Bản án 55/2025/HS-ST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau: Công ty trách nhiệm hữu hạn thời trang công sở IWI mã số thuế: 0108088673 đăng ký tHnh lập ngày 11/12/2017, đăng ký thay đổi lần thứ nhất ngày 28/12/2018 có địa chỉ trụ sở chính tại: Thôn Vỵ Dương, xã Mỹ Xá (nay là phường Mỹ Xá), tHnh phố Nam Định, tỉnh Nam Định. Giám đốc công ty là Vũ Xuân T, sinh năm 1976, trú tại: Tổ 23, thị trấn Đông Anh, tHnh phố H Nội. Ngày 02/01/2019 Công ty IWI có đơn xin cấp giấy phép nhập khẩu xe ô tô không nhằm mục đích thương mại số 01/2019/CPNK gửi Cục hải quan H Nam Ninh đề nghị được nhập khẩu xe ô tô nhãn hiệu: LINCONLN NAVIGATOR L BLACK LABLE, 07 chỗ, năm sản xuất: 2018; Nước sản xuất: Hoa Kỳ; màu sơn đen, số khung: 5LMJJ3TT0JEL 19131; số máy chưa xác định; dung tích động cơ 3,5L. Tình trạng động cơ: Chưa qua sử dụng. Chiếc xe ô tô này là quà tặng của Công ty PRESTIGE TRADING có địa chỉ tại: 9778 KATELLA AVE#206C GARDENGROVE, CA 92840 U.S.A.

Ngày 03/01/2019 Cục Hải quan H Nam Ninh đã cấp giấy phép nhập khẩu số 29/NK-KNMĐTM cho công ty IWI để nhập khẩu xe ô tô trên. Ngày 07/01/2019 Công ty mở tờ khai Hng hóa nhập khẩu số 102428804442 đối với xe trên được tặng tại Chi cục Hải quan cửa khẩu Đà Nẵng, tại tờ khai xác định giá trị xe nhập khẩu là: 2.119.140.000 đồng.

Căn cứ giá trị xe theo xác định của cơ quan Hải Quan, Công ty đã nộp vào ngân sách nH nước số tiền thuế là: 4.391.493.822 đồng (trong đó: Thuế nhập khẩu là: 995.995.800 đồng, thuế tiêu thụ đặc biệt: 2.803.622.220 đồng, thuế giá trị gia tăng: 591.875.802 đồng). Như vậy, giá trị xe sau nhập khẩu là: 6.510.633.822 đồng. Ngày 22/01/2019, sau khi được cấp phép thông quan, Công ty IWI đã xuất hóa đơn số 0000002 bán xe cho trên cho Công ty cổ phần dịch vụ thương mại Minh Trí- H Nội, địa chỉ: Số nH 96, tổ 35, phường Hoàng Văn Thụ, quận Hoàng Mai, tHnh phố H Nội với số tiền là: 6.836.172.000 đồng.

Căn cứ tài liệu điều tra xác minh xác định: Công ty IWI do Vũ Xuân T làm giám đốc, không có hoạt động sản xuất kinh doanh, việc tHnh lập công ty để nhằm mục đích hợp thức hóa việc nhập khẩu xe ô tô từ nước ngoài vào Việt Nam theo hình thức quà biếu, tặng, do vậy công ty không phát sinh chi phí quản lý doanh nghiệp. Tuy nhiên, nhằm trốn tránh việc nộp thuế thu nhập doanh nghiệp, công ty IWI đã khai khống phần chi phí quản lý doanh nghiệp (chi phí quản lý kinh doanh). Tại “Tờ khai quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp”, “Báo cáo tình hình tài chính” kèm “Phụ lục báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh” năm 2019 của Công ty IWI thể hiện: “…Chi phí quản lý doanh nghiệp là: 5.212.101.819 đồng đã bao gồm tiền thuế môn bài là 2.000.000 đồng…”; đây là khoản kê khai khống, không có trên thực tế (trừ thuế môn bài). Như vậy, chi phí quản lý doanh nghiệp thực tế bị Công ty IWI kê khai khống là: 5.210.101.819 đồng.

Ngày 07/11/2024, Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Nam Định ra Quyết định trưng cầu giám định thiệt hại thuế đối với công ty IWI. Tại Kết luận giám định ngày 05/12/2024 của Cục thuế tỉnh Nam Định kết luận: Công ty trách nhiệm hữu hạn thời trang công sở IWI đã hạch toán khoản chi phí quản lý doanh nghiệp số tiền 5.210.101.819 đồng, trong đó số tiền khai khống làm giảm thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp là 2.266.295.695 đồng không đúng quy định, vi phạm Khoản 5 Điều 1 Luật số 32/2013/QH13 ngày 19/6/2013 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật thuế thu nhập doanh nghiệp, làm giảm lợi nhuận thuần từ hoạt động sản xuất kinh doanh số tiền là 2.266.295.695 đồng, dẫn đến số tiền trốn thuế (thuế thu nhập doanh nghiệp) của Công ty trách nhiệm hữu hạn thời trang công sở IWI là: 2.266.295.695 đồng x 20% = 453.259.139 đồng (Bốn trăm năm mươi ba triệu hai trăm năm mươi chín nghìn một trăm ba mươi chín đồng).

* Quá trình điều tra Vũ Xuân T khai nhận Hnh vi phạm tội như sau: Khoảng cuối năm 2018, Vũ Xuân T thông qua mối quan hệ xã hội đã quen biết Lê Minh, sinh năm 1977; trú tại: 173 Thanh NHn, phường Quỳnh Lỗi, quận Hai Bà Trưng, tHnh phố H Nội. Tình được Lê Minh đặt vấn đề tHnh lập doanh nghiệp để giúp Lê Minh nhập khẩu xe ô tô dưới hình thức nhận quà biếu, tặng từ nước ngoài về Việt Nam. Qua tìm hiểu Tình biết theo quy định của Thông tư 143/2015/TT-BTC ngày 11/09/2015 của Bộ tài chính quy định các đối tượng được nhập khẩu xe ô tô, gắn máy không nhằm mục đích thương mại. Tình đồng ý giúp Lê Minh tHnh lập công ty. Theo hướng dẫn của Lê Minh, Tình nhờ em họ là Trần Thị T1, sinh năm 1987, trú tại: Tổ 23, thị trấn Đông Anh, huyện Đông Anh, tHnh phố H Nội tìm kiếm, liên hệ và giao dịch mua lại Công ty IWI trên mạng xã hội, sau khi mua được công ty, Tình nhờ T1 làm thủ tục với các cơ quan chức năng để đăng ký thay đổi địa chỉ kinh doanh, thay đổi người đại diện theo pháp luật giám đốc là Vũ Xuân T. Sau khi công ty IWI được cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy phép đăng ký kinh doanh, Lê Minh hướng dẫn Tình lập hồ sơ để Lê Minh làm thủ tục nhập khẩu xe qua cửa khẩu hải quan. Sau khi nhập khẩu xe về Việt Nam và bán được xe ô tô cho người có nhu cầu, Lê Minh chuyển lại cho Tình hồ sơ gồm: Giấy phép nhập khẩu xe ô tô do Cục hải quan H Nam Ninh cấp, thư quà biếu, tặng của Công ty nước ngoài gửi công ty IWI kèm theo bản dịch thuật công chứng ra Tiếng Việt; Tờ khai hải quan; Giấy chứng nhận kiểm định an toàn kỹ thuật, Hợp đồng mua bán xe ô tô đã hoàn thiện nội dung để Tình báo cáo kê khai thuế. Tình nhờ Nguyễn Thị N, sinh năm 1993, trú tại: Tổ dân phố Tiến Bộ, phường Tân Phú, tHnh phố Phổ Yên, tỉnh Thái Nguyên hướng dẫn phương pháp tính toán ra số tiền thuế Công ty IWI phải nộp để kế toán thời vụ (Tình thuê trên mạng, không rõ nhân thân, lai lịch) thực hiện báo cáo thuế, kê khai khống khoản chi phí quản lý doanh nghiệp cho công ty IWI. Sau khi nhập khẩu xe tHnh công, Lê Minh trả cho Tình tiền công là 30.000.000 đồng (Ba mươi triệu đồng).

* Ngoài Công ty IWI, quá trình điều tra, Cơ quan An ninh điều tra còn phối hợp với Cục Hải quan H Nam Ninh thu giữ thêm hồ sơ, tài liệu của 35 công ty liên quan đến việc nhập khẩu xe ô tô từ nước ngoài vào Việt Nam theo hình thức quà biếu, tặng. Các công ty này theo lời khai của Vũ Xuân T đều do Lê Minh chỉ đạo Tình tHnh lập để nhập khẩu xe về Việt Nam. Căn cứ tài liệu điều tra có căn cứ xác định Lê Minh là đối tượng chủ mưu, cầm đầu thuê Vũ Xuân T tHnh lập các công ty mục đích để nhập khẩu xe về Việt Nam, mọi thủ tục nhập khẩu, bán xe, kê khai thuế Hải quan, thuế giá trị gia tăng…là do Lê Minh là người trực tiếp nộp và thu tiền bán xe. Vũ Xuân T chỉ là đối tượng giúp sức, không phải là đối tượng được thụ hưởng số tiền trốn thuế. Hiện Lê Minh đang bỏ trốn nên không thể triệu tập đấu tranh làm rõ được Hnh vi phạm tội của đối tượng. Do vậy, đối với Hnh vi của Lê Minh liên quan đến công ty IWI và các công ty khác Cơ quan điều tra tách ra để xử lý sau.

* Đối với Lê Minh là đối tượng liên quan, hiện Lê Minh đang bỏ trốn tại địa phương và đang bị Cơ quan cảnh sát điều tra (PC 02) Công an tHnh phố H Nội ra Quyết định truy nã số 35 ngày 30/6/2022 về tội “Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản”. Do vậy, Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Nam Định đã tách Hnh vi của Lê Minh để điều tra, xử lý sau.

* Đối với Trần Thị T1 là người giúp Vũ Xuân T mua lại, đăng ký, thay đổi địa chỉ kinh doanh công ty IWI, T1 không biết và không tham gia vào việc kê khai thuế; do vậy không có căn cứ xử lý. Nguyễn Thị N là người hướng dẫn Vũ Xuân T tính số thuế phải nộp, N không thực hiện kê khai thuế cho công ty IWI, do vậy không có căn cứ để xử lý.

* Bản cáo trạng số 31/CT-VKSNĐ-P1 ngày 20 tháng 3 năm 2025 của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Nam Định truy tố: Vũ Xuân T về tội: “Trốn Thuế” theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 200 Bộ luật Hình sự.

* Tại phiên toà:

- Bị cáo Vũ Xuân T đã tHnh khẩn khai nhận toàn bộ Hnh vi phạm tội như nội dung bản cáo trạng đã truy tố. Nói lời nói sau cùng, bị cáo thừa nhận việc làm của bản thân là vi phạm pháp luật và xin Hội đồng xét xử cho bị cáo được hưởng khoan hồng của pháp luật; bị cáo xin được phạt tiền để có điều kiện chăm lo gia đình và khắc phục hậu quả.

- Chị Lê Thị Nhị H (vợ bị cáo Tình) xin Hội đồng xét xử áp dụng hình phạt tiền đối với bị cáo Tình và nộp cho Tòa án 01 sổ tiết kiệm với tổng số tiền gửi là 500.000.000 đồng (Năm trăm triệu đồng) tại Ngân Hng TMCP ngoại thương Việt Nam – chi nhánh Nam Định (Vietcombank) mang tên chị là Lê Thị Nhị H để đảm bảo việc thi Hnh hình phạt tiền cho bị cáo Vũ Xuân T.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Nam Định luận tội: Giữ nguyên nội dung cáo trạng và quyết định đã truy tố. Sau khi xem xét đánh giá tính chất mức độ Hnh vi phạm tội, các tình tiết tăng nặng giảm nhẹ, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Nam Định đề nghị Hội đồng xét xử tuyên bố bị cáo Vũ Xuân T phạm tội: “Trốn thuế” Về hình phạt: Áp dụng điểm b khoản 2 Điều 200; điểm b, i, s khoản 1 Điều 51; Điều 35 Bộ luật Hình sự; xử phạt Vũ Xuân T từ 500 triệu đến 550 triệu đồng sung vào ngân sách nH nước.

Về hình phạt bổ sung: Miễn phạt tiền bổ sung đối với bị cáo.

Ngoài ra còn đề nghị xử lý vật chứng theo quy định của pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Vũ Xuân T có Hnh vi giúp sức cho Lê Minh mua lại, đăng ký thay đổi kinh doanh của công ty TNHH thời trang công sở IWI; mục đích để Lê Minh nhập khẩu xe ô tô nhãn hiệu LINCONLN NAVIGATOR L BLACK LABLE từ nước Hoa Kỳ về Việt Nam theo hình thức quà biếu tặng. Sau đó Vũ Xuân T thực hiện việc kê khai, quyết toán thuế cho công ty, đã hạch toán khoản chi phí quản lý doanh nghiệp số tiền 5.210.101.819 đồng, trong đó số tiền khai khống làm giảm thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp là 2.266.295.695 đồng không đúng quy định.

Kết luận giám định ngày 05-12-2024, Cục thuế tỉnh Nam Định kết luận: Công ty TNHH thời trang công sở IWI đã hạch toán khoản chi phí quản lý doanh nghiệp số tiền 5.210.101.819 đồng, trong đó số tiền khai khống làm giảm thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp là 2.266.295.695 đồng không đúng quy định; vi phạm khoản 5 Điều 1 Luật số 32/2013/QH13 ngày 19/6/2013 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật thuế thu nhập doanh nghiệp, làm giảm lợi nhuận thuần từ hoạt động sản xuất kinh doanh số tiền là 2.266.295.695 đồng, dẫn đến số tiền trốn thuế (thuế thu nhập doanh nghiệp) của Công ty TNHH thời trang công sở IWI là: 2.266.295.695 đồng x 20% = 453.259.139 đồng.

Vũ Xuân T được Lê Minh trả tiền công là 30.000.000 đồng.

Hnh vi vi phạm quy định về quản lý thuế của NH nước (kê khai khống, báo cáo thuế sai quy định) nhằm mục đích không nộp tiền thuế cho NH nước mà đáng lẽ ra phải nộp như nêu trên của Vũ Xuân T đã đủ yếu tố cấu tHnh tội: “Trốn thuế”; tội danh và hình phạt được quy định tại điểm b khoản 2 Điều 200 Bộ luật Hình sự.

Quan điểm truy tố và luận tội của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Nam Định là có căn cứ pháp lý.

Hnh vi phạm tội của bị cáo đã xâm phạm quy định của nH nước về thuế, xâm phạm tới lợi ích của NH nước trong việc thu thuế. Bị cáo là người có đủ năng lực trách nhiệm hình sự, nhận thức được việc làm của mình là vi phạm pháp luật nhưng do mục đích vụ lợi mà vẫn cố ý thực hiện. Vì vậy, Hnh vi phạm tội của bị cáo cần phải bị xử lý nghiêm.

Bị cáo Vũ Xuân T không phải chịu tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự nào theo quy định tại Điều 52 của Bộ luật Hình sự.

Về tình tiết giảm nhẹ: Tại cơ quan điều tra và tại phiên toà, bị cáo có thái độ khai báo tHnh khẩn, thể hiện sự ăn năn hối hận với Hnh vi phạm tội của mình; quá trình điều tra, Vũ Xuân T đã tự nguyện nộp khắc phục số tiền đã trốn thuế là 320.000.000 đồng; bị cáo phạm tội lần đầu thuộc trường hợp ít nghiêm trọng. Do vậy, Vũ Xuân T được hưởng các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự theo quy định tại các điểm b, i, s khoản 1 Điều 51 Bộ luật Hình sự.

Hnh vi phạm tội của bị cáo đã gây thiệt hại thuế cho NH nước số tiền là 453.259.139 đồng; cần được truy thu sung vào ngân sách nH nước.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

1. Tuyên bố bị cáo Vũ Xuân T phạm tội “Trốn thuế”.

2. Áp dụng: điểm b khoản 2 Điều 200; các điểm b, i, s khoản 1 Điều 51; Điều 35 Bộ luật Hình sự.

Phạt tiền bị cáo Vũ Xuân T 500.000.000 đồng (Năm trăm triệu đồng) sung vào ngân sách NH nước.

Bị cáo đã bị tạm giữ, tạm giam từ ngày 12-01-2025 đến ngày 19-02-2025.

3. Về biện pháp tư pháp:

- Tuyên truy thu từ bị cáo Vũ Xuân T số tiền thu lợi bất chính là 30.000.000 đồng (Ba mươi triệu đồng) sung vào ngân sách nH nước.

- Tuyên truy thu từ bị cáo Vũ Xuân T số tiền trốn thuế là 453.259.139 đồng sung vào ngân sách nH nước. Đối trừ số tiền 40.000.000 đồng nộp ngày 20-10-2022 mã hiệu HAN242322 số 4970834, số tiền 15.000.000 đồng nộp ngày 07-12-2022 mã hiệu HAN242322 số 5699646 và 15.000.000 đồng nộp ngày 22-02-2023 mã hiệu HAN242323 số 0921489 tại Ngân Hng TMCP đầu tư và phát triển Việt Nam – Chi nhánh Đông H Nội cho Chi cục thuế huyện Gia Lâm; Số tiền còn phải truy thu tiếp từ Vũ Xuân T là 383.259.139 đồng.

Đối trừ số tiền 250.000.000 đồng đã nộp tại Cơ quan điều tra được chuyển sang Cục Thi Hnh án dân sự tỉnh Nam Định theo Ủy nhiệm chi số 19 lập ngày 21-4-2025 giữa Công an tỉnh Nam Định với Cục Thi Hnh án dân sự tỉnh Nam Định. Buộc Vũ Xuân T còn phải nộp tiếp số tiền là 133.259.139 đồng (Một trăm ba mươi ba triệu hai trăm năm mươi chín nghìn một trăm ba mươi chín đồng).

4. Phong tỏa tài khoản tiết kiệm mang tên Lê Thị Nhị H tại Ngân Hng TMCP ngoại thương Việt Nam – Chi nhánh Nam Định số thẻ 13733373 số CIF: 0009012726 gửi ngày 23-4-2025 trên cơ sở tự nguyện của chị Lê Thị Nhị H để đảm bảo thi Hnh án phạt tiền đối với bị cáo Vũ Xuân T.

5. Xử lý vật chứng: Áp dụng Điều 47 Bộ luật hình sự; Điều 106 Bộ luật tố tụng hình sự.

Số tiền 250.000.000 đồng bị cáo nộp tại Cơ quan điều tra được đối trừ vào số tiền bị cáo phải nộp sung vào ngân sách nH nước (Đã được giải quyết đối trừ ở phần Biện pháp tư pháp).

(Theo Ủy nhiệm chi số 19 lập ngày 21-4-2025 giữa Công an tỉnh Nam Định với Cục Thi Hnh án dân sự tỉnh Nam Định).

6. Về án phí: Bị cáo Vũ Xuân T phải nộp 200.000đồng án phí hình sự sơ thẩm.

Báo bị cáo Vũ Xuân T, chị Lê Thị Nhị H có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án.

Trường hợp bản án, quyết định được thi Hnh theo quy định tại Điều 2 Luật Thi Hnh án dân sự thì bị cáo có quyền tự nguyện thi Hnh án hoặc bị cưỡng chế thi Hnh án. Thời hiệu thi Hnh án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi Hnh án dân sự.