Bản án 45/2021/HS-ST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Năm 2018, Giàng Mí C1 đi Trung Quốc làm thuê và quen với 01 người họ Ly (C1 không biết tên và địa chỉ cụ thể vì ở Trung Quốc thường gọi theo họ). Đến đầu tháng 3/2020, L gọi điện cho C1 hỏi đợt này có đi sang Trung Quốc làm thuê tiếp không, C1 nói do dịch bệnh Covid-19 nên không đi, L nói không phải lo, L sẽ chuẩn bị xe đến đón, nếu đi thì gọi thêm cho L một vài người, công việc là chặt “tre”, tiền công 4 hào/1 cây, nếu những người lao động đề nghị ứng trước tiền công, thì cứ lấy tiền C1 cho ứng trước, coi như L vay, L sẽ trả lãi khoảng 400 nhân dân tệ (NDT) đến 500 NDT, còn nếu tìm được người, khi nào C1 sang Trung Quốc làm thuê, L trả tiền công cao hơn người lao động khác, ví dụ tiền công chặt “tre” người khác nhận được 4 hào/1 cây, thì C1 nhận được 5 hào/1 cây, còn nếu người khác nhận được 100 NDT/1 ngày, thì L sẽ trả công cho C1 110 NDT/1 ngày, C1 đồng ý. Đến khoảng tháng 3/2020, C1 đến nhà Lù Mí H, sinh năm 1995, trú tại thôn Sảng Pả 2, xã Đ, huyện Y, tỉnh H, để trả cho Hờ tiền công lao động trước kia làm thuê ở Lạng Sơn, tại đây C1 có nói chuyện với nhiều người về việc làm thuê ở Trung Quốc, biết nội dung này, Sùng Mí C3, sinh năm 1990, trú tại thôn Sảng Pả 2, xã Đ, huyện Y đề nghị C1 cho đi Trung Quốc làm thuê cùng và được C1 cho biết công việc ở Trung Quốc là chặt “tre”, tiền công là 4 hào/1 cây, nếu đồng ý đi C1 sẽ cho ứng trước tiền công lao động. Sau khi nói chuyện với C1, C3 nói lại với 03 người là: Sùng Mí C4, sinh năm 2000; Sùng Mí T, sinh năm 1996; Vàng Mí S3, sinh năm 1996, cùng trú tại thôn S, xã Đ, huyện Y về việc đi Trung Quốc làm thuê cùng C1, do đang cần tiền nên 03 người (Chứ, T, S3) đồng ý đi cùng. Khoảng 3 đến 4 ngày sau, C1 bảo C3 lên nhà C1 tập trung để đi Trung Quốc làm thuê, C3 nói với Chứ, T, S3, rồi cùng nhau đi lên nhà C1 tại thị trấn P, huyện Đ, tại đây C1 cho mỗi người ứng trước 2.000.000 đồng tiền công lao động, sau đó mọi người ăn, nghỉ lại nhà C1 một ngày một đêm. Cũng trong thời gian này C1 đến nhà Thào Mí P, sinh năm 1998, trú tại xã S, huyện Đ, tỉnh H (C1 và P quen nhau từ năm 2018, khi đi Trung Quốc làm thuê cùng nhau), lúc này tại nhà P còn có 03 người khác là Thào Sính C2, sinh năm 1968; Thào Chá S4, sinh năm 1978; Vừ Mí M2, sinh năm 1982, đều trú tại xã S, huyện Đ, tỉnh H, tại đây C1 rủ 04 người này đi Trung Quốc làm thuê với nội dung đi Trung Quốc làm thuê, công việc là chặt cây “tre”, tiền công là 4 hào/1 cây; nghe C1 nói xong, số người trên nói là gia đình hiện đang gặp khó khăn nên đề nghị C1 cho ứng trước tiền công lao động ở Trung Quốc, khi nào đi làm về có tiền thì trả cho C1 sau, C1 đồng ý, rồi cho 05 người gồm: P, C2, Sò, Mạnh, Thào Mí N (khi C1 đến nhà P rủ đi Trung Quốc làm thuê N không có mặt, nhưng có được P kể lại về việc C1 đến rủ đi Trung Quốc làm thuê nên đến nhận tiền ứng từ C1, mỗi người ứng trước 2.000.000 đồng), rồi bảo khi nào đi thì sẽ gọi điện thoại thông báo sau. Ngoài ra C1 nói chuyện với Ly Mí Say, sinh năm 1995, trú tại xã S, huyện Đ, tỉnh H (C1 và Say cũng quen nhau từ năm 2019, khi đi làm thuê cùng nhau), hỏi Say có muốn đi Trung Quốc làm thuê không, Say trả lời là không, C1 tiếp tục hỏi: “Thế em trai mày có đi không” Say trả lời là: “có, nhưng phải cho ứng trước tiền công lao động thì nó mới đi”, C1 đồng ý, rồi Say đi đến nhà C1 nhận 1.000 NDT cầm về cho Ly Mí C5, sinh năm 2000 (em trai Say). Sau đó 2 đến 3 ngày sau, C1 gọi điện cho Thào Mí P và Ly Mí C5 thông báo đến nhà C1 để đi sang Trung Quốc làm thuê, P tiếp tục thông báo cho Thào Sính C2, Thào Mí N, Thào Chá S4, Vừ Mí M2. Đến khoảng từ 16 đến 17 giờ cùng ngày, Ly Mí C5 nhờ anh trai là Ly Mí Say chở đến nhà C1 rồi Say đi xe máy về, Thào Mí P chở Thào Chá S4 và Vừ Mí M2; Thào Mí N chở Thào Sính C2, đi đến nhà của C1. Khi đến nơi là vào khoảng 18 đến 19 giờ, đã thấy 04 người ở xã Đ có mặt tại nhà C1. (Trong số 10 người thì có 04 người ở xã Đ đến nhà C1 từ chiều ngày hôm trước và ăn, nghỉ tại nhà C1, còn 06 người ở xã Sính Lủng đến nhà C1 vào khoảng 18, 19 giờ chiều hôm sau). Đến khoảng 01 đến 02 giờ sáng thì C1 bảo đi sang Trung Quốc, C1 nói với mọi người là phải đi vào giờ này để tránh sự phát hiện của cơ quan chức năng, lực lượng Biên phòng của Việt Nam và Trung Quốc. Khi đi C1 nhờ thêm 02 người là Giàng Mí V, trú tại thị trấn P, huyện Đ, tỉnh H (em trai C1), và một người tên là C1 Vàng (không biết địa chỉ), đưa 10 người này đi từ nhà C1 đi qua thị trấn P đến thôn T, xã P (C1 đi xe chở P và 01 người ở Đường Thượng; N đèo C2 và Chứ; Giàng Mí V đèo M2 và 01 người Đường Thượng; C3 đèo S3, còn lại Thào Chá S4 không nhớ đi xe nào), rồi để xe máy lại. Sau đó Giàng Mí V và C1 Vàng quay về, còn Giàng Mí C1 đưa 10 người này vượt biên giới sang Trung Quốc, qua khu vực thôn T, xã P, huyện Đ, tỉnh Hà Giang là khu vực tiếp giáp với xóm S, thôn P, trấn Đ, huyện M, châu V, tỉnh V, Trung Quốc. Trên đường đi C1 gọi điện cho L bố trí người đón, rồi C1 chỉ đường cho người lao động đi tiếp đến địa điểm L đón, rồi C1 quay về, chứ C1 không đưa số người trên giao trực tiếp cho Ly. Số người đi lao động được L (người Trung Quốc) đón bằng xe ô tô rồi đưa đến nơi lao động, công việc của số người này là đào hố, bón phân, trồng cây, tiền công là 100 NDT/1 ngày. Khi làm được khoảng 3 tháng thì người chủ Trung Quốc có trả cho 06 người ở xã Sính Lủng mỗi người 1.000 NDT, 04 người ở xã Đ, mỗi người 2.000 NDT, rồi người Trung Quốc này gửi về Việt Nam cho C1 để C1 trả cho gia đình 10 người lao động này. Sau khi nhận được tiền, Giàng Mí C1 gọi điện thoại cho chị Giàng Thị Sùng (vợ của Thào Mí P) để chị Sùng thông báo cho gia đình 05 người còn lại cùng nhau đến nhà C1 lấy tiền. Khi đi lấy tiền có Thào Mí Say (đi nhận tiền cho bố là Thào Chá S4), Ly Mí Say (đi nhận tiền cho Ly Mí C5 là em trai) Giàng Thị Sùng (đi nhận tiền cho chồng là Thào Mí P), Vừ Thị Già (đi nhận tiền cho chồng là Thào Mí N), Thào Thị Máy (đi nhận tiền cho chồng là Vừ Mí M2). Do Thào Mí Say và Ly Mí Say đi đến nhà C1 trước và được Thào Thị S2 (vợ C1) đưa cho 6.000 NDT, rồi quay lại đưa cho gia đình 04 người còn lại mỗi người 1.000 NDT, còn 04 người ở xã Đ đến hiện tại chưa nhận được số tiền này. Đến tháng 9/2020, Sùng Mí C3 về Việt Nam trước và được chủ nơi làm việc trả cho 3.000 NDT tiền công lao động, đến khoảng tháng 12/2020 09 người còn lại về Việt Nam sau, nhưng chỉ được chủ người Trung Quốc trả 500 NDT làm chi phí đi đường, không được trả tiền công lao động, vì chủ người Trung Quốc nói: “C1 bảo không cho trả, mà phải chuyển tiền cho C1 để C1 khác trả vì những người lao động này đều là do C1 tìm được”. Tại cơ quan điều tra C1 không thừa nhận việc được L gửi tiền công về cho gia đình người lao động, chỉ thừa nhận được Thào Mí P gửi 8.000 NDT về qua một người đàn ông Trung Quốc tên là Dung (bạn của C1), sau đó Dung đưa số tiền này cho một người ở thôn Tả Khà, thị trấn P, huyện Đ, người này tiếp tục đưa cho C1, để C1 trả cho gia đình 06 người ở xã Sính Lủng mỗi người 1.000 NDT, còn lại 2.000 NDT C1 gọi điện cho một người thân thích của 04 người ở xã Đ, nói đây là tiền đợt trước đó đã vay của C1 trước khi sang Trung Quốc làm thuê nên được khấu trừ luôn vào số tiền này.

Cáo trạng số 11/CT-VKS-P1 ngày 16/6/2021, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hà Giang truy tố bị cáo Giàng Mí C1 về tội “Tổ chức cho người khác trốn đi nước ngoài” theo quy định tại điểm c khoản 2 Điều 349 Bộ luật Hình sự.

Tại phiên tòa, bị cáo Giàng Mí C1 khai nhận: Trong khoảng thời gian tháng 3 năm 2020 (âm lịch), bị cáo nhận lời từ một người đàn ông họ L (không biết tên, địa chỉ, do bị cáo quen từ năm 2018) với thoả thuận bị cáo tìm người lao động đưa sang cho L sẽ được hưởng tiền công lao động cao hơn. Bị cáo đã đưa 10 người gồm Sùng Mí C3, Sùng Mí C4, Sùng Mí T, Vàng Mí S3, Ly Mí C5, Thào Mí P, Thào Sính C2, Thào Mí N, Thào Chá S4, Vừ Mí M2 đi qua khu vực thôn T, xã P, huyện Đ vượt biên trái phép sang Trung Quốc là khu vực biên giới tiếp giáp với xóm S, thôn P, trấn Đ, huyện M, châu V, tỉnh V, Trung Quốc. Trên đường đi bị cáo gọi điện cho L bố trí người đón, bị cáo không trực tiếp giao người mà chỉ đường cho 10 người trên đi tiếp sẽ có người đón, còn bị cáo quay về. Bản thân bị cáo không được hưởng đồng tiền nào của từ việc tổ chức cho 10 người Việt Nam sang Trung Quốc từ L gửi về mà chỉ được chi trả hộ tiền công 6.000 NDT cho 06 người ở xã Sính Lủng và 2.000 NDT được khấu trừ tiền vay của 04 người ở xã Đ từ trước. Bị cáo thừa nhận bị cáo có hứa với những người bị cáo đưa đi lao động là bị cáo sẽ đòi hộ tiền công lao động nếu họ không được phía chủ Trung Quốc trả đủ.

Lời khai của những người làm chứng có mặt tại phiên tòa đều khẳng định được C1 đưa sang Trung Quốc để lao động, quá trình đi không làm thủ tục giấy tờ, đều được C1 ứng trước cho 2.000.000đ tiền công lao động trước, C1 có hứa với mọi người nếu sang Trung Quốc lao động không được trả tiền công thì C1 sẽ giúp mọi người đòi tiền công lao động, sau 8 tháng làm việc bên Trung Quốc mỗi người được trả 500NDT, số tiền còn lại phía người chủ Trung Quốc nói sẽ đưa cho C1 để C1 trả cho mọi người nhưng đến nhà C1 đòi không được vì C1 nói phía người chủ Trung Quốc không đưa tiền cho C1.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hà Giang thực hành quyền công tố, kiểm sát xét xử tại phiên toà giữ nguyên quyết định truy tố đối với bị cáo Giàng Mí C1 về tội danh, điều luật như nội dung Cáo trạng, sau khi phân tích tính chất, mức độ hành vi phạm tội của bị cáo, đánh giá các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đề nghị HĐXX:

1. Tuyên bố: Bị cáo Giàng Mí C1 phạm tội “Tổ chức cho người khác trốn đi nước ngoài”.

2. Về hình phạt: Áp dụng điểm c khoản 2 Điều 349, điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự, xử phạt bị cáo Giàng Mí C1 từ 06 (sáu) năm đến 07 (bảy) năm tù, thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày bị cáo bị bắt tạm giữ, tạm giam ngày 03/02/2021;

Không đề nghị áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo.

3.Về án phí: Căn cứ Điều 136 Bộ luật Tố tụng hình sự, khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, miễn toàn bộ tiền án phí hình sự sơ thẩm cho bị cáo Giàng Mí C1, do bị cáo thuộc đối tượng được miễn án phí.

Luật sư thực hiện trợ giúp pháp lý thuộc Trung tâm trợ giúp pháp lý Nhà nước tỉnh Hà Giang bào chữa cho bị cáo trình bày: Nhất trí với Cáo trạng, bản luận tội và đề nghị của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hà Giang về tội danh, điều luật áp dụng, việc miễn án phí và xử lý vật chứng đối với bị cáo Giàng Mí C1. Tuy nhiên, bị cáo đều là người có nhân thân tốt, chưa có tiền án, tiền sự; trong quá trình điều tra bị cáo đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải; là người dân tộc thiểu số sinh sống ở vùng có kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, do không có nghề nghiệp ổn định nên dẫn tới phạm tội, vì vậy đề nghị Hội đồng xét xử cân nhắc khi quyết định hình phạt đối với bị cáo. Luật sư đề nghị Hội đồng xét xử tuyên bố bị cáo Giàng Mí C1 phạm tội “Tổ chức cho người khác trốn đi nước ngoài”; về điều luật áp dụng và mức hình phạt: Đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng điểm c khoản 2 Điều 349, điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự, xử phạt bị cáo Giàng Mí C1 05 (năm) năm tù và miễn án phí HSST cho bị cáo.

Trong phần tranh luận: Bị cáo nhất trí lời bào chữa của Luật sư, không tham gia tranh luận gì thêm.

Bị cáo nói lời sau cùng: Bị cáo Giàng Mí C1 nhận thức được hành vi phạm tội của bị cáo là sai trái, mong Hội đồng xét xử xem xét cho hưởng mức án thấp nhất.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử (HĐXX) nhận định như sau:

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

1. Tuyên bố bị cáo Giàng Mí C1 (tên gọi khác: Giàng Nơ C1) phạm tội “Tổ chức cho người khác trốn đi nước ngoài”.

2. Hình phạt: Áp dụng điểm c khoản 2 Điều 349; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 38 Bộ luật Hình sự, xử phạt bị cáo Giàng Mí C1 06 (sáu) năm tù, thời hạn tù tính từ ngày bị bắt tạm giữ, tạm giam (ngày 03/02/2021).

3. Trách nhiệm dân sự: Không.

4. Về vật chứng vụ án: Không.

5. Về án phí: Áp dụng điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH13 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án, miễn án phí hình sự sơ thẩm cho bị cáo Giàng Mí C1.

6. Về quyền kháng cáo: Bị cáo có mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án./.