- Tranh chấp gì? án hình sự — "Lý A M - phạm tội giết người (điều 123 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của BLHS năm 2015)"
- Tòa quyết gì? Về án phí: Miễn án phí hình sự phúc thẩm cho bị cáo Lý A M.
- Căn cứ chính? Điều 51 Bộ luật Hình sự; Điều 123 Bộ luật Hình sự; Điều 15 Bộ luật Hình sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂNCẤP CAO TẠI HÀ NỘI | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Bản án số: 489/2023/HS-PT Ngày 10/7/2023 |
NHÂN DANH
NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI HÀ NỘI
- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Phạm Văn Tuyển;
Các Thẩm phán:
Ông Nguyễn Huyền Cường;
Bà Đặng Thị Thơm.
- Thư ký phiên tòa: Bà Đào Thanh Huyền – Thẩm tra viên Tòa án nhân dân cấp cao tại Hà Nội.
- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Hà Nội tham gia phiên tòa: Ông Phạm Quốc Huy - Kiểm sát viên cao cấp.
Ngày 10 tháng 7 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân tỉnh Lai Châu, Tòa án nhân dân cấp cao tại Hà Nội xét xử phúc thẩm công khai vụ án hình sự phúc thẩm thụ lý số 536/2023/TLPT-HS ngày 17 tháng 5 năm 2023 đối với bị cáo Lý A M, do có kháng cáo của bị cáo đối với Bản án hình sự sơ thẩm số 38/2023/HS-ST ngày 05 tháng 4 năm 2023 của Tòa án nhân dân tỉnh Lai Châu.
- Bị cáo có kháng cáo:
Lý A M, sinh ngày 10/6/1970 tại Lai Châu; nơi cư trú: Bản H, xã N, huyện P, tỉnh Lai Châu; nghề nghiệp: Làm ruộng; trình độ văn hóa: Không biết chữ; dân tộc: Mông; giới tính: Nam; tôn giáo: Không; quốc tịch: Việt Nam; Con ông Lý A C và bà Sùng Thị C1 (đều đã chết); có vợ là Lừu Thị D, sinh năm 1969 và có 03 con, con lớn nhất sinh năm 1990, con nhỏ nhất sinh năm 1994; Tiền án, tiền sự: Chưa; Bị cáo bị tạm giữ, tạm giam từ ngày 12/11/2022 đến nay; Có mặt.
- Người bào chữa cho bị cáo: Ông Nguyễn Công H - Trợ giúp viên pháp lý thuộc Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh L; Có mặt.
NỘI DUNG VỤ ÁN:
Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên toà, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:
Tháng 12/2009, Lý A M mua 01 đám ruộng tại bản H, xã N, huyện P, tỉnh Lai Châu để canh tác, sau khi mua được ruộng trên thì giữa M và anh Lừu A V (em vợ của M) xảy ra mâu thuẫn vì tranh chấp đám ruộng trên. Năm 2018, mâu thuẫn về ruộng đất giữa M và anh V đã được UBND xã N, huyện P giải quyết theo quy định.
Khoảng 07 giờ ngày 12/11/2022, M mang theo 01 con dao nhọn đeo ở thắt lưng đi sửa mương nước. Khi M đang sửa mương nước thì thấy anh Giàng A P và anh V mỗi người điều khiển một xe mô tô từ phía dưới dốc lên theo con đường mòn đi qua chỗ Măng. Khi đi, anh V có mang theo 01 con dao đeo ở thắt lưng. Do mâu thuẫn với anh V về việc tranh chấp ruộng trước đây nên M nảy sinh ý định giết anh V, M đứng ở đầu mương nước đợi xe của P đi qua, khi anh V điều khiển xe máy đi qua chỗ M đang đứng, M rút dao nhọn đang đeo ở thắt lưng ra đâm một nhát vào vùng bụng bên phải của anh V. Bị đâm bất ngờ, anh V dùng tay cầm giữ con dao, dùng chân đạp vào người M, làm Măng ngã ngửa ra mương nước phía sau. Sau đó, anh V bỏ cho xe mô tô đổ ra đường, kêu lên một tiếng rồi bỏ chạy xuống dưới dốc. M đứng dậy cầm dao đuổi theo để giết anh V. Khi M đuổi theo anh V thì anh V nhặt cây gậy gỗ khô ở cạnh đường và dùng 02 tay vụt chống trả vào cằm Măng làm cây gậy gỗ bị gãy, anh V vứt gậy rồi tiếp tục bỏ chạy. Măng tiếp tục truy đuổi, anh V chạy được khoảng 61 mét thì bị M đuổi kịp. Anh V nhặt một hòn đá ném trúng vào vùng mặt của M rồi tiếp tục bỏ chạy được 4,6 mét thì bị M đuổi kịp và vật ngửa anh V xuống đất. Măng ngồi trên người anh V và dùng tay cầm dao nhọn đâm vào vùng mạn sườn bên trái của anh V. Anh V dùng tay nắm vào tay cầm dao của M bẻ ngửa ra giật lấy dao ném sang bên cạnh. Măng tiếp tục với lấy được con dao thì bị anh V túm tóc kéo lại rồi 02 người vật lộn và lăn xuống phía tà luy âm khoảng 10,6 mét thì bị mắc lại. Do anh V vẫn nằm ngửa và bị M ngồi đè phía trên, M tiếp tục dùng tay phải rút lấy con dao của anh V đang đeo ở thắt lưng ra và chém thẳng từ trên xuống dưới vào cùng đầu, vùng trán bên trái của anh V. Anh V dùng 02 tay cầm vào cổ tay cầm dao của M vặn ngược lưỡi dao hướng về phía Măng rồi đẩy ngược lại không cho M tiếp tục chém mình làm lưỡi dao trúng 02 nhát vào vùng đầu, trán bên trái của M. Măng mỗi tay dùng 01 dao (dao của M và anh V) ngồi trên người anh V để tấn công Vần, còn anh V nằm ngửa dưới đất 02 tay cầm 02 cổ tay cầm dao của M để giữ không cho M tiếp tục dùng dao chém mình. Khi 02 người đang vật lộn, giằng co thì anh P chạy đến và tước lấy 02 con dao của M đang cầm ném đi rồi ôm, kéo M ra khỏi người anh V và bảo anh V chạy đi. Khi anh V bỏ chạy thì M tiếp tục vùng vẫy thoát khỏi anh P để đuổi theo tấn công anh V nhưng không được. Khi thấy anh V chạy được khoảng 10 mét thì anh P bỏ Măng ra, M không đuổi theo anh V mà bỏ đi tìm con dao của M bị anh P vứt đi. Còn anh V chạy đến lấy xe mô tô đi về nhà nhưng bị choáng không điều khiển xe được, anh P lấy xe mô tô của mình chở anh V về nhà. Sau đó, anh V được mọi người đưa đi cấp cứu và điều trị tại Bệnh viện đa khoa tỉnh L đến ngày 21/11/2022 thì xuất viện.
Đối với M cũng bị thương do bị anh V ném đá và dùng dao chống cự, M đã ra mương nước lau rửa vết thương và giặt quần áo bị dính máu, bùn đất, sau đó, M đến Công an huyện P đầu thú và được đưa đến Bệnh viện đa khoa tỉnh L điều trị, đến ngày 21/11/2022 được ra viện.
Tại Bản kết luận giám định pháp y về thương tích số 132/BKL-TTPY, ngày 20/12/2022 của Trung tâm pháp y tỉnh L đối với anh Lừu A V đã xác định: Tỷ lệ tổn thương cơ thể của anh L A V do thương tích gây nên hiện tại là 66% (sáu mươi sáu phần trăm).
Tại Bản kết luận giám định pháp y về thương tích số 133/BKL-TTPY, ngày 20/12/2022 của Trung tâm pháp y tỉnh L đối với Lý A M đã xác định: Tỷ lệ tổn thương cơ thể của Lý A M do thương tích gây nên hiện tại là 45% (bốn mươi lăm phần trăm).
Tại bản án hình sự sơ thẩm số 38/2023/HS-ST ngày 05 tháng 4 năm 2023, Tòa án nhân dân tỉnh Lai Châu đã quyết định:
Áp dụng điểm n khoản 1 Điều 123; điểm b, s khoản 1 và khoản 2 Điều 51; điểm e khoản 1 Điều 52; Điều 15; Điều 57 của Bộ luật hình sự, xử phạt bị cáo Lý A M 12 (mười hai) năm tù về tội “Giết người”, thời hạn tù tính từ ngày bị cáo bị bắt tạm giữ (ngày 12/11/2022).
Ngoài ra, Tòa án cấp sơ thẩm còn quyết định xử lý vật chứng, án phí và thông báo quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.
Sau khi xét xử sơ thẩm, ngày 18/4/2023, bị cáo Lý A M có đơn kháng cáo với nội dung xin giảm nhẹ hình phạt.
Tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo thành khẩn khai báo hành vi phạm tội, tỏ ra ăn năn hối cải, đề nghị HĐXX xem xét chấp nhận kháng cáo, giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Hà Nội phát biểu quan điểm về việc giải quyết vụ án: Trên cơ sở căn cứ tính chất, mức độ, hành vi phạm tội, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự và nhân thân của bị cáo thì mức án Tòa án cấp sơ thẩm đã xử phạt bị cáo là có căn cứ, đúng quy định pháp luật, không nặng. Từ những phân tích, nhận định nêu trên, đề nghị HĐXX không chấp nhận kháng cáo của bị cáo Lý A M và giữ nguyên quyết định của bản án sơ thẩm về hình phạt đối với bị cáo.
Người bào chữa cho bị cáo trình bày: Bị cáo có nhân thân tốt, bản thân chưa có tiền án, tiền sự; là người dân tộc thiểu số, sinh sống tại vùng có điều kiện kinh tế đặc biệt khó khăn, thiếu hiểu biết pháp luật; quá trình điều tra, truy tố, xét xử bị cáo đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải; hậu quả chết người chưa xảy ra thuộc trường hợp phạm tội chưa đạt, đề nghị HĐXX xem xét giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo xuống dưới mức thấp nhất của khung hình phạt.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử (HĐXX) nhận định như sau:
. Lời khai của bị cáo tại phiên tòa phúc thẩm phù hợp với lời khai của bị cáo tại cơ quan điều tra theo các bản tự khai, biên bản lấy lời khai, biên bản hỏi cung có sự tham gia của các Điều tra viên, Kiểm sát viên và người bào chữa cho bị cáo, phù hợp với lời khai của người bị hại, người làm chứng, phù hợp với Biên bản bắt người phạm tội ra đầu thú; các Kết luận giám định, vật chứng thu giữ; phù hợp với diễn biến khách quan của sự việc, cùng các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án, có đủ cơ sở để kết luận:
Mặc dù mâu thuẫn về việc tranh chấp đất đai trước đó giữa Lý A M và anh L A V đã được UBND xã N giải quyết nhưng Măng vẫn bực tức nên vào khoảng 07 giờ ngày 12/11/2022, tại khu vực ruộng ở bản H, xã N, huyện P, tỉnh Lai Châu, khi gặp anh V thì M nảy sinh ý định giết anh V. M đã dùng 01 con dao nhọn chuẩn bị từ trước đâm một nhát vào vùng bụng bên phải của anh V. Anh V chống trả rồi bỏ chạy nhưng bị M đuổi kịp, khống chế và đâm 01 nhát vào vùng mạn sườn bên trái anh V. Tiếp đó, M và anh V vật lộn nhau và lăn xuống phía tà luy âm, M rút lấy con dao của anh V đang đeo ở thắt lưng ra và chém thằng từ trên xuống dưới vào cùng đầu, vùng trán bên trái của anh V. Anh V tiếp tục chống trả nhưng không được, M mỗi tay dùng 01 dao ngồi trên người anh V tấn công anh V, còn anh V nằm ngửa dưới đất 02 tay cầm 02 cổ tay cầm dao của M để giữ không cho M tiếp tục dùng dao chém mình thì được anh Giàng A P đến can ngăn nên anh V chạy thoát và được mọi người đưa đi cấp cứu, điều trị tại bệnh viện đa khoa tỉnh L. Hậu quả anh V bị tổn thương cơ thể do thương tích gây nên là 66%.
Như vậy, Tòa án nhân dân tỉnh Lai Châu xét xử bị cáo về tội “Giết người” theo quy định tại điểm n khoản 1 Điều 123 Bộ luật hình sự là đúng người, đúng tội, đúng quy định pháp luật.
. Xét kháng cáo xin giảm hình phạt của bị cáo, HĐXX thấy:
Mặc dù bị cáo có nhân thân tốt, chưa có tiền án, tiền sự, là người dân tộc thiểu số, không biết chữ, nhận thức pháp luật còn hạn chế, sinh sống tại vùng có điều kiện kinh tế đặc biệt khó khăn; sau khi phạm tội đã đến cơ quan Công an đầu thú; quá trình điều tra và tại phiên tòa bị cáo đều thành khẩn khai báo, tỏ ra ăn năn hối cải; bị cáo tác động gia đình thỏa thuận xong việc bồi thường, khắc phục hậu quả với người bị hại là các tình tiết giảm nhẹ được quy định tại điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật hình sự. Tuy nhiên, bị cáo phạm tội thuộc trường hợp đặc biệt nghiêm trọng, sau khi gây thương tích cho anh L A V, mặc dù anh V đã bỏ chạy nhưng bị cáo vẫn tiếp tục truy đuổi và quyết tâm thực hiện tội phạm đến cùng là tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự được quy định tại điểm e khoản 1 Điều 52 Bộ luật hình sự, anh V bỏ chạy và được mọi người đưa đi cấp cứu kịp thời nên không chết là nằm ngoài ý chí chủ quan của bị cáo; Hành vi của bị cáo thể hiện sự côn đồ, hung hãn, coi thường pháp luật, quyết tâm thực hiện tội phạm đến cùng; Do đó cần có mức hình phạt nghiêm khắc đối với bị cáo mới có tác dụng răn đe, giáo dục riêng bị cáo, phòng ngừa chung tội phạm, thể hiện sự nghiêm minh của pháp luật, kiên quyết đấu tranh phòng chống các loạt tội phạm xâm phạm tới tính mạng, sức khỏe của con người, đảm bảo an ninh trật tự, an toàn xã hội. Tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo không xuất trình được tình tiết giảm nhẹ đặc biệt mới chứng minh cho yêu cầu kháng cáo xin giảm hình phạt của mình là có căn cứ. Căn cứ vào nhân thân, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự, trên cơ sở tính chất, mức độ hành vi, hậu quả của hành vi trái pháp luật gây ra cho người bị hại bị tổn hại 66% sức khỏe thuộc trường hợp phạm tội chưa đạt, được áp dụng quy định của Bộ luật hình sự về phạm tội chưa đạt thì mức hình phạt 12 năm tù Tòa án cấp sơ thẩm đã xử phạt bị cáo là không nặng, phù hợp với quy định pháp luật, tương xứng với tính chất, mức độ hành vi và hậu quả của hành vi phạm tội của bị cáo. HĐXX không có cơ sở chấp nhận kháng cáo của bị cáo cũng như quan điểm của người bào chữa cho bị cáo đề nghị xử phạt bị cáo dưới mức thấp nhất của khung hình phạt mà cần giữ nguyên mức hình phạt mà Tòa án cấp sơ thẩm đã tuyên phạt bị cáo như quan điểm của đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Hà Nội tại phiên tòa.
Về án phí: Mặc dù kháng cáo không được chấp nhận nhưng do bị cáo là người dân tộc thiểu số, sinh sống tại vùng có điều kiện kinh tế, xã hội đặc biệt khó khăn nên HĐXX miễn án phí hình sự phúc thẩm đối với bị cáo.
Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.
Vì các lẽ trên,
QUYẾT ĐỊNH:
1. Căn cứ điểm a khoản 1 Điều 355, Điều 356 Bộ luật Tố tụng hình sự; Không chấp nhận kháng cáo và giữ nguyên Bản án hình sự sơ thẩm số 38/2023/HS-ST ngày 05 tháng 4 năm 2023 của Tòa án nhân dân tỉnh Lai Châu về hình phạt đối với bị cáo Lý A M, cụ thể:
Căn cứ điểm n khoản 1 Điều 123; điểm b, s khoản 1 và khoản 2 Điều 51; điểm e khoản 1 Điều 52; Điều 15; Điều 57 của Bộ luật hình sự, xử phạt bị cáo Lý A M 12 (mười hai) năm tù về tội “Giết người”, thời hạn tù tính từ ngày bị cáo bị bắt tạm giữ (ngày 12/11/2022).
2. Về án phí: Miễn án phí hình sự phúc thẩm cho bị cáo Lý A M.
3. Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.
4. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật từ ngày tuyên án./.
| Nơi nhận: - Vụ GĐKT I – TANDTC; - VKSNDCC tại Hà Nội; - TAND tỉnh Lai Châu; - VKSND tỉnh Lai Châu; - Cục THADS tỉnh Lai Châu; - Cơ quan CSĐT - Công an tỉnh Lai Châu; - Trại tạm giam - Công an tỉnh Lai Châu; - Bị cáo (qua TTG); - Lưu: P. HCTP, HSVA. | T/M HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN TÒA (đã ký) Phạm Văn Tuyển |