Bản án 47/2025/HS-ST — Hình sự

[1] Về hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan điều tra Công an tỉnh B, Điều tra viên, Viện kiểm sát nhân dân huyện Tuy Phước và Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục mà Bộ luật tố tụng hình sự quy định. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo và những người tham gia tố tụng khác không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

[2] Lời khai của bị cáo tại phiên tòa phù hợp với lời khai của bị cáo tại cơ quan điều tra, phù hợp với lời khai của bị hại và của người làm chứng, phù hợp với vật chứng vụ án được thu giữ, Kết luận giám định và các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án do Cơ quan điều tra và Viện kiểm sát đã thu thập được nên có đầy đủ căn cứ xác định: Bị cáo Phan Tấn P thuê chiếc xe ô tô biển số 77A-180.04, nhãn hiệu TOYOTA, loại VIOS, màu trắng có thông tin đăng ký chủ sở hữu là anh Nguyễn Trần Vũ L - sinh năm 1988, địa chỉ: Tổ A, khu V, phường L, thành phố Q, tỉnh Bình Định thông qua dịch vụ cho thuê xe tự lái của anh Lê T. Thông qua mạng xã hội Facebook, P cung cấp thông tin chủ sở hữu và đặt một người (không rõ nhân thân, lai lịch) làm giả 01 giấy chứng nhận đăng ký xe ô tô biển số 77A-180.04 có thông tin như giấy chứng nhận đăng ký xe ô tô thật với giá 850.000 đồng. Vào ngày 28 tháng 8 năm 2023, tại nhà ông Bùi Văn N ở thôn N, xã P, huyện T, tỉnh Bình Định, Phan Tấn P đã có hành vi gian dối, sử dụng giấy chứng nhận đăng ký xe ô tô biển số 77A-180.04 giả thế chấp cho ông Bùi Văn N mượn số tiền 133.000.000 đồng.

[3] Tại thời điểm thực hiện hành vi phạm tội, Phan Tấn P là người có đầy đủ năng lực trách nhiệm hình sự, đủ tuổi chịu trách nhiệm hình sự, biết rõ việc sử dụng tài liệu giả của cơ quan, tổ chức để thực hiện hành vi trái pháp luật, lừa đảo chiếm đoạt tài sản của người khác là vi phạm pháp luật, nhưng vẫn bất chấp để thực hiện hành vi phạm tội. Hành vi của bị cáo đã xâm phạm đến trật tự quản lý hành chính của nhà nước, của tổ chức trong lĩnh vực quản lý hành chính của nhà nước, của tổ chức trong lĩnh vực quản lý về con dấu, tài liệu và xâm phạm đến quyền sở hữu về tài sản của người khác là khách thể được pháp luật hình sự bảo vệ với lỗi cố ý nên đã đủ yếu tố cấu thành tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” với tình tiết định khung tăng nặng “Chiếm đoạt tài sản trị giá từ 50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng” theo quy định tại điểm c khoản 2 Điều 174 Bộ luật hình sự và tội “Sử dụng tài liệu giả của cơ quan, tổ chức” với tình tiết định khung “Sử dụng con dấu, tài liệu hoặc giấy tờ khác thực hiện tội phạm ít nghiêm trọng hoặc tội phạm nghiêm trọng” theo điểm d khoản 2 Điều 341 Bộ luật hình sự. Do đó, Viện kiểm sát nhân dân huyện Tuy Phước truy tố bị cáo là đúng người, đúng tội.

[4] Về tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Đối với tội "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản" bị cáo đã bồi thường thiệt hại cho bị hại và khai báo thành khẩn nên được áp dụng 02 tình tiết giảm nhẹ quy định tại điểm b, s khoản 1 Điều 51 Bộ luật hình sự. Ngoài ra bị hại có đơn bãi nại, xin giảm nhẹ hình phạt đối với bị cáo nên Hội đồng xét xử cân nhắc áp dụng tình tiết giảm nhẹ hình phạt quy định tại khoản 2 Điều 51 bộ luật hình sự. Đối với tội “Sử dụng tài liệu giả của cơ quan, tổ chức”, bị cáo được hưởng 01 tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự là “Người phạm tội thành khẩn khai báo” theo quy định tại điểm s khoản 1 Điều 51 Bộ luật hình sự. Bị cáo không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự.

[5] Hành vi của bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, không những xâm phạm đến trật tự quản lý hành chính của nhà nước, tài sản của người khác mà còn gây ảnh hưởng xấu đến tình hình trật tự an toàn xã hội tại địa phương. Bị cáo phạm 02 tội nghiêm trọng và có nhân thân xấu, bị Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh B khởi tố bị can về tội “Sử dụng con dấu, tài liệu giả của cơ quan, tổ chức” quy định tại khoản 2 Điều 341 Bộ luật hình sự nên cần phải cách ly bị cáo khỏi xã hội một thời gian để giáo dục, cải tạo bị cáo cũng như răn đe chung cho những người khác. Đối với tội "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản" bị cáo có 02 tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại khoản 1 Điều 51 của Bộ luật hình sự nên Hội đồng xét xử cân nhắc áp dụng Điều 54 của Bộ luật hình sự, xử phạt bị cáo mức án dưới mức thấp nhất của khung hình phạt cũng đủ răn đe, giáo dục bị cáo. Đối với tội “Sử dụng tài liệu giả của cơ quan, tổ chức”, bị cáo có tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự nên Hội đồng xét xử xem xét, xử phạt bị cáo mức án khởi khung của khung hình phạt. Đồng thời áp dụng Điều 55 của Bộ luật hình sự để tổng hợp hình phạt đối với bị cáo.

[6] Về phần dân sự: Bị cáo đã trả lại số tiền chiếm đoạt 133.000.000 đồng và bị hại Bùi Văn N không yêu cầu bồi thường gì nên Hội đồng xét xử không xét.

[7] Ngoài việc bị chiếm đoạt số tiền 133.000.000 đồng nêu trên, ông Bùi Văn N còn trình bày việc Phan Tấn P mượn của ông số tiền 140.000.000 đồng vào ngày 13 tháng 7 năm 2023 và 230.000.000 đồng vào ngày 31 tháng 7 năm 2023. Việc vay mượn chỉ có giấy viết tay, P không có thế chấp giấy tờ, tài sản hay dùng thủ đoạn gian dối gì để mượn tiền ông N nên đây chỉ là quan hệ dân sự, không có dấu hiệu tội phạm. Do đó, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh B không xem xét trách nhiệm hình sự của Phan Tấn P đối với khoản vay mượn này là có căn cứ, đúng quy định của pháp luật. Trường hợp ông Bùi Văn N có tranh chấp số tiền này thì có quyền khởi kiện bằng vụ án dân sự khác.

[8] Đối với việc Phan Tấn P đặt mua giấy chứng nhận đăng ký xe ô tô biển số 77A-180.04 giả trên mạng xã hội Facebook, P khai đã sử dụng tài khoản có tên “Phùng Phan” để đặt mua và đã xóa tài khoản này sau đó, P không nhớ thông tin, hình ảnh của tài khoản mà P đã liên lạc để đặt mua, việc giao nhận giấy chứng nhận giả và thanh toán tiền bằng hình thức trực tiếp thông qua xe ô tô khách, P cũng không nhớ xe ô tô khách nào nên không có cơ sở để truy tìm, xử lý.

[9] Về án phí: Theo quy định tại khoản 2 Điều 136 của Bộ luật tố tụng hình sự, điểm a khoản 1 Điều 23 của Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, bị cáo Phan Tấn P phải chịu 200.000 đồng án phí hình sự sơ thẩm.