễn Thị Hồng Loan (hợp đồng Tạp vụ từ ngày 01/9/2018 đến 31/12/2020).

Về nhân sự thực hiện công tác quản lý tài chính của Trường Tiểu học Mỹ Chánh trong thời gian từ năm 2017 đến năm 2020 gồm: Võ Văn Hùng - Hiệu trưởng (chủ tài khoản); Nguyễn Văn An - Kế toán, Cao Thị Mỹ Hạnh - Thủ quỹ.

Trong quá trình lập và sử dụng dự toán quỹ tiền lương biên chế của Trường Tiểu học Mỹ Chánh từ năm 2017 đến năm 2020:

Từ năm 2017 đến năm 2020, Võ Văn Hùng – Hiệu trưởng đồng thời là chủ tài khoản và Nguyễn Văn An – Kế toán đã có hành vi nâng khống hệ số lương của giáo viên cao hơn so với hệ số lương giáo viên thực nhận để đề nghị Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Ba Tri cấp dự toán tiền lương nhiều hơn so với số tiền thực tế trả lương cho giáo viên. Ngoài ra, hàng năm số tiền dự toán còn dư ra do giáo viên chết, nghỉ hưu, nâng lương trước hạn nhưng không được xét, ốm đau, thai sản, sai phụ cấp thì Trường Tiểu học Mỹ Chánh còn sử dụng để chi cho hoạt động sai quy định. Từ năm 2017 đến năm 2020, số tiền dự toán dư ra từ các hành vi sai phạm nêu trên là 970.429.764 đồng, cụ thể: Năm 2017 là 170.740.417 đồng, năm 2018 là 64.982.405 đồng, năm 2019 là 185.075.485 đồng, năm 2020 là 549.631.457 đồng, trong đó Trường Tiểu học Mỹ Chánh đã sử dụng hết số tiền 353.976.317 đồng, cụ thể: Năm 2017 là 38.901.069 đồng, năm 2018 là 121.902.252 đồng, năm 2019 là 93.266.386 đồng, năm 2020 là 99.906.610 đồng để chi cho hoạt động sai quy định (số tiền này ngoài số tiền chi cho hoạt động đã được ngân sách nhà nước cấp hàng năm), còn lại số tiền 616.453.447 đồng trong tài khoản của Trường Tiểu học Mỹ Chánh chưa sử dụng, đã được thu hồi.

Trong số tiền dự toán dư ra 970.429.764 đồng nêu trên thì số tiền có được từ việc Trường Tiểu học Mỹ Chánh nâng khống hệ số lương của giáo viên là 124.480.684 đồng, cụ thể: Năm 2017 là 75.939.251 đồng, năm 2019 là 41.576.382 đồng, năm 2020 là 6.965.051 đồng; số tiền dự toán dư còn lại 845.949.080 đồng, cụ thể: Năm 2017 là 94.801.166 đồng, năm 2018 là 64.982.405 đồng, năm 2019 là 143.499.103 đồng, năm 2020 là 542.666.406 đồng là tiền dự toán chi cho giáo viên nhưng chưa chi hết nguyên nhân do giáo viên chết, nghỉ hưu, nâng lương trước hạn nhưng không được xét, ốm đau, thai sản, chi sai phụ cấp.

Đối với các khoản chi chuyển khoản từ nguồn ngân sách nhà nước cấp từ năm 2017 đến năm 2020, kết quả điều tra và kết luận tại bản án số 32/2024/HS-ST ngày 14 tháng 6 năm 2024 của Tòa án nhân dân huyện Ba Tri, tỉnh Bến Tre, đối chiếu hoá đơn, chứng từ chi, xác định như sau:

- Số tiền chi trên sổ kế toán: 16.581.967.593 đồng (kế toán nhập sổ thiếu khoản chi 950.000 đồng so với thực tế phát sinh qua Kho bạc).

- Số tiền chi chuyển khoản qua Kho bạc nhà nước huyện Ba Tri: 16.582.917.593 đồng.

- Hoá đơn, chứng từ chi của kế toán: 16.582.917.593 đồng.

- Hoá đơn, chứng từ chi đúng theo quy định: 16.570.988.593 đồng.

- Hoá đơn, chứng từ chi sai quy định: 11.929.000 đồng, bao gồm:

+ Khoản chi sai quy định năm 2017 với số tiền là 5.365.000 đồng, khoản chi này đều có hoá đơn, chứng từ chứng minh nội dung chi gồm hoá đơn số 42417 ngày 28/12/2017, số tiền 456.000 đồng; hoá đơn số 42418 ngày 28/12/2017, số tiền 3.084.000 đồng; hoá đơn số 42419 ngày 28/12/2017, số tiền 200.000 đồng; hoá đơn số 42420 ngày 26/12/2017, số tiền 1.625.000 đồng. Những hoá đơn này đều do hộ kinh doanh Huỳnh Thanh Phong xuất cho Trường Tiểu học Mỹ Chánh để mua văn phòng phẩm, công cụ văn phòng, trà. Tuy nhiên hoá đơn được xuất sau thời gian Trường Tiểu học Mỹ Chánh chuyển khoản thanh toán (hoá đơn số 42417, 42418, 42419), xuất lùi ngày (hoá đơn số 42420) là sai với quy định của pháp luật về lập hoá đơn khi cung ứng hàng hoá, dịch vụ.

+ Khoản chi sai quy định năm 2018 với số tiền là 6.564.000 đồng, khoản chi này đều có hoá đơn, chứng từ chứng minh nội dung chi gồm hoá đơn số 73017 ngày 02/5/2018, số tiền 3.564.000 đồng; hoá đơn số 104079 ngày 11/12/2018, số tiền 3.000.000 đồng. Trong đó hoá đơn số 73017, ngày 02/5/2018 do hộ kinh doanh Huỳnh Thanh Phong xuất cho Trường Tiểu học Mỹ Chánh để mua bảng khẩu hiệu phòng học, hoá đơn này được xuất lùi ngày là sai với quy định của pháp luật về lập hoá đơn khi cung ứng hàng hoá, dịch vụ; còn hoá đơn số 104079, ngày 11/12/2018 do Công ty Cổ phần MISA xuất cho Trường Tiểu học Mỹ Chánh để cập nhật phần mềm kế toán nhưng hoá đơn này được xuất sau thời gian Trường Tiểu học Mỹ Chánh chuyển khoản thanh toán cũng sai so với quy định của pháp luật về lập hoá đơn khi cung ứng hàng hoá, dịch vụ.

Vật chứng thu giữ gồm: Số tiền thất thoát ngân sách nhà nước 353.976.317 đồng, Thanh tra huyện Ba Tri đã thu hồi số tiền 241.114.420 đồng (trong đó Võ Văn Hùng nộp khắc phục 240.000.000 đồng, Nguyễn Văn An nộp khắc phục 1.114.420 đồng, thu hồi trong giai đoạn thanh tra). Còn lại số tiền 112.861.897 đồng Cơ quan điều tra đã thu giữ của Võ Văn Hùng 56.411.897 đồng, của Nguyễn Văn An 56.450.000 đồng, chưa xử lý.

Tại Kết luận giám định ngày 25/12/2023, Sở Tài chính tỉnh Bến Tre kết luận:

* Giám định nguyên tắc quản lý ngân sách nhà nước:

- Việc thực chi cho hoạt động của Trường Tiểu học Mỹ Chánh không có trong dự toán được giao và không báo cáo cấp trên điều chỉnh dự toán đúng kỳ kế toán mà nghiệp vụ kinh tế, tài chính phát sinh là vi phạm với quy định tại khoản 2, Điều 8 Luật ngân sách nhà nước “2. Toàn bộ các khoản thu, chi ngân sách phải được dự toán, tổng hợp đầy đủ vào ngân sách nhà nước.”, khoản 4 Điều 8 Luật ngân sách nhà nước quy định “4. Các khoản chi ngân sách chỉ được thực hiện khi có dự toán được cấp có thẩm quyền giao và phải bảo đảm đúng chế độ, tiêu chuẩn, định mức chi do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định. Ngân sách các cấp, đơn vị dự toán ngân sách, đơn vị sử dụng ngân sách không được thực hiện nhiệm vụ chi khi chưa có nguồn tài chính, dự toán chi ngân sách làm phát sinh nợ khối lượng xây dựng cơ bản, nợ kinh phí thực hiện nhiệm vụ chi thường xuyên.”, khoản 3 Điều 18 Luật Ngân sách nhà nước quy định“3. Chi không có dự toán, trừ trường hợp quy định tại Điều 51 của Luật này; chi không đúng dự toán ngân sách được giao; chi sai chế độ, tiêu chuẩn, định mức chi, không đúng mục đích; tự đặt ra các khoản chi trái với quy định của pháp luật.”

- Hành vi do Hiệu trưởng Võ Văn Hùng thực hiện vi phạm theo quy định tại khoản 1 Điều 61 Luật Ngân sách nhà nước “1. Thủ trưởng đơn vị sử dụng ngân sách chịu trách nhiệm về việc quản lý, sử dụng ngân sách theo dự toán được giao, đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ, bảo đảm hiệu quả, tiết kiệm, đúng chính sách, chế độ, tiêu chuẩn, định mức chi ngân sách.”

- Hành vi do Kế toán Nguyễn Văn An thực hiện vi phạm theo quy định tại khoản 2 Điều 61 Luật Ngân sách nhà nước “2. Người phụ trách công tác tài chính, kế toán tại đơn vị sử dụng ngân sách có nhiệm vụ thực hiện đúng chế độ quản lý tài chính - ngân sách, chế độ kế toán nhà nước, chế độ kiểm tra nội bộ và có trách nhiệm ngăn ngừa, phát hiện và kiến nghị thủ trưởng đơn vị, cơ quan tài chính cùng cấp xử lý đối với những trường hợp vi phạm.”

* Tiền, thời điểm gây thiệt hại:

Tổng số tiền thiệt hại do thực chi ngoài dự toán được giao là 353.976.317 (Ba trăm năm mươi ba triệu, chín trăm bảy mươi sáu nghìn, ba trăm mười bảy) đồng, trong đó:

- Năm 2017: 38.901.069 (Ba mươi tám triệu, chín trăm lẻ một nghìn, không trăm sáu mươi chín) đồng.

- Năm 2018: 121.902.252 (Một trăm hai mươi mốt triệu, chín trăm lẻ hai nghìn, hai trăm năm mươi hai) đồng.

- Năm 2019: 93.266.386 (Chín mươi ba triệu, hai trăm sáu mươi sáu nghìn, ba trăm tám mươi sáu) đồng.

- Năm 2020: 99.906.610 (Chín mươi chín triệu, chín trăm lẻ sáu nghìn, sáu trăm mười) đồng.

* Đối tượng bị thiệt hại: Là ngân sách nhà nước: Tại Ngân sách của của trường và Phòng Giáo dục và đào tạo huyện Ba Tri.

Tại Bản kết luận giám định số 884/2023/KL-KTHS ngày 11/12/2023, Phòng kỹ thuật hình sự Công an tỉnh Bến Tre kết luận:

Chữ ký mang tên “Võ Văn Hùng” dưới mục “Hiệu trưởng” trên mẫu cần giám định (ký hiệu từ A1 đến A8, A12, A13, A14) dưới mục “Chủ trì” trên mẫu cần giám định (ký hiệu A9, A10, A11) so với chữ ký mang tên “Võ Văn Hùng” trên mẫu so sánh (ký hiệu M1 đến M12, M14 đến M18) do cùng một người ký ra.

Hình dấu tròn có nội dung “Trường tiểu học Mỹ Chánh-Phòng giáo dục và đào tạo H. Ba Tri” dưới mục “Hiệu trưởng” trên mẫu cần giám định (ký hiệu từ A1 đến A8, A12, A13, A14), dưới mục “Chủ trì” trên mẫu cần giám định (ký hiệu A9, A10, A11) so với hình dấu tròn có nội dung trên mẫu so sánh (ký hiệu từ M1 đến M18) do cùng một con dấu đóng ra.

Tại Bản Cáo trạng số: 23/CT-VKSBT ngày 10/4/2024 của Viện kiểm sát nhân dân huyện Ba Tri đã truy tố bị cáo Võ Văn Hùng và bị cáo Nguyễn Văn An về tội “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ” theo quy định tại điểm b, c khoản 2 Điều 356 Bộ luật Hình sự.

Tại bản án hình sự sơ thẩm số: 32/2024/HS-ST ngày 14 tháng 6 năm 2024 của Tòa án nhân dân huyện Ba Tri, tỉnh Bến Tre đã tuyên bố các bị cáo Võ Văn Hùng, Nguyễn Văn An phạm “Tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”.

1. Áp dụng điểm b, c khoản 2 Điều 356; điểm b, s, v khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 54; Điều 17; Điều 58; Điều 38 Bộ luật Hình sự;

Xử phạt bị cáo Võ Văn Hùng 02 (Hai) năm tù.

Thời hạn tù tính từ ngày bị cáo chấp hành hình phạt tù.

2. Áp dụng điểm b, c khoản 2 Điều 356; điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 54; Điều 17; Điều 58; Điều 38 Bộ luật Hình sự;

Xử phạt bị cáo Nguyễn Văn An 01 (Một) năm 06 (sáu) tháng tù.

Thời hạn tù tính từ bị cáo chấp hành hình phạt tù.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn tuyên về xử lý vật chứng, trách nhiệm dân sự, án phí và quyền kháng cáo.

Ngày 21/6/2024 và 27/6/2024, bị cáo Nguyễn Văn An kháng cáo và kháng cáo bổ sung yêu cầu cấp phúc thẩm xem xét giảm nhẹ hình phạt và được hưởng án treo hoặc cải tạo không giam giữ cho bị cáo An. Ngày 24/6/2024, bị cáo Võ Văn Hùng kháng cáo yêu cầu cấp phúc thẩm xem xét giảm nhẹ hình phạt và được hưởng án treo cho bị cáo Hùng.

Tại phiên tòa phúc thẩm: Các bị cáo Nguyễn Văn An, Võ Văn Hùng giữ nguyên nội dung kháng cáo.

Quan điểm của Kiểm sát viên tham gia phiên tòa:

Về tố tụng: Tòa án cấp phúc thẩm thực hiện đúng các quy định về tố tụng, không vi phạm thủ tục tố tụng; đơn kháng cáo của các bị cáo phù hợp với quy định của pháp luật.

Về nội dung: Đề nghị Hội đồng xét xử xem xét tại phiên tòa các bị cáo không cung cấp những chứng cứ nào mới. Những yêu cầu về giảm nhẹ hình phạt, hưởng án treo và cải tạo không giam giữ, căn cứ vào các quy định pháp luật và Nghị quyết 03/2020/NQ-HĐTP của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao xét thấy: Các bị cáo không đủ điều kiện để được hưởng án treo.

Đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng: Điểm a khoản 1 Điều 355 và Điều 356 Bộ luật Tố tụng hình sự; Không chấp nhận kháng cáo của các bị cáo Nguyễn Văn An, Võ Văn Hùng. Giữ nguyên bản án hình sự sơ thẩm số: 32/2024/HS-ST ngày 14 tháng 6 năm 2024 của Tòa án nhân dân huyện Ba Tri, tỉnh Bến Tre.

Các bị cáo nói lời sau cùng: Đề nghị Hội đồng xét xử xem xét về hoàn cảnh nhân thân và các tình tiết giảm nhẹ mà các bị cáo đã nộp bổ sung giảm nhẹ hình phạt cho các bị cáo để các bị cáo sớm có điều kiện về chăm sóc cho gia đình cũng như các bị cáo thực hiện việc cải tạo tốt hơn.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được kiểm tra, công khai qua phần tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Về thủ tục tố tụng: Đơn kháng cáo của các bị cáo Võ Văn Hùng, Nguyễn Văn An gửi đến Tòa án trong thời hạn kháng cáo, phù hợp với quy định tại Điều 333 của Bộ luật Tố tụng hình sự nên được xem là hợp lệ. Tại phiên tòa phúc thẩm, các bị cáo không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

Về nội dung:

Từ năm 2017 đến năm 2020 tại Trường Tiểu học Mỹ Chánh thuộc xã Mỹ Chánh, huyện Ba Tri, tỉnh Bến Tre, Võ Văn Hùng – Hiệu trưởng cũng là chủ tài khoản đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn được giao đã vi phạm quy định của pháp luật trong công tác quản lý tài chính, chỉ đạo và bàn bạc thống nhất với Nguyễn Văn An là Kế toán nhà trường sử dụng nguồn ngân sách nhà nước thông qua các nội dung nâng khống hệ số lương của giáo viên cao hơn so với hệ số lương giáo viên thực nhận và dùng số tiền dự toán còn dư ra do giáo viên chết, nghỉ hưu, nâng lương trước hạn nhưng không được xét, ốm đau, thai sản, sai phụ cấp để chi cho bảo vệ, tạp vụ và các hoạt khác của nhà trường sai quy định dẫn đến thiệt hại cho ngân sách nhà nước với tổng số tiền là 353.976.317 (Ba trăm năm mươi ba triệu, chín trăm bảy mươi sáu nghìn, ba trăm mười bảy) đồng (trong đó, chi cho bảo vệ, tạp vụ số tiền 339.425.484 đồng, số tiền còn lại 14.550.833 đồng chi cho mua sắm, sửa chữa trang thiết bị phục vụ công tác giảng dạy cho nhà trường). Hành vi trên của bị cáo Hùng và bị cáo An đã bị Tòa án cấp sơ thẩm xét xử về tội “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ” theo quy định tại điểm b, c khoản 2 Điều 356 Bộ luật Hình sự năm 2015 là hoàn toàn có căn cứ, đúng quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

1. Căn cứ điểm a khoản 1 Điều 355 và Điều 356 Bộ luật Tố tụng hình sự.

Không chấp nhận kháng cáo của các bị cáo Võ Văn Hùng, Nguyễn Văn An.

Giữ nguyên quyết định về phần hình phạt của bản án hình sự sơ thẩm số: 32/2024/HS-ST ngày 14 tháng 6 năm 2024 của Tòa án nhân dân huyện Ba Tri, tỉnh Bến Tre đối với các bị cáo Võ Văn Hùng, Nguyễn Văn An.

Tuyên bố các bị cáo Võ Văn Hùng, Nguyễn Văn An phạm “Tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”.

2. Về trách nhiệm hình sự:

2.1. Áp dụng điểm b, c khoản 2 Điều 356; điểm b, s, v khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 54; Điều 17; Điều 58; Điều 38 Bộ luật Hình sự;

Xử phạt bị cáo Võ Văn Hùng 02 (Hai) năm tù.

Thời hạn tù tính từ ngày bị cáo chấp hành hình phạt tù.

2.2. Áp dụng điểm b, c khoản 2 Điều 356; điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 54; Điều 17; Điều 58; Điều 38 Bộ luật Hình sự;

Xử phạt bị cáo Nguyễn Văn An 01 (Một) năm 06 (sáu) tháng tù.

Thời hạn tù tính từ bị cáo chấp hành hình phạt tù.

3. Án phí hình sự phúc thẩm: Căn cứ Điều 136 Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015; Điều 23 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án. Các bị cáo Võ Văn Hùng, Nguyễn Văn An mỗi người phải chịu án phí hình sự phúc thẩm là 200.000 (Hai trăm nghìn đồng).

4. Các quyết định khác của Bản án sơ thẩm không bị kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.