Bản án 51/2018/HNGĐ-PT — Vụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình

NỘI DUNG VỤ ÁN

Tại đơn khởi kiện xin ly hôn và trong các lời khai khác có trong hồ sơ vụ án, Nguyên đơn là chị Phương Thị Hạ trình bày:

Về tình cảm:

Chị và anh Đoàn Xuân Hu kết hôn ngày 12/3/2003 trên cơ sở tự nguyện, có tìm hiểu, có đăng ký kết hôn tại UBND xã Liên Mạc, huyện Từ Liêm, Hà Nội (nay là phường Liên Mạc, quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội).

Sau khi kết hôn, anh chị chung sống hạnh phúc được khoảng 05 năm thì phát sinh mâu thuẫn. Nguyên nhân là do chị phát hiện anh Hu có quan hệ tình cảm với người khác. Chị đã gặp người phụ nữ đó để nói chuyện, mọi việc đã được giải quyết êm thấm. Mâu thuẫn sau đó tiếp tục phát sinh từ khi chị Hạ sinh cháu thứ hai là Đoàn Bảo Châu. Do hoàn cảnh kinh tế khó khăn, chị xin nghỉ làm về bán hàng ăn sáng tại nhà ngoại. Khi đó chị đưa con thứ hai ra nhà ngoại, rồi 5 giờ sáng lại phải gửi con ở nhà bác bên cạnh nhà để chị còn làm hàng. Anh Hu thỉnh thoảng có xuống thăm mẹ con chị và ở lại qua đêm. Giữa anh chị đã xảy ra cãi cọ, anh Hu xông vào bóp cổ chị Hạ ngay tại nhà ngoại, mắng chửi chị. Do việc bán hàng không ổn, chị Hạ chuyển sang làm thêm việc dạy học. Buổi tối đi dạy, chị phải mang con đi gửi, đến hơn 9 giờ mới đón cháu. Anh Hu thấy chị đi dạy tối nên đã đón con thứ hai. Chị nghĩ là anh muốn chăm sóc con nên đã đồng ý. Tuy nhiên, vào cuối tuần khi chị muốn đón con về nhà ngoại thì anh Hu chỉ cho 2 tuần đón con một lần, còn cháu lớn thì anh không cho đón, anh muốn ly cách tình cảm mẹ con giữa chị và cháu lớn.

Đến nay anh chị đã xảy ra rất nhiều mâu thuẫn, có thời gian sống ly thân rất lâu, không thể hàn gắn được. Vì vậy chị Hạ đề nghị Tòa án giải quyết cho chị được ly hôn với anh Hu.

Về con chung:

Anh chị có 02 con chung là Đoàn Ngọc Minh Phương - sinh ngày 05/12/2003 và Đoàn Bảo Châu - sinh ngày 17/6/2012. Khi ly hôn, chị Hạ xin được nuôi dưỡng cháu Bảo Châu, vì hiện nay cháu còn nhỏ cần sự chăm sóc của mẹ. Cháu đang học mầm non nên cũng dễ chuyển trường, chuyển lớp, việc thích nghi dễ dàng hơn. Nếu được nuôi con, chị không yêu cầu anh Hu phải cấp dưỡng nuôi con.

Hiện nay chị có hai công việc: Ban ngày làm việc tại Công ty cổ phần Tan Sơn, thu nhập 15.000.000đ/tháng; buổi tối dạy thêm luyện thi Đại học, bồi dưỡng kiến thức cho các cháu từ cấp 1 đến cấp 3, thu nhập khoảng từ 5.000.000 đến 6.000.000đ/tháng. Tổng thu nhập của chị khoảng hơn 20.000.000đ/tháng, đủ điều kiện nuôi dưỡng, cho cháu ăn học. Chị đang ở cùng nhà với bố đẻ và em trai ruột, nên khi ly hôn, bố chị sẽ tạo điều kiện ăn ở cho chị và con. Chị có đủ điều kiện để chăm lo việc ăn học, nuôi dưỡng cho cả hai con, nhưng vì nguyện vọng của anh Hu cũng muốn nuôi cả hai con nên chị chỉ xin nuôi một con.

Cháu Minh Phương đã có một thời gian ở với chị và học tại trường THCS Xuân La, được hơn một năm thì anh Hu đã chuyển trường cho cháu về học ở trường THCS Liên Mạc. Bản thân cháu có nguyện vọng được ở cùng bố, nên chị chỉ xin nuôi cháu nhỏ (Bảo Châu) để cả hai bên đều được thỏa mãn về nguyện vọng nuôi con.

Về tài sản chung: Anh chị không có tài sản chung, không yêu cầu Tòa án giải quyết.

Bị đơn là anh Đoàn Xuân Hu trình bày:

Về tình cảm:

Anh Hu thống nhất với chị Hạ về thời gian và điều kiện kết hôn. Sau khi kết hôn được khoảng 02 năm, anh chị bắt đầu cãi nhau. Năm 2006, anh phát hiện chị Hạ đi ngoại tình. Chị Hạ đã xin lỗi anh, nhưng cuộc sống của anh chị không có gì ổn định hơn.

Khi sinh cháu thứ hai (Bảo Châu) được mấy tháng thì chị Hạ tự bế con về nhà ngoại và bảo về đó để bán hàng, anh không hiểu lý do. Thời gian đầu, cứ hai, ba ngày anh lại xuống thăm con, sau đó ở hẳn lại đó khoảng 06 tháng, vẫn chăm lo đỡ đần cho chị. Một buổi sáng, chị Hạ chửi anh và còn gọi cả em trai định đánh anh. Ngay hôm đó, anh đã xin phép bố vợ để về nhà ở cùng ông bà nội và cháu lớn (Minh Phương). Năm 2015, cháu Phương học lớp 7, có hiện tượng dậy thì, anh cho cháu đến ở cùng mẹ để ba mẹ con ở cùng nhau, cháu có mẹ bảo ban. Cháu Châu ở cùng chị Hạ nhưng cả ngày gửi ở nhà bác, một ngày chỉ ăn 03 bữa cháo dinh dưỡng, chị Hạ không chăm lo cho cháu. Con cháu Phương đi học thêm, hai ba ngày cô giáo lại phản ánh là ở nhà không làm bài, đến lớp không viết bài. Vì xót con nên anh đã đón cả hai cháu về.

Nay anh Hu xác định tình cảm vợ chồng không còn, chị Hạ có đơn xin ly hôn nên anh đồng ý và đề nghị Tòa giải quyết cho anh chị được ly hôn.

Về con chung:

Anh Hu xác nhận anh chị có 02 con chung như chị Hạ trình bày là đúng. Hiện các con đang sống cùng anh và ông bà nội. Khi ly hôn, anh có nguyện vọng được nuôi cả hai con bởi anh không muốn tách các con ra. Anh không yêu cầu chị Hạ phải cấp dưỡng nuôi con.

Năm 2014 và 2015, anh đã để cả hai cháu ở cùng với mẹ tại nhà ông ngoại, thì cháu lớn (Minh Phương) học hành rất sa sút, may được nhà trường xét vớt, không cháu lại phải thi lại 02 môn. Cháu còn có hiện tượng đi ăn cắp điện thoại, đến lớp thường xuyên ngủ gật, nhà trường đã gọi điện phê bình và mời anh lên gặp Ban giám hiệu. Khi anh hỏi lý do tại sao cháu không làm bài tập về nhà, cháu có nói là bài khó, mẹ đi suốt, về nhà muộn nên cháu không hỏi được ai. Anh hỏi vì sao cháu đến lớp hay ngủ gật thì cháu nói vì cháu chơi máy tính nhiều. Đến ngày họp phụ huynh của cháu, khi anh bận bận không đi được thì chị Hạ cũng không đi. Các khoản tiền học của cháu đều do anh đóng. Đối với cháu bé (Bảo Châu), hàng ngày chị Hạ mang đi gửi, không có người chăm sóc, càng ngày cháu càng bé đi. Sau khi anh đón cả hai con về ở với mình thì cả hai cháu đều ngoan ngoãn hơn, cháu Phương đã đạt học sinh tiên tiến.

Hiện tại anh có nhà đất ông bà nội cho nên không phải đi thuê. Anh đang làm nhân viên tại Viễn thông Hà Nội (VNPT), trung tâm viễn thông 9, đội viễn thông Cầu Diễn, thu nhập khoảng từ 10.000.000 đến 14.000.000đ/tháng. Ngoài ra anh còn mở quán game, thu nhập khoảng từ 8.000.000 đến 12.000.000đ/tháng.

Về tài sản chung: Anh chị không có tài sản chung, không yêu cầu Tòa án giải quyết.

Tại bản án số 36/2017/HNGĐ-ST ngày 28/12/2017 của Tòa án nhân dân quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội đã xử và quyết định:

1. Công nhận sự thuận tình ly hôn giữa chị Phương Thị Hạ và anh Đoàn Xuân Hu.

2. Về con chung: Anh Hu, chị Hạ có hai con chung là: Đoàn Ngọc Minh Phương, sinh ngày 05/12/2003 và Đoàn Bảo Châu, sinh ngày 17/6/2012. Giao cháu Đoàn Ngọc Minh Phương cho anh Đoàn Xuân Hu trực tiếp nuôi dưỡng. Giao cháu Đoàn Bảo Châu cho chị Phương Thị Hạ trực tiếp nuôi dưỡng. Tạm hoãn việc cấp dưỡng tiền nuôi con cho anh Hu, chị Hạ cho đến khi nào anh, chị có yêu cầu hoặc có sự thay đổi khác. Anh Hu, chị Hạ có quyền đi lại, thăm nom, chăm sóc, giáo dục và nuôi dưỡng con chung không ai được cản trở.

3. Về tài sản chung: Không có.

Ngày 05/01/2018, anh Đoàn Xuân Hu kháng cáo với nội dung: không đồng ý giao cháu Đoàn Bảo Châu cho chị Hạ nuôi dưỡng, chăm sóc vì chị Hạ không có thu nhập và chỗ ở ổn định, không đảm bảo quyền lợi cho cháu và đề nghị giao cả hai con cho anh chăm sóc nuôi dưỡng.

Tại phiên tòa phúc thẩm: Nguyên đơn không rút đơn khởi kiện, người kháng cáo không rút đơn kháng cáo và các đương sự không thỏa thuận được với nhau về việc giải quyết vụ án.

Anh Đoàn Xuân Hu trình bày:

Trước đây chị Hạ đã có thời gian chăm sóc nuôi dưỡng cả hai con, nhưng cháu lớn (Minh Phương) học hành sa sút do chị Hạ không có thời gian quan tâm chăm sóc con. Từ khi anh đón hai cháu về chăm sóc thì cháu Phương đã học hành tiến bộ, cả hai cháu đều phát triển bình thường. Anh đề nghị Hội đồng xét xử giao hai cháu cho anh chăm sóc nuôi dưỡng. Trong trường hợp Tòa không chấp nhận đề nghị này thì anh có nguyện vọng được chăm sóc, nuôi dưỡng cháu bé (Bảo Châu), còn cháu Phương là con gái thì để mẹ chăm sóc nuôi dưỡng, vì cháu đang ở tuổi phát triển, cần mẹ bảo ban về tâm sinh lý, giới tính. Anh biết cháu Phương cũng có nguyện vọng như vậy và anh tôn trọng ý kiến của cháu.

Chị Phương Thị Hạ trình bày:

Chị thừa nhận trước đây khi chị chăm sóc hai con chưa được chu đáo, tuy nhiên anh Hu nói rằng chị để cháu Châu gầy yếu là không đúng. Lúc đó chị rất vất vả, không sắp xếp được thời gian và công việc hợp lý. Nay khi công việc đã ổn định, bản thân chị vẫn mong muốn chăm sóc nuôi dưỡng cả hai con, nhưng bản án sơ thẩm đã giao cho chị chăm sóc, nuôi dưỡng cháu Châu thì chị cũng nhất trí. Nay anh Hu lại đề nghị chị chăm sóc, nuôi dưỡng cháu lớn thì chị không đồng ý và đề nghị cấp phúc thẩm giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Cháu Đoàn Ngọc Minh Phương – con lớn của anh Hu và chị Hạ trình bày:

Nguyện vọng của cháu hiện tại là muốn được ở với mẹ, để em Châu ở với bố. Cháu muốn em ở với bố vì bố có nhiều thời gian chăm sóc hơn, sau khi bố đón em Châu về chăm sóc thì tình trạng sức khỏe của em ổn định và cải thiện hơn. Cháu xin được ở với mẹ vì hiện cháu đã lớn, có nhiều vấn đề của con gái cần mẹ giúp đỡ.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội phát biểu quan điểm:

Về tố tụng: Các đương sự và Hội đồng xét xử chấp hành đúng quy định của Bộ luật tố tụng dân sự. Xét đơn kháng cáo của bị đơn nằm trong thời hạn kháng cáo nên chấp nhận.

Về nội dung: Xét nguyện vọng của anh chị đều muốn chăm sóc nuôi dưỡng cả hai con là chính đáng. Cả hai bên đều có điều kiện chăm sóc, nuôi dưỡng các con, nên cấp sơ thẩm đã giao cho mỗi người chăm sóc nuôi dưỡng một cháu là phù hợp. Do đó không có căn cứ chấp nhận kháng cáo của anh Hu, đề nghị Hội đồng xét giữ nguyên bản án sơ thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

Về hình thức: Xét đơn kháng cáo của anh Hu nằm trong thời hạn kháng cáo nên chấp nhận.

Về nội dung: Xét nguyện vọng của anh chị đều muốn chăm sóc nuôi dưỡng cả hai con là chính đáng. Cả hai bên đều có điều kiện chăm sóc, nuôi dưỡng các con, nên cấp sơ thẩm đã giao cho mỗi người chăm sóc nuôi dưỡng một cháu là có căn cứ. Việc giao cho mỗi người nuôi một con không tước đoạt quyền đi lại, thăm nom, chăm sóc, giáo dục con của người kia. Anh chị dù đã ly hôn nhưng vẫn cần tạo điều kiện cho nhau để các con có được tình yêu thương của cả cha và mẹ, tránh gây xáo trộn tâm lý, nhất là ở thời điểm này khi cháu lớn (Đoàn Ngọc Minh Phương) đang chuẩn bị thi vào trung học phổ thông. Tuy nhiên tại phiên tòa, cháu Minh Phương đã trực tiếp thể hiện nguyện vọng được ở với mẹ vì cháu đã lớn, cần sự bảo ban về tâm sinh lý và giới tính, để em cháu là Đoàn Bảo Châu ở với bố. Xét thấy nguyện vọng của cháu Phương là chính đáng và phù hợp với nhu cầu thực tế của cháu, đồng thời phù hợp với nguyện vọng của cả anh Hu và chị Hạ là được nuôi dưỡng, chăm sóc con, cùng san sẻ trách nhiệm và nghĩa vụ cho nhau nên cần thiết sửa án sơ thẩm theo hướng như đã phân tích ở trên.

Về án phí: Anh Hu không phải chịu án phí phúc thẩm theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH

Căn cứ khoản 2 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015; Điều 56, 57 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014; Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 hướng dẫn mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án.

1. Chấp nhận một phần kháng cáo của anh Đoàn Xuân Hu. Sửa bản án sơ thẩm số 36/2017/HNGĐ-ST ngày 28/12/2017 của Tòa án nhân dân quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội và xử:

Về con chung: Anh Đoàn Xuân Hu và chị Phương Thị Hạ có hai con chung là: Đoàn Ngọc Minh Phương - sinh ngày 05/12/2003 và Đoàn Bảo Châu - sinh ngày 17/6/2012. Giao cháu Minh Phương cho chị Hạ trực tiếp nuôi dưỡng; Giao cháu Bảo Châu cho anh Hu trực tiếp nuôi dưỡng. Tạm hoãn việc cấp dưỡng nuôi con cho anh Hu và chị Hạ cho đến khi các cháu đủ 18 tuổi hoặc có sự thay đổi theo quy định của pháp luật. Anh Hu và chị Hạ có quyền đi lại, thăm nom, chăm sóc, giáo dục và nuôi dưỡng con chung không ai được ngăn cản.

Các quyết định khác của án sơ thẩm không bị kháng cáo, kháng nghị có hiệu lực pháp luật.

2. Về án phí: Anh Đoàn Xuân Hu không phải chịu án phí phúc thẩm. Trả lại anh Hu số tiền 300.000đ (ba trăm nghìn đồng) tạm ứng án phí phúc thẩm theo biên lai thu số 5852 ngày 11/01/2018 tại Chi cục thi hành án dân sự quận Bắc Từ Liêm, thành phố Hà Nội và không phải chịu án phí phúc thẩm.

Án xử công khai phúc thẩm có hiệu lực kể từ ngày tuyên án./.